ਮਰ੍ਕਾ ਦੈਤ੍ਯਕਰੋਤ੍ਤਾਲੈਰ੍ਹਰ੍षਨਾਦਵਿਨੋਦਿਤੈਃ ੨੧.
ਵਾਨਰ ਆਪਣੇ ਦੈਤ ਮਾਰਨ ਵਾਲੇ ਜੋਸ਼ ਨਾਲ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਤੇ ਮਨ ਲਗਾ ਕੇ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।
ਅਭਯਂ ਵੋ ਮਰ੍ਕਦੇਵਾਸ੍ਤੁष੍ਟੋ ਯਚ੍ਛਾਮ੍ਯਹਂ ਤ੍ਵਿਦਮ੍ ੨੧.
ਵਾਨਰ ਦੇਵਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਿਡਰਤਾ ਦੇਣ, ਮੈਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਇਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬਖ਼ਸ਼ਦਾ ਹਾਂ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਿष੍ਣੁਮਰ੍ਕਃ ਪ੍ਰਨृਤ੍ਯਨ੍ਨਿ ਦਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ੨੧.
ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਵਾਨਰਾਂ ਵਿਚ ਵਿਸ਼ਣੂ ਨੱਚਦੇ ਹੋਏ ਆਖਣ ਲੱਗੇ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤੇ ਪ੍ਰਹਸ੍ਯਾਹ ਤਾਰਕੋ ਦੈਤ੍ਯਸਤ੍ਤਮਃ ੨੧.
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਦੈਤਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ ਤਾਰਕਾ ਹੱਸ ਕੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
ਹਰਿਮਰ੍ਕਸ੍ਤਤਃ ਪ੍ਰਾਹ ਯਦ੍ਯੇਵਂ ਸ੍ਵਂ ਵਚਃ ਸ੍ਮਰ ੨੧.
ਫਿਰ ਵਾਨਰ ਸੂਰਜ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਜੇ ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਯਾਦ ਰੱਖ।'
ਅਸ਼੍ਵਮੇਧਸ਼ਤਸ੍ਯਾਪਿ ਸਤ੍ਯਂ ਰਾਜਨ੍ਵਿਸ਼ਿष੍ਯਤੇ ੨੧.
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਸੱਚਾਈ ਸੌ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਗਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਕੇ ਹੈ।
ਤਤਃ ਸੁਵਿਸ੍ਮਿਤੋ ਦੈਤ੍ਯਃ ਪ੍ਰਾਹੇਦਂ ਵਚਨਂ ਤਦਾ ੨੧.
ਫਿਰ ਉਹ ਦੈਤ, ਬਹੁਤ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਇਹ ਗੱਲ ਆਖਣ ਲੱਗਾ।
ਅਹਂ ਨਾਰਾਯਣੋਨਾਮ ਯਦਿ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਮੁਪਾਗਤਃ ੨੧.
ਜੇ ਤੇਰੇ ਕੰਨ ਵਿਚ ਨਾਰਾਇਣ ਨਾਮ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੈ,
ਤਚ੍ਚੇਨ੍ਮਾਨ੍ਯਤਮੋ ਧਰ੍ਮਸ੍ਤਵ ਤਦ੍ਵਚਨਂ ਸ੍ਵਕਮ੍ ੨੧.
ਅਤੇ ਜੇ ਇਹ ਤੇਰੇ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਧਰਮ ਹੈ, ਤਾਂ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਪੂਰੀ ਕਰ।
ਅਵਲੋਪਸ਼੍ਚ ਰਾਜੇਂਦ੍ਰ ਨ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਹृਦੀ ੨੧.
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਵਿਚ ਕਦੇ ਭੀ ਬੇਪਰਵਾਹੀ ਨਾ ਆਉਣ ਦੇ।
ਪਰ੍ਯਾਯੈਰ੍ਹਨ੍ਯਮਾਨਾਨਾਮਭਿਹਂਤਾ ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ੨੧.
ਜੋ ਵਾਰੀ ਵਾਰੀ ਮਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਕੋਈ ਮਾਰਨ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ऋषੀਂਸ਼੍ਚ ਦੇਵਾਂਸ਼੍ਚ ਮਹਾਸੁਰਾਂਸ਼੍ਚ ਤ੍ਰੈਵਿਦ੍ਯਵृਦ੍ਧਾਂਸ਼੍ਚ ਵਨੇ ਮੁਨੀਂਸ਼੍ਚ ੨੧.
ਰਿਸ਼ੀ, ਦੇਵਤੇ, ਵੱਡੇ ਦੈਤ, ਤਿੰਨ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਤਪਸੀ,
ਨ ਮਂਤ੍ਰਬਲਵੀਰ੍ਯੇਣ ਪ੍ਰਜ੍ਞਯਾ ਪੌਰੁषੇਣ ਵਾ ੨੧.
ਨਾ ਤਾਂ ਮੰਤਰਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਨਾ ਬਲ ਨਾਲ, ਨਾ ਅਕਲ ਨਾਲ, ਨਾ ਹੀ ਸ਼ੌਰਿਆਂ ਨਾਲ, ਇਹ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਨ ਮਾਤृਪਿਤृਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषਾ ਨ ਚ ਦੈਵਤਪੂਜਨਮ੍ ੨੧.
ਨਾ ਮਾਂ-ਪਿਉ ਦੀ ਸੇਵਾ ਨਾਲ, ਨਾ ਹੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਾਲ, ਇਹ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਨ ਵਿਦ੍ਯਾ ਨ ਤਪੋ ਦਾਨਂ ਨ ਮਿਤ੍ਰਾਣਿ ਨ ਵਾਂਧਵਾਃ ੨੧.
ਨਾਂ ਵਿਦਿਆ, ਨਾਂ ਤਪ, ਨਾਂ ਦਾਨ, ਨਾਂ ਮਿੱਤਰ, ਨਾਂ ਹੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ—
ਨਾਗਾਮਿਗਮਨਾਰ੍ਥਂ ਹਿ ਪ੍ਰਤਿਘਾਤਸ਼ਤੈਰਪਿ ੨੧.
ਅਗਲੇ ਜਨਮ ਵਲ ਜਾਣ ਲਈ ਵੀ, ਸੌਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਨਹੀਂ—
ਦੇਹਵਤ੍ਪੁਣ੍ਯਕਰ੍ਮਾਣਿ ਜੀਵਵਤ੍ਕਾਲ ਉਚ੍ਯਤੇ ੨੧.
ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਸਮਾਂ ਜੀਉਂਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।
ਅਹੋ ਦੈਤ੍ਯ ਤ੍ਵਦ੍ਵਿਸ਼ਿष੍ਟਾ ਦੈਤ੍ਯਾਨਾਂ ਕੋਟਯਃ ਪੁਰਾ ੨੧.
ਹੇ ਦੈਤਿਆ! ਪਹਿਲਾਂ ਤੇਰੇ ਵਰਗੇ ਲੱਖਾਂ ਦੈਤਿਆ ਹੋਏ ਹਨ ਜੋ ਤੋੰ ਵੀ ਵਧੀਆ ਸਨ।
ਇਦਂ ਤੁ ਲਬ੍ਧ੍ਵਾ ਤ੍ਵਂ ਸ੍ਥਾਨਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਬਹੁ ਮਨ੍ਯਸੇ ੨੧.
ਇਹ ਦਰਜਾ ਮਿਲਣ ਤੇ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਸਮਝ ਰਿਹਾ ਹੈਂ।
ਨ ਚੇਦਮਚਲਂ ਸ੍ਥਾਨਮਨਂਤਂ ਚਾਪਿ ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍ ੨੧.
ਪਰ ਇਹ ਅਹੁਦਾ ਕਿਸੇ ਲਈ ਨਾ ਟਿਕਾਉਂ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ।
ਅਵਿਸ਼੍ਵਾਸ੍ਯੇ ਵਿਸ਼੍ਵਸਿषਿ ਮਨ੍ਯਸੇ ਚਾऽਧ੍ਰੁਵਂ ਧ੍ਰੁਵਮ੍ ੨੧.
ਤੂੰ ਅਣਵਿਸ਼ਵਾਸਯੋਗ ਚੀਜ਼ਾਂ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਤੇ ਜੋ ਅਸਥਿਰ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਮੰਨ ਲੈਂਦਾ ਹੈਂ।
ਨੇਯਂ ਤਵ ਨ ਚਾਸ੍ਮਾਕਂ ਨ ਚਾਨ੍ਯੇषਾਂ ਸ੍ਥਿਰਾ ਮਤਾ ੨੧.
ਇਹ ਨਾ ਤੇਰਾ ਹੈ, ਨਾ ਸਾਡਾ, ਨਾ ਹੀ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਲਈ ਪੱਕਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ।
ਕਂਚਿਤ੍ਕਾਲਮਿਯਂ ਸ੍ਥਿਤ੍ਵਾ ਤ੍ਵਯਿ ਤਾਰਕ ਚਂਚਲਾ ੨੧.
ਇਹ ਦਰਜਾ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਤਾਰਕਾ, ਪਰ ਇਹ ਚੰਚਲ ਹੈ।
ਸਰਤ੍ਨੌषਦਿਸਂਪਨ੍ਨਂ ਸਸਰਿਤ੍ਪਰ੍ਵਤਾਕਰਮ੍ ੨੧.
ਹੀਰੇ, ਜੜੀਆਂ-ਬੂਟੀਆਂ, ਦਰਿਆਵਾਂ ਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ—
ਹਿਰਣ੍ਯਕਸ਼ਿਪੁਰ੍ਵੀਰੋ ਹਿਰਣ੍ਯਾਕ੍ਸ਼ਸ਼੍ਚ ਦੁਰ੍ਜਯਃ ੨੧.
ਹਿਰਣਯਕਸ਼ਿਪੂ ਮਹਾਂਵੀਰ ਸੀ, ਤੇ ਹਿਰਣਯਾਕਸ਼ ਵੀ ਜਿੱਤਣ ਔਖਾ ਸੀ।
ਕੀਰ੍ਤਿਃ ਸ਼ੂਰਸ਼੍ਚ ਵੀਰਸ਼੍ਚ ਵਾਤਾਪਿਰਿਲ੍ਵਲਸ੍ਤਥਾ ੨੧.
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਮਾਣ, ਬਹਾਦਰੀ, ਵੀਰਤਾ ਸੀ, ਤੇ ਵਾਤਾਪੀ ਤੇ ਇਲਵਲ ਵੀ ਸਨ।
ਵਿਸ਼੍ਵਜਿਤ੍ਪ੍ਰਮੁਖਾਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯੇ ਦਾਨਵੇਂਦ੍ਰਾ ਮਹਾਬਲਾਃ ੨੧.
ਹੋਰ ਵੀ, ਵਿਸ਼ਵਜਿਤ ਆਦਿ, ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਬੜੇ ਜ਼ੋਰਾਵਰ ਮੁਖੀ ਸਨ।
ਸਰ੍ਵੈਰ੍ਵਰ੍षਾਯੁਤਂ ਤਪ੍ਤਂ ਨ ਤ੍ਵਮੇਕੋ ਮਹਾਤਪਾਃ ੨੧.
ਉਹ ਸਾਰੇ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤਪ ਕਰਦੇ ਰਹੇ; ਸਿਰਫ ਤੂੰ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਹੇ ਵੱਡੇ ਤਪਸੀ।
ਸਰ੍ਵੇ ਯਥਾਰ੍ਹਦਾਤਾਰਃ ਸਰ੍ਵੇ ਦਾਕ੍ਸ਼ਾਯਣੀਸੁਤਾਃ ੨੧.
ਉਹ ਸਾਰੇ ਜਿੰਨਾ ਯੋਗ ਸੀ, ਦਾਨੀ ਸਨ; ਸਾਰੇ ਦਾਕਸ਼ਾਇਣੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸਨ।
ਮੁਂਚੇਚ੍ਛਾਂ ਕਾਮਭੋਗੇषੁ ਮੁਂਚੇਮਂ ਸ਼੍ਰੀਭਵਂ ਮਦਮ੍ ੨੧.
ਆਓ ਇੰਦਰੀਆਂ ਦੇ ਸੁਖਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਛੱਡੀਏ, ਤੇ ਧਨ-ਮਾਣ ਦਾ ਗੁਮਾਨ ਵੀ ਛੱਡੀਏ।