ਕਿਂਬਲਾਰ੍ਥਪਰੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਵਿਸ਼੍ਵਰੂਪੋ ਹਤਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ੧੭.
ਤੂੰ ਛੋਟੀ ਲਾਭ ਦੀ ਚਾਹ ਰੱਖ ਕੇ ਵਿਸ਼ਵਰੂਪ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਮਾਰਿਆ?
ਯੇ ਦੀਰ੍ਘਦਰ੍ਸ਼ਿਨੋ ਮਂਦਾ ਮੂਢਾ ਧਰ੍ਮਬਹਿष੍ਕृਤਾਃ ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਵਿਦ੍ਧਿ ਦੇਵੇਂਦ੍ਰ ਮਨਸਾ ਸਂਪ੍ਰਧਾਰ੍ਯਤਾਮ੍॥ ੧੭.
ਜੋ ਲੋਕ ਅਗਾਹ, ਮੰਦੇ, ਮੂਰਖ ਤੇ ਧਰਮ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋਏ ਹਨ—ਇਹ ਸਭ ਗੱਲਾਂ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਸੋਚ ਲੈ।
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਧਰ੍ਮ੍ਮਪਰੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਯੁਧ੍ਯਸ੍ਵ ਗਤਕਲ੍ਮषਃ ੧੭.
ਇਸ ਲਈ, ਧਰਮ ਨੂੰ ਅਪਣਾਕੇ, ਪਾਪ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਜੰਗ ਕਰ।
ਮਾ ਪ੍ਰਯਾਹਿ ਸ੍ਥਿਰੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਦੇਵੈਸ਼੍ਚ ਪਰਿਵਾਰਿਤਃ ਐਰਾਵਤਂ ਸਮਾਰੁਹ੍ਯ ਯਯੌ ਵृਤ੍ਰਜਿਘਾਂਸਯਾ॥ ੧੭.
ਤੂੰ ਨਾ ਜਾ, ਡਿੱਠਾ ਹੋ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਰਹਿ। ਫਿਰ ਐਰਾਵਤ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਤੁਰ ਪਿਆ।
ਇਂਦ੍ਰਮਾਯਾਂਤਮਾਲੋਕ੍ਯ ਵृਤ੍ਰੋ ਬਲਵਤਾਂ ਵਰਃ ੧੭.
ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਆਉਂਦਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਵੱਡੇ ਬਲ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਅੱਗੇ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਖਲੋ ਗਿਆ।
ਆਦੌ ਮਾਂ ਪ੍ਰਹਰਸ੍ਵੇਤਿ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਾਂ ਘਾਤਯਾਮ੍ਯਹਮ੍॥ ੧੭.
ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਨੂੰ ਵੱਜਾ; ਫਿਰ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਮਾਰਾਂਗਾ।'
ਇਤ੍ਯੇਵਮੁਕ੍ਤੋ ਦੇਵੇਂਦ੍ਰੋ ਜਘਾਨ ਗਦਯਾ ਭृਸ਼ਮ੍ ੧੭.
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਇੰਦਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗਦਾ ਨਾਲ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਵੱਜਿਆ।
ਤਾਮਾਪਤਂਤਿਂ ਜਗ੍ਰਾਹ ਕਰੇਣੈਕੇਨ ਲੀਲਯਾ ੧੭.
ਜਦੋਂ ਉਹ ਵਸਤੂ ਉਸ ਵੱਲ ਆਈ, ਉਸ ਨੇ ਇਕ ਹੱਥ ਨਾਲ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਫੜ ਲਈ।
ਸਾ ਗਦਾ ਪਾਤਯਾਮਾਸ ਸਵਜ੍ਰਂ ਚ ਪੁਰਂਦਰਮ੍ ੧੭.
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗਦਾ ਨਾਲ ਪੁਰੰਦਰ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਵਜਰ ਸਮੇਤ ਜਮੀਨ ਤੇ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ।
ਨਯਧ੍ਵਂ ਸ੍ਵਾਮਿਨਂ ਦੇਵਾਃ ਸ੍ਵਪੁਰੀਮਮਰਾਵਤੀਮ੍॥ ੧੭.
ਦੇਵਤਿਆਂ, ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਅਮਰਾਵਤੀ ਨਗਰੀ ਵਾਪਸ ਲੈ ਜਾਓ।
ਏਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚਃ ਸਤ੍ਯਂ ਵृਤ੍ਰਸ੍ਯ ਚ ਮਹਾਤ੍ਨਃ ੧੭.
ਜਦੋਂ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਦੇ ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਸੱਚੇ ਬਚਨ ਸੁਣੇ,
ਅਪੋਵਾਹ੍ਯ ਗਜਸ੍ਥਂ ਹਿ ਪਰਿਵਾਰ੍ਯ ਭਯਾਤੁਰਾਃ ੧੭.
ਉਹ ਡਰੇ ਹੋਏ, ਉਸਨੂੰ ਹਾਥੀ ਉੱਤੇ ਬਿਠਾ ਕੇ ਘੇਰ ਲੈ ਕੇ ਲੈ ਗਏ।
ਤਤੋ ਗਤੇषੁ ਦੇਵੇषੁ ਨਨਰ੍ਤ ਚ ਮਹਾਸੁਰਃ ੧੭.
ਜਦੋਂ ਦੇਵਤੇ ਚਲੇ ਗਏ, ਤਾਂ ਵੱਡਾ ਅਸੁਰ ਨੱਚਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਚਚਾਲ ਚ ਮਹੀ ਸਰ੍ਵਾ ਸਸ਼ੈਲਵਨਕਾਨਨਾ ੧੭.
ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ, ਪਹਾੜਾਂ, ਜੰਗਲਾਂ ਤੇ ਬਾਗਾਂ ਸਮੇਤ ਕੰਬਣ ਲੱਗ ਪਈ।
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਯਾਤਂ ਦੇਵੇਂਦ੍ਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਲੋਕਪਿਤਾਮਹਃ ਅਸ੍ਪृਸ਼ਲ੍ਲਬ੍ਧਸਂਜ੍ਞੋऽਭੂਤ੍ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣਾਚ੍ਚ ਪੁਰਂਦਰਃ॥ ੧੭.
ਜਦੋਂ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਨੇ, ਉਸਨੂੰ ਛੂਹਿਆ ਤੇ ਪੁਰੰਦਰ ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਹੋਸ਼ ਵਿਚ ਆ ਗਿਆ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪਿਤਾਮਹਂ ਚਾਗ੍ਰੇ ਵ੍ਰੀਡਾਯੁਕ੍ਤੋऽਭਵਤ੍ਤਦਾ ੧੭.
ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਪਿਤਾਮਹ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਸ਼ਰਮ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ।
ਵृਤ੍ਰੋ ਹਿ ਤਪਸਾ ਯੁਕ੍ਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰ੍ਯਵ੍ਰਤੇ ਸ੍ਥਿਤਃ ਅਜੇਯਸ੍ਤਪਸੋਗ੍ਰੇਣ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਂ ਤਪਸਾ ਜਯ॥ ੧੭.
ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਤਪ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਚਰੀ ਵ੍ਰਤ ਵਿਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਭਾਰੀ ਤਪਸਿਆ ਕਰਕੇ ਉਹ ਅਜੇਤੂ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਤੂੰ ਵੀ ਤਪ ਕਰਕੇ ਹੀ ਉਸਨੂੰ ਜਿੱਤ ਸਕਦਾ ਹੈਂ।
ਵृਤ੍ਰਾਸੁਰੋ ਦੈਤ੍ਯਪਤਿਸ਼੍ਚ ਸ਼ਕ੍ਰ ਤੇ ਸਮਾਧਿਨਾ ਪਰਮੇਣੈਵ ਜਯ੍ਯਃ ੧੭.
ਹੇ ਸ਼ਕਰ, ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਅਸੁਰ, ਜੋ ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਤੇਰੀ ਉੱਚੀ ਸਮਾਧੀ ਨਾਲ ਹੀ ਜਿੱਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਤੁਤ੍ਯਾ ਤਦਾਤਂ ਸ੍ਤਵਮਾਨੋ ਮਹਾਤ੍ਮਾ ਪੁਰਂਦਰੋ ਗੁਰੁਣਾ ਨੋਦਿਤੋ ਹਿ॥ ੧੭.
ਫਿਰ ਪੁਰੰਦਰ, ਜੋ ਵੱਡੀ ਆਤਮਾ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਵਾਲੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਨਮੋ ਭਰ੍ਗਾਯ ਦੇਵਾਯ ਦੇਵਾਨਾਮਤਿਦੁਰ੍ਗਮ ੧੭.
ਭਰਗਾ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੈ।
ਏਵਂ ਸ੍ਤਿਤਿਪਰੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਸ਼ਚੀਪਤਿਰੁਦਾਰਧੀਃ ੧੭.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਤੁਤੀ ਵਿਚ ਲਗ ਕੇ, ਸ਼ਚੀਪਤੀ ਗਿਆਨਵਾਨ ਹੋ ਗਿਆ।
ਪ੍ਰਪਂਚਾਭਿਰਤਾ ਮੂਢਾਃ ਸ਼ਿਵਭਕ੍ਤਿਪਰਾ ਹ੍ਯਪਿ ੧੭.
ਜੋ ਲੋਕ ਮੋਹ ਵਿਚ ਫਸੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਸ਼ਿਵ ਭਗਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਹ ਸੰਸਾਰਕ ਕੰਮਾਂ ਵਿਚ ਹੀ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਨਿਰ੍ਮਲਾ ਨਿਰਹਂਕਾਰਾ ਯੇ ਜਨਾਃ ਪਰ੍ਯੁਪਾਸਤੇ ੧੭.
ਪਰ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹਨ, ਉਹੀ ਉਸਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਤੇषਾਂ ਪਰੇषਾਂ ਵਰਦ ਇਹਾਮੁਤ੍ਰ ਚ ਸ਼ਂਕਰਃ ੧੭.
ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਭ ਲਈ ਸ਼ੰਕਰ ਇੱਥੇ ਤੇ ਪਰਲੋਕ ਵਿਚ ਵਰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਰਾਗਿਣਾਂ ਹਿ ਸਦਾ ਸ਼ਂਭੁਰ੍ਦੁਰ੍ਲਭੋ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ ੧੭.
ਜੋ ਲੋਕ ਰਾਗ ਵਿਚ ਫਸੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਸ਼ੰਭੂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਾਉਣ ਔਖਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਰਾਜਾ ਸੁਰਾਣਾਂ ਹਿ ਮਹਾਨੁਰਾਗੀ ਸ੍ਵਕਰ੍ਮਸਂਸਿਦ੍ਧਿਮਹਾਪ੍ਰਵੀਣਃ ੧੭.
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰੇਮੀ ਹੈ ਤੇ ਆਪਣੇ ਕਰਤੱਬ ਪੂਰੇ ਕਰਨ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਨਿਪੁੰਨ ਹੈ।
ਸ੍ਤਵਮਾਨਂ ਤਦਾ ਚੇਂਦ੍ਰਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ਕਾਰ੍ਯਗੌਰਵਾਤ੍ ੧੭.
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਕੰਮ ਦੀ ਇਜ਼ਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਨੇ ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਇਂਦ੍ਰ ਗਚ੍ਛ ਸੁਰੈਃ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਂ ਵृਤ੍ਰਂ ਵੈ ਦਾਨਵਂ ਪ੍ਰਤਿ ੧੭.
ਇੰਦ੍ਰਾ, ਤੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਾ ਦੈਤ ਨੂੰ ਵਿਰੁੱਧ ਜਾ।
ਕੇਨੋਪਾਯੇਨ ਸਾਧ੍ਯੋऽਯਂ ਵृਤ੍ਰੋ ਦੈਤ੍ਯਵਰੋ ਮਹਾਨ੍ ੧੭.
ਇਹ ਵੱਡਾ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਾ, ਦੈਤਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ, ਕਿਹੜੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜਿੱਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਰਣੇ ਨ ਸ਼ਕ੍ਯਤੇ ਹਂਤੁਮਪਿ ਦੇਵਵਰੈਰਪਿ ੧੭.
ਉਹ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੇ, ਚਾਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦੇਵਤਾ ਵੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਲੈਣ।