ਤਤਸ੍ਤ੍ਰਿਲੋਕੀ ਵਿਖ੍ਯਾਤਂ ਤ੍ਰਿਲੋਕ੍ਯੁਦ੍ਧਰਣਕ੍ਸ਼ਮਮ੍
ਫਿਰ ਤ੍ਰਿਲੋਕੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਚਕ੍ਰਪੁष੍ਕਰਿਣੀਤੀਰ੍ਥਂ ਤਦਾਦੌ ਵਿष੍ਣੁਨਾ ਕृਤਮ੍
ਚਕਰਪੁਸ਼ਕਰੀਣੀ ਤੀਰਥ ਉਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਬਣਾਇਆ ਸੀ।
ਸ੍ਵਰ੍ਗੌਕਸਸ੍ਤ੍ਰਿਸਂਧ੍ਯਂ ਵੈ ਜਪਂਤਿ ਮਣਿਕਰ੍ਣਿਕਾਮ੍
ਸਵਰਗ ਦੇ ਵਾਸੀ ਮਣਿਕਰਨਿਕਾ 'ਤੇ ਤਿੰਨ ਵੇਲੇ ਦੀ ਜਪ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਯੈਃ ਸ਼੍ਰੁਤਾ ਯੈਃ ਸ੍ਮृਤਾ ਵੀਰ ਯੈਰ੍ਦृष੍ਟਾ ਮਣਿਕਰ੍ਣਿਕਾ
ਹੇ ਵੀਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਣਿਕਰਨਿਕਾ ਬਾਰੇ ਸੁਣਿਆ, ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂ ਵੇਖਿਆ ਹੈ—
ਤ੍ਰਿਲੋਕੇ ਯੇ ਜਪਂਤੀਹ ਮਾਨਵਾ ਮਣਿਕਰ੍ਣਿਕਾਮ੍
ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਜੋ ਮਣਿਕਰਨਿਕਾ 'ਤੇ ਜਪ ਕਰਦੇ ਹਨ—
ਇष੍ਟਂ ਤੇਨ ਮਹਾਯਜ੍ਞੈਃ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਤਦਕ੍ਸ਼ਿਣੈਃ 4.2.84.
ਉਹਨਾਂ ਵਲੋਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਤੇ ਲੱਖਾਂ ਦਾਨਾਂ ਵਾਲੇ ਮਹਾ-ਯਜਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਮਹਾਦਾਨਾਨਿ ਦਤ੍ਤਾਨਿ ਤੇਨ ਵੈ ਪੁਣ੍ਯਕਰ੍ਮਣਾ
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੁੰਨ ਵਾਲੇ ਕੰਮਾਂ ਨਾਲ ਵੱਡੇ ਦਾਨ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਮਣਿਕਰ੍ਣ੍ਯਂਬੁਭਿਰ੍ਯੇਨ ਤਰ੍ਪਿਤਾਃ ਪ੍ਰਪਿਤਾਮਹਾਃ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਣਿਕਰਨਿਕਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ—
ਮਣਿਕਰ੍ਣੀਜਲਂ ਯੇਨ ਸਂਪੀਤਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਬੁਦ੍ਧਿਨਾ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਣਿਕਰਨਿਕਾ ਦਾ ਪਾਣੀ ਸ਼ੁੱਧ ਮਨ ਨਾਲ ਪਿਆ ਹੈ—
ਤੇ ਸ੍ਨਾਤਾਃ ਸਰ੍ਵਤੀਰ੍ਥੇषੁ ਮਹਾਪਰ੍ਵਸੁਭੂਰਿਸ਼ਃ
ਉਹ ਸਭ ਤੀਰਥਾਂ 'ਤੇ, ਵੱਡੀਆਂ ਪਵਿੱਤਰ ਤਿਉਹਾਰਾਂ 'ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਹੇ ਧਨ ਦੇ ਮਾਲਕ।
ਤੈਃ ਸੁਰਾਃ ਪੂਜਿਤਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿष੍ਣੁਮੁਖਾ ਮਖੈਃ
ਉਹਨਾਂ ਵਲੋਂ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਸਮੇਤ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਯਜਨ ਨਾਲ ਪੂਜੇ ਗਏ ਹਨ।
ਅਹਂ ਤੇਨੋਮਯਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਦੀਕ੍ਸ਼ਾਂ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਸ਼ਾਂਭਵੀਮ੍
ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ, ਉਮਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਸ਼ਾਂਭਵੀ ਦੀਕਸ਼ਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਤਪਾਂਸਿ ਤੇਨ ਤਪ੍ਤਾਨਿ ਸ਼ੀਰ੍ਣਪਰ੍ਣਾਦਿਨਾ ਚਿਰਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਤਕ ਤਪ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸੁੱਕੇ ਪੱਤਿਆਂ ਆਦਿ ਉੱਤੇ ਜੀਵਨ ਗੁਜਾਰੀ।
ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਦਾਨਾਨਿ ਭੂਰੀਣਿ ਮਖਾਨਿष੍ਟ੍ਵਾ ਤੁ ਭੂਰਿਸ਼ਃ
ਉਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦਾਨ ਦਿੱਤੇ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਪੈਮਾਨੇ 'ਤੇ ਯਜਨਾਂ ਕੀਤੀਆਂ।
ਵਿਪੁਲੇਤ੍ਰ ਮਹੀਪृष੍ਠੇ ਪਂਚਕ੍ਰੋਸ਼੍ਯਾਂ ਮਨੋਹਰਾ
ਪ੍ਰਥਵੀ ਦੀ ਚੌੜੀ ਜਗ੍ਹਾ 'ਤੇ, ਪੰਜ ਕੋਸ ਦੀ ਸੁਹਾਵਣੀ ਧਰਤੀ 'ਚ।
ਦਾਨਾਨਾਂ ਚ ਵ੍ਰਤਾਨਾਂ ਚ ਕ੍ਰਤੂਨਾਂ ਤਪਸਾਮਪਿ 4.2.84.
ਦਾਨ, ਵਰਤ, ਯਜਨ ਅਤੇ ਤਪ ਦੇ।
ਏਤੇषਾਮਪਿ ਤੀਰ੍ਥਾਨਾਂ ਚਤੁਰ੍ਣਾਮਪਿ ਸਤ੍ਤਮ 4.2.84.
ਇਨ੍ਹਾਂ ਚਾਰ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ, ਹੇ ਉੱਤਮ ਜੀਵ।
ਇਤਿ ਵੀਰੇਸ਼੍ਵਰਾਖ੍ਯਾਨਂ ਤੀਰ੍ਥਾਖ੍ਯਾਨਪ੍ਰਸਂਗਤਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੀਰੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਕਥਾ, ਤੀਰਥਾਂ ਦੀ ਕਥਾ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ, ਸਮਾਪਤ ਹੋਈ।
ਪ੍ਰਾਦੁਰ੍ਭਾਵਂ ਨਿਸ਼ਮ੍ਯੈषਾਂ ਲਿਂਗਾਨਾਂ ਮੁਕ੍ਤਿਦਾਯਿਨਾਮ੍
ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਿੰਗਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਣ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣ ਕੇ, ਜੋ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਨਿਤਰਾਂ ਪਰਿਤृਪ੍ਤੋਸ੍ਮਿ ਸੁਧਾਂ ਪੀਤ੍ਵੇਵ ਨਿਰ੍ਜਰਃ
ਮੈਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਅਮਰ ਨੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਪੀ ਲਿਆ ਹੋਵੇ।
ਆਨਂਦਮੇਵਜਨਯੇਦਪਿ ਪਾਪਜੁषਾਮਿਹ
ਇਹ ਇੱਥੇ ਪਾਪ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਵੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਜੀਵਨ੍ਮੁਕ੍ਤਇਵਾਸਂ ਹਿ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਤਤ੍ਤ੍ਵਸ਼੍ਰੁਤੇਰਹਮ੍ ਯਾਨ੍ਯੁਕ੍ਤਾਨਿ ਸਮਾਚਕ੍ਸ਼੍ਵ ਤਤ੍ਪ੍ਰਭਾਵਮਸ਼ੇषਤਃ
ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਦੀ ਸਚਾਈ ਸੁਣ ਕੇ, ਮੈਂ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਹੀ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ; ਜੋ-ਜੋ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੱਸੋ।
ਯੋ ਦਕ੍ਸ਼ੋ ਗਰ੍ਹਯਾਮਾਸ ਮਧ੍ਯੇ ਦੇਵਸਭਂ ਵਿਭੁਮ੍
ਜੋ ਦਕ੍ਸ਼ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿਚ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸ਼ਿਖਿਰਥਃ ਕੁਂਭਯੋਨੇਰੁਦੀਰਿਤਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕੁੰਭ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਜੋ ਕਿਹਾ, ਉਹ ਸੁਣ ਕੇ।
ਆਕਰ੍ਣਯ ਮੁਨੇ ਵਚ੍ਮਿ ਕਥਾਂ ਕਲ੍ਮषਹਾਰਿਣੀਮ੍
ਸੁਣੋ, ਹੇ ਮੁਨੀ, ਮੈਂ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕਥਾ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹਾਂ।
ਛਾਗਵਕ੍ਤ੍ਰੋ ਵਿਰੂਪਾਸ੍ਯੋ ਦਧੀਚਿ ਪਰਿਧਿਕ੍ਕृਤਃ
ਦਧੀਚੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਬਕਰੀ ਵਰਗਾ ਸੀ ਅਤੇ ਰੂਪ ਵੀ ਵਿਗੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ ਗਿਆ।
ਏਕਦਾ ਦੇਵਦੇਵਸ੍ਯ ਸੇਵਾਰ੍ਥਂ ਸ਼ਸ਼ਿਮੌਲਿਨਃ
ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਚੰਦ ਨੂੰ ਸਿਰ 'ਤੇ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਲਈ।
ਇਂਦ੍ਰਾਦਯੋ ਲੋਕਪਾਲਾ ਵਿਸ਼੍ਵੇਦੇਵਾ ਮਰੁਦ੍ਗਣਾਃ 4.2.87.
ਇੰਦ੍ਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ, ਵਿਸ਼ਵਦੇਵ ਅਤੇ ਮਰੁਦਗਣ।
ऋषਯੋऽਪ੍ਸਰਸੋਯਕ੍ਸ਼ਾ ਗਂਧਰ੍ਵਾਃ ਸਿਦ੍ਧਚਾਰਣਾਃ
ਰਿਸ਼ੀ, ਅਪਸਰਾ, ਯਕਸ਼, ਗੰਧਰਵ, ਸਿੱਧ ਅਤੇ ਚਾਰਣ।
ਸ੍ਤੁਤਸ਼੍ਚ ਨਾਨਾ ਸ੍ਤੁਤਿਭਿਃ ਸ਼ਂਭੁਨਾਪਿ ਕृਤਾਦਰਾਃ
ਉਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਤੁਤੀਆਂ ਨਾਲ ਸਤਕਾਰੀਤ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਸ਼ੰਭੂ ਨੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਦਰ ਦਿੱਤਾ।