ਅਵਿਮੁਕ੍ਤੇ ਮਹਾਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਸਰ੍ਵਸਿਦ੍ਧਿਪ੍ਰਦੇ ਸਤਾਮ੍
ਅਵਿਮੁਕਤ, ਵੱਡੀ ਧਰਤੀ, ਜੋ ਚੰਗਿਆਂ ਨੂੰ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ,
305a ਸਮਾਸ਼੍ਰਿਤਾਨਾਂ ਜਂਤੂਨਾਂ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਸਰ੍ਵਕਰ੍ਮਣਾਮ੍ 4.2.74.
ਉਥੇ ਆਸਰਾ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮਾਂ ਲਈ,
ਕਰ੍ਮਭੂਰੁਹ ਦਾਵਾਗ੍ਨੌ ਸਂਸਾਰਾਬ੍ਧ੍ਯੌਰ੍ਵਸ਼ੋਚਿਪਿ
ਕਰਮ ਦੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਦਰਦ ਭਰੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ,
ਦੀਰ੍ਘਨਿਦ੍ਰਾ ਪ੍ਰਸੁਪ੍ਤਾਨਾਂ ਪਰਮੋਦ੍ਬੋਧਦਾਯਿਨਿ
ਜੋ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਗਹਿਰੀ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਸੁੱਤੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਅਨੇਕਜਨ੍ਮਜਨਿਤ ਮਹਾਪਾਪਾਦ੍ਰਿਵਜ੍ਰਿਣਿ
ਇਹ ਅਨੇਕ ਜਨਮਾਂ ਦੇ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਤੋੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਵਿਸ਼੍ਵੇਸ਼ਿਤੁਃ ਪਰੇਧਾਮ੍ਨਿ ਸੀਮ੍ਨਿ ਸ੍ਵਰ੍ਗਾਪਵਰ੍ਗਯੋਃ
ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਮਾਲਕ ਦੇ ਉੱਚੇ ਧਾਮ ਵਿੱਚ, ਸਵਰਗ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਹੱਦ ਤੇ,
ਏਵਂਵਿਧੇ ਮਹਾਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਸਰ੍ਵਦੁਃਖੌਘਹਾਰਿਣਿ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ,
ਯਤ੍ਰ ਕਾਲਭਯਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਯਤ੍ਰ ਨਾਸ੍ਤ੍ਯੇਨਸੋ ਭਯਮ੍
ਜਿੱਥੇ ਨਾ ਸਮੇਂ ਦਾ, ਨਾ ਮੌਤ ਦਾ ਡਰ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਪਾਪ ਦਾ ਵੀ ਕੋਈ ਡਰ ਨਹੀਂ,
ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਯਾਨਿ ਲੋਕੇਸ੍ਮਿਞ੍ਜਂਤੂਨਾਮਘਹਾਨ੍ਯਹੋ
ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਤੀਰਥ, ਹੇ ਅਚੰਭਾ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਅਪਿ ਕਾਸ਼੍ਯਾਂ ਵਸੇਦ੍ਯਸ੍ਤੁ ਸਰ੍ਵਾਸ਼ੀ ਸਰ੍ਵਵਿਕ੍ਰਯੀ
ਜੇ ਕੋਈ ਕਾਸੀ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੋਵੇ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਤੇ ਸਭ ਵਸਤਾਂ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ,
ਰਾਗਬੀਜਸਮੁਦ੍ਭੂਤਃ ਸਂਸਾਰਵਿਟਪੋ ਮਹਾਨ੍
ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਵੱਡਾ ਰੁੱਖ ਰਾਗ ਦੇ ਬੀਜ ਤੋਂ ਉੱਗਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵੇषਾਮੂषਰਾਣਾਂ ਤੁ ਕਾਸ਼ੀ ਪਰਮ ਊषਰਃ 4.2.74.
ਸਭ ਉਜੜ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਸ਼ੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਉਜੜ ਹੈ।
ਸ੍ਮਰਿष੍ਯਂਤੀਹ ਯੇ ਕਾਸ਼ੀਮਵਸ਼੍ਯਂ ਤੇਪਿ ਸਾਧਵਃ
ਜੋ ਇੱਥੇ ਕਾਸ਼ੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਸਾਧੂ ਹਨ।
ਵਿਭੂਤਿਃ ਸਰ੍ਵਲੋਕਾਨਾਂ ਸਤ੍ਯਾਦੀਨਾਂ ਸੁਭਂਗੁਰਾ
ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਸਚ ਆਦਿ ਦੀ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਨਾਜੁਕ ਹੈ।
ਕृਮਿਕੀਟਪਤਂਗਾਨਾਮਵਿਮੁਕ੍ਤੇ ਤਨੁਤ੍ਯਜਾਮ੍
ਅਵਿਮੁਕਤ ਵਿੱਚ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਕੀੜੇ, ਕੀਟ ਅਤੇ ਉੱਡਣ ਵਾਲੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਵੀ।
ਵਾਰਾਣਸੀ ਯਦਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਕਦਾਚਿਤ੍ਕਾਲਪਰ੍ਯਯਾਤ੍
ਜਦੋਂ ਵੀ ਵਾਰਾਣਸੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੀਵਨ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ।
ਪੂਰ੍ਵਤੋ ਮਣਿਕਰ੍ਣੀਸ਼ੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮੇਸ਼ੋ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮਣਿਕਰਨੀਸ਼ਾ ਖੜਾ ਹੈ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਬ੍ਰਹਮੇਸ਼ਾ ਖੜਾ ਹੈ।
305b ਇਤ੍ਯੇਤਦੁਤ੍ਤਮਂ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮਵਿਮੁਕ੍ਤੇ ਮਹਾਫਲਮ੍
ਇਹ ਅਵਿਮੁਕਤ ਦਾ ਉੱਤਮ ਖੇਤਰ ਹੈ, ਜੋ ਵੱਡਾ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣੀਕृਤ੍ਯ ਰਾਜਸੂਯਫਲਂ ਲਭੇਤ੍
ਖੇਤਰ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਕੇ, ਰਾਜਸੂਯ ਯਗ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਅਵਿਮੁਕ੍ਤ ਸਮਂ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮਪਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਂਡਗੋਲਕੇ
ਅਵਿਮੁਕਤ ਦਾ ਖੇਤਰ, ਬ੍ਰਹਮਾਂਡ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਬਰਾਬਰ ਹੈ।
ਰਕ੍ਸ਼ਂਤਿ ਸਤਤਂ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਯਤ੍ਰ ਪਾਸ਼ਾਸਿਪਾਣਯਃ
ਉਹ ਸਦਾ ਖੇਤਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਫੰਦੇ ਤੇ ਤਲਵਾਰ ਫੜਨ ਵਾਲੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਾਗ੍ਦ੍ਵਾਰਮਟ੍ਟਹਾਸਸ਼੍ਚ ਗਣਕੋਟਿਪਰੀਵृਤਃ 4.2.74.
ਪੂਰਬੀ ਦਰਵਾਜੇ ਤੇ ਮੱਟਹਾਸਾ ਖੜਾ ਹੈ, ਅਣਗਿਣਤ ਗਣਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ।
ਤਥੈਵ ਭੂਤਧਾਤ੍ਰੀਸ਼ਃ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਰਕ੍ਸ਼ਕਃ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭੂਤਧਾਤਰੀਸ਼ਾ ਖੇਤਰ ਦੇ ਦੱਖਣ ਪਾਸੇ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਉਦਗ੍ਦ੍ਵਾਰਂ ਤਥਾ ਰਕ੍ਸ਼ੇਦ੍ਘਂਟਾਕਰ੍ਣੋ ਮਹਾਗਣਃ
ਉੱਤਰ ਦਰਵਾਜੇ ਤੇ ਘੰਟਾਕਰਨ, ਵੱਡਾ ਗਣ, ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਰਕ੍ਸ਼ਃ ਕਾष੍ਠਾਂ ਸ਼ਂਕੁਕਰ੍ਣੋ ਦृਮਿਚਂਡੋ ਮਰੁਦ੍ਦਿਸ਼ਮ੍
ਸ਼ੰਕੁਕਰਨ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿਮਚੰਡਾ ਪੱਛਮੀ ਪਾਸੇ, ਹਵਾ ਵਾਲੀ ਦਿਸ਼ਾ ਨੂੰ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਕਾਲਾਕ੍ਸ਼ੋਰਣ ਭਦ੍ਰਸ੍ਤੁ ਕੌਲੇਯਃ ਕਾਲਕਂਪਨਃ
ਕਾਲਾਕਸ਼ੋਰਣ, ਭਦਰ, ਕੌਲਿਆ ਅਤੇ ਕਾਲਕੰਪਨ।
ਵੀਰਭਦ੍ਰੋ ਨਭਸ਼੍ਚੈਵ ਕਰ੍ਦਮਾਲਿਪ੍ਤਵਿਗ੍ਰਹਃ
ਵੀਰਭਦਰ ਅਤੇ ਨਭਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਵਿਸ਼ਾਲਾਕ੍ਸ਼ੋ ਮਹਾਭੀਮਃ ਕੁਂਡੋਦਰਮਹੋਦਰੌ
ਵਿਸ਼ਾਲਾਖਸ਼, ਬਹੁਤ ਭੀਮ, ਕੁੰਡੋਦਰ ਅਤੇ ਮਹੋਦਰ।
ਨਂਦਿਸੇਨਸ਼੍ਚ ਪਂਚਾਲਃ ਖਰਪਾਦਕਰਂਟਕਃ
ਨੰਦੀਸੇਨ, ਪਾਂਚਾਲ, ਖਰਪਾਦ ਅਤੇ ਕਰੰਟਕ —
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਮਹਾਪੁਣ੍ਯੇ ਲਿਂਗਮੋਂਕਾਰਸਂਜ੍ਞਕਮ੍
ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ 'ਤੇ ਇੱਕ ਲਿੰਗ ਹੈ ਜੋ ਓਂਕਾਰ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।