ਗਣਾਵੂਚਤੁਃ ਸ਼ਿਵਸ਼ਰ੍ਮਨ੍ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞ ਪਰਿਸ਼ੁਦ੍ਧੇਂਦ੍ਰਿਯੇਸ਼੍ਵਰ
ਗਣਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਸ਼ਿਵਸ਼ਰਮਨ, ਵੱਡੀ ਬੁਧੀ ਵਾਲੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਦੇ ਮਾਲਕ,
ਸੁਹृਦਿ ਪ੍ਰੇਮਸਂਪਨ੍ਨੇ ਤ੍ਵਯ੍ਯਨੁਦ੍ਯਂ ਨ ਕਿਂਚਨ
ਜਿਸ ਦੋਸਤ ਵਿੱਚ ਪਿਆਰ ਹੈ, ਉਸ ਤੋਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਕੁਝ ਵੀ ਲੁਕਿਆ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ।
ਆਸੀਤ੍ਕਾਂਪਿਲ੍ਯਨਗਰੇ ਸੋਮਯਾਜਿਕੁਲੋਦ੍ਭਵਃ
ਕਾਂਪਿਲਿਆ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਸੋਮਯਾਜੀ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਸੀ।
ਵੇਦਵੇਦਾਂਗਵੇਦਾਰ੍ਥਾਨ੍ਵੇਦੋਕ੍ਤਾਚਾਰਚਂਚੁਰਃ
ਉਹ ਨੇ ਵੇਦ, ਵੇਦਾਂਗ, ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਅਤੇ ਵੇਦਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਚਲਣ ਦੀ ਰੀਤ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿੱਖ ਲਈ।
ਅਗ੍ਨਿਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषਣਰਤੋ ਵੇਦਾਧ੍ਯਯਨਤਤ੍ਪਰਃ
ਉਹ ਅੱਗ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿੱਚ ਮਨ ਲਾਉਂਦਾ ਸੀ।
ਕृਤੋਪਨਯਨਃ ਸੋਥ ਵਿਦ੍ਯਾਂ ਜਗ੍ਰਾਹ ਭੂਰਿਸ਼ਃ 4.1.13.
ਉਪਨਯਨ ਸੰਸਕਾਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਆਦਾਯਾਦਾਯ ਬਹੁਸ਼ੋ ਧਨਂ ਮਾਤੁਃ ਸਕਾਸ਼ਤਃ
ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਕੋਲੋਂ ਵਾਰ ਵਾਰ ਬਹੁਤ ਧਨ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਸੀ।
ਸਂਤ੍ਯਕ੍ਤ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਚਾਰਃ ਸਂਧ੍ਯਾਸ੍ਨਾਨਪਰਾਙ੍ਮੁਖਃ
ਉਸ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਰੀਤ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਸੰਧਿਆ ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੋਂ ਮੁੱਖ ਫੇਰ ਲਿਆ।
ਨਟਪਾਖਂਡਿਭਂਡੈਸ਼੍ਚ ਬਦ੍ਧਪ੍ਰੇਮਪਰਂਪਰਃ
ਉਹ ਨਟ, ਠੱਗ ਅਤੇ ਮਸਖਰੇਆਂ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਦੀ ਲੜੀ ਜੋੜ ਲੈਂਦਾ ਸੀ।
ਪ੍ਰੇਰਿਤੋਪਿ ਜਨਨ੍ਯਾ ਸ ਨ ਯਾਤਿ ਪਿਤੁਰਂਤਿਕਮ੍
ਮਾਂ ਵਲੋਂ ਕਹਿਣ ਤੇ ਵੀ ਉਹ ਪਿਤਾ ਕੋਲ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ।
ਯਦਾ ਯਦੈਵ ਤਾਂ ਪृਚ੍ਛੇਦਯੇਗੁਣਨਿਧਿਃ ਸੁਤਃ
ਜਦੋਂ ਵੀ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ ਪੁੱਤਰ ਮਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ,
ਤਦਾ ਤਦੇਤਿ ਸਾ ਬ੍ਰੂਯਾਦਿਦਾਨੀਂ ਸ ਬਹਿਰ੍ਗਤਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ ਮਾਂ ਆਖਦੀ ਹੈ, 'ਉਹ ਹੁਣ ਬਾਹਰ ਗਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।'
ਅਧੀਤ੍ਯਾਧ੍ਯਯਨਾਰ੍ਥਂ ਸ ਦ੍ਵਿਤ੍ਰੈਰ੍ਮਿਤ੍ਰੈਃ ਸਮਂ ਯਯੌ
ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਉਹ ਦੋ ਜਾਂ ਤਿੰਨ ਦੋਸਤਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਚਲਿਆ ਗਿਆ।
ਨ ਤਤ੍ਕਰ੍ਮ ਚ ਤਦ੍ਵृਤ੍ਤਂ ਕਿਂਚਿਦ੍ਵੇਤ੍ਤਿ ਸ ਦੀਕ੍ਸ਼ਿਤਃ
ਉਹ ਦীক্ষਿਤ ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਜਾਂ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ।
ਗृਹ੍ਯੋਕ੍ਤੇਨ ਵਿਧਾਨੇਨ ਪਾਣਿਗ੍ਰਾਹਮਕਾਰਯਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਰੀਤ-ਰਿਵਾਜ ਅਨੁਸਾਰ ਹੱਥ ਫੜਨ ਦੀ ਰਸਮ ਅਦਾ ਕੀਤੀ।
ਸ਼ਾਸ੍ਤਿ ਸ੍ਨੇਹਾਰ੍ਦ੍ਰਹृਦਯਾ ਕ੍ਰੋਧਨਸ੍ਤੇ ਪਿਤੇਤ੍ਯਲਮ੍ 4.1.13.
ਮਾਂ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਦਿਲ ਰੱਖ ਕੇ ਤੈਨੂੰ ਸਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ: 'ਪੁੱਤਰ, ਗੁੱਸਾ ਛੱਡ ਦੇ।'
ਆਚ੍ਛਾਦਯਾਮਿ ਤੇ ਨਿਤ੍ਯਂ ਪਿਤੁਰਗ੍ਰੇ ਕੁਚੇष੍ਟਿਤਮ੍
ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਤੇਰੀ ਉਲਟ-ਸਲਟ ਨੂੰ ਢੱਕ ਲੈਂਦੀ ਹਾਂ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਧਨਂ ਪੁਤ੍ਰ ਸਦ੍ਵਿਦ੍ਯਾ ਸਾਧੁਸਂਗਮਃ
ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਲਈ ਧਨ ਸੱਚੀ ਵਿਦਿਆ ਅਤੇ ਚੰਗਿਆਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਹੈ।
ਇਤਿ ਰੂਢਿਮਿਹ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਸ੍ਤਵ ਪੂਰ੍ਵਪਿਤਾਮਹਾਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੇਰੇ ਪੂਰਵਜ ਇੱਥੇ ਇੱਜ਼ਤ ਵਾਲੇ ਹੋਏ।
ਸਦ੍ਵਿਦ੍ਯਾ ਸੁਮਨੋ ਧੇਹਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਚਾਰਮਾਚਰ
ਸੱਚੀ ਵਿਦਿਆ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰ, ਮਨ ਸਾਫ਼ ਰੱਖ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਾਲਾ ਚਲਣ ਅਪਣਾ।
ਊਨਵਿਂਸ਼ਤਿਕੋऽਸਿ ਤ੍ਵਮੇषਾ षੋਡਸ਼ਵਾਰ੍षਿਕੀ
ਤੂੰ ਅਜੇ ਉੱਨੀ (19) ਸਾਲ ਦਾ ਨਹੀਂ ਹੋ, ਤੇ ਉਹ ਸੋਲ੍ਹਾਂ (16) ਸਾਲ ਦੀ ਹੈ।
ਏਤਾਂ ਸਂਵृਣੁ ਸਦ੍ਵृਤ੍ਤਾਂ ਪਿਤृਭਕ੍ਤਿਯੁਤਾ ਭਵ
ਇਸ ਚੰਗੀ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਕਬੂਲ ਕਰ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਭਕਤੀ ਰੱਖ।
ਤਤੋऽਪਤ੍ਰਪਸੇ ਕਿਂ ਨ ਤ੍ਯਜ ਦੁਰ੍ਵृਤ੍ਤਤਾਂ ਸ਼ਿਸ਼ੋ
ਤੂੰ ਸ਼ਰਮ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ? ਮਾੜਾ ਵਿਵਹਾਰ ਛੱਡ ਦੇ, ਪੁੱਤਰ।
ਤੇਭ੍ਯੋਪਿ ਨ ਬਿਭੇषਿ ਤ੍ਵਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧੋਸ੍ਯੁਭਯ ਵਂਸ਼ਤਃ
ਤੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਨਹੀਂ ਡਰਦਾ; ਦੋਵੇਂ ਵੰਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈਂ।
ਗृਹੇਪਿ ਸ਼ਿष੍ਯਾਨ੍ਪਸ਼੍ਯੈਤਾਨ੍ਪਿਤੁਸ੍ਤੇ ਵਿਨਯੋਚਿਤਾਨ੍
ਘਰ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖ, ਜੋ ਸਲਾਹ-ਸੁਝਾਅ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਂ ਵਿਹਾਯ ਤੇ ਤਾਤੇ ਵृਤ੍ਤਿਲੋਪਂ ਕਰਿष੍ਯਤਿ 4.1.13.
ਜੇ ਤੂੰ ਭਰੋਸਾ ਛੱਡ ਦੇਵੇਂ, ਤੇਰਾ ਪਿਤਾ ਆਪਣੀ ਰੋਜ਼ੀ ਗੁਆ ਲਵੇਗਾ।
ਅਨਂਤਰਂ ਹਸਿष੍ਯਂਤਿ ਯੁਕ੍ਤਂ ਦੀਕ੍ਸ਼ਿਤਤਾਸ੍ਤ੍ਵਿਤਿ
ਜਲਦੀ ਹੀ ਉਹ ਹੱਸਣਗੇ, ਕਹਿ ਕੇ: 'ਇਹੀ ਉਸ ਦੀ ਦীক্ষਾ ਹੈ?'
ਮਾਤੁਸ਼੍ਚਰਿਤ੍ਰਂ ਤਨਯੋ ਧਤ੍ਤੇ ਦੁਰ੍ਭਾषਣੈਰਿਤਿ
ਪੁੱਤਰ ਮਾਂ ਦੇ ਚਲਣ ਨੂੰ ਕਠੋਰ ਬੋਲਾਂ ਰਾਹੀਂ ਵਾਹਰਦਾ ਹੈ।
ਤਦਂਘ੍ਰਿਲੀਨਮਨਸੋ ਮਮ ਸਾਕ੍ਸ਼ੀ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਮੇਰਾ ਮਨ ਉਸ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿਚ ਲੀਨ ਹੈ, ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਸਾਕਸ਼ੀ ਹੈ।
ਅਹੋ ਬਲੀਯਾਨ੍ਸਵਿਧਿਰ੍ਯੇਨ ਜਾਤਾ ਭਵਾਨਿਤਿ
ਕਿਸਮਤ ਕਿੰਨੀ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੂੰ ਜਨਮ ਲਿਆ!