ਨ ਵਰ੍ਣ੍ਯਤੇ ਕੈਃ ਕਿਲ ਕਾਸ਼ਿਕੇਯਂ ਜਂਤੋਃ ਸ੍ਥਿਤਸ੍ਯਾਤ੍ਰ ਯਤੋਂਤਕਾਲੇ
ਇਹ ਕਾਸ਼ੀ ਕਿਸੇ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਵਰਣਨ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ, ਜੇ ਕੋਈ ਇੱਥੇ ਮੌਤ ਵੇਲੇ ਟਿਕਿਆ ਹੋਵੇ।
ਸਂਸਾਰਿਚਿਂਤਾਮਣਿਰਤ੍ਰ ਯਸ੍ਮਾਤ੍ਤਂ ਤਾਰਕਂ ਸਜ੍ਜਨਕਰ੍ਣਿਕਾਯਾਮ੍
ਇੱਥੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਰਤਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਤਾਰਕ ਮੰਤ੍ਰ ਨੇਕ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਮਣਿਕਰਨਿਕਾ ਵਿਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਮੁਕ੍ਤਿਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀ ਮਹਾਪੀਠ ਮਣਿਸ੍ਤਚ੍ਚਰਣਾਬ੍ਜਯੋਃ 4.1.7.
ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਮਹਾਨ ਥਾਂ ਦਾ ਮਣਕਾ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਪੈਰਾਂ ਉੱਤੇ ਚਮਕਦਾ ਹੈ।
ਜਰਾਯੁਜਾਂਡਜੋਦ੍ਭਿਜ੍ਜਾਃ ਸ੍ਵੇਦਜਾਹ੍ਯਤ੍ਰ ਵਾਸਿਨਃ
ਇੱਥੇ ਗਰਭ, ਅੰਡਾ, ਪਸੀਨੇ ਤੇ ਅੰਕੁਰ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਹੋਏ ਜੀਵ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਮਮ ਜਨ੍ਮ ਵृਥਾਜਾਤਂ ਦੁਰ੍ਵृਤ੍ਤਸ੍ਯ ਜਡਾਤ੍ਮਨਃ
ਮੇਰਾ ਜਨਮ ਵਿਅਰਥ ਹੋ ਗਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰੀ ਸੋਚ ਮੰਦੀ ਤੇ ਮੇਰੇ ਕਰਮ ਵੀ ਮੰਦੇ ਹਨ।
ਪੁਨਃਪੁਨਸ਼੍ਚ ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮਤਿਥੀਕृਤ੍ਯਨੇਤ੍ਰਯੋਃ
ਮੈਂ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉਸ ਥਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਅੱਖਾਂ ਲਈ ਮਹਿਮਾਨ ਬਣਾਇਆ ਹੈ।
ਸਪ੍ਤਾਨਾਂ ਚ ਪੁਰੀਣਾਂ ਹਿ ਧੁਰੀ ਣਾਮਵਯਾਮ੍ਯਹਮ੍
ਮੈਂ ਸੱਤ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦਾ ਭਾਰ ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ।
ਤਥਾਪਿ ਨ ਚਤਸ੍ਰੋਨ੍ਯਾ ਮਯਾ ਦृਗ੍ਗੋਚਰੀਕृਤਾਃ
ਫਿਰ ਵੀ, ਮੈਂ ਚਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਆਪਣੀ ਨਿਗਾਹ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਲਿਆ।
ਤੀਰ੍ਥਯਾਤ੍ਰਾਂ ਪ੍ਰਤਿਦਿਨਂ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਨੂਨਂ ਸਵਤ੍ਸਰਮ੍
ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਕਰੇ,
ਨਾਨਾ ਪ੍ਰਮਾਣੈਃ ਪ੍ਰਵਣੋ ਨਿਰਗਾਤ੍ਸ ਤਥਾਪ੍ਯਹੋ
ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਕੇ ਵੀ, ਉਹ ਹਾਸਲ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਿਆ—ਹਾਏ!
ਕਿਂ ਕੁਰ੍ਵਂਤਿ ਹਿ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਸਪ੍ਰਮਾਣਾਨਿ ਸੁਂਦਰਿ
ਸੁੰਦਰਏ, ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਤੇ ਸਬੂਤਾਂ ਨਾਲ ਕੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਕਃ ਸਮੁਚ੍ਚਲਿਤਂ ਚੇਤਸ੍ਤੋਯਂਵਾ ਸਂਪ੍ਰਤੀਪਯੇਤ੍
ਕੌਣ ਉਸ ਮਨ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਉੱਭਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਮੁੜ ਠੰਢਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਸ਼ਿਵਸ਼ਰ੍ਮਾ ਵ੍ਰਜਨ੍ਸੋਥ ਦੇਸ਼ਾਦ੍ਦੇਸ਼ਾਂਤਰਂ ਕ੍ਰਮਾਤ੍ 4.1.7.
ਸ਼ਿਵਸ਼ਰਮਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ।
ਕਲ੍ਪੇਕਲ੍ਪੇਖਿਲਂਵਿਸ਼੍ਵਂ ਕਾਲਯੇਦ੍ਯਃ ਸ੍ਵਲੀਲਯਾ
ਜੋ ਹਰ ਕਲਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਖੇਡ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਲੀਨ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ,
ਪਾਪਾਦਵਂਤੀ ਸਾ ਵਿਸ਼੍ਵਮਵਂਤੀਤਿ ਨਿਗਦ੍ਯਤੇ
ਜੋ ਪਾਪ ਤੋਂ ਉੱਠਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਉੱਠਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਐਸਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿਪਨ੍ਨੋ ਯਤ੍ਰ ਵੈ ਜਂਤੁਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਾਪਿ ਸ਼ਵਤਾਂ ਸ੍ਫੁਟਮ੍
ਜਿੱਥੇ ਜੀਵ ਸੌ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ ਵੀ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ ਤੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,
ਯਮਦੂਤਾ ਨ ਯਸ੍ਯਾਂ ਹਿ ਪ੍ਰਵਿਸ਼ਂਤਿ ਕਦਾਚਨ
ਜਿੱਥੇ ਯਮ ਦੇ ਦੂਤ ਕਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦਾਖਲ ਹੁੰਦੇ,
ਹਾਟਕੇਸ਼ੋ ਮਹਾਕਾਲਸ੍ਤਾਰਕੇ ਸ਼ਸ੍ਤਥੈਵ ਚ
ਹਾਟਕੇਸ਼, ਮਹਾਕਾਲ, ਤਾਰਕੇਸ਼ ਤੇ ਸ਼ਸਤ ਵੀ—
ਜ੍ਯੋਤਿਃ ਸਿਦ੍ਧਵਟੇ ਜ੍ਯੋਤਿਸ੍ਤੇ ਪਸ਼੍ਯਂਤੀਹ ਯੇ ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਜੋ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ ਹੋਏ ਸਿੱਧਵਟ 'ਤੇ ਜੋਤ ਦੇਖਦੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਜੋਤ—
ਮਹਾਕਾਲਸ੍ਯ ਤਲ੍ਲਿਂਗਂ ਯੈਰ੍ਦृष੍ਟਂ ਕष੍ਟਿਭਿਃ ਕ੍ਵਚਿਤ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਹਾਕਾਲ ਦਾ ਲਿੰਗਾ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ—even ਔਖਾ ਹੋ ਕੇ ਵੀ—
ਮਹਾਕਾਲਪਤਾਕਾਗ੍ਰੈਃ ਸ੍ਪृष੍ਟਪृष੍ਠਾਸ੍ਤੁਰਂਗਮਾਃ
ਮਹਾਕਾਲ ਦੀਆਂ ਝੰਡੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਘੋੜਿਆਂ ਦੀ ਪਿੱਠ ਨੂੰ ਛੂਹ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਮਹਾਕਾਲਮਹਾਕਾਲਮਹਾਕਾਲੇਤਿਸਂਤਤਮ੍
ਮਹਾਕਾਲ, ਮਹਾਕਾਲ, ਮਹਾਕਾਲ — ਇਹ ਨਾਮ ਲਗਾਤਾਰ ਉਚਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏਵਮਾਰਾਧ੍ਯ ਭੂਤੇਸ਼ਂ ਮਹਾਕਾਲਂ ਤਤੋ ਦ੍ਵਿਜਃ 4.1.7.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭੂਤਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਮਹਾਕਾਲ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਉਹ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਵਾਲਾ।
ਯੁਗੇਯੁਗੇ ਦ੍ਵਾਰਵਤ੍ਯਾ ਰਤ੍ਨਾਨਿ ਪਰਿਤੋ ਮੁषਨ੍ 4.1.7.
ਹਰ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ, ਦੁਆਰਾਵਤੀ ਤੋਂ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਰਤਨ ਚੋਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਚਿਂਤਾਰ੍ਣਵੇ ਨਿਮਗ੍ਨੋਭੂਤ੍ਤ੍ਯਕ੍ਤਾਸ਼ੋ ਜੀਵਿਤੇ ਧਨੇ 4.1.7.
ਚਿੰਤਾ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਿਆ ਹੋਇਆ, ਜੀਵਨ ਤੇ ਧਨ ਦੀ ਆਸ ਛੱਡ ਚੁੱਕਾ।
ਏਵਂ ਚਿਂਤਯਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਪੀਡਾਸੀਦਤਿਦਾਰੁਣਾ 4.1.7.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਪੀੜਾ ਹੋਈ।
ਤਦ੍ਵਿਮਾਨਮਥਾਰੁਹ੍ਯ ਪੀਤਵਾਸਾਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਭੁਜਃ
ਫਿਰ ਉਹ ਵਿਮਾਨ ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਪੀਲੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ, ਚਾਰ ਭੁਜਾ ਵਾਲਾ।
ਗਣਾਵੂਚਤੁਃ ਇਮਾਂ ਗਂਧਵਤੀਂ ਪੁਣ੍ਯਾਂ ਪੁਰੀਂ ਵਾਯੋਰ੍ਵਿਲੋਕਯ
ਗਣਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਸੁਗੰਧਤ, ਪਵਿੱਤਰ ਪਵਨ ਦੀ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਵੇਖੋ।
ਅਸ੍ਯਾਂ ਪ੍ਰਭਂਜਨੋ ਨਾਮ ਜਗਤ੍ਪ੍ਰਾਣੋਦਿਗੀਸ਼੍ਵਰਃ
ਇਥੇ ਪ੍ਰਭੰਜਨ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਸਾਂਸ ਹੈ।
ਪੁਰਾ ਕਸ਼੍ਯਪਦਾਯਾਦਃ ਪੂਤਾਤ੍ਮੇਤਿ ਚ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਃ
ਕਦੇ ਕਸ਼ਯਪ ਦਾ ਵੰਸ਼ਜ, ਜੋ ਪੂਤਾਤਮਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ।