ਯਜ੍ਞਾਰ੍ਥਂ ਚ ਵਿਵਾਹਾਰ੍ਥਂ ਵ੍ਰਤਾਰ੍ਥਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਯ ਵੈ
ਯਜਨ, ਵਿਆਹ, ਵਰਤ ਜਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਲਈ—
ਆਰੋਗ੍ਯਸ਼ਾਲਾਂ ਯਃ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਵੈਦ੍ਯਪੋषਣਤਤ੍ਪਰਃ
ਜੋ ਰੋਗੀਆਂ ਲਈ ਹਸਪਤਾਲ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਵੈਦਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ—
ਮੁਕ੍ਤੀ ਕੁਰ੍ਵਂਤਿ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਯੇ ਚ ਦੁष੍ਟਾਵਰੋਧਤਃ
ਜੋ ਨਸ਼ਟ ਜਾਂ ਰੁਕਵੇ ਹੋਏ ਤੀਰਥਾਂ ਨੂੰ ਮੁਕਤ ਕਰਦੇ ਹਨ—
ਵਿष੍ਣੋਰ੍ਵਾਮਮਵਾਸ਼ਂਭੋਰ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਏਵ ਸੁਪ੍ਰਿਯਾਃ
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੀ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰੀਤਮ ਹਨ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਸ਼੍ਚੈਵ ਗਾਵਸ਼੍ਚ ਕੁਲਮੇਕਂ ਦ੍ਵਿਧਾਕृਤਮ੍
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅਤੇ ਗਾਂਵਾਂ ਇੱਕ ਹੀ ਪਰਿਵਾਰ ਹਨ, ਦੋ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੇ ਹੋਏ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਜਂਗਮਂ ਤੀਰ੍ਥਂ ਨਿਰ੍ਮਿਤਂ ਸਾਰ੍ਵਭੌਮਿਕਮ੍
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਚਲਦੇ-ਫਿਰਦੇ ਤੀਰਥ ਹਨ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਬਣੇ ਹਨ।
ਗਾਵਃ ਪਵਿਤ੍ਰਮਤੁਲਂ ਗਾਵੋ ਮਂਗਲਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਗਾਂਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹਨ, ਬੇਮਿਸਾਲ; ਗਾਂਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਗਲ ਹਨ।
ਸ਼ृਂਗਾਗ੍ਰੇ ਸਰ੍ਵਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਖੁਰਾਗ੍ਰੇ ਸਰ੍ਵ ਪਰ੍ਵਤਾਃ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿੰਗਾਂ ਦੇ ਅਗਲੇ ਹਿੱਸੇ 'ਤੇ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖੁਰਾਂ ਦੇ ਅਗਲੇ ਹਿੱਸੇ 'ਤੇ ਸਾਰੇ ਪਹਾੜ ਹਨ।
ਦੀਯਮਾਨਾਂ ਚ ਗਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਨृਤ੍ਯਂਤਿ ਪ੍ਰਪਿਤਾਮਹਾਃ
ਗਾਂਵਾਂ ਦਾਨ ਹੋਦਿਆਂ ਦੇਖ ਕੇ ਪੁਰਖ-ਪੁਰਖੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਨੱਚਦੇ ਹਨ।
ਰੋਰੂਯਂਤੇ ਚ ਪਾਪਾਨਿ ਦਾਰਿਦ੍ਰ੍ਯਂ ਵ੍ਯਾਧਿਭਿਃ ਸਹ 4.1.2.
ਪਾਪ ਰੋ ਪੈਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਗਰੀਬੀ ਰੋਗਾਂ ਸਮੇਤ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਗਵਾਂ ਸ੍ਤੁਤ੍ਵਾ ਨਮਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਕृਤ੍ਵਾ ਚੈਵ ਪ੍ਰ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍
ਗਾਂਵਾਂ ਦੀ ਸਤਿ ਕਰਕੇ, ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਕੇ—
ਯਾ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਃ ਸਵਰ੍ਭੂਤਾਨਾਂ ਯਾ ਦੇਵੇषੁ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਾ
ਜੋ ਲਕਸ਼ਮੀ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਹੈ—
ਵਿष੍ਣੋਰ੍ਵਕ੍ਸ਼ਸਿ ਯਾ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਃ ਸ੍ਵਾਹਾ ਚੈਵ ਵਿਭਾਵਸੋਃ
ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਛਾਤੀ 'ਤੇ ਲਕਸ਼ਮੀ, ਅਤੇ ਅੱਗ ਦੀ ਸੁਵਾਹਾ ਵੀ—
ਗੋਮਯਂ ਯਮੁਨਾ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ਗੋਮੂਤ੍ਰਂ ਨਰ੍ਮਦਾ ਸ਼ੁਭਾ
ਗਾਂਵਾਂ ਦਾ ਗੋਬਰ ਯਮੁਨਾ ਹੈ, ਗਾਂਵਾਂ ਦਾ ਮੂਤਰ ਨਰਮਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ।
ਗਵਾਮਂਗੇषੁ ਤਿष੍ਠਂਤਿ ਭੁਵਨਾਨਿ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼
ਗਾਂ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਚੌਦਾਂ ਲੋਕ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਇਤਿ ਮਂਤ੍ਰਂ ਸਮੁਚ੍ਚਾਰ੍ਯ ਧੇਨੂਰ੍ਵਾਧੇਨੁਮੇਵ ਵਾ
ਇਹ ਮੰਤਰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਚਾਹੇ ਗਾਂ ਉੱਤੇ ਜਾਂ ਵੱਛੀ ਉੱਤੇ,
ਮਯਾ ਚ ਵਿष੍ਣੁਨਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਸ਼ਿਵੇਨ ਚ ਮਹਰ੍षਿਭਿਃ । ਵਿਚਾਰ੍ਯ ਗੋਗੁਣਾਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਨੇਤਿ ਵਿਧੀਯਤੇ
ਮੈਂ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਗਾਂ ਦੀਆਂ ਖਾਸੀਅਤਾਂ ਨੂੰ ਸੋਚ ਕੇ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਹ ਅਰਦਾਸ ਕਰਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਗਾਵੋ ਮੇ ਪੁਰਤਃ ਸਂਤੁ ਗਾਵੋ ਮੇ ਸਂਤੁ ਪृष੍ਠਤਃ
ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਗਾਂ ਹੋਣ, ਮੇਰੇ ਪਿੱਛੇ ਗਾਂ ਹੋਣ।
ਨੀਰਾਜਯਤਿ ਯੋਂਗਾਨਿ ਗਵਾਂ ਪੁਚ੍ਛੇਨ ਭਾਗ੍ਯਵਾਨ੍
ਜੋ ਗਾਂ ਦੀ ਪੂੰਛ ਨਾਲ ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਨੀਰਾਜਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬੜਾ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਗੋਭਿਰ੍ਵਿਪ੍ਰਸ਼੍ਚ ਵੇਦੈਸ਼੍ਚ ਸਤੀਭਿਃ ਸਤ੍ਯਵਾਦਿਭਿਃ 4.1.2.
ਗਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਵੇਦ, ਚੰਗੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ।
ਮਮ ਲੋਕਾਤ੍ਪਰੋਲੋਕੋ ਵੈਕੁਂਠ ਇਤਿ ਗੀਯਤੇ
ਮੇਰੇ ਲੋਕ ਤੋਂ ਉਪਰ ਜੋ ਲੋਕ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੈਕੁੰਠ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਿਵਲੋਕਸ੍ਤਦੁਪਰਿ ਗੋਲੋ ਕਸ੍ਤਤ੍ਸਮੀਪਤਃ
ਉਸ ਤੋਂ ਉਪਰ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਲੋਕ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਨੇੜੇ ਗੋਲੋਕ ਹੈ।
ਗਵਾਂ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂਰੂषਕਾਯੇ ਚ ਗੋਪ੍ਰਦਾਯੇ ਚ ਮਾਨਵਾਃ
ਜੋ ਗਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਬਿਮਾਰਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਲੋਕੋ,
ਯਤ੍ਰ ਕ੍ਸ਼ੀਰਵਹਾ ਨਦ੍ਯੋ ਯਤ੍ਰ ਪਾਯਸ ਕਰ੍ਦਮਾਃ
ਜਿੱਥੇ ਦਰਿਆ ਦੁੱਧ ਵਹਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਮਿੱਟੀ ਦਹੀਂ ਤੇ ਮਲਾਈ ਦੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ,
ਸ਼੍ਰੁਤਿਸ੍ਮृਤਿਪੁਰਾਣਜ੍ਞਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਃ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਾਃ
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵੇਦ, ਸ੍ਰੁਤੀ, ਸਮ੍ਰਿਤੀ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੁਤਿਸ੍ਮृਤੀ ਤੁ ਨੇਤ੍ਰੇ ਦ੍ਵੇ ਪੁਰਾਣਂ ਹृਦਯਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍ ਪੁਰਾਣਹੀਨਾਦ੍ਧृਚ੍ਛੂਨ੍ਯਾਤ੍ਕਾਣਾਂਧਾਵਪਿ ਤੌ ਵਰੌ
ਵੇਦ ਅਤੇ ਸਮ੍ਰਿਤੀ ਦੋ ਅੱਖਾਂ ਹਨ, ਪੁਰਾਣਾ ਦਿਲ ਹੈ; ਜੇ ਕੋਈ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਵੰਝਾ ਜਾਂ ਅੱਧੀ ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਚੰਗੇ ਹਨ, ਪਰ ਪੁਰਾਣਾ ਦੇ ਬਿਨਾ ਦਿਲ ਖਾਲੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਤਦ੍ਬਾਹ੍ਮਣਾਯ ਗੋਰ੍ਦੇਯਾ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਸੁਖਮਿਚ੍ਛਤਾ
ਇਸ ਲਈ, ਜੋ ਹਰ ਥਾਂ ਸੁਖ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰੇ।
ਯਸ੍ਯ ਧਰ੍ਮੇऽਸ੍ਤਿ ਜਿਜ੍ਞਾਸਾ ਯਸ੍ਯ ਪਾਪਾਦ੍ਭਯਂ ਮਹਤ੍
ਜਿਸ ਨੂੰ ਧਰਮ ਜਾਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਾਪ ਤੋਂ ਡਰ ਹੈ,
ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ਸੁ ਵਿਦ੍ਯਾਸੁ ਪੁਰਾਣਂ ਦੀਪ ਉਤ੍ਤਮਃ 4.1.2.
ਚੌਦਾਂ ਵਿਦਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਪੁਰਾਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਚਾਨਣ ਹੈ।
ਉਤ੍ਫੁਲ੍ਲਪਦ੍ਮਨਯਨਾ ਨਿਰ੍ਮਿਤਾਃ ਸੁਕृਤਾਰ੍ਥਿਨਃ 4.1.2.
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਪੂਰੀ ਖਿੜੀਆਂ ਕਮਲ ਵਰਗੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਬਣੇ ਹਨ।