ਕਾਵੇਰੀਗੌਤਮੀਜਂਘਾਂ ਚੋਲਚੋਲਾਂ ਸ਼ੁਕਾਵृਤਾਮ੍ 4.1.2.
ਕਾਵੇਰੀ ਤੇ ਗੌਤਮੀ ਦੀਆਂ ਲੱਤਾਂ, ਚੋਲਾ ਦੇ ਕਪੜੇ ਨਾਲ ਢੱਕੀ, ਤੋਤਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ।
ਸੁਕੋਮਲਮਹਾਰਾष੍ਟ੍ਰੀਵਾਗ੍ਵਿਲਾਸਮਨੋਹਰਾਮ੍
ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਮਿੱਠੀ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਬੋਲੀ ਨਾਲ, ਨਰਮ ਤੇ ਮਨਮੋਹਣੀ।
ਸੁਦਕ੍ਸ਼ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮਾਸ਼ਾਮਾਸ਼ਾਨਾਥਃ ਪ੍ਰਤਸ੍ਥਿਵਾਨ੍
ਦੱਖਣੀ ਦਿਸ਼ਾ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸੁਦਕਸ਼ਾ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ।
ਨ ਸ਼ੇਕੁਰਗ੍ਰਤੋ ਗਂਤੁਂ ਤਤੋऽਨੂਰੁਰ੍ਵ੍ਯਜਿਜ੍ਞਪਤ੍
ਉਹ ਅੱਗੇ ਵਧ ਨਹੀਂ ਸਕੇ, ਤਾਂ ਅਨੂਰੂ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ।
ਅਨੂਰੁਰੁਵਾਚ ਭਾਨੋ ਮਾਨੋਨ੍ਨਤੋ ਵਿਨ੍ਧ੍ਯੋ ਨਿਦ੍ਧ੍ਯਯ ਗਗਨਂ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਅਨੂਰੂ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਸੂਰਜ, ਵਿਂਧਿਆ ਪਹਾੜ ਅਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਰੋਕ ਕੇ ਖੜਾ ਹੈ।"
ਅਨ੍ਰੂਰੁਵਾਕ੍ਯਮਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਸਵਿਤਾ ਹृਦ੍ਯਚਿਨ੍ਤਯਤ੍
ਅਨੂਰੂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਸੂਰਜ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੋਚਿਆ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਸੂਰਃ ਸ਼ੂਰੋਪਿ ਕਿਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਪ੍ਰਾਂਤਰੇ ਵਰ੍ਤ੍ਮਨਿਸ੍ਥਿਤਃ
ਵਿਆਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਸੂਰਜ ਵੀ ਜੇ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਰੁਕ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ?"
ਗृਹ੍ਯਤ੍ਰਾਪ੍ਰਤ੍ਯੂष੍ਟੇਃ ਕ੍ਸ਼ਣਂ ਨਾਵਤਿष੍ਠਤਿ
ਉਹ ਸਵੇਰੇ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਕ ਪਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਟਿਕਦਾ।
ਯੋਜਨਾਨਾਂ ਸਹਸ੍ਰੇ ਦ੍ਵੇ ਦ੍ਵੇ ਸ਼ਤੇ ਦ੍ਵੇ ਚ ਯੋਜਨੇ
ਦੋ ਹਜ਼ਾਰ, ਦੋ ਸੌ ਤੇ ਦੋ ਯੋਜਨ ਦੀ ਦੂਰੀ ਹੈ।
ਗਤੇ ਬਹੁਤਿਥੇਕਾਲੇ ਪ੍ਰਾਚ੍ਯੌਦੀਚ੍ਯਾਂ ਭृਸ਼ਾਰ੍ਦਿਤਾਃ
ਕਾਫੀ ਸਮਾਂ ਲੰਘ ਗਿਆ, ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਪੀੜ੍ਹਾ ਹੋਈ।
ਪਾਸ਼੍ਚਾਤ੍ਯਾ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਤ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਨਿਦ੍ਰਾਮੁਦ੍ਰਿਤਲੋਚਨਾਃ 4.1.2.
ਪੱਛਮ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਹੋ ਗਈਆਂ।
ਅਹੋਨਾਹਸ੍ਕਰਾਭਾਵਾਨ੍ਨਿਸ਼ਾਨੈਵਾऽਨਿਸ਼ਾਕਰਾਤ੍
ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਦੀ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਅਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਚੰਦ ਦੀ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਕਾਰਨ,
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਂਡਂ ਕਿਮਕਾਂਡੇ ਵੈ ਲਯਮੇष੍ਯਤਿ ਤਤ੍ਕਥਮ੍
ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਖਤਮ ਹੋਵੇਗਾ?
ਸ੍ਵਾਹਾਸ੍ਵਧਾਵषਟ੍ਕਾਰਵਰ੍ਜਿਤੇ ਜਗਤੀਤਲੇ
ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਜਦੋਂ ਸਵਾਹਾ, ਸਵਧਾ ਤੇ ਵਸ਼ਟ ਦੀ ਭੇਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ,
ਸੂਰ੍ਯੋਦਯਾਤ੍ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਂਤੇ ਯਜ੍ਞਾਦ੍ਯਾਃ ਸਕਲਾਃ ਕ੍ਰਿਯਾਃ
ਸਾਰੇ ਕਰਮ, ਯਜਨ ਆਦਿ, ਸੂਰਜ ਉਗਣ ਤੋਂ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਚਿਤ੍ਰਗੁਪ੍ਤਾਦਯਃ ਸਰ੍ਵੇ ਕਾਲਂ ਜਾਨਂਤਿ ਸੂਰ੍ਯਤਃ
ਚਿਤਰਗੁਪਤ ਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਹੀ ਸਮਾਂ ਜਾਣਦੇ ਹਨ।
ਤਤ੍ਸੂਰ੍ਯਸ੍ਯ ਗਤਿਸ੍ਤਂਭਾਤ੍ਸ੍ਤਂਭਿਤਂ ਭੁਵਨਤ੍ਰਯਮ੍
ਸੂਰਜ ਦੀ ਚਾਲ ਰੁਕਣ ਕਰਕੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕ ਰੁਕੇ ਰਹੇ।
ਏਕਤਸ੍ਤਿਮਿਰਾਨ੍ਨੈਸ਼ਾਦੇਕਤਸ੍ਤੁ ਦਿਵਾਤਪਾਤ੍
ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਹਨੇਰੇ ਕਰਕੇ ਰਾਤ ਸੀ, ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਦਿਨ ਦੀ ਗਰਮੀ ਸੀ।
ਇਤਿ ਵ੍ਯਾਕੁਲਿਤੇ ਲੋਕੇ ਸੁਰਾਸੁਰਨਰੋਰਗੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਦੋਂ ਲੋਕ—ਦੇਵਤੇ, ਦੈਤ, ਮਨੁੱਖ ਤੇ ਸੱਪ—ਸਭ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਗਏ,
ਤਤਃ ਸਰ੍ਵੇ ਸਮਾਲੋਕ੍ਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਸ਼ਰਣਂ ਯਯੁਃ
ਤਦ ਉਹ ਸਭ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਦਰ ਤੇ ਆ ਕੇ ਆਸਰਾ ਲੈਣ ਲੱਗੇ।
ਨਮੋ ਹਿਰਣ੍ਯਰੂਪਾਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਰੂਪਿਣੇ 4.1.2.
ਸੋਨੇ ਵਰਗੇ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਬ੍ਰਹਮ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮ ਰੂਪ ਧਾਰਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।
ਯਨ੍ਨ ਦੇਵਾ ਵਿਜਾਨਂਤਿ ਮਨੋ ਯਤ੍ਰਾਪਿ ਕੁਂਠਿਤਮ੍
ਉਹ ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ, ਜਿੱਥੇ ਮਨ ਵੀ ਰੁਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯੋਗਿਨੋ ਯਂ ਹृਦਾਕਾਸ਼ੇ ਪ੍ਰਣਿਧਾਨੇਨ ਨਿਸ਼੍ਚਲਾਃ
ਜਿਸ ਨੂੰ ਯੋਗੀ ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਦੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਅਡੋਲ ਹੋ ਕੇ ਵੇਖਦੇ ਹਨ।
ਕਾਲਾਤ੍ਪਰਾਯ ਕਾਲਾਯ ਸ੍ਵੇਚ੍ਛਯਾਪੁਰੁषਾਯ ਚ
ਜੋ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ, ਜੋ ਆਪ ਹੀ ਸਮਾਂ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਵਿष੍ਣਵੇ ਸਤ੍ਤ੍ਵਰੂਪਾਯ ਰਜੋਰੂਪਾਯ ਵੇਧਸੇ
ਵਿਸ਼ਨੂ, ਜੋ ਸਤਵ ਗੁਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਰਜਸ ਗੁਣ ਵਾਲੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕਰਤਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਨਮੋ ਬੁਦ੍ਧਿਸ੍ਵਰੂਪਾਯ ਤ੍ਰਿਧਾਹਂਕृਤਯੇ ਨਮਃ
ਬੁੱਧੀ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਤਰੀਕੇ ਦੇ ਅਹੰਕਾਰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਨਮੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਂਡਰੂਪਾਯ ਤਦਂਤਰ੍ਵਰ੍ਤਿਨੇ ਨਮਃ
ਬ੍ਰਹਮਾਂਡ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਅਨਿਤ੍ਯਨਿਤ੍ਯਰੂਪਾਯ ਸਦਸਤ੍ਪਤਯੇ ਨਮਃ
ਅਸਥਾਈ ਅਤੇ ਸਥਾਈ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਸੱਚ ਅਤੇ ਝੂਠ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਤਵ ਨਿਃਸ਼੍ਵਸਿਤਂ ਵੇਦਾਸ੍ਤਵ ਸ੍ਵੇ ਦੋਖਿਲਂ ਜਗਤ੍
ਵੇਦ ਤੇਰੀ ਸਾਹ ਹੈ; ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਵੀ ਤੇਰਾ ਹੀ ਹੈ।
ਨਾਭ੍ਯਾ ਆਸੀਦਂਤਰਿਕ੍ਸ਼ਂ ਲੋਮਾਨਿ ਚ ਵਨਸ੍ਪਤਿਃ 4.1.2.
ਤੇਰੀ ਨਾਭੀ ਤੋਂ ਆਕਾਸ਼ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ; ਤੇਰੇ ਵਾਲਾਂ ਤੋਂ ਪੌਦੇ ਅਤੇ ਰੁੱਖ ਉੱਗੇ।