ਪੁਨਰ੍ਭृਗੂਪਦੇਸ਼ੇਨ ਸ਼ੋਣਾਦ੍ਰਿਮਿਮਮਰ੍ਚਯਨ੍
ਫਿਰ ਭ੍ਰਿਗੂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਸ਼ੋਣ ਪਹਾੜ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
ਸਰਸ੍ਵਤੀ ਚ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਸ਼੍ਰੀਰ੍ਭੂਮਿਃ ਸਰਿਤਸ੍ਤਥਾ 1.3.1.6.
ਸਰਸਵਤੀ, ਸਾਵਿਤਰੀ, ਸ਼੍ਰੀ, ਭੂਮੀ ਅਤੇ ਨਦੀਆਂ ਵੀ—
ਭਾਸ੍ਕਰਃ ਪੂਰ੍ਵਦਿਗ੍ਭਾਗੇ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਸ੍ਤੁ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ
ਭਾਸਕਰ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਹੈ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦੱਖਣ ਪਾਸੇ।
ਯੋਜਨਦ੍ਵਯਪਰ੍ਯਂਤੇ ਸੀਮਾਃ ਸ਼ੈਲੇषੁ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਪਹਾੜਾਂ 'ਤੇ ਦੋ ਯੋਜਨ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਹੱਦਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।
ਸ੍ਥਿਤਾਃ ਸੀਮਾਵਸਾਨੇषੁ ਸ਼ੋਣਾਦ੍ਰੀਸ਼ਮਵਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਹੱਦਾਂ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ, ਜਿੱਥੇ ਸ਼ੋਣ ਪਹਾੜ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਇਹ ਸਥਿਤ ਹਨ।
ਅਸ੍ਯੋਤ੍ਤਰਸ੍ਮਿਞ੍ਛਿਖਰੇ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਵਟਭੂਰੁਹਃ
ਇਸ ਦੇ ਉੱਤਰਲੇ ਚੋਟੀ 'ਤੇ, ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਵਟ ਦਾ ਰੁੱਖ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਯਸ੍ਯ ਚ੍ਛਾਯਾਤਿਮਹਤੀ ਸਰ੍ਵਦਾ ਮਣ੍ਡਲਾਕृਤਿਃ
ਉਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਛਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਗੋਲ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਅष੍ਟਭਿਃ ਪਰਿਤੋ ਲਿਂਗੈਰष੍ਟਦਿਕ੍ਪਾਲਪੂਜਿਤੈਃ
ਉਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਅੱਠ ਲਿੰਗ ਹਨ, ਜੋ ਅੱਠ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਨृਪਾਣਾਂ ਸ਼ਮ੍ਭੁਭਕ੍ਤਾਨਾਂ ਸ਼ਂਕਰਾਜ੍ਞਾਨੁਪਾਲਿਨਾਮ੍
ਸ਼ੰਭੂ ਦੇ ਭਗਤ, ਜੋ ਸ਼ੰਕਰ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨੂੰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਰਾਜੇ ਵੀ ਉਥੇ ਹਨ।
ਬਕੁਲਸ਼੍ਚ ਮਹਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸਦਾਰ੍ਥਿਤਫਲਪ੍ਰਦਃ
ਉਥੇ ਵੱਡਾ ਬਕੁਲ ਰੁੱਖ ਵੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਦਾ ਹਰ ਇੱਛਾ ਦਾ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਅਗਸ੍ਤ੍ਯਸ਼੍ਚ ਵਸ਼ਿष੍ਠਸ਼੍ਚ ਸਂਪੂਜ੍ਯਾਰੁਣਭੂਧਰਮ੍
ਅਗਸਤ ਅਤੇ ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਨੇ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਅਰੁਣ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਜਾ ਮਿਲੇ।
ਹਿਰਣ੍ਯਗਰ੍ਭਤਨਯਃ ਪੁਰਾ ਸ਼ੋਣਨਦਃ ਪੁਮਾਨ੍ 1.3.1.6.
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਸ਼ੋਣ ਨਦੀ ਹਿਰਣਯਗਰਭ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ।
ਅਤ੍ਰ ਸ਼ੋਣਨਦੀ ਪੁਣ੍ਯਾ ਪ੍ਰਵਹਤ੍ਯਮਲੋਦਕਾ
ਇੱਥੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸੋਣਾ ਨਦੀ ਵਹ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਪਾਣੀ ਬਿਲਕੁਲ ਸਾਫ ਹੈ।
ਵਾਯਵ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਦਿਸ਼ੋ ਭਾਗੇ ਵਾਯੁਤੀਰ੍ਥਂ ਚ ਸ਼ੋਭਤੇ
ਪੱਛਮੀ-ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਵਾਯੂ ਦਾ ਤੀਰਥ ਚਮਕਦਾ ਹੈ।
ਉਤ੍ਤਰੇऽਸ੍ਯ ਗਿਰੇਸ੍ਤੀਰ੍ਥਂ ਸੁਵਰ੍ਣਕਮਲੋਜ੍ਜ੍ਵਲਮ੍
ਇਸ ਪਹਾੜ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪਾਸੇ ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਹੈ, ਜੋ ਸੋਨੇ ਦੇ ਕਮਲਾਂ ਨਾਲ ਰੌਸ਼ਨ ਹੈ।
ਕੌਬੇਰਂ ਤੀਰ੍ਥਮੇਸ਼ਾਨ੍ਯਾਮੈਸ਼ਾਨ੍ਯਂ ਤੀਰ੍ਥਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਕੁਬੇਰ ਦਾ ਤੀਰਥ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਹੈ।
ਤਸ੍ਯੈਵ ਪਸ਼੍ਚਿਮੇ ਭਾਗੇ ਵਿष੍ਣੁਃ ਕਮਲਲੋਚਨਃ
ਇਸਦੇ ਪੱਛਮੀ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਕਮਲ-ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਵਿਸ਼ਨੂ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।
ਨਵਗ੍ਰਹਾਃ ਪੁਰਾ ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਗ੍ਰਹਪਦਂ ਗਤਾਃ
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਨੌਂ ਗ੍ਰਹਾਂ ਨੇ ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀ-ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਦੁਰ੍ਗਾ ਵਿਨਾਯਕ ਸ੍ਕਨ੍ਦੋ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਪਾਲਃ ਸਰਸ੍ਵਤੀ
ਦੁਰਗਾ, ਵਿਨਾਇਕਾ, ਸਕੰਦ, ਖੇਤਰਪਾਲ ਅਤੇ ਸਰਸਵਤੀ—
ਗਂਗਾ ਚ ਯਮੁਨਾ ਚੈਵ ਗੋਦਾਵਰੀ ਸਰਸ੍ਵਤੀ
ਗੰਗਾ, ਯਮੁਨਾ, ਗੋਦਾਵਰੀ ਅਤੇ ਸਰਸਵਤੀ ਵੀ—
ਏਤਾ ਗੂਢਾ ਨਿषੇਵਂਤੇ ਪੂਰ੍ਵਾਦ੍ਯਾਸ਼ਾਸੁ ਸਂਤਤਮ੍
ਇਹ ਦੇਵੀਆਂ ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਲੁਕ ਕੇ ਸਦਾ ਵੱਸਦੀਆਂ ਹਨ।
ਅਨ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਸਰਿਤੋ ਦਿਵ੍ਯਾਃ ਪਾਰ੍ਥਿਵ੍ਯਸ਼੍ਚ ਸ਼ੁਭੋਦਕਾਃ 1.3.1.6.
ਹੋਰ ਦਿਵਯਾ ਨਦੀਆਂ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੀਆਂ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀਆਂ ਵਾਲੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਵੀ ਉਥੇ ਹਨ।
ਆਗਸ੍ਤ੍ਯਂ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ਭਾਗੇ ਤੀਰ੍ਥਂ ਮਹਦੁਦਾਹृਤਮ੍
ਦੱਖਣੀ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਅਗਸਤਿਆ ਦਾ ਮਹਾਨ ਤੀਰਥ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।
ਅਤ੍ਰਾਗਸ੍ਤ੍ਯਃ ਸਮਾਗਤ੍ਯ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਮੁਨਿਗਣਾਵृਤਃ
ਇੱਥੇ ਅਗਸਤਿਆ, ਸਾਧੂਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਆ ਕੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਵਾਸ਼ਿष੍ਠਮੁਤ੍ਤਰੇ ਭਾਗੇ ਤੀਰ੍ਥਂ ਦਿਵ੍ਯਂ ਸ਼ੁਭੋਦਯਮ੍
ਉੱਤਰੀ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਵਾਸਿਸ਼ਠ ਦਾ ਦਿਵਯ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ ਹੈ।
ਅਤ੍ਰ ਮੇਰੋਃ ਸਮਾਗਤ੍ਯ ਵਸ਼ਿष੍ਠੋ ਭਗਵਾਨृषਿਃ
ਇੱਥੇ ਮੇਰੂ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਭਗਵਾਨ ਵਾਸਿਸ਼ਠ ਰਿਸ਼ੀ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ।
ਗਂਗਾਨਾਮ ਮਹਤ੍ਤੀਰ੍ਥਂ ਪੂਰ੍ਵੋਤ੍ਤਰਦਿਸ਼ਿ ਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਪੂਰਬ-ਉੱਤਰ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਗੰਗਾ ਨਾਮ ਦਾ ਮਹਾਨ ਤੀਰਥ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਗਂਗਾਦ੍ਯਾਃ ਸਰਿਤਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਕਾਰ੍ਤ੍ਤਿਕੇ ਮਾਸਿ ਸਂਗਤਾਃ
ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਗੰਗਾ ਸਮੇਤ ਸਾਰੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਉਥੇ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮ੍ਯਂ ਨਾਮ ਮਹਾਤੀਰ੍ਥਮਰੁਣਾਦ੍ਰੀਸ਼ਸਨ੍ਨਿਧੌ
ਅਰੁਣ ਪਹਾੜ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਬ੍ਰਾਹਮਿਆ ਨਾਮ ਦਾ ਮਹਾਨ ਤੀਰਥ ਹੈ।
ਮਾਰ੍ਗੇ ਮਾਸਿ ਸਮਾਗਤ੍ਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਾਤ੍ਪਿਤਾਮਹਃ
ਮਾਰਗਸ਼ੀਰ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਪਿਤਾਮਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਬ੍ਰਹਮਲੋਕ ਤੋਂ ਆ ਕੇ ਇਕੱਠੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।