ਅਥ ਸਂਸ੍ਮृਤ੍ਯ ਸਾ ਪੂਰ੍ਵਜਨ੍ਮਕਰ੍ਮਵਿਪਾਕਜਾਮ੍
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ।
ਤਤ੍ਕਥਂ ਨੁ ਪੁਨਰ੍ਵਿਪ੍ਰ ਪ੍ਰਯਾਸ੍ਯਾਮ੍ਯੁਤ੍ਤਮਾਂ ਗਤਿਮ੍
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੀ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਵਾਪਸ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹਾਂ?
ਅਤੀਵ ਵਿਸ੍ਮਿਤੋ ਵਿਪ੍ਰਸ੍ਤਦਾ ਵਚਨਮਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬਹੁਤ ਹੈਰਾਨ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਕਹੀਆਂ।
ਧਰ੍ਮਦਤ੍ਤ ਉਵਾਚ ਕੇਨ ਕਰ੍ਮਵਿਪਾਕੇਨ ਤ੍ਵਂ ਦਸ਼ਾਮੀਦृਸ਼ੀਂ ਗਤਾ 2.4.24.
ਧਰਮਦੱਤ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਕਿਸ ਕਰਮ ਦੇ ਫਲ ਕਰਕੇ ਤੂੰ ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਹਾਲਤ ਵਿਚ ਆਈ ਹੈਂ?
ਤਸ੍ਯਾਹਂ ਗृਹਿਣੀ ਪੂਰ੍ਵਂ ਕਲਹਾਖ੍ਯਾऽਤਿਨਿष੍ਠੁਰਾ
ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਘਰਵਾਲੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਕਲਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਕਰੜੀ ਸੀ।
ਨ ਕਦਾਚਿਨ੍ਮਯਾ ਭਰ੍ਤੁਰ੍ਵਚਸਾऽਪਿ ਸ਼ੁਭਂ ਕृਤਮ੍
ਮੈਂ ਕਦੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਲਈ ਕੋਈ ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।
ਕਲਹਪ੍ਰਿਯਯਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਮਯੋਦ੍ਵਿਗ੍ਨਮਨਾ ਯਦਾ
ਕਲਹ ਪਸੰਦ ਕਰਦੀ ਹੋਈ, ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਉਦਾਸ ਕਰਦੀ ਰਹੀ।
ਤਤੋ ਗਰਂ ਸਮਾਦਾਯ ਪ੍ਰਾਣਾਸ੍ਤ੍ਯਕ੍ਤਾ ਮਯਾ ਦ੍ਵਿਜ
ਫਿਰ, ਜ਼ਹਿਰ ਲੈ ਕੇ, ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਖਤਮ ਕਰ ਲਈ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੀ।
ਯਮਸ਼੍ਚ ਮਾਂ ਤਦਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਚਿਤ੍ਰਗੁਪ੍ਤਮਪृਚ੍ਛਤ
ਯਮ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਚਿਤਰਗੁਪਤ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ।
ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤ੍ਵੇषਾ ਚ ਤਤ੍ਕਰ੍ਮ ਸ਼ੁਭਂ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾऽਸ਼ੁਭਮ੍
ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਫਲ ਪਾਏ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਚੰਗਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਮਾੜਾ।
ਕਲਹੋਵਾਚ ਚਿਤ੍ਰਗੁਪ੍ਤਸ੍ਤਦਾ ਵਾਕ੍ਯਂ ਭਰ੍ਤ੍ਸਯਨ੍ਮਾਮੁਵਾਚ ਸਃ ਚਿਤ੍ਰਗੁਪ੍ਤ ਉਵਾਚ ਅਨਯਾ ਤੁ ਕृਤਂ ਕਰ੍ਮ ਸ਼ੁਭਂ ਕਿਂਚਿਨ੍ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ
ਕਲਹਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਚਿਤਰਗੁਪਤ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਡਾਂਟ ਕੇ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਕਹੀਆਂ: ਚਿਤਰਗੁਪਤ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਨੇ ਕੋਈ ਚੰਗਾ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।
ਮਿष੍ਟਾਨ੍ਨਂ ਭੁਂਜਮਾਨੇਯਂ ਨ ਭਰ੍ਤਰਿ ਤਦਰ੍ਪਿਤਮ੍
ਇਹ ਸੁਆਦਲਾ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦੀ ਸੀ, ਪਰ ਕਦੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ।
ਭਰ੍ਤੁਰ੍ਦ੍ਵੇषਾਤ੍ਤਦਾਪ੍ਯੇषਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਕਲਹਕਾਰਿਣੀ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨਾਲ ਵੈਰ ਕਰਕੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਝਗੜਾ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਪਾਕਭਾਂਡੇ ਸਦਾ ਭੁਂਕ੍ਤੇ ਭੁਂਕ੍ਤੇ ਚੈਕਾ ਯਤਸ੍ਤਤਃ 2.4.24.
ਉਹ ਸਦਾ ਪਕਾਉਣ ਵਾਲੇ ਭਾਂਡੇ ਵਿਚੋਂ ਖਾਂਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਕੱਲੀ ਹੀ ਖਾਂਦੀ ਸੀ।
ਭਰ੍ਤਾਰਮਪਿ ਚੋਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਹ੍ਯਾਤ੍ਮਘਾਤਃ ਕृਤੋऽਨਯਾ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਉਕਸਾ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਹੱਥੀਂ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਖੋ ਬੈਠੀ।
ਅਤਸ਼੍ਚੈषਾ ਮਰੁਦ੍ਦੇਸ਼ਂ ਪ੍ਰਾਪਿਤਵ੍ਯਾ ਭਟੈਰਿਯਮ੍
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਨਾਰੀ ਨੂੰ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਵਲੋਂ ਹਵਾ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਲੈ ਜਾਇਆ ਜਾਵੇ।
ਊਰ੍ਧ੍ਵਂ ਯੋਨਿਤ੍ਰਯਂ ਚੈषਾ ਭੁਨਕ੍ਤ੍ਵਸ਼ੁਭਕਾਰਿਣੀ
ਹੁਣ ਇਹ ਮੰਦ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਉੱਪਰਲੇ ਤਿੰਨ ਜਨਮਾਂ ਦਾ ਫਲ ਭੋਗੇਗੀ।
ਕ੍ਸ਼ੁਤृਡ੍ਭ੍ਯਾਂ ਪੀਡਿਤਾऽऽਵਿਸ਼੍ਯ ਸ਼ਰੀਰਂ ਵਣਿਜਸ੍ਯ ਚ
ਭੁੱਖ ਤੇ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਵਪਾਰੀ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਆਵੇਗੀ।
ਤਤ੍ਤੀਰਂ ਸਂਸ਼੍ਰਿਤਾ ਯਾਵਤ੍ਤਾਵਤ੍ਤਸ੍ਯ ਸ਼ਰੀਰਤਃ
ਜਦ ਤੱਕ ਉਹ ਉਸ ਕੰਢੇ ਤੇ ਰਹੇਗੀ, ਤਦ ਤੱਕ ਉਹ ਵਪਾਰੀ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਰਹੇਗੀ।
ਤਤਃ ਕ੍ਸ਼ੁਤ੍ਕ੍ਸ਼ਾਮਯਾ ਦृष੍ਟੋ ਮਯਾ ਹਿ ਤ੍ਵਂ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮ
ਫਿਰ, ਭੁੱਖ ਤੇ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਤੜਪ ਕੇ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਹੇ ਉੱਚ ਕੋਟਿ ਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ।
ਤਤ੍ਕृਤ੍ਯਂ ਕੁਰੁ ਵਿਪ੍ਰੇਂਦ੍ਰ ਕਥਂ ਮੁਕ੍ਤਿਮਿਯਾਮ੍ਯਹਮ੍
ਇਸ ਲਈ, ਜੋ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਰ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ; ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਮੁਕਤੀ ਪਾ ਸਕਦੀ ਹਾਂ?
ਇਤ੍ਥਂ ਵਿਚਿਂਤ੍ਯ ਕਲਹਾਵਚਨਂ ਦ੍ਵਿਜਾਗ੍ਰ੍ਯਸ੍ਤਤ੍ਕਰ੍ਮਪਾਕਭਯਵਿਸ੍ਮਯਦੁਃਖਯੁਕ੍ਤਃ
ਉਸ ਦੀ ਝਗੜਾਲੂ ਗੱਲਾਂ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਉਸ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਦੇ ਡਰ ਤੇ ਹੈਰਾਨੀ, ਦੁਖ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਪ੍ਰੇਤਦੇਹਸ੍ਥਿਤਾਯਾਸ੍ਤੇ ਤੇषੁ ਨੈਵਾऽਧਿਕਾਰਿਤਾ
ਉਹ ਜੋ ਪ੍ਰੇਤ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਸੀ, ਉਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਕੋਈ ਅਧਿਕਾਰ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਤ੍ਵਦ੍ਗ੍ਲਾਨਿਦਰ੍ਸ਼ਨਾਦਸ੍ਮਾਤ੍ਖਿਨ੍ਨਂ ਚ ਮਮ ਮਾਨਸਮ੍
ਤੇਰੀ ਪੀੜਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੇਰਾ ਮਨ ਵੀ ਉਦਾਸ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਸ੍ਮਾਦਾਜਨ੍ਮਚਰਿਤਂ ਯਨ੍ਮਯਾ ਕਾਰ੍ਤਿਕਵ੍ਰਤਮ੍
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਜਨਮ ਤੋਂ ਜੋ ਮੈਂ ਕਾਰਤਿਕ ਵਰਤ ਕੀਤਾ ਹੈ—
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਧਰ੍ਮਦਤ੍ਤੋऽਸੌ ਯਾਵਤ੍ਤਾਮਭ੍ਯषੇਚਯਤ੍
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਧਰਮਦੱਤ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਛਿੜਕਿਆ।
ਤਾਵਤ੍ਪ੍ਰੇਤਤ੍ਵਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਾ ਜ੍ਵਲਦਗ੍ਨਿਸ਼ਿਖੋਪਮਾ
ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਪ੍ਰੇਤਤਵ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਈ, ਤੇ ਜਲਦੀ ਹੋਈ ਅੱਗ ਦੀ ਲੌਂ ਜਿਹੀ ਚਮਕਣ ਲੱਗੀ।
ਤਤਃ ਸਾ ਦਂਡਵਦ੍ਭੂਮੌ ਪ੍ਰਣਨਾਮਾਥ ਤਂ ਦ੍ਵਿਜਮ੍
ਫਿਰ ਉਹ ਧਰਤੀ ਤੇ ਡੰਡਾ ਵਾਂਗ ਝੁਕ ਕੇ, ਉਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਕਲਹੋਵਾਚ ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਦ੍ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਵਿਮੁਕ੍ਤਾ ਨਿਰਯਾਦਹਮ੍
ਕਲਹਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਮੈਂ ਨਰਕ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਈ ਹਾਂ।'
ਵਿਮਾਨਂ ਭਾਸ੍ਵਰਂ ਯੁਕ੍ਤਂ ਵਿष੍ਣੁਰੂਪਧਰੈਰ੍ਗਣੈਃ
ਇੱਕ ਚਮਕਦਾਰ ਵਿਮਾਨ ਆ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਸੇਵਕ ਸਜੇ ਹੋਏ ਸਨ।