ਅਥ ਕੋਲਾਹਲਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਗਣਾਨਾਂ ਚਂਦ੍ਰਸ਼ੇਖਰਃ
ਫਿਰ, ਗਣਾਂ ਦਾ ਸ਼ੋਰ ਸੁਣ ਕੇ, ਚੰਦ੍ਰ-ਸ਼ੇਖਰ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ—
ਰੁਦ੍ਰਮਾਯਾਂਤਮਾਲੋਕ੍ਯ ਸਿਂਹਨਾਦੈਰ੍ਗਣਾਃ ਪੁਨਃ
ਰੁਦਰ ਦੀ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ; ਅਤੇ ਗਣਾਂ ਨੇ ਸਿੰਘਾਂ ਵਾਂਗ ਗੂੰਜਦੇ ਹੋਏ ਫਿਰ—
ਦੈਤ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਭੀषਣਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸਰ੍ਵੇ ਚੈਵ ਵਿਦੁਦ੍ਰੁਵੁਃ
ਦੈਤ, ਇਹ ਡਰਾਉਣੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਿ ਵੇਖ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਪਾਸੇ ਭੱਜ ਪਏ।
ਜਲਂਧਰੋਥ ਤਾਨ੍ਦੈਤ੍ਯਾਨ੍ਨਿਵृਤ੍ਤਾਨ੍ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਸਂਗਰੇ
ਪਰ ਜਲੰਧਰ ਨੇ, ਜੰਗ ਤੋਂ ਦੈਤਾਂ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਹਟਦੇ ਵੇਖਿਆ—
ਸ਼ੁਂਭੋ ਨਿਸ਼ੁਂਭੋऽਸ਼੍ਵਮੁਖਃ ਕਾਲਨੇਮਿਰ੍ਬਲਾਹਕਃ
ਸ਼ੁੰਭ, ਨਿਸ਼ੁੰਭ, ਅਸ਼ਵਮੁਖ, ਕਾਲਨੇਮੀ ਅਤੇ ਬਲਾਹਕ—
ਬਾਣਾਂਧਕਾਰਸਂਛਨ੍ਨਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਗਣਬਲਂ ਸ਼ਿਵਃ
ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਗਣਾਂ ਦੀ ਫੌਜ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਨਾਲ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੀ ਹੋਈ ਸੀ।
ਦੈਤ੍ਯਾਂਸ਼੍ਚ ਬਾਣਵਾਤ੍ਯਾਭਿਃ ਪੀਡਿਤਾਨਕਰੋਤ੍ਤਦਾ
ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਸ ਨੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਮੀਂਹ ਵਰਗਾ ਵੱਧ ਕੇ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਤਕਲੀਫ਼ ਪਹੁੰਚਾਈ।
ਖਡ੍ਗਰੋਮ੍ਣਃ ਸ਼ਿਰਃ ਕਾਯਾਤ੍ਤਦਾ ਪਰਸ਼ੁਨਾऽਚ੍ਛਿਨਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਤਲਵਾਰ ਦੇ ਤੇਜ਼ ਧਾਰ ਨਾਲ, ਕੁਹਾੜੀ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਧੜ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਬਦ੍ਧ੍ਵਾ ਚ ਘਸ੍ਮਰਂ ਦੈਤ੍ਯਂ ਪਾਸ਼ੇਨਾਭ੍ਯਹਨਦ੍ਭੁਵਿ 2.4.20.
ਉਸ ਨੇ ਭੁੱਖੇ ਦੈਤ ਨੂੰ ਰੱਸੀ ਨਾਲ ਬਾਂਧ ਕੇ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟ ਕੇ ਮਾਰਿਆ।
ਨ ਸ਼ੇਕੁਰਸੁਰਾਃ ਸ੍ਥਾਤੁਂ ਗਜਾਃ ਸਿਂਹਾਰ੍ਦਿਤਾ ਇਵ
ਦੈਤ, ਸ਼ੇਰਾਂ ਤੋਂ ਡਰੇ ਹੋਏ ਹਾਥੀਆਂ ਵਾਂਗ, ਖੜੇ ਰਹਿਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਰਹੇ।
ਆਹ੍ਵਯਾਮਾਸ ਸਮਰੇ ਤੀਵ੍ਰਾਸ਼ਨਿਸਮਸ੍ਵਨਃ ਜਲਂਧਰ ਉਵਾਚ ਯੁਧ੍ਯਸ੍ਵ ਚ ਮਯਾ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਂ ਕਿਮੇਭਿਰ੍ਨਿਹਿਤੈਸ੍ਤਵ
ਜਲੰਧਰ, ਜਿਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਗੱਜਦੀ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਸੀ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਬੋਲਿਆ: 'ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਆਪ ਲੜ, ਇਹ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾਉਣ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ?'
ਯਚ੍ਚ ਕਿਂਚਿਦ੍ਬਲਂ ਤੇऽਸ੍ਤਿ ਤਦ੍ਦਰ੍ਸ਼ਯ ਜਟਾਧਰ
'ਜਟਾਂ ਵਾਲਿਆ, ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਜੋ ਵੀ ਤਾਕਤ ਹੈ, ਹੁਣ ਦਿਖਾ ਦੇ।'
ਤਾਨ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਨ੍ਨਿਸ਼ਿਤੈਰ੍ਬਾਣੈਸ਼੍ਚਿਚ੍ਛੇਦ ਪ੍ਰਹਸਨ੍ਨਿਵ
ਉਹ ਹੱਸਦਾ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਕੱਟਦਾ ਗਿਆ।
ਸ ਚ੍ਛਿਨ੍ਨਧਨ੍ਵਾ ਵਿਰਥੋ ਗਦਾਮੁਦ੍ਯਮ੍ਯ ਵੇਗਵਾਨ੍
ਉਸ ਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਟੁੱਟ ਗਿਆ, ਰਥ ਤੋਂ ਵੰਞ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਗਦਾ ਫੜ ਕੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਿਆ।
ਤਥਾऽਪਿ ਮੁष੍ਟਿਮੁਦ੍ਯਮ੍ਯ ਯਯੌ ਰੁਦ੍ਰਂ ਜਿਘਾਂਸਯਾ
ਫਿਰ ਵੀ, ਉਹ ਮੁੱਕਾ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਰੁਦ੍ਰ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀ ਨੀਤ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ।
ਤਤੋ ਜਲਂਧਰੋ ਦੈਤ੍ਯੋ ਮਤ੍ਵਾ ਰੁਦ੍ਰਂ ਬਲਾਧਿਕਮ੍
ਫਿਰ ਜਲੰਧਰ ਦੈਤ ਨੇ ਵੇਖ ਲਿਆ ਕਿ ਰੁਦ੍ਰ ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਾਕਤਵਾਨ ਹੈ—
ਤਤੋ ਜਗੁਸ਼੍ਚ ਨਨृਤੁਰ੍ਗਂਧਰ੍ਵਾਪ੍ਸਰਸਾਂ ਗਣਾਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਟੋਲਿਆਂ ਨੇ ਗੀਤ ਗਾਏ ਤੇ ਨੱਚ ਪਏ।
ਤਦ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮਹਦਾਸ਼੍ਚਰ੍ਯਂ ਰੁਦ੍ਰੋ ਨਾਦਵਿਮੋਹਿਤਃ
ਇਹ ਵੱਡਾ ਚਮਤਕਾਰ ਵੇਖ ਕੇ, ਰੁਦ੍ਰ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਬੋਲ ਪਿਆ।
ਏਕਾਗ੍ਰੀਭੂਤਮਾਲੋਕ੍ਯ ਰੁਦ੍ਰਂ ਦੈਤ੍ਯੋ ਜਲਂਧਰਃ 2.4.20.
ਰੁਦ੍ਰ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧਿਆਨ ਲਾਇਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖ ਕੇ, ਜਲੰਧਰ ਦੈਤ—
ਯੁਦ੍ਧੇ ਸ਼ੁਂਭਨਿਸ਼ੁਂਭਾਖ੍ਯੌ ਸ੍ਥਾਪਯਿਤ੍ਵਾ ਮਹਾਬਲੀ
ਜੰਗ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਸ਼ੁੰਭ ਤੇ ਨਿਸ਼ੁੰਭ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਾਨ ਸਨ, ਉਥੇ ਖੜੇ ਕਰ ਦਿੱਤੇ।
ਮਹਾਵृषਭਮਾਰੂਢਃ ਸ ਬਭੂਵ ਜਲਂਧਰਃ
ਜਲੰਧਰ ਵੱਡੇ ਵੱਛ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ।
ਅਭ੍ਯਾਯਯੌ ਸਖੀਮਧ੍ਯਾਤ੍ਤਦ੍ਦਰ੍ਸ਼ਨਪਥੇऽਭਵਤ੍
ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਅੱਗੇ ਵਧ ਕੇ, ਸਭ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ।
ਤਾਵਤ੍ਸ੍ਵਵੀਰ੍ਯਂ ਮੁਮੁਚੇ ਜਡਾਂਗਸ਼੍ਚਾऽਭਵਤ੍ਤਦਾ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਸੁੱਤਾ ਜਿਹਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਜਗਾਮਾऽਨ੍ਤਰ੍ਹਿਤਾ ਵੇਗਾਤ੍ਸਾ ਤਦੋਤ੍ਤਰਮਾਨਸੇ
ਉਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਈ ਤੇ ਉੱਤਰੀ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਗਈ।
ਜਵੇਨਾऽऽਗਾਤ੍ਪੁਨਰ੍ਯੁਦ੍ਧਂ ਯਤ੍ਰ ਦੇਵੋ ਵृषਧ੍ਵਜਃ
ਉਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਮੁੜ ਜੰਗ ਵੱਲ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਵੱਛ ਦੀ ਝੰਡਾ ਵਾਲਾ ਦੇਵਤਾ ਮੌਜੂਦ ਸੀ।
ਤਾਵਦ੍ਦਦਰ੍ਸ਼ ਤਂ ਦੇਵਂ ਸੂਪਵਿष੍ਟਂ ਸਮੀਪਗਮ੍ ਪਾਰ੍ਵਤ੍ਯੁਵਾਚ ਵਿष੍ਣੋ ਜਲਂਧਰੋ ਦੈਤ੍ਯਃ ਕृਤਵਾਨ੍ਪਰਮਾਦ੍ਭੁਤਮ੍
ਫਿਰ, ਪਾਰਵਤੀ ਨੇ ਨੇੜੇ ਜਾ ਕੇ, ਉਸ ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਨੂੰ ਬੈਠਾ ਵੇਖਿਆ ਤੇ ਆਖਿਆ, 'ਵਿਸ਼ਨੂ, ਜਲੰਧਰ ਦੈਤ ਨੇ ਵੱਡਾ ਅਚੰਭਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।'
ਤਤ੍ਕਿਂ ਨ ਵਿਦਿਤਂ ਤੇऽਸ੍ਤਿ ਚੇष੍ਟਿਤਂ ਤਸ੍ਯ ਦੁਰ੍ਮਤੇਃ ਵਿष੍ਣੁਰੁਵਾਚ ਤੇਨੈਵ ਦਰ੍ਸ਼ਿਤਃ ਪਂਥਾ ਵਯਮਪ੍ਯਨ੍ਵਯਾਮਹੇ
'ਉਸ ਮੰਦੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਦੀ ਕੋਈ ਕਰਤੂਤ ਹੈ ਜੋ ਤੈਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ?' ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਉਹ ਆਪ ਹੀ ਰਾਹ ਦੱਸ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਸੀਂ ਵੀ ਉਸੇ ਰਾਹ ਤੇ ਚੱਲ ਪਏ ਹਾਂ।'
ਨਾऽਨ੍ਯਥਾ ਸ ਭਵੇਦ੍ਵਧ੍ਯਃ ਪਾਤਿਵ੍ਰਤ੍ਯਸੁਰਕ੍ਸ਼ਿਤ੍ਃ ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ ਜਗਾਮ ਵਿष੍ਣੁਰਿਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪੁਨਰ੍ਜਾਲਂਧਰਂ ਪੁਰਮ੍
'ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਉਹ ਮਾਰਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਾਲ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।' ਨਾਰਦ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਮੁੜ ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਚਲ ਪਿਆ।'
ਅਥ ਰੁਦ੍ਰਸ਼੍ਚ ਗਂਧਰ੍ਵਾऽਨੁਗਤਃ ਸਂਗਰੇ ਸ੍ਥਿਤਃ 2.4.20.
ਫਿਰ ਰੁਦਰ ਗੰਧਰਵਾਂ ਸਮੇਤ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਤੋ ਭਵੋ ਵਿਸ੍ਮਿਤਮਾਨਸਃ ਪੁਨਰ੍ਜਗਾਮ ਯੁਦ੍ਧਾਯ ਜਲਂਧਰਂ ਰੁषਾ
ਫਿਰ ਭਵ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਹੈਰਾਨੀ ਨਾਲ, ਗੁੱਸੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਮੁੜ ਜਲੰਧਰ ਨਾਲ ਲੜਾਈ ਵਾਸਤੇ ਗਿਆ।