ਗਾਵੋ ਵृषਾਂਸ਼੍ਚ ਮਹਿषਾਨ੍ਮਹਿषੀਰ੍ਘਟਕੋਤ੍ਕਟਾਨ੍
ਗਾਂ, ਵੱਝੇ, ਭੈਂਸ, ਭੈਂਸਣ ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬੱਝੇ ਵੀ ਰੱਖੇ ਜਾਣ।
ਨਮਸ੍ਕਾਰਂ ਤਤਃ ਕੁਰ੍ਯਾਨ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰੇਣਾਨੇਨ ਸੁਵ੍ਰਤ ਤਲੇ ਤਵ ਸੁਖੇਨਾਸ਼੍ਵਾ ਗਜਾ ਗਾਵਸ਼੍ਚ ਸਂਤੁ ਮੇ
ਫਿਰ, ਹੇ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੇ, ਇਸ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰੇ: "ਤੇਰੇ ਸਹਾਰੇ, ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਘੋੜੇ, ਹਾਥੀ ਤੇ ਗਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਰਹਿਣ।"
ਮਾਰ੍ਗਪਾਲੀਤਲੇ ਪੁਤ੍ਰ ਯਾਂਤਿ ਗਾਵੋ ਮਹਾਵृषਾਃ
ਹੇ ਪੁੱਤਰ, ਗਾਂ ਤੇ ਵੱਡੇ ਵੱਝੇ ਰਸਤੇ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੀ ਹਿਫਾਜ਼ਤ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਮਾਰ੍ਗਪਾਲੀ ਸਮੁਲ੍ਲਂਘ੍ਯ ਨੀਰੁਜਃ ਸੁਖਿਨੋ ਹਿ ਤੇ
ਰਸਤੇ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਕੇ, ਉਹ ਸਚਮੁਚ ਤੰਦਰੁਸਤ ਤੇ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਪੂਜਾਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਤਤਃ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ਭੂਮੌ ਮਂਡਲਕੇ ਕृਤੇ
ਫਿਰ, ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਗੋਲ ਚੱਕਰ ਬਣਾਕੇ, ਸਿੱਧਾ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਾਭਰਣਸਂਪੂਰ੍ਣਂ ਵਿਂਧ੍ਯਾਵਲਿਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍ 2.4.10.
ਉਹ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵਾਂਗ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਸਜਾਵਟ ਹੋਵੇ।
ਸਂਪੂਰ੍ਣਂ ਕृष੍ਟਵਦਨਂ ਕਿਰੀਟੋਤ੍ਕਟਕੁਣ੍ਡਲਮ੍
ਉਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਉੱਤਮ ਤਾਜ ਤੇ ਵੱਡੇ ਕੁੰਡਲ ਹੋਣ।
ਗृਹਸ੍ਯ ਮਧ੍ਯੇ ਸ਼ਾਲਾਯਾਂ ਵਿਸ਼ਾਲਾਯਾਂ ਤਤੋऽਰ੍ਚਯੇਤ੍
ਫਿਰ, ਘਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਵੱਡੀ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਪੂਜਾ ਕਰੀ ਜਾਵੇ।
ਕਮਲੈਃ ਕੁਮੁਦੈਃ ਪੁष੍ਪੈਃ ਕਹ੍ਲਾਰੈ ਰਕ੍ਤਕੋਤ੍ਪਲੈਃ
ਕਮਲ, ਕੁਮੁਦ, ਫੁੱਲ, ਕਹਲਾਰ ਤੇ ਲਾਲ ਕਮਲ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਹੋਵੇ।
ਮਦ੍ਯਮਾਂਸਸੁਰਾਲੇਹ੍ਯਚੋष੍ਯਭਕ੍ਸ਼੍ਯੋਪਹਾਰਕੈਃ ਪੂਜਾਂ ਕਰਿष੍ਯਤੇ ਯੋ ਵੈ ਸੌਖ੍ਯਂ ਸ੍ਯਾਤ੍ਤਸ੍ਯ ਵਤ੍ਸਰਮ੍
ਜੋ ਕੋਈ ਮਦਰਾ, ਮਾਸ, ਸ਼ਰਾਬ, ਮਿਠਾਈਆਂ, ਚੂਸਣ ਤੇ ਖਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਾਲ ਲਈ ਸੁਖ ਮਿਲੇ।
ਬਲਿਰਾਜ ਨਮਤੁਭ੍ਯਂ ਵਿਰੋਚਨਸੁਤ ਪ੍ਰਭੋ
ਬਲੀ ਰਾਜਾ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ, ਵਿਰੋਚਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਪ੍ਰਭੂ।
ਏਵਂ ਪੂਜਾਵਿਧਾਨੇਨ ਰਾਤ੍ਰੌ ਜਾਗਰਣਂ ਤਤਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੂਜਾ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰਾਤ ਨੂੰ ਜਾਗਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਲੋਕਸ਼੍ਚਾਪਿ ਗृਹਸ੍ਯਾਂਤੇ ਸਪਰ੍ਯਾਂ ਸ਼ੁਕ੍ਲਤਂਦੁਲੈਃ
ਤੇ ਲੋਕ, ਘਰ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ, ਚਿੱਟੇ ਚਾਵਲ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਣ।
ਬਲਿਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਵੈ ਤਤ੍ਰ ਕਾਰ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵ ਚ ਸੁਵ੍ਰਤ
ਇਹ ਸਭ, ਹੇ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੇ, ਬਲੀ ਦੀ ਖਾਤਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯਦਤ੍ਰ ਦੀਯਤੇ ਦਾਨਂ ਸ੍ਵਲ੍ਪਂ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾ ਬਹੁ
ਇੱਥੇ ਜੋ ਵੀ ਦਾਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਵੱਧ ਹੋਵੇ,
ਰਾਤ੍ਰੌ ਯੇ ਨ ਕਰਿष੍ਯਂਤਿ ਤਵ ਪੂਜਾਂ ਬਲੇ ਨਰਾਃ 2.4.10.
ਰਾਤ ਨੂੰ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਤੇਰੀ ਪੂਜਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਹੇ ਬਲੀ,
ਵਿष੍ਣੁਨਾ ਚ ਸ੍ਵਯਂ ਵਤ੍ਸ ਤੁष੍ਟੇਨ ਬਲਯੇ ਪੁਨਃ
ਵਿਸ਼ਨੂ ਆਪ, ਜਦੋਂ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਬਲੀ ਦੀ ਮੁੜ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਪੁੱਤਰ।
ਏਕਮੇਵਮਹੋਰਾਤ੍ਰਂ ਵਰ੍षੇਵਰ੍षੇ ਚ ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ
ਹਰ ਸਾਲ, ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਦਿਨ ਤੇ ਇੱਕ ਰਾਤ ਹੀ,
ਯਃ ਕਰੋਤਿ ਨृਪੋ ਰਾਜ੍ਯੇ ਤਸ੍ਯ ਵ੍ਯਾਧਿਭਯਂ ਕੁਤਃ
ਜੋ ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਗ ਦਾ ਡਰ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਨੀਰੁਜਸ਼੍ਚ ਜਨਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਸਰ੍ਵੋਪਦ੍ਰਵਵਰ੍ਜਿਤਾਃ
ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਰੋਗ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੁਸੀਬਤ ਤੋਂ ਬਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਕੌਮੁਦੀ ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਯਸ੍ਮਾਦ੍ਭਾਵਂ ਕਰ੍ਤੁਂ ਮਹੀਤਲੇ ਹਰ੍षਦੁਃਖਾਦਿਭਾਵੇਨ ਤਸ੍ਯ ਵਰ੍षਂ ਪ੍ਰਯਾਤਿ ਹਿ
ਕੌਮੁਦੀ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ, ਦੁੱਖ ਆਦਿ ਭਾਵ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਉਹ ਸਾਲ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੰਘ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰੁਦਿਤੇ ਰੋਦਿਤਂ ਵਰ੍षਂ ਪ੍ਰਹृष੍ਟੇ ਤੁ ਪ੍ਰਹਰ੍षਿਤਮ੍
ਜੇ ਕੋਈ ਰੋਵੇ, ਤਾਂ ਸਾਲ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਲੰਘਦਾ ਹੈ; ਜੇ ਕੋਈ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਏ, ਤਾਂ ਸਾਲ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਲੰਘਦਾ ਹੈ।
ਵੈष੍ਣਵੀ ਦਾਨਵੀ ਚੇਯਂ ਤਿਥਿਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਚ ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ
ਕਾਰਤਿਕ ਦੀ ਇਹ ਤਿਥਿ ਦੋਵੇਂ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਸੰਬੰਧੀ ਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦੀ, ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ।
ਦੀਪੋਤ੍ਸਵਂ ਜਨਿਤਸਰ੍ਵਜਨਪ੍ਰਮੋਦਂ ਕੁਰ੍ਵਂਤਿ ਯੇ ਸ਼ੁਭਤਯਾ ਵਲਿਰਾਜਪੂਜਾਮ੍
ਜੋ ਲੋਕ ਚੰਗੀ ਨੀਅਤ ਨਾਲ ਦੀਵੇ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਤੇ ਬਲੀ ਰਾਜਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਬਲਿਪੂਜਾਂ ਵਿਧਾਯੈਵਂ ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਗੋਕ੍ਰੀਡਨਂ ਚਰੇਤ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਲੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ ਕੇ, ਫਿਰ ਗਾਂਵਾਂ ਨਾਲ ਖੇਡ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਗਵਾਂ ਕ੍ਰੀਡਾਦਿਨੇ ਯਤ੍ਰ ਰਾਤ੍ਰੌ ਦृਸ਼੍ਯੇਤ ਚਨ੍ਦ੍ਰਮਾਃ 2.4.10.
ਗਾਂਵਾਂ ਦੀ ਖੇਡ ਵਾਲੇ ਦਿਨ, ਜਦ ਰਾਤ ਨੂੰ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦਿਖਾਈ ਦੇਵੇ,
ਪ੍ਰਤਿਪਦ੍ਦਰ੍ਸ਼ਸਂਯੋਗੇ ਕ੍ਰੀਡਨਂ ਤੁ ਗਵਾਂ ਮਤਮ੍
ਪਹਿਲੀ ਚੰਦ੍ਰ ਦਿਨ ਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਮਿਲਣ 'ਤੇ ਗਾਂਵਾਂ ਦੀ ਖੇਡ ਕਰਨੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ।
ਅਲਂਕਾਰ੍ਯਾਸ੍ਤਦਾ ਗਾਵੋ ਗੋਗ੍ਰਾਸਾਦਿਭਿਰਰ੍ਚਿਤਾਃ ਆਨੀਯ ਚ ਤਤਃ ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਕੁਰ੍ਯਾਨ੍ਨੀਰਾਜਨਾਵਿਧਿਮ੍
ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਸਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਚਾਰਾ ਆਦਿ ਦੇ ਕੇ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਲੈ ਆ ਕੇ ਨੀਰਾਜਨ ਦੀ ਰਸਮ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਅਥ ਚੇਤ੍ਪ੍ਰਤਿਪਤ੍ਸ੍ਵਲ੍ਪਾ ਨਾਰੀ ਨੀਰਾਜਨਂ ਚਰੇਤ੍
ਜੇ ਪਹਿਲੀ ਦਿਨ ਔਰਤਾਂ ਘੱਟ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਉਹ ਨੀਰਾਜਨ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਏਵਂ ਨੀਰਾਜਨਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸਰ੍ਵਪਾਪੈਃ ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨੀਰਾਜਨ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।