ਤਥਾਪਿ ਭਗਵਨ੍ਕਿਂਚਿਤ੍ਪ੍ਰष੍ਟਵ੍ਯਂ ਮੇ ਹृਦਿ ਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਫਿਰ ਵੀ, ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਕੁਝ ਪੁੱਛਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੈ,
ਦੀਪਦਾਨਸ੍ਯ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਤੇ ਪ੍ਰਭੋ
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲੋਂ ਦੀਵੇ ਦੇਣ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ,
ਤੇਨ ਪਾਪਾਨਿ ਨਸ਼੍ਯੇਯੁਸ੍ਤਮਾਂਸੀਵ ਭਗੋਦਯੇ
ਉਸ ਕਰਕੇ ਪਾਪ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ ਨਾਲ ਹਨੇਰਾ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,
ਆਜਨ੍ਮ ਯਤ੍ਕृਤਂ ਪਾਪਂ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਾ ਵਾ ਪੁਰੁषੇਣ ਚ
ਜਨਮ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਜੋ ਵੀ ਪਾਪ ਔਰਤ ਜਾਂ ਮਰਦ ਵਲੋਂ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ,
ਅਤ੍ਰ ਤੇ ਵਰ੍ਣਯਿष੍ਯਾਮਿ ਇਤਿਹਾਸਂ ਪੁਰਾਤਨਮ੍
ਇੱਥੇ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸੁਣਾਵਾਂਗਾ,
ਪੁਰਾ ਦ੍ਰਵਿਡਦੇਸ਼ੇ ਤੁ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬੁਦ੍ਧਨਾਮਕਃ
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਦ੍ਰਾਵਿੜ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਬੁੱਧਾ ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ,
ਤਸ੍ਯਾਃ ਸਂਸਰ੍ਗਦੋषੇਣ ਕ੍ਸ਼ੀਣਾऽऽਯੁਰ੍ਮृਤਿਮਾਪ੍ਤਵਾਨ੍
ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਗਤ ਕਰਨ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਉਮਰ ਘੱਟ ਹੋ ਗਈ ਤੇ ਉਹ ਮਰ ਗਿਆ,
ਰਤਾਭੂਨ੍ਨ ਹਿ ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਤੁ ਲਜ੍ਜਾ ਲੋਕਾਪਵਾਦਤਃ
ਉਸ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਉਸ ਨਾਲ ਲੱਗਣ ਵਿਚ ਕੋਈ ਸ਼ਰਮ ਨਹੀਂ ਸੀ ਆਉਂਦੀ,
ਨ ਸਂਸ੍ਕਾਰਾਨ੍ਨਮਲ੍ਪਂ ਵਾ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪਰ੍ਯੁषਿਤਾਸ਼ਿਨੀ ।। 2.4.7.
ਉਸ ਨੇ ਨਾਂ ਗੰਦੇ ਜਾਂ ਥੋੜੇ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਖਾਇਆ, ਨਾਂ ਹੀ ਬੇਕਾਰ ਹੋਇਆ ਹੋਇਆ ਖਾਣਾ ਖਾਇਆ।
ਕਥਾਯਾਃ ਸ਼੍ਰਵਣਂ ਚੈਵ ਨ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਤੁ ਤਯਾ ਦ੍ਵਿਜ
ਉਸ ਨੇ ਕਹਾਣੀ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੁਣੀ, ਹੇ ਦੋਵਾਂ ਜਨਮ ਵਾਲੇ।
ਤਸ੍ਯਾ ਗृਹਂ ਸਮਾਗਚ੍ਛਦ੍ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ਵੈ ਕੁਤ੍ਸਨਾਮਕਃ ਕੋਪੇਨ ਰਕ੍ਤਚਕ੍ਸ਼ੁਃ ਸਂਸ੍ਤਾਮੁਵਾਚਾऽਸਤੀਂ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਮ੍
ਇੱਕ ਗਿਆਨਵਾਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਕੁਤਸਨਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਆਇਆ। ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋਈਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਅਵਿਸ਼ਵਾਸੀ ਔਰਤ ਨੂੰ ਤਿੱਖੀ ਗੱਲ ਕਹੀ।
ਦੁਃਖਹੇਤੁਮਿਮਂ ਦੇਹਂ ਪੂਯਸ਼ੋਣਿਤਪੂਰਿਤਮ੍
ਇਹ ਸਰੀਰ, ਜੋ ਪੀਪ ਤੇ ਖੂਨ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਦੁੱਖ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ।
ਜਲਬੁਦ੍ਬੁਦਵਦ੍ਦੇਹੋ ਨਾਸ਼ਮਾਯਾਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤਮ੍
ਸਰੀਰ ਪਾਣੀ ਦੇ ਬੁਲਬੁਲੇ ਵਾਂਗ, ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਦਂਤਃਸ੍ਥਿਤਂ ਮੋਹਂ ਤ੍ਯਜ ਮੂਢੇ ਵਿਚਾਰਤਃ
ਇਸ ਲਈ, ਅੰਦਰ ਵੱਸਦੇ ਮੋਹ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇ, ਹੇ ਮੂਰਖ, ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ।
ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਮਾਸਿ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਸ੍ਨਾਨਦਾਨਾਦਿਕਂ ਕੁਰੁ
ਜਦੋਂ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨਾ ਆਵੇ, ਤੂੰ ਇਸ਼ਨਾਨ, ਦਾਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਭਲੇ ਕੰਮ ਕਰ।
ਲਕ੍ਸ਼ਵਰ੍ਤ੍ਯਾਦਿਕਂ ਚੈਵ ਲਕ੍ਸ਼ਪਦ੍ਮਾਦਿਕਂ ਤਥਾ
ਹزارਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਦੀਵੇ ਤੇ ਕਮਲ ਆਦਿ ਦੀ ਭੇਟ ਵੀ ਕਰ।
ਧਾਰਣਂ ਪਾਰਣਂ ਚੈਵ ਕੁਰੁ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਹਿ ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ
ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਧਾਰਣ ਤੇ ਪਾਰਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਕਰ।
ਸਰ੍ਵਪਾਪਪ੍ਰਸ਼ਮਨਂ ਸਰ੍ਵੋਪਦ੍ਰਵਨਾਸ਼ਨਮ੍ 2.4.7.
ਇਹ ਕਰਮ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਦੀਪੋ ਹਰੇਃ ਪ੍ਰਿਯਕਰਃ ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਮਾਸਿ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤਮ੍
ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਦੀਵਾ ਹਰੀ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਇਹ ਨਿਸਚਿਤ ਹੈ।
ਪੁਰਾ ਕਸ਼੍ਚਿਦ੍ਦ੍ਵਿਜਵਰੋ ਨਾਮ੍ਨਾ ਹਰਿਕਰੋ ਹ੍ਯਭੂਤ੍
ਕਦੇ ਇੱਕ ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਹਰੀਕਰਾ ਸੀ।
ਪਿਤृਵਿਤ੍ਤਕ੍ਸ਼ਯਕਰੋ ਵਂਸ਼ਚ੍ਛੇਦੇ ਕੁਠਾਰਕਃ
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਦੌਲਤ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਆਪਣੀ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਵਾਲਾ ਕੁਰਹਾ ਬਣ ਗਿਆ।
ਹਾਰਿਤਂ ਦੁष੍ਟਸਂਸਰ੍ਗਾਤ੍ਤਤੋ ਦੁਃਖੀ ਸ ਚਾऽਭਵਤ੍
ਉਹ ਮੰਦ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਕਰਕੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਇਸ ਕਰਕੇ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਿਆ।
ਅਯੋਧ੍ਯਾਮਾਗਤੋ ਵਤ੍ਸੇ ਮਹਾਪਾਪਕਰੋ ਦ੍ਵਿਜਃ
ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੋ ਵੱਡੇ ਪਾਪ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਅਯੋਧਿਆ ਆ ਗਿਆ, ਹੇ ਪੁੱਤ।
ਦ੍ਯੂਤਵ੍ਯਾਜੇਨ ਤੇਨਾऽऽਸ਼ੁ ਦੀਪੋ ਦਤ੍ਤੋ ਹਰੇਃ ਪੁਰਃ
ਜੂਏ ਦੇ ਭਾਣੇ, ਉਸ ਨੇ ਹਰੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਤੁਰੰਤ ਦੀਵਾ ਚੜ੍ਹਾਇਆ।
ਮਹਾਪਾਤਕਕृਦ੍ਵਾऽਪਿ ਗਤਵਾਨਭਯਂ ਹਰਿਮ੍
ਚਾਹੇ ਉਸ ਨੇ ਵੱਡੇ ਪਾਪ ਕੀਤੇ, ਫਿਰ ਵੀ ਹਰੀ ਤੋਂ ਨਿਰਭੈਤਾ ਪਾ ਲੀ।
ਤਥਾऽਨ੍ਯਾਨ੍ਯਪਿ ਦਾਨਾਨਿ ਕੁਰੁ ਭਕ੍ਤਿਸਮਨ੍ਵਿਤਾ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੋਰ ਦਾਨ ਭੀ ਭਗਤੀ ਸਮੇਤ ਕਰ।
ਸਾऽਪਿ ਕੁਤ੍ਸਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਤਾਪੇਨ ਸਂਯੁਤਾ
ਉਹ ਵੀ ਜਦੋਂ ਨਿੰਦਾ ਵਾਲੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣੀ, ਤਾਂ ਪਛਤਾਵੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈ।
ਪਤਂਗੋਦਯਵੇਲਾਯਾਂ ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਸ੍ਨਾਨਮਂਭਸਿ 2.4.7.
ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਦੇ ਸਮੇਂ, ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਤਤਃ ਕਾਲਾਂਤਰੇ ਚੈਵ ਗਤਾਯੁਰ੍ਮृਤਿਮਾਗਤਾ
ਫਿਰ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਦੀ ਉਮਰ ਮੁੱਕ ਗਈ ਤੇ ਮੌਤ ਆ ਗਈ।
ਸ੍ਵਰ੍ਗਮਾਰ੍ਗਂ ਗਤਾ ਸਾ ਸ੍ਤ੍ਰੀ ਕਾਲੇ ਮੋਕ੍ਸ਼ਮਵਾਪ ਹ
ਉਹ ਔਰਤ ਸੁਵਰਗ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਚਲ ਪਈ ਤੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮੁਕਤੀ ਵੀ ਪਾ ਲੀ।