ਪਾਪੈਃ ਸਰ੍ਵੈਃ ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਂਤੇ ਸ੍ਨਾਨਾਤ੍ਕਾਰ੍ਤਿਕਮਾਘਯੋਃ
ਕਾਰਤਿਕ ਤੇ ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਨ੍ਹਾਉਣ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਧੋਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਪੁष੍ਕਰੇ ਤੀਰ੍ਥਵਰ੍ਯੇ ਤੁ ਨਂਦਾਯਾਃ ਸਂਗਮੇ ਪੁਰਾ
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਕਰ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੀਰਥ ਸੀ, ਉਥੇ ਨੰਦਾ ਨਦੀ ਦੇ ਸੰਗਮ ਤੇ—
* ਨਂਦਾਯਾ ਵਚਨੇਨੈਵ ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਸਾ ਪਰਂ ਯਯੌ
ਨੰਦਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਹੀ, ਉਹ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਗਈ।
ਯਚ੍ਛੁਤ੍ਵਾ ਸਰ੍ਵਪਾਪੇਭ੍ਯੋ ਮੁਕ੍ਤੋ ਮੋਕ੍ਸ਼ਮਵਾਪ੍ਸ੍ਯਸਿ
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਵੇਂਗਾ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਪਾਵੇਂਗਾ।
ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਮਾਸਿ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਨਿषਿਦ੍ਧਾਨਿ ਚ ਵਰ੍ਜਯੇਤ੍
ਜਦ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨਾ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਮਨਾਹੀ ਕੀਤੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਫਲਾਨਿ ਬਹੁਬੀਜਾਨਿ ਧਾਨ੍ਯਾਨਿ ਦ੍ਵਿਦਲਾਨ੍ਯਪਿ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਫਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਬੀਜ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੇ ਹੋਏ ਅਨਾਜ—
ਅਲਾਬੁਂ ਗृਂਜਰਂ ਚੈਵ ਵृਂਤਾਕਂ ਬृਹਤੀਫਲਮ੍
ਲੌਕੀ, ਖੀਰਾ, ਬੈੰਗਣ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਤੀ ਦਾ ਫਲ—
ਪੁਨਰ੍ਭੋਜਨਂ ਮਾਧ੍ਵਂ ਚ ਪਰਾਨ੍ਨਂ ਕਾਂਸ੍ਯਭੋਜਨਮ੍
ਦੁਬਾਰਾ ਖਾਣਾ, ਮਿੱਠਾ, ਦੂਜੇ ਦੀ ਬਣਾਈ ਹੋਈ ਰੋਟੀ, ਤੇ ਕਾਂਸੀ ਦੇ ਬਰਤਨ ਵਿੱਚ ਖਾਣਾ—
ਗਣਾਨ੍ਨਂ ਗਣਿਕਾਨ੍ਨਂ ਚ ਤਥਾ ਵੈ ਗ੍ਰਾਮਯਾਜਿਨਃ
ਜਥੇ ਦਾ ਖਾਣਾ, ਵਿਸ਼ਿਆ ਦਾ ਖਾਣਾ, ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਯਜਮਾਨਾਂ ਦਾ ਖਾਣਾ—
ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਾਨ੍ਨਮृਤੁਸ਼ਾਂਤ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਜਾਤਕਂ ਨਾਮਕਂ ਤਥਾ
ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਲਈ ਚੜ੍ਹਾਇਆ ਖਾਣਾ, ਰੁੱਤਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਖਾਣਾ, ਤੇ ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਦਾ ਭੋਜਨ—
ਨਿषਿਦ੍ਧੇषੁ ਚ ਪਤ੍ਰੇषੁ ਭੋਜਨਂ ਨੈਵ ਕਾਰਯੇਤ੍ ਏਤਤ੍ਪਤ੍ਰੇषੁ ਭੋਕ੍ਤਵ੍ਯਂ ਪੁष੍ਕਰੇ ਨ ਕਦਾਚਨ
ਮਨਾਹੀ ਕੀਤੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ 'ਤੇ ਕਦੇ ਭੋਜਨ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ; ਪੁਸ਼ਕਰ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੱਤੀਆਂ 'ਤੇ ਕਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਖਾਣਾ।
ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਮਾਸਿ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਯਃ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਵਨਭੋਜਨਮ੍
ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਜੇ ਕੋਈ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਖਾਣਾ ਖਾਵੇ—
ਪ੍ਰਾਤਃਸ੍ਨਾਨਂ ਤੁ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਤਥੈਵ ਹਰਿਪੂਜਨਮ੍ 2.4.6.
ਸਵੇਰੇ ਨ੍ਹਾਉਣਾ ਅਤੇ ਹਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ।
ਗੋਪੀਚਂਦਨਦਾਨਂ ਤੁ ਗੋਦਾਨਂ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯਾਯ ਚ
ਗੋਪੀਚੰਦਨ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਦਾਨ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਗਿਆਨੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਗਾਂ ਵੀ ਦਾਨ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਕਦਲੀਫਲਦਾਨਂ ਤੁ ਦਾਨਂ ਧਾਤ੍ਰੀਫਲਸ੍ਯ ਚ
ਕੇਲਾ ਜਾਂ ਆੰਵਲੇ ਦਾ ਫਲ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਭੀ ਦਾਨ ਦੇ ਕੰਮ ਹਨ।
ਸ਼ਾਕਾਦਿਦਾਨਂ ਕੁਰ੍ਵੀਤ ਚਾਨ੍ਨਦਾਨਂ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਆਦਿ ਅਤੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਪੱਕਾ ਹੋਇਆ ਚੌਲ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪੌਰਾਣਿਕਾਯ ਯੋ ਦਦ੍ਯਾਦਾਮਾਨ੍ਨਂ ਘृਤਪਾਯਸਮ੍
ਜੇ ਕੋਈ ਪੁਰਾਣਾ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਘਿਉਂ ਤੇ ਦੁੱਧ ਵਾਲਾ ਪੱਕਾ ਚੌਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ—
ਕਮਲੈਃ ਪੂਜਯੇਦ੍ਯਸ੍ਤੁ ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਕਮਲਾਪ੍ਰਿਯਮ੍
ਜੇ ਕੋਈ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਨੂੰ ਕਮਲ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਦਾ ਹੈ—
ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਤੁਲਸੀਪਤ੍ਰਂ ਯੋ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਵਿष੍ਣਵੇऽਰ੍ਪਯੇਤ੍
ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਜੋ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੂੰ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਪੱਤੇ ਚੜ੍ਹਾਉਂਦਾ ਹੈ—
ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਕੇਤਕੀਪੁष੍ਪੈਰਰ੍ਚਯੇਦ੍ਗਰੁਡਧ੍ਵਜਮ੍
ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਜੋ ਗਰੁੜ ਝੰਡੇ ਵਾਲੇ ਦੀ ਕੇਤਕੀ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਸ਼ਂਖਦਾਨਂ ਤੁ ਯਃ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਤਥਾ ਚਕ੍ਰਾਂਕਿਤਸ੍ਯ ਚ
ਜੇ ਕੋਈ ਸ਼ੰਖ ਜਾਂ ਚੱਕਰ ਵਾਲੀ ਚੀਜ਼ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਗੀਤਾਪਾਠਂ ਤੁ ਯਃ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਵਿष੍ਣੁਵਲ੍ਲਭੇ
ਕਾਰਤਿਕ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦਾ ਪਿਆਰਾ ਮਹੀਨਾ ਹੈ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੋਈ ਗੀਤਾ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ—
ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਗਵਤਸ੍ਯਾऽਪਿ ਸ਼੍ਰਵਣਂ ਯਃ ਸਮਾਚਰੇਤ੍ 2.4.6.
ਜੇ ਕੋਈ ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤ ਦੀ ਵੀ ਸੁਣਵਾਈ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਏਕਾਦਸ਼੍ਯਾਂ ਨਿਰਾਹਾਰਮੁਪਵਾਸਂ ਕਰੋਤਿ ਯਃ
ਜੇ ਕੋਈ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਰਹਿ ਕੇ ਉਪਵਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਸ਼ਾਲਿਗ੍ਰਾਮਸ੍ਯ ਨੈਵੇਦ੍ਯਂ ਕੋਟਿਯਜ੍ਞਫਲਂ ਲਭੇਤ੍
ਸ਼ਾਲਿਗ੍ਰਾਮ ਪਥਰ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਨਾਲ ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਯਜਨਾਂ ਦੇ ਫਲ ਵਾਂਗੂ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਪੂਜਾਕਾਲੇ ਤੁ ਦੇਵਸ੍ਯ ਘਣ੍ਟਾਨਾਦਂ ਕਰੋਤਿ ਯਃ
ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤੇ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵੇਲੇ ਜੋ ਘੰਟੀ ਵਜਾਉਂਦਾ ਹੈ—
ਪਰਾਨ੍ਨਂ ਵਰ੍ਜਯੇਦ੍ਯਸ੍ਤੁ ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਵਿष੍ਣੁਤੁष੍ਟਯੇ
ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਜੋ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਲਈ ਦੂਜਿਆਂ ਦਾ ਭੋਜਨ ਨਹੀਂ ਖਾਂਦਾ—
ਅਧ੍ਵਗਂ ਤੁ ਪਰਿਸ਼੍ਰਾਂਤਂ ਕਾਲੇ ਚ ਗृਹਮਾਗਤਮ੍
ਜੇ ਕੋਈ ਯਾਤਰੀ ਥੱਕ ਕੇ ਸਮੇਂ ਤੇ ਘਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ—
ਨਿਂਦਾਂ ਕੁਰ੍ਵਂਤਿ ਯੇ ਮੂਢਾ ਵੈष੍ਣਵਾਨਾਂ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾਮ੍
ਜੋ ਮੂਰਖ ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ—
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਭਾਗਵਤਾਨ੍ਵਿਪ੍ਰਾਨ੍ਸਨ੍ਮੁਖੋ ਨ ਚ ਯਾਤਿ ਹਿ
ਜੇ ਕੋਈ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ—