* ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸਰ੍ਵਪ੍ਰਯਤ੍ਨੇਨ ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਵਿष੍ਣੁਤਤ੍ਪਰਃ
ਇਸ ਲਈ, ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ, ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਨਰੇਭ੍ਯੋ ਵੈष੍ਣਵਂ ਧਰ੍ਮਂ ਯੋ ਦਦਾਤਿ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਃ 2.4.2.
ਜੋ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦਾ ਧਰਮ ਦਿੰਦਾ ਹੈ—
ਤਿਲਧੇਨੁਂ ਹਿਰਣ੍ਯਂ ਚ ਰਜਤਂ ਭੂਮਿਵਾਸਸੀ
ਤਿਲ, ਗਾਂ, ਸੋਨਾ, ਚਾਂਦੀ, ਜ਼ਮੀਨ ਅਤੇ ਕੱਪੜੇ—
ਸਰ੍ਵੇषਾਮੇਵ ਦਾਨਾਨਾਂ ਕਨ੍ਯਾਦਾਨਂ ਵਿਸ਼ਿष੍ਯਤੇ
ਸਭ ਦਾਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਕੁੜੀ ਦਾ ਦਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦਸ਼ਾਨਡੁਤ੍ਸਮਂ ਯਾਨਂ ਦਸ਼ਯਾਨਸਮੋ ਹਯਃ
ਦਸ ਬਲਦਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਰਥ, ਦਸ ਰਥਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਘੋੜਾ—
ਗਜਦਾਨਸਹਸ੍ਰਾਣਾਂ ਸ੍ਵਰ੍ਣਦਾਨਂ ਚ ਤਤ੍ਸਮਮ੍
ਹਜ਼ਾਰ ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਸੋਨੇ ਦਾ ਦਾਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿਦ੍ਯਾਦਾਨਾਤ੍ਕੋਟਿਗੁਣਂ ਭੂਮਿਦਾਨਂ ਵਿਸ਼ਿष੍ਯਤੇ
ਵਿਦਿਆ ਦੇ ਦਾਨ ਨਾਲੋਂ ਕੋਟੀਆਂ ਗੁਣਾ ਵਧ ਜ਼ਮੀਨ ਦਾ ਦਾਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗੋਪ੍ਰਦਾਨਸਹਸ੍ਰੇਭ੍ਯੋ ਹ੍ਯਨ੍ਨਦਾਨਂ ਵਿਸ਼ਿष੍ਯਤੇ
ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਵਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਅੰਨ ਦਾ ਦਾਨ ਵਧੀਆ ਹੈ।
ਪਰਾਨ੍ਨਵਰ੍ਜਨਾਦੇਵ ਲਭੇਚ੍ਚਾਂਦ੍ਰਾਯਣਂ ਫਲਮ੍
ਪਰਾਇਆ ਅੰਨ ਨਾ ਖਾਣ ਨਾਲ ਹੀ ਚਾਂਦ੍ਰਾਯਣ ਵਰਤ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਵਰ੍ਜਯੇਨ੍ਮਾਂਸਂ ਸਨ੍ਧਾਨਂ ਚ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਮਾਸ ਤੇ ਵਿਅਭਿਚਾਰ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਾਨਾਂ ਤੁ ਭਕ੍ਸ਼੍ਯਾਣਾਂ ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਨਿਯਮੇ ਕृਤੇ
ਜੋ ਭੋਜਨ ਮਨਜ਼ੂਰ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਕਾਰਤਿਕ ਦੇ ਵਰਤ ਵਿੱਚ ਨਿਯਮ ਨਾਲ ਖਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਭ੍ਯੋ ਮਹੀਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਗ੍ਰਹਣੇ ਸੂਰ੍ਯਚਂਦ੍ਰਯੋਃ 2.4.2.
ਸੂਰਜ ਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਸਮੇਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ ਦਾਨ ਕਰਕੇ—
ਭੋਜਨਂ ਦ੍ਵਿਜਦਂਪਤ੍ਯੋਃ ਪੂਜਨਂ ਚ ਵਿਲੇਪਨੈਃ
ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੋੜੇ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਖਵਾਉਣਾ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਗਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤੂਲਿਕਾਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਦਾਤਵ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਚ੍ਛਾਦਨਪਟੈਃ ਸਹ
ਤਕੀਆਂ ਵੀ ਦਿਓ, ਉੱਤੇ ਢੱਕਣ ਵਾਲੇ ਕਪੜਿਆਂ ਸਮੇਤ।
ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਸ਼ਾਯੀ ਚ ਹਨ੍ਯਾਤ੍ਪਾਪਂ ਯੁਗਾਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿਚ ਜੇਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੁੱਤਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਯੁਗਾਂ ਦੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਦਾਮੋਦਰਾਗ੍ਰੇ ਦੇਵਰ੍षੇ ਗੋਸਹਸ੍ਰਫਲਂ ਲਭੇਤ੍
ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਦਾਮੋਦਰ ਜੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਜੇਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਖੜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨੂਂ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਵਰਗਾ ਫਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨ ਭਵੇਤ੍ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਯਸ੍ਯ ਹਰੇਤ੍ਪੁਣ੍ਯਂ ਦਸ਼ਾਬ੍ਦਿਕਮ੍
ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿਚ ਜੇਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਇਹ ਵਰਤ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ, ਉਸਦਾ ਦੱਸ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਪੁੰਨ ਵੀ ਲੈ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਮੁਨਿਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲ ਲਕ੍ਸ਼ਕੋਟਿਗੁਣਂ ਭਵੇਤ੍
ਹੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ, ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿਚ ਪੁੰਨ ਲੱਖ ਕੋਣੀਆਂ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਵਨ੍ਤੀ ਮਾਧਵੇ ਮਾਸਿ ਹਨ੍ਯਾਤ੍ਪਾਪਂ ਯੁਗਾਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਅਵੰਤੀ ਨਗਰੀ ਵਿਚ, ਮਾਧਵ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਦੌਰਾਨ, ਯੁਗਾਂ ਦੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਪਾਪ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਯੇ ਕੁਰ੍ਵਂਤਿ ਨਰਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਪ੍ਰੀਤ੍ਯਰ੍ਥਂ ਹਰਿਪੂਜਨਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਹਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੱਡਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਕ੍ਸ਼ੀਰਾਦਿਸ੍ਨਪਨਂ ਵਿष੍ਣੋਃ ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਪਿਤृਕਾਰਣਾਤ੍
ਵਿਸ਼ਨੂ ਜੀ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਆਦਿਕ ਨਾਲ ਨ੍ਹਾਉਣਾ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਖਾਤਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਨਾਰ੍ਚਿਤੋ ਯੈਸ੍ਤੁ ਕृष੍ਣਸ੍ਤੁ ਕਮਲੇਕ੍ਸ਼ਣਃ 2.4.2.
ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿਚ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਮਲ-ਅੱਖ ਵਾਲੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ—
ਅਹੋ ਮੁष੍ਟਾ ਵਿਨष੍ਟਾਸ੍ਤੇ ਪਤਿਤਾਃ ਕਲਿਕਨ੍ਦਰੇ
ਹਾਏ, ਉਹ ਹੱਥ ਵਿਅਰਥ ਗਏ; ਉਹ ਕਲਿਜੁਗ ਦੇ ਖੱਡ ਵਿਚ ਡਿੱਗ ਪਏ ਹਨ।
ਪਦ੍ਮੇਨੈਕੇਨ ਦੇਵੇਸ਼ਂ ਯੋऽਰ੍ਚਯੇਤ੍ਕਮਲਾਪਤਿਮ੍ ਪੁष੍ਕਰਾਰ੍ਚਨਯੋਗੇਨ ਸ਼੍ਵੇਤੋ ਮੁਕ੍ਤਿਮਵਾਪ ਹ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਕ ਕਮਲ ਦੇ ਫੁੱਲ ਨਾਲ ਲਕਸ਼ਮੀਪਤੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਮਲ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰ ਕੇ, ਸਫੈਦ ਰੰਗ ਵਾਲਾ ਮੁਕਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਿਆ।
* ਅਪਰਾਧਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਤਥਾ ਸਪ੍ਤਸ਼ਤਾਨਿ ਚ
ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਗਲਤੀਆਂ, ਉੱਤੇ ਸੱਤ ਸੌ ਹੋਰ ਵੀ—
ਤੁਲਸੀਪਤ੍ਰਲਕ੍ਸ਼ੇਣ ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਯੋऽਰ੍ਚਯੇਦ੍ਧਰਿਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿਚ ਲੱਖ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਹਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਮੁਖੇ ਸ਼ਿਰਸਿ ਦੇਹੇ ਤੁ ਕृष੍ਣੋਤ੍ਤੀਰ੍ਣਾਂ ਤੁ ਯੋ ਵਹੇਤ੍ ਸਰ੍ਵਰੋਗੈਸ੍ਤਥਾ ਪਾਪੈਰ੍ਮੁਕ੍ਤੋ ਭਵਤਿ ਮਾਨਵਃ
ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਮੂੰਹ, ਸਿਰ ਜਾਂ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਦਾ ਨਾਂ ਜਾਂ ਚਿੰਨ੍ਹ ਲੱਗਾ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਰੋਗਾਂ ਤੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਂਖੋਦਕਂ ਹਰੇਰ੍ਭਕ੍ਤਿਰ੍ਨਿਰ੍ਮਾਲ੍ਯਂ ਪਾਦਯੋਰ੍ਜਲਮ੍
ਹਰਿ ਦੇ ਸ਼ੰਖ ਦਾ ਪਾਣੀ, ਹਰੀ ਦੀ ਭਗਤੀ, ਪੂਜਾ ਤੋਂ ਉਤਰੇ ਹੋਏ ਫੁੱਲ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦਾ ਜਲ—
ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਮਾਸਿ ਵਿਪ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰ ਪ੍ਰਾਤਃਸ੍ਨਾਨਪਰਾਯਣਃ
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ, ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿਚ ਜੇਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਸਵੇਰੇ ਨ੍ਹਾਉਣ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ—
ਸਰ੍ਵੇषਾਮੇਵ ਦਾਨਾਨਾਮਨ੍ਨਦਾਨਂ ਵਿਸ਼ਿष੍ਯਤੇ
ਸਭ ਦਾਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਅੰਨ ਦਾ ਦਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।