ਵਦਂਤਿ ਕਾਰਣਂ ਚਾਸ੍ਯ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਸ੍ਯ ਜਨਾਰ੍ਦ੍ਦਨਃ
ਇਹ ਤਿੰਨੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਜਨਾਰਦਨ ਹੀ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਰਾਰ੍ਥਿਭਿਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਵਰੈਃ ਪੂਜ੍ਯਸੇ ਗਰੁਡਧ੍ਵਜ
ਹੇ ਗਰੁੜ-ਧਾਰੀ! ਚੋਟੀ ਦੇ ਵਰ ਮੰਗਣ ਵਾਲੇ ਵੀ ਤੇਰੀ ਹੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਕਪਿਲਸ੍ਯ ਚ ਵਿਪ੍ਰਸ੍ਯ ਹਰਾਲ੍ਲਬ੍ਧਵਰਸ੍ਯ ਚ
ਅਤੇ ਕਪਿਲ ਮੁਨੀ, ਜਿਸਨੇ ਹਰਾ ਤੋਂ ਵਰ ਲਿਆ ਸੀ,
ਅਵਧ੍ਯਤ੍ਵਮਨੁਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਹ੍ਯਜੇਯਤ੍ਵਂ ਚ ਸਂਯੁਗੇ ੫.੨.੮੩.
ਉਹ ਲੜਾਈ ਵਿਚ ਅਮਰਤਾ ਤੇ ਅਜੇਤਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਗਿਆ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ਮੂਲਂ ਤ੍ਵਯੈਵ ਪ੍ਰਾਕ੍ਪ੍ਰਤਿਸ਼੍ਰੁਤਮ੍
ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਮੂਲ ਵੀ ਪਹਿਲਾਂ ਤੇਰੇ ਵਲੋਂ ਹੀ ਵਚਨਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਇਤ੍ਥਂ ਨਿਸ਼ਮ੍ਯ ਦੇਵੇਸ਼ੋ ਵਾਕ੍ਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਮੁਖਾਚ੍ਚ੍ਯੁਤਮ੍
ਜਦੋਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਨਿਕਲੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣੇ,
ਜਗਾਮ ਪਰਮਂ ਲੋਕਂ ਪੂਜ੍ਯਮਾਨਸ੍ਤ੍ਰਿਵਿष੍ਟਪੈਃ
ਉਹ ਸੁਰਗਵਾਸੀਆਂ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਲੋਕ ਵਿਚ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਯੁਦ੍ਧਂ ਸੁਦਾਰੁਣਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਕृष੍ਣਸ੍ਯ ਕਪਿਲਸ੍ਯ ਚ ਕਸ੍ਯਾਹਂ ਸ਼ਰਣਂ ਯਾਮਿ ਕੋ ਮੇ ਤ੍ਰਾਤਾ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਤੇ ਕਪਿਲ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਈ ਭਿਆਨਕ ਲੜਾਈ ਬਾਰੇ ਸੁਣ ਕੇ, ਮੈਂ ਸੋਚਿਆ: ਹੁਣ ਮੈਂ ਕਿਸ ਦੀ ਓਟ ਲਵਾਂ? ਕੌਣ ਮੇਰਾ ਰਾਖਾ ਹੋਵੇਗਾ?
ਨ ਜਿਤਃ ਕਪਿਲੋ ਯੁਦ੍ਧੇ ਵਿष੍ਣੁਨਾ ਪ੍ਰਭਵਿष੍ਣੁਨਾ
ਕਪਿਲ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਜੋ ਸਭ ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਹੈ, ਲੜਾਈ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਹਰਾ ਸਕਿਆ।
ਅਜੇਯਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਯੁਦ੍ਧੇ ਸ਼ਾਪਾਨੁਗ੍ਰਹਕਾਰਕਾਃ
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਲੜਾਈ ਵਿਚ ਅਜੇਤ ਹਨ, ਉਹ ਸ਼ਾਪ ਤੇ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਂ ਹਿ ਪਰਮਂ ਤੇਜੋ ਦੇਵੈਰਪਿ ਦੁਰਾਸਦਮ੍
ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਤਾਕਤ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਸਹਿਣੀ ਔਖੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਵਿਲਪਂਤਂ ਕृਸ਼ਂ ਬਿਲ੍ਵਂ ਵਜ੍ਰ ਹਸ੍ਤਮਵੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਸਃ
ਉਹ ਬਿਲਵਾ ਨੂੰ, ਜੋ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਤੇ ਵਿਲਾਪ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਵਜਰ ਫੜਿਆ ਵੇਖਿਆ।
ਅਲਂ ਸ਼ੋਕੇਨ ਭੂਪਾਲ ਸ਼ृਣੁ ਮੇ ਵਚਨਂ ਪਰਮ੍ ਬਲਿष੍ਠੇਨ ਸਗਰ੍ਵੇਣ ਤਦਾ ਪृष੍ਟੋ ਮਯਾ ਗੁਰੁਃ
ਹੁਣ ਦੁੱਖ ਕਰਨਾ ਛੱਡ ਦੇ, ਰਾਜਾ ਜੀ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ, ਜੋ ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ।
ਬृਹਸ੍ਪਤਿਰ੍ਮਹਾਤੇਜਾਸ੍ਤੇਨੋਕ੍ਤਂ ਤੁ ਤਦਾ ਨृਪ ੫.੨.੮੩.
ਫਿਰ, ਰਾਜਨ, ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਆਖੀਆਂ।
ਯਤ੍ਰ ਸਂਤਿ ਸੁਦਿਵ੍ਯਾਨਿ ਲਿਂਗਾਨਿ ਵਿਵਿਧਾਨਿ ਚ
ਉਥੇ ਬੜੇ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਲਿੰਗ ਹਨ।
ਤੇषਾਂ ਮਧ੍ਯੇ ਲਿਂਗਮੇਕਮਾਰਾਧਯ ਸ਼ਚੀਪਤੇ ਤਸ੍ਯ ਤਦ੍ਵਚਨਾਦ੍ਬਿਲ੍ਵ ਸਮ੍ਯਗਾਰਾਧਨਾ ਕृਤਾ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਹੇ ਸ਼ਚੀਪਤੀ, ਇੱਕ ਲਿੰਗ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰ। ਉਸਦੇ ਕਹਿਣ ਤੇ, ਮੈਂ ਬਿਲਵ ਦੀ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
ਮਯਾ ਲਿਂਗਸ੍ਯ ਹਰ੍षੇਣ ਜਿਤੋ ਵੈ ਸ਼ਂਬਰਸ੍ਤਦਾ
ਲਿੰਗ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਸ਼ੰਬਰ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਂ ਪਸ਼੍ਚਿਮਾਮਾਸ਼ਾਂ ਗਤ੍ਵਾ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਸ੍ਯ ਤਸ੍ਯ ਵੈ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਤੂੰ ਪੱਛਮ ਵੱਲ, ਉਸ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਤੇ ਜਾ।
ਤਲ੍ਲਿਂਗਂ ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਤ੍ਵਨ੍ਨਾਮ੍ਨਾ ਖ੍ਯਾਤਿਮੇष੍ਯਤਿ ਤਸ੍ਯ ਲਿਂਗਸ੍ਯ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਾਨ੍ਮਿਤ੍ਰਭਾਵਂ ਗਮਿष੍ਯਤਿ
ਉਹ ਲਿੰਗ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਰੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਉਸ ਲਿੰਗ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨਾਲ ਦੋਸਤੀ ਮਿਲ ਜਾਵੇਗੀ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤੁ ਗਤੇ ਸ਼ਕ੍ਰੇ ਦੇਵਲੋਕਂ ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨਿ
ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਜਦੋਂ ਸ਼ਕਰ ਦੇਵਲੋਕ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਹੇ ਮਹਾਨ,
ਜਗਾਮ ਬਿਲ੍ਵੋ ਭੂਪਾਲੋ ਮਹਾਕਾਲਵਨਂ ਸ਼ੁਭਮ੍
ਬਿਲਵ ਰਾਜਾ ਸ਼ੁਭ ਮਹਾਕਾਲ ਵਨ ਵੱਲ ਚਲ ਪਿਆ।
ਮੁਕ੍ਤਾਫਲੈਸ਼੍ਚ ਰਤ੍ਨੈਸ਼੍ਚ ਵਾਸੋਭਿਰ੍ਭੂषਣੈਸ੍ਤਥਾ
ਮੋਤੀ, ਰਤਨ, ਕੱਪੜੇ ਤੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ,
ਦਦਰ੍ਸ਼ ਬਿਲ੍ਵਂ ਭੂਪਾਲਂ ਪੂਜਯਂਤਂ ਪੁਨਃਪੁਨਃ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮਤ੍ਵਾ ਮਹਾਦੇਵਂ ਜਿਤੋऽਸ੍ਮੀਤਿ ਦ੍ਵਿਜੋऽਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਉਸਨੇ ਬਿਲਵ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਵੇਖਿਆ। ਉਸਨੂੰ ਮਹਾਦੇਵ ਸਮਝ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਮੈਂ ਜਿੱਤ ਗਿਆ ਹਾਂ।'
ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਯਾਮਿ ਤ੍ਵਯਾ ਸਖ੍ਯਮਨਂਤਂ ਸ਼ਿਵਸਂਨਿਧੌ ੫.੨.੮੩.
ਮੈਂ ਤੈਥੋਂ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਸਦੀਵੀ ਦੋਸਤੀ ਮੰਗਦਾ ਹਾਂ।
ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਃ ਪ੍ਰਾਂਜਲਿਰ੍ਭੂਤ੍ਵਾ ਕਪਿਲਂ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮਮ੍
ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਉਸਨੇ ਕਪਿਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਸਖ੍ਯਂ ਤਦੇਵ ਭਵਤੁ ਸ਼ਸ਼੍ਵਦ੍ਵਦਸਿ ਮਨ੍ਯਸੇ
ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਆਖਦਾ ਤੇ ਸੋਚਦਾ ਹੈਂ, ਇਹ ਦੋਸਤੀ ਸਦਾ ਲਈ ਰਹੇ।
ਚਿਕੀਡਤੁਸ਼੍ਚਿਰਂ ਕਾਲਂ ਪਰਂ ਹਰ੍षਮੁਪਾਗਤੌ
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਖੁਸ਼ ਰਹੇ ਤੇ ਉੱਚੀ ਖੁਸ਼ੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਸ ਹਿ ਮਿਤ੍ਰੇਣ ਭੂਪਾਲੋ ਬਿਲ੍ਵੋ ਦੇਵਿ ਮੁਦਾਨ੍ਵਿਤਃ ਬਿਲ੍ਵੇਨਾਰਾਧਿਤੋ ਲੋਕੇ ਵਾਂਛਿਤਾਰ੍ਥਫਲਪ੍ਰਦਃ
ਹਾਂ ਦੇਵੀ, ਬਿਲਵ ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਬਿਲਵ ਵਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਗਿਆ ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦੇ ਫਲ ਦੇਂਦਾ ਹੈ।
ਯੇ ਪਸ਼੍ਯਂਤਿ ਵਿਸ਼ਾਲਾਕ੍ਸ਼ਿ ਦੇਵਂ ਬਿਲ੍ਵੇਸ਼੍ਵਰਂ ਪਰਮ੍
ਜੋ ਲੋਕ, ਹੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਬਿਲਵੇਸ਼ਵਰ ਪਰਮ ਦੇਵਤਾ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਹਨ,
ਯੇऽਨੁਮੋਦਂਤਿ ਦੇਵਸ੍ਯ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਪਰ੍ਵਤਾਤ੍ਮਜੇ
ਜੋ ਲੋਕ, ਹੇ ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀਏ, ਉਸ ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ,