ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਮਪਿ ਰਾਜੇਂਦ੍ਰ ਯਦੀਚ੍ਛਸਿ ਪਰਾਂ ਗਤਿਮ੍ ਮਹਾਕਾਲਵਨਂ ਗਤ੍ਵਾ ਇਨ੍ਦ੍ਰੇਸ਼੍ਵਰਸ੍ਯ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ
ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਜੇ ਤੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਮਹਾਕਾਲਵਨ ਜਾ, ਇੰਦਰਸ਼ਵਰ ਦੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ।
ਤਸ੍ਯ ਤਦ੍ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਨਾਰਦਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ਦਰ੍ਸ਼ਨਾਤ੍ਤਸ੍ਯ ਲਿਂਗਸ੍ਯ ਗਤੋऽਸੌ ਪਰਮਾਂ ਗਤਿਮ੍
ਉਸ ਮਹਾਨ ਨਾਰਦ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਅਤੇ ਉਸ ਲਿੰਗ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਈ।
ਏष ਤੇ ਕਥਿਤੋ ਦੇਵਿ ਪ੍ਰਭਾਵਃ ਪਾਪਨਾਸ਼ਨਃ
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਮਹਿਮਾ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਪਞ੍ਚਮ ਆਵਨ੍ਤ੍ਯਖਣ੍ਡੇ ਚਤੁਰਸ਼ੀਤਿਲਿਙ੍ਗਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਪਸ਼ੁਪਤੀ ਸ਼੍ਵਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ ਚਤੁष੍षष੍ਟਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਂਪੁਰਾਣ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਅਵੰਤਿ ਖੰਡ ਵਿਚ ਚੌਰਾਸੀ ਲਿੰਗਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ, 'ਪਸ਼ੁਪਤੀਸ਼ਵਰ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ' ਨਾਮ ਚੌਂਠਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਯਸ੍ਯ ਦਰ੍ਸ਼ਨਮਾਤ੍ਰੇਣ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੋ ਹ੍ਯਵਾਪ੍ਯਤੇ
ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਵੇਖਣ ਨਾਲ ਹੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਲੋਕ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪੁਲੋਮਾਨਾਮ ਦੈਤ੍ਯੇਂਦ੍ਰੋ ਮਹਾਬਲਪਰਾਕ੍ਰਮਃ
ਪੁਲੋਮਨ ਨਾਮ ਦਾ ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਹਿੰਮਤ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਆਨਰ੍ਚੁਸ੍ਤੇऽਪਿ ਤਂ ਦੈਤ੍ਯਂ ਸੁਰੇਸ਼ਂ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾ ਇਵ
ਉਸ ਦੈਤ ਨੂੰ ਵੀ ਦੇਵਤੇ ਆਪਣੇ ਰਾਜਾ ਵਾਂਗ ਪੂਜਦੇ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਅਮਰ ਲੋਕ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਅਦ੍ਯਾਪਿ ਲੋਕਪਾਲਾਨਾਮਰ੍ਕੇਂਦੁਜ੍ਵਲਨਾਂਭਸਾਮ੍
ਅੱਜ ਤੱਕ ਵੀ, ਸੂਰਜ, ਚੰਦ, ਅੱਗ ਤੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲੇ—
ਯਦਿ ਨਾਮ ਤਤਃ ਕਿਂ ਮੇ ਤਪਸਾ ਜੀਵਿਤੇਨ ਚ
ਜੇ ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਤਪ ਜਾਂ ਜੀਵਨ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ?
ਸਰ੍ਵੈਰੇਤੈਃ ਪਰਿਵृਤਃ ਪੌਲੋਮੈਰ੍ਬਲਵਤ੍ਤਰੈਃ ਤਾਵਚ੍ਛਯਾਨਂ ਸਹਸਾ ਹ੍ਯਪਸ਼੍ਯਨ੍ਮਧੁਸੂਦਨਮ੍
ਉਹ ਸਭ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ ਪੌਲੋਮ ਦੈਤਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਚਾਨਕ ਮਧੁਸੂਦਨ ਨੂੰ ਸੁੱਤਾ ਹੋਇਆ ਵੇਖ ਲਿਆ।
ਸ਼ਾਰਦਾਭ੍ਰਸਮਾਭਾਸਂ ਮਧ੍ਯੇਕਾਲਂ ਯਥਾ ਘਨਮ੍
ਉਹ ਸ਼ਰਦ ਰੁੱਤ ਦੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਚਮਕ ਵਿਚ ਕਾਲਾ।
ਅਯਂ ਸ ਦਾਨਵਗਿਰਿਵਜ੍ਰੋ ਹਿ ਮਧੁਸੂਦਨਃ
ਇਹੀ ਉਹ ਮਧੁਸੂਦਨ ਹੈ, ਜੋ ਦਾਨਵਾਂ ਦੇ ਪਹਾੜ ਲਈ ਵਜਰ ਵਾਂਗ ਹੈ।
ਦੈਤ੍ਯਸੀਮਂਤਿਨੀਕਾਂਤਪਤ੍ਰਵਲ੍ਲੀਪ੍ਰਭਂਜਕਃ
ਇਹ ਦੈਤ ਸਤ੍ਰੀਆਂ ਦੇ ਅਹੰਕਾਰ ਦੀ ਨਰਮ ਲਤਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਗਤਸ਼ਂਕਃ ਸ੍ਵਪਿਤ੍ਯੇਕਃ ਸਰ੍ਵਦਾ ਕੁਟਿਲਾਸ਼ਯਃ 5.2.65.
ਉਹ ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਇਕੱਲਾ ਸੁੱਤਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਨ ਵਿਚ ਵੰਕੜੀ ਸੋਚ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ ਹਿ ਦੈਤ੍ਯੇਂਦ੍ਰਃ ਪੁਲੋਮਾਤਿਰੁषਾਨ੍ਵਿਤਃ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਨਾਭਿਕਮਲੇ ਚਿਨ੍ਤਯਾਨਂ ਪੁਨਃਪੁਨਃ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਪੁਲੋਮਨ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰੀ ਨਾਭੀ ਦੇ ਕਮਲ ਵਿਚ ਸੋਚਦਾ ਹੋਇਆ ਵੇਖਦਾ ਰਿਹਾ।
ਅਥ ਵ੍ਯਾਕੁਲਤਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਦਦ੍ਭੁਤਮ੍
ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਉਹ ਅਚੰਭੇ ਵਾਲਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਮੰਨਿਆ ਤੇ ਬਹੁਤ ਘਬਰਾਹਟ ਵਿਚ ਆ ਗਿਆ।
ਅਥ ਬੋਧਂ ਗਤਃ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਂ ਕੈਟਭਾਰਿਰ੍ਮਹਾਬਲਃ
ਫਿਰ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ ਕੈਟਭ ਦਾ ਵਧ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਚੁਸਤ ਹੋ ਗਿਆ।
ਅਜੇਯਃ ਸਂਗਰੇ ਧੀਰੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਮਿਦਮ ਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਜੋ ਜੰਗ ਵਿਚ ਅਜੇਤ ਅਤੇ ਡਿੱਠਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ।
ਅਸੌ ਲਬ੍ਧਵਰੋ ਦੈਤ੍ਯਃ ਸਹਸਾ ਮਾਂ ਵਿਜੇष੍ਯਤਿ
ਉਹ ਦੈਤ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਵਰ ਮਿਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਅਚਾਨਕ ਮੈਨੂੰ ਹਰਾ ਦੇਵੇਗਾ।
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਗਚ੍ਛ ਤ੍ਵਰਾਯੁਕ੍ਤੋ ਮਹਾਕਾਲਵਨੇ ਸ਼ੁਭੇ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਤੂੰ ਜਲਦੀ ਸੁਭਾਗੇ ਮਹਾਕਾਲ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲਾ ਜਾ।
ਉਤ੍ਤਰੇ ਚ੍ਯਵਨੇਸ਼ਸ੍ਯ ਸ਼ਿਵਸ਼ਕ੍ਤਿਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍
ਚ੍ਯਵਨ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲ, ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਤਾਕਤ ਹੈ, ਉਥੇ।
ਕੁਣ੍ਡੇਸ਼੍ਵਰਕਰਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਕਾਰਿ ਵਾਰਿ ਨਿਰਂਤਰਮ੍
ਜਿੱਥੇ ਕੁੰਡੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਾਣੀ ਛੂਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਤਸ੍ਯ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਲੋਕਪਿਤਾਮਹਃ
ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾਮਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ
ਸ੍ਤੁਤਿਂ ਚਕਾਰ ਸਹਸਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪਿਤਾਮਹਃ 5.2.65.
ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਵੇਖ ਕੇ, ਪਿਤਾਮਹ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਉਸ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੀ।
ਨਮੋऽਵਿषਹ੍ਯਵੀਰ੍ਯਾਯ ਨਮੋ ਵਿਸ਼੍ਵਕ੍ਰਿਯਾਤ੍ਮਨੇ
ਅਜਿੱਤ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਸਾਰੇ ਕੰਮਾਂ ਦੇ ਮੂਲ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਨਮਃ ਪਿਂਗਕਪਰ੍ਦ੍ਦਾਯ ਨਮਃ ਖਂਡੇਂਦੁਧਾਰਿਣੇ
ਸੋਨੇ ਵਰਗੇ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਅਰਧ ਚੰਦ ਧਾਰਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਵਂਦੇ ਤ੍ਵਾਂ ਭੂਤਭਰ੍ਤ੍ਤਾਰਂ ਸਦਾ ਸ਼ਤ੍ਰੁਵਿਨਾਸ਼ਨਮ੍
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣਹਾਰ ਹੈ, ਸਦਾ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਵਨ੍ਦੇ ਤ੍ਵਾਂ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਧ੍ਯਕ੍ਸ਼ਂ ਵਿਸ਼੍ਵਾਧ੍ਯਕ੍ਸ਼ਂ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਸਾਰੇ ਜਹਾਨ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਮਹਾਂਦੇਵ ਹੈ।
ਵਂਦੇ ਤ੍ਵਾਂ ਸਰ੍ਵਦਾ ਦੇਵਂ ਦੈਤ੍ਯਸਂਘਾਤਨਾਸ਼ਨਮ੍
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਮਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਟੋਲਿਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਏਵਂ ਸ੍ਤੁਤਃ ਸ ਭਗਵਾਁਲ੍ਲਿਂਗਰੂਪੀ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਤਾਂ ਭਗਵਾਨ ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਜੋ ਲਿੰਗ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੀ,