ਆਜਨ੍ਮਨੋ ਜਗਨ੍ਨਾਥ ਕਦਾ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਜਨਾਰ੍ਦ੍ਦਨਮ੍ ਦੀਯਮਾਨਂ ਤ੍ਵਯਾਭੀष੍ਟਂ ਖ੍ਯਾਤਂ ਸਿਦ੍ਧੇਸ਼੍ਵਰਂ ਕ੍ਸ਼ਿਤੌ
"ਹੇ ਜਗਤ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਜਨਮ ਤੋਂ ਮੈਂ ਸੋਚਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਜਨਾਰਦਨ ਨੂੰ ਕਦੋਂ ਵੇਖਾਂਗਾ, ਜੋ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਸਿਧੇਸ਼ਵਰ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਕੇ, ਇੱਛਿਤ ਵਰ ਦਿੰਦੇ ਹੋ।"
ਨृਪਸ੍ਯ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਲਿਂਗੇਨੋਕ੍ਤਂ ਵਰਾਨਨੇ
ਰਾਜਾ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਲਿੰਗ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੀ।
ਪਰਂ ਰੂਪਂ ਨृਪਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਕृष੍ਣੋऽਹਂ ਲਿਂਗਤਾਂ ਗਤਃ
"ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਮੈਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਹਾਂ, ਜੋ ਲਿੰਗ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।"
ਨ ਚੈਤੇ ਮਾਂ ਵਿਜਾਨਂਤਿ ਪਰਮਾਰ੍ਥੇਨ ਪਾਰ੍ਥਿਵ
"ਪਰ ਇਹ ਲੋਕ ਮੈਨੂੰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਉੱਚੀ ਅਰਥ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ, ਹੇ ਰਾਜਾ।"
ਏਤਦੇਵ ਹਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦ੍ਯਾ ਧ੍ਯਾਯਨ੍ਤਿ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਵਮੀ
ਇਹੀ ਗੱਲ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਧਿਆਨ ਲਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਅਨੇਕਜਨ੍ਮਸਂਸ਼ੁਦ੍ਧਾ ਯੋਗਿਨੋ ਮਦਨੁਗ੍ਰਹਾਤ੍ 5.2.59.
ਅਨੇਕ ਜਨਮਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸੁੱਧ ਹੋਏ ਜੋਗੀ, ਮੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਇਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਏਵਂ ਹਿ ਬੁਵਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸਿਦ੍ਧਿਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਨृਪੇਣ ਹਿ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦ ਉਹ ਇਹ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਰਾਜੇ ਨੇ ਸੱਚਮੁੱਚ ਸਫਲਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਈ।
ਅਤੋ ਦੇਵਿ ਸੁਵਿਖ੍ਯਾਤਂ ਲਿਂਗਂ ਸਿਦ੍ਧੇਸ਼੍ਵਰਂ ਪਰਮ੍
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਇਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਲਿੰਗ 'ਸਿੱਧੇਸ਼ਵਰ' ਨਾਮਕ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਂਜਨਂ ਪਾਦਲੇਪਂ ਚ ਪਾਦੁਕਾਸਿਦ੍ਧਿਰੇਵ ਚ
ਅੰਜਨ, ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਲਗਾਉਣ ਵਾਲੀ ਲੀਪ ਅਤੇ ਚਰਨ ਪਾਦੁਕਾ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ,
ਦਿਵ੍ਯੌषਧੈਸ਼੍ਚ ਯਾ ਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ਮਂਤ੍ਰਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ੋਦ੍ਭਵਾ ਚ ਯਾ
ਅਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਦਿਵ੍ਯ ਔਸ਼ਧੀਆਂ ਜਾਂ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਛੂਹਣ ਨਾਲ ਸਿੱਧੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ,
ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਕਾਮ ਸਿਦ੍ਧਿਸ਼੍ਚ ਮੋਕ੍ਸ਼ਸਿਦ੍ਧਿਰਨੁਤ੍ਤਮਾ
ਧਰਮ, ਧਨ, ਇੱਛਾ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ,
ਏष ਤੇ ਕਥਿਤੋ ਦੇਵਿ ਪ੍ਰਭਾਵਃ ਪਾਪਨਾਸ਼ਨਃ
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਪਞ੍ਚਮ ਆਵਂਤ੍ਯਖਂਡੇ ਚਤੁਰਸ਼ੀਤਿ ਲਿਙ੍ਗਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਸਿਦ੍ਧੇਸ਼੍ਵਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮੈਕੋਨषष੍ਟਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਂਪੁਰਾਣ 'ਸਕੰਦ' ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਅਵੰਤੀ ਖੰਡ ਵਿੱਚ ਚੌਰਾਸੀ ਲਿੰਗਾਂ ਦੇ ਮਹਾਤਮ ਵਿਚ, 'ਸਿੱਧੇਸ਼ਵਰ ਮਹਾਤਮ' ਨਾਮਕ ਉਨਠਾਹਠਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਇਆ।
ਵਿਦ੍ਧਿ ਪਾਪਹਰਂ ਦੇਵਿ ਸਮੀਹਿਤਕਰਂ ਸਦਾ
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜਾਣ ਲੈ ਕਿ ਇਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨ ਚਾਹੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸੁਗਤਿਰ੍ਨਾਮ ਵਿਪ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਬਭੂਵ ਦ੍ਵਾਪਰੇ ਯੁਗੇ
ਦੁਆਪਰ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਸੁਗਤੀ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ।
ਮਤਂਗਸ੍ਤਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰੋऽਭੂਦ੍ਬਾਲ੍ਯਾਦ੍ਦਾਰੁਣਤਾਂ ਗਤਃ ਦਣ੍ਡਕਾष੍ਠੇਨ ਸਹਸਾ ਤਾਡਯਾਮਾਸ ਚਾਪਲਾਤ੍
ਉਸਦਾ ਪੁੱਤਰ ਮਤੰਗ ਸੀ, ਜੋ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਰੁੱਖਾ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ; ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਰਾਰਤ ਨਾਲ ਇੱਕ ਲੱਕੜੀ ਨਾਲ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ।
ਤਂ ਤੁ ਤੀਵ੍ਰਾਹਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਗਰ੍ਦਭੀ ਪੁਤ੍ਰਗृਦ੍ਧਿਨੀ
ਉਸ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਚੋਟ ਲੱਗੀ ਵੇਖ ਕੇ, ਗਧੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਲਾਲਚੀ ਸੀ,
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਦਾਰੁਣਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਮੈਤ੍ਰੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ ਉਚ੍ਯਤੇ
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਵੀ ਕਠੋਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ; ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਮਿੱਤਰਤਾ ਵਾਲਾ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਵਕੀਯਾਂ ਭਜਤੇ ਚਾਥ ਪ੍ਰਕृਤਿਂ ਮਾਨਵਃ ਸਦਾ
ਪਰ ਮਨੁੱਖ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਪਣੀ ਹੀ ਸੁਭਾਵ ਨੂੰ ਮੰਨਦਾ ਹੈ।
ਦਂਡਕਾष੍ਠਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਰਾਸਭੀਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਭਾषਤ
ਲੱਕੜੀ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਗਧੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਕਥਂ ਮਾਂ ਵੇਤ੍ਸਿ ਚਂਡਾਲਂ ਯਾਯਾਵਰਕੁਲੋਦ੍ਭਵਮ੍
ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ, ਜੋ ਚੰਡਾਲ ਹਾਂ ਤੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੇ ਘਰਾਣੇ ਵਿੱਚ ਜੰਮਿਆ ਹਾਂ, ਕਿਵੇਂ ਜਾਣਦੀ ਹੈਂ?
ਤਤਸ੍ਤ੍ਵਮਸਿ ਚਾਂਡਾਲੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ੍ਯਂ ਤੇਨ ਤੇ ਗਤਮ੍
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਤੂੰ ਚੰਡਾਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈਂ; ਇਸ ਕਰਕੇ ਤੇਰਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣਪਣ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤੋ ਮਤਂਗਸ੍ਤੁ ਪਿਤਰਂ ਵਾਕ੍ਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ 5.2.60.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣ ਕੇ ਮਤੰਗ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਗਰ੍ਦਭ੍ਯਾ ਕਥਿਤਂ ਸਮ੍ਯਕ੍ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤਪ੍ਸ੍ਯੇ ਮਹਤ੍ਤਪਃ
ਗਧੀ ਨੇ ਸਹੀ ਕਿਹਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਹੁਣ ਮੈਂ ਵੱਡਾ ਤਪ ਕਰਾਂਗਾ।
ਸ ਗਤ੍ਵਾ ਚ ਤਤੋऽਰਣ੍ਯਮਤਪ੍ਯਤ ਮਹਤ੍ਤਪਃ
ਉਹ ਉੱਥੋਂ ਜੰਗਲ ਚਲਾ ਗਿਆ ਤੇ ਉਥੇ ਜਾ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਕਠਿਨ ਤਪ ਕੀਤਾ।
ਤਂ ਤਥਾ ਤਪਸਾ ਯੁਕ੍ਤਮੁਵਾਚ ਹਰਿਵਾਹਨਃ ਵਰਂ ਦਦਾਮਿ ਤੇऽਹਂ ਤਂ ਵृਣੀष੍ਵ ਤ੍ਵਂ ਯਦਿਚ੍ਛਸਿ
ਜਦ ਉਹ ਤਪ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਚਕਰਧਾਰੀ ਨੇ ਆ ਕੇ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵਰ ਦੇਂਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਮੰਗ ਲੈ।"
ਦੇਹਿ ਮੇ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤਂ ਸ਼ਕ੍ਰ ਵਰ ਏष ਵृਤੋ ਮਯਾ
"ਹੇ ਇੰਦਰ, ਮੈਨੂੰ ਸਦਾ ਲਈ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਦੇ, ਇਹੀ ਵਰ ਮੈਂ ਮੰਗਿਆ ਹੈ।"
ਏਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤੁ ਵਚਨਂ ਤਮੁਵਾਚ ਪੁਰਂਦਰਃ
ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਪੁਰੰਦਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਨਾਸ਼ਮੇष੍ਯਸਿ ਦੁਰ੍ਬੁਦ੍ਧੇ ਤਦੁਪਾਰਮ ਮਾ ਚਿਰਮ੍
"ਹੇ ਮੰਦੇ ਮਨ ਵਾਲਿਆ, ਤੂੰ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਵੇਂਗਾ, ਇਸ ਲਈ ਹੁਣੇ ਹੀ ਇਹ ਤਿਆਗ ਦੇ।"
ਏਵਮੁਕ੍ਤੋ ਮਤਂਗਸ੍ਤੁ ਸਂਸ਼ਿਤਾਤ੍ਮਾ ਯਤ ਵ੍ਰਤਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣ ਕੇ ਮਤੰਗ ਨੇ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਵ੍ਰਤ ਵਿੱਚ ਪੱਕਾ ਸੀ,