ਜਾਤਾਃ ਪ੍ਰਜਾਸ਼੍ਚ ਸੁਮੁਖਾਃ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਸ਼੍ਚ ਮਹੋਤ੍ਸਵਃ
ਸੁੰਦਰ ਲੋਕ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਉਤਸਵ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ।
ਰਾਜਾਥ ਚਿਂਤਯਾਮਾਸ ਮਯਾ ਪਾਪਮਿਦਂ ਕृਤਮ੍
ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, 'ਮੈਂ ਇਹ ਪਾਪ ਕੀਤਾ ਹੈ।'
ਏਵਂ ਚਿਂਤਯਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਪृਥੋਰਮਿਤਤੇਜਸਃ
ਜਦ ਪ੍ਰਥੁ, ਜਿਸ ਦੀ ਤੇਜ ਅਥਾਹ ਸੀ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਸੀ,
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਥਾਵਿਧਂ ਦੀਨਂ ਚਿਂਤਯਾਨਂ ਪृਥੁਂ ਪ੍ਰਿਯੇ 5.2.49.
ਹੇ ਪ੍ਰਿਯੇ, ਪ੍ਰਥੁ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੁਖੀ ਤੇ ਸੋਚ ਵਿਚ ਡੁੱਬਿਆ ਦੇਖ ਕੇ,
ਤਤਃ ਸ ਕਥਯਾਮਾਸ ਮਯਾ ਪਾਪਮਿਦਂ ਕृਤਮ੍
ਫਿਰ ਉਹ ਨੇ ਕਬੂਲ ਕੀਤਾ, 'ਮੈਂ ਇਹ ਪਾਪ ਕੀਤਾ ਹੈ।'
ਕਾਁਲ੍ਲੋਕਾਨੁ ਗਮਿ ष੍ਯਾਮਿ ਕृਤ੍ਵਾ ਕਰ੍ਮ ਸੁਦਾਰੁਣਮ੍
ਇਹਨਾ ਵੱਡਾ ਬੁਰਾ ਕੰਮ ਕਰਕੇ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਕਿਹੜੀਆਂ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਾਵਾਂਗਾ?
ਅਥ ਚੇष੍ਟੋਪਦੇਸ਼ੇਨ ਦੁਃਖਾਦੁਦ੍ਧਰ ਮਾਂ ਦ੍ਵਿਜ ਮਹਾਪਾਪਪ੍ਰਸ਼ਮਨਂ ਲਿਂਗਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਇਸ ਲਈ, ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ, ਦੋਵਾਂ ਜਨਮ ਵਾਲੇ, ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਬਚਾਓ; ਮੈਨੂੰ ਲਿੰਗ ਦੀ ਵੱਡੀ ਮਹਿਮਾ ਦੱਸੋ, ਜੋ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਮਹਾਕਾਲਵਨੇ ਲਿਂਗਮਭਯੇਸ਼੍ਵਰਪਸ਼੍ਚਿਮੇ ਗਚ੍ਛ ਤ੍ਵਂ ਸਹਸਾ ਰਾਜਂਸ੍ਤਤ੍ਰ ਪੂਤੋ ਭਵਿष੍ਯਸਿ
ਮਹਾਂਕਾਲ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਅਭਯੇਸ਼ਵਰ ਲਿੰਗ ਦੇ ਪੱਛਮ ਵੱਲ, ਤੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਜਾ, ਰਾਜਾ; ਉਥੇ ਤੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਵੇਂਗਾ।
ਨਾਰਦਸ੍ਯ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪृਧੁਸ੍ਤਤ੍ਰ ਜਗਾਮ ਸਃ
ਨਾਰਦ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਪ੍ਰਿਥੁ ਉਥੇ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਦਿਤ੍ਯਸਂਕਾਸ਼ੋ ਬਭੂਵ ਪृਥਿਵੀਪਤਿਃ
ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਾਰਾਂ ਸੂਰਜਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਤੋਂऽਤਰਿਕ੍ਸ਼ਗੈਰ੍ਦੇਵਿ ਕृਤਂ ਨਾਮ ਵਰਾਨਨੇ ਅਦ੍ਯਪ੍ਰਭृਤਿ ਵਿਖ੍ਯਾਤੋ ਦੇਵੋऽਯਂ ਪृਥੁਕੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਫਿਰ, ਸੁੰਦਰ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ, ਜੋ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਚੱਲਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਇਹ ਨਾਂ ਰੱਖਿਆ; ਅੱਜ ਤੋਂ ਇਹ ਦੇਵਤਾ ਪ੍ਰਿਥੁਕੇਸ਼ਵਰ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਿਆ।
ਯੇ ਚ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਂਤਿ ਦੇਵੇਸ਼ਂ ਪृਥੁਕੇਸ਼੍ਵਰਮੀਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਜੋ ਕੋਈ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਪ੍ਰਿਥੁਕੇਸ਼ਵਰ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਵੇਖੇਗਾ—
ਅਜ੍ਞਾਨਾਜ੍ਜ੍ਞਾਨਤੋ ਵਾਪਿ ਯਤ੍ਪਾਪਂ ਜਾਯਤੇ ਨृਣਾਮ੍
ਅਗਿਆਨ ਜਾਂ ਗਿਆਨ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਵੀ ਪਾਪ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ,
ਵਾਚਿਕਂ ਮਾਨਸਂ ਵਾਪਿ ਕਾਯਿਕਂ ਗੁਹ੍ਯਸਂਭਵਮ੍ ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਯਾਸ੍ਯਤਿ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਂ ਪੁਥੁਕੇਸ਼੍ਵਰਦਰ੍ਸ਼ਨਾਤ੍ ।। 5.2.49.
ਚਾਹੇ ਬੋਲ ਨਾਲ, ਮਨ ਨਾਲ, ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਜਾਂ ਗੁਪਤ ਕਾਰਣਾਂ ਨਾਲ—ਇਹ ਸਾਰਾ ਪਾਪ ਪ੍ਰਿਥੁਕੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪੂਜਯਿष੍ਯਂਤਿ ਯੇ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਦੇਵਂ ਵੈ ਪृਧੁਕੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਜੋ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਿਥੁਕੇਸ਼ਵਰ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ—
ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਰਾਜ੍ਯਂ ਮਨੁष੍ਯਾਣਾਂ ਦੇਵਾਨਾਂ ਚ ਮਹੀਤਲੇ
ਮਨੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕਰ ਕੇ—
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਦੇਵਸਂਘੈਸ਼੍ਚ ਪੂਜਿਤਃ ਪृਥੁਕੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਪ੍ਰਿਥੁਕੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੇ ਪੂਜਿਆ।
ਏष ਤੇ ਕਥਿਤੋ ਦੇਵਿ ਪ੍ਰਭਾਵਃ ਪਾਪਨਾਸ਼ਨਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੇਵੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਪ੍ਰਿਥੁਕੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਹਿਤਾਯਾਂ ਪਞ੍ਚਮ ਆਵਂਤ੍ਯਖਣ੍ਡੇ ਚਤੁਰਸ਼ੀਤਿਲਿਂਗਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਪृਥੁਕੇਸ਼੍ਵਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮੈਕੋਨਪਂਚਾਸ਼ਤ੍ਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ ਮਹਾ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਅਵੰਤੀ ਖੰਡ ਵਿੱਚ ਚੁਰਾਸੀ ਲਿੰਗਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲੇ ਅਧਿਆਇ 'ਪ੍ਰਿਥੁਕੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ' ਪਚਵਾਂ-ਇਕਵੰਜਾ ਚੈਪਟਰ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਇਕਿਆਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਯਸ੍ਯ ਦਰ੍ਸ਼ਨਮਾਤ੍ਰੇਣ ਗ੍ਰਹਬਾਧਾ ਨ ਜਾਯਤੇ
ਜਿਸ ਦੇ ਸਿਰਫ਼ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਤਕਲੀਫ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ—
ਸਂਜ੍ਞਾਨਾਮ ਰਵੇਰ੍ਭਾਰ੍ਯਾ ਸਾ ਸੁਤਾ ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਮਣਃ ਛਾਯਾਮਯੀ ਚਾਤ੍ਮਨਸ੍ਤੁ ਨਿਰ੍ਮਿਤਾ ਤਰਸਾ ਤਯਾ
ਉਹ ਦਾ ਨਾਂ ਸੰਜਨਾ ਹੈ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹੈ; ਉਹ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਦੀ ਧੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਬਣੀ ਹੈ।
ਸਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਸਾਦਰੇਣੈਵ ਸ੍ਥੀਯਤਾਂ ਸੂਰ੍ਯਸਂਨਿਧੌ
ਉਹ ਨੂੰ ਆਦਰ ਨਾਲ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਸੂਰਜ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰਹੋ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸਾ ਤਦਾ ਸਂਜ੍ਞਾ ਜਗਾਮ ਭਵਨਂ ਪਿਤੁਃ ਜਨਯਾਮਾਸ ਤਨਯਂ ਨਾਮਤੋ ਯਃ ਸ਼ਨੈਸ਼੍ਚਰਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਹੋਸ਼ ਵਿਚ ਆਈ ਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਚਲੀ ਗਈ। ਉਥੇ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸ਼ਨੈਸ਼ਚਰ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।
ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਜਾਤੇ ਭਯਂ ਜਗ੍ਮੁਃ ਸਦੇਵਾਸੁਰਮਾਨੁषਾਃ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਜਨਮਿਆ, ਤਾਂ ਦੇਵਤੇ, ਅਸੁਰ ਤੇ ਮਨੁੱਖ ਸਭ ਡਰ ਗਏ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰੋऽਪਿ ਭਯਸਂਤ੍ਰਸ੍ਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਸ਼ਰਣਂ ਗਤਃ
ਇੰਦਰ ਵੀ ਡਰ ਨਾਲ ਘਬਰਾਇਆ ਹੋਇਆ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਆਸਰੇ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਭਿਨ੍ਨਂ ਤੁ ਰੋਹਿਣੀਚਕ੍ਰਂ ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਂ ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਮਂਡਲਮ੍
ਰੋਹਿਣੀ ਦਾ ਚੱਕਰ ਟੁੱਟ ਗਿਆ ਸੀ ਤੇ ਨਕਸ਼ਤਰਾਂ ਦਾ ਗੋਲ ਸਭ ਪਸਰ ਗਿਆ।
ਵਾਸਵਸ੍ਯ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਲੋਕਪਿਤਾਮਹਃ
ਵਾਸਵ ਦੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਪਿਤਾ ਹੈ,
ਮਰ੍ਯਾਦਾ ਕ੍ਰਿਯਤਾਂ ਭਾਨੋ ਵਾਰ੍ਯਤਾਂ ਪੁਤ੍ਰ ਔਰਸਃ
ਭਾਨੂ ਲਈ ਹੱਦਾਂ ਲਾਈਆਂ ਜਾਣ; ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਰੋਕੋ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਰਵਿਣਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਮੀਦृਸ਼ਃ 5.2.50.
ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਵੀ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ:
ਪਸ਼੍ਯ ਮੇ ਚਰਣੌ ਦਗ੍ਧੌ ਦृष੍ਟਿਮਾਤ੍ਰੇਣ ਲੀਲਯਾ
ਦੇਖੋ, ਮੇਰੇ ਪੈਰ ਉਸ ਦੀ ਖੇਡ-ਖੇਡ ਵਿਚਲੇ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਹੀ ਸੜ ਗਏ ਹਨ।