ਤ੍ਵਦਂਗਸਂਗਸਂਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਸੁਖਸ੍ਵਾਦਾਤਿਮੇਦੁਰਃ
ਤੇਰੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਤੇ ਛੂਹਣ ਦੇ ਸੁਖ ਦੀ ਲਾਲਸਾ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਗਹਿਰੀ ਹੈ।
ਮਨੋਰਥਾਸ਼੍ਚਿਰਂ ਯਾਵਦ੍ਯੇ ਮੇ ਹृਦਿ ਸਮੇਧਿਤਾਃ
ਇਹ ਮਨੋਰਥ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਵਧਦੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।
ਜਿਤ੍ਵਾ ਦੇਵਾਨ੍ਰਣੇ ਸਰ੍ਵਾਨਿਂਦ੍ਰਾਦੀਨ੍ਮृਗਲੋ ਚਨੇ
ਮੈਂ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਸਮੇਤ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਸ਼ੇਰ ਸਾਰੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਆਧਾਯਾਂਕੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਂ ਚ ਸੁष੍ਵਾਪੇਤਿ ਪ੍ਰਲਪ੍ਯ ਸਃ
ਉਸ ਨੇ ਤ੍ਰਿਸੂਲ ਆਪਣੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਤੇ ਸੁੱਤਿਆਂ ਕੁਝ ਬੁੜਬੁੜਾਇਆ।
ਵਰਂ ਸ੍ਮਰਂਤੀ ਸਾ ਗੌਰ੍ਯਾ ਵਿਦ੍ਯਾਧਰਕੁਮਾਰਿਕਾ ਆਹੂਯ ਤਂ ਨਰਵਰਂ ਵਰਂ ਸਰ੍ਵਾਂਗਸੁਂਦਰਮ੍
ਗੌਰੀ ਦੀ ਭਗਤ ਵਿਦਿਆਧਰ ਕੁਆਰੀ ਆਪਣੇ ਵਰ ਦੀ ਯਾਦ ਕਰਦੀ ਹੋਈ, ਉਸ ਸੋਹਣੇ ਤੇ ਸਰਬੰਗ ਸੁੰਦਰ ਨਰ ਨੂੰ ਸੱਦ ਲਿਆ।
ਵਿष੍ਣੁਭਕ੍ਤਿਕृਤਤ੍ਰਾਣਂ ਪ੍ਰਾਣਨਾਥੇਤਿ ਜਲ੍ਪ੍ਯ ਚ
ਉਹ ਬੁੜਬੁੜਾਈ, 'ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਮੇਰੀ ਜਿੰਦ ਦਾ ਮਾਲਕ।'
ਤਮਾਦਾਯ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਂ ਚ ਸ ਤਦਾਮਿਤ੍ਰਜਿਨ੍ਨृਪਃ 5.2.46.
ਫਿਰ ਉਹ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਆਪਣਾ ਤ੍ਰਿਸੂਲ ਚੁੱਕ ਲਿਆ।
ਜਗਾਦੋਤ੍ਤਿष੍ਠ ਰੇ ਦੁष੍ਟ ਕਨ੍ਯਾਦੂषਣਲਾਲਸ
ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਉੱਠ ਬਦਮਾਸ, ਜੋ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਖਰਾਬ ਕਰਨ ਲਈ ਤਰਸਦਾ ਹੈਂ!'
ਇਤਿ ਸਂਸ਼੍ਰੁਤ੍ਯ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਕਸ੍ਯ ਦृष੍ਟੋਦ੍ਯ ਚਾਂਤਕਃ
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਆ ਗਿਆ ਤੇ ਸੋਚਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਕਿ ਮੌਤ ਹੁਣ ਕਿਸ ਲਈ ਆਈ ਹੈ।
ਮਮ ਪ੍ਰਚਂਡਦੋਰ੍ਦਂਡਕਂਡੂਕਂਡੂਯਨਕ੍ਸ਼ਮਃ
ਇਹ ਮੇਰੀ ਤਗੜੀ ਬਾਂਹ ਦੀ ਖਾਰ ਨੂੰ ਖੁਜਲਾਉਣ ਦੇ ਲਾਇਕ ਹੈ।
ਮਾ ਭੈਰ੍ਮੇ ਕੌਤੁਕਂ ਪਸ਼੍ਯ ਭਕ੍ਸ਼ੋਯਂ ਮਮ ਸਾਂਪ੍ਰਤਮ੍
ਡਰ ਨਾ, ਮੇਲਾ ਵੇਖ; ਇਹ ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਵਲੋਂ ਖਾ ਲਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮੁष੍ਟਿਘਾਤੇਨ ਤੇਨੋਚ੍ਚੈਰ੍ਦਂਡਸੂਨੁਨਾ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਦੰਡ ਦਾ ਪੁੱਤ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਮੁੱਕਾ ਮਾਰਿਆ।
ਸ ਚਕ੍ਰਿਣਾ ਕृਤਤ੍ਰਾਣਃ ਪੀਡਾਂ ਨਾਲ੍ਪੀਯਸੀਮਪਿ
ਚੱਕਰ ਵਾਲੇ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੂੰ ਰਤਾ ਭਰ ਵੀ ਦਰਦ ਨਾ ਹੋਇਆ।
ਅਥ ਕੋਪਵਤਾ ਰਾਜ੍ਞਾ ਹਤੋ ਵਕ੍ਤ੍ਰੇ ਚਪੇਟਯਾ ਉਵਾਚ ਚ ਵਚੋ ਧੈਰ੍ਯਮਵष੍ਟਭ੍ਯ ਮਹਾਬਲੀ
ਫਿਰ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੇ ਮੂੰਹ ਉੱਤੇ ਥੱਪੜ ਮਾਰੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਬਲਵਾਨ ਹੌਸਲਾ ਫੜ ਕੇ ਆਖਣ ਲੱਗ ਪਿਆ:
ਤਤਸ੍ਤ੍ਵਂ ਛਿਦ੍ਰਮਾਸਾਦ੍ਯ ਹਂਤੁਂ ਮਾਂ ਦਾਨਵਾਂਤਕ
ਹੁਣ ਤੂੰ ਮੌਕਾ ਲੱਭ ਕੇ, ਮੈਨੂੰ ਮਾਰਣ ਆਇਆ ਹੈਂ, ਦਾਨਵਾਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰੀਆ।
ਏਵਂਵਿਧੋ ਹਿ ਮਧੁਭਿਦ੍ਯਦਿ ਤ੍ਵਂ ਬਲਵਾਨਸਿ
ਜੇ ਤੂੰ ਸੱਚਮੁੱਚ ਤਗੜਾ ਹੈਂ, ਮਧੂ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਲਿਆ, ਤਾਂ ਅਜਿਹਾ ਕਰ ਕੇ ਵਿਖਾ।
ਤ੍ਵਯਾ ਕਪਟਰੂਪੇਣ ਬਲਿਨਾ ਕੈਟਭਾਦਯਃ 5.2.46.
ਤੂੰ ਹੀ ਚਲਾਕੀ ਨਾਲ, ਤਾਕਤਵਰ ਕੈਟਭ ਆਦਿਕ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਸੀ।
ਪਸ਼੍ਯਤੋऽਸ੍ਯ ਮਹਾਬਾਹੋਃ ਸ ਚ ਪ੍ਰਾਣਾਞ੍ਜਹੌ ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍ 5.2.46.
ਜਦੋਂ ਉਹ ਵੱਡੀ ਬਾਂਹ ਵਾਲਾ ਵੇਖ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਇਕ ਪਲ ਵਿਚ ਉਸ ਦੀ ਜਾਨ ਲੈ ਲਈ।
ਸਾਪਿ ਵਿਦ੍ਯਾਧਰ੍ਯਵਂਤੀਂ ਸਮृਦ੍ਧਾਂ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਦੂਰਤਃ 5.2.46.
ਉਹ, ਦੂਰੋਂ ਹੀ ਸੋਹਣੀ ਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਵਿਦਿਆਧਰ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਰਹੀ ਸੀ।
ਤਸ੍ਯੋਪਰਿ ਸ਼ੁਭਂ ਪਦ੍ਮਂ ਰਵਿਰਸ਼੍ਮਿਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤਮ੍ ਵਿਧਿਂ ਸਂਪੂਜਯੇਦ੍ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਰਕ੍ਤਮਾਲ੍ਯਾਂਬਰਾਦਿਭਿਃ ।। 5.2.46.
ਉਸ ਦੇ ਉੱਤੇ ਸੋਹਣਾ ਕਮਲ, ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ; ਉੱਥੇ, ਲਾਲ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ, ਕੱਪੜਿਆਂ ਆਦਿ ਨਾਲ, ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਵਿਧਾਤਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਜਾਤਮਾਤ੍ਰੋ ਵ੍ਰਜੇਤ੍ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਪੁਨਰਾਯਾਤਿ ਚਾਤ੍ਰ ਵੈ ਵਿਨੈਵ ਸ੍ਤਨ੍ਯਪਾਨੇਨ षੋਡਸ਼ਾਬ੍ਦਾਕृਤਿਃ ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ ।। 5.2.46.
ਨਵਾਂ ਜੰਮਿਆ ਬੱਚਾ ਤੁਰੰਤ ਸੁਰਗ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਫੇਰ ਇੱਥੇ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਪੀਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ, ਇਕ ਪਲ ਵਿਚ ਸੋਲਾਂ ਸਾਲ ਦੇ ਜੁਆਨ ਵਾਂਗ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਿਨ੍ਯੁਰ੍ਗਗਨਮਾਰ੍ਗੇਣ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮ੍ਯਾਦ੍ਯਾ ਯਤ੍ਰ ਮਾਤਰਃ 5.2.46.
ਬ੍ਰਾਹਮੀ ਆਦਿਕ ਮਾਵਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅਕਾਸ਼ ਦੇ ਰਾਹੀਂ ਲੈ ਗਿਆ।
ਆਵਿਰ੍ਬਭੂਵ ਪੁਰਤੋ ਲਿਂਗਰੂਪੇਣ ਸ਼ਂਕਰਃ 5.2.46.
ਫਿਰ ਸ਼ੰਕਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਲਿੰਗ ਰੂਪ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ।
ਏष ਤੇ ਕਥਿਤੋ ਦੇਵਿ ਪ੍ਰਭਾਵਃ ਪਾਪਨਾਸ਼ਨਃ 5.2.46.
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਮਹਿਮਾ ਦੱਸੀ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਯਸ੍ਯ ਦਰ੍ਸ਼ਨਮਾਤ੍ਰੇਣ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਂਤੇ ਸਰ੍ਵਸਿਦ੍ਧਯਃ
ਜਿਸਦਾ ਸਿਰਫ਼ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਹੀ ਸਾਰੇ ਸਿਧੀਆਂ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਪੁਰਾ ਰਾਥਨ੍ਤਰੇ ਕਲ੍ਪੇ ਨੂਪੁਰੋਨਾਮ ਵੈ ਗਣਃ
ਪੁਰਾਣੇ ਰਾਥੰਤਰੀ ਕਲਪ ਵਿੱਚ ਨੂਪੁਰ ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਗਣ ਸੀ।
ਸ ਏਕਦਾ ਕੁਬੇਰਸ੍ਯ ਸਭਾਯਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਸਂਸ੍ਥਿਤਃ
ਉਹ ਗਣ ਇੱਕ ਵਾਰ ਕੁਬੇਰ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਜਾ ਖੜਾ ਹੋਇਆ।
ਨਨृਤੁਸ਼੍ਚਾਪਰਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਹ੍ਯੁਰ੍ਵਸ਼ੀ ਯੋषਿਤਾਂ ਵਰਾ
ਉਥੇ, ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਉਰਵਸ਼ੀ ਹੋਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨੱਚ ਰਹੀ ਸੀ।
ਤਾਸਾਂ ਨृਤ੍ਯਂ ਤਦਾ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਨੂਪੁਰੋ ਗਣਪਸ੍ਤਦਾ
ਉਸ ਸਮੇਂ, ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਨੱਚ ਵੇਖ ਕੇ, ਨੂਪੁਰ ਗਣਪਤੀ,
ਨृਤ੍ਯਮਾਨਸ੍ਤਤੋ ਹृष੍ਟਃ ਪੁष੍ਪਗੁ ਚ੍ਛੇਨ ਵਕ੍ਸ਼ਸਿ
ਨੱਚਦਿਆਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਵੱਜਾ ਦਿੱਤਾ।