ਪ੍ਰਾਣਯਾਤ੍ਰਾਂ ਵਿਹਾਯਾਪਿ ਕਦਾਚਿਤ੍ਸ੍ਥਿਰਮਾਨਸੌ
ਕਦੇ-ਕਦੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਲੋੜ ਛੱਡ ਕੇ, ਦਿਲ ਪੱਕਾ ਕਰਕੇ—
ਤਤ੍ਰਾਸਕृਜ੍ਜਨਾਕੀਰ੍ਣਂ ਪ੍ਰਾਸਾਦਂ ਪਰਿਤੋऽਵਨੌ 5.2.45.
ਉਥੇ, ਮੰਦਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭੀੜ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਦੇ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਘਿਰਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਦੇਵਦਕ੍ਸ਼ਿਣਦਿਗ੍ਭਾਗੇ ਵਿष੍ਣੁਦੇਹੋਦ੍ਭਵਂ ਜਲਮ੍
ਮੰਦਰ ਦੇ ਦੱਖਣ ਪਾਸੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਪਾਣੀ ਹੈ।
ਤਯੋਰਿਤ੍ਥਂ ਵਿਚਰਤੋਸ੍ਤ੍ਰਿਲੋਚਨਸਮੀਪਤਃ
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਜਿਵੇਂ ਤਿੰਨ-ਅੱਖੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਘੁੰਮ ਰਹੇ ਸਨ—
ਅਥ ਦੇਵਾਲਯਸ੍ਕਂਧੇ ਗਵਾਕ੍ਸ਼ਾਂਤਰ੍ਗਤੌ ਚ ਤੌ
ਫਿਰ, ਮੰਦਰ ਦੇ ਕੰਧ 'ਤੇ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਇੱਕ ਖਿੜਕੀ ਰਾਹੀਂ ਅੰਦਰ ਚਲੇ ਗਏ।
ਤਚ੍ਚ ਪਾਰਾਵਤਦ੍ਵਂਦ੍ਵਂ ਸ਼੍ਯੇਨਃ ਪਰਿਜਿਘृਕ੍ਸ਼ਯਾ
ਉਹ ਕਬੂਤਰਾਂ ਦੀ ਜੋੜੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬਾਜ਼ ਨੇ ਫੜਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਪਕੜ ਲਿਆ।
ਤਤੋ ਵਿਲੋਕਯਾਮਾਸ ਤਦਾਗਮਵਿਨਿਰ੍ਗਮੌ
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਉਣ-ਜਾਣ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ।
ਕੇਨਾਧ੍ਵਨਾ ਚ ਨਿਰ੍ਯਾਤਃ ਕਿਂਕਾਲੇ ਕੁਰੁਤਸ਼੍ਚ ਕਿਮ੍
ਕਿਹੜੇ ਰਾਹੇ ਉਹ ਨਿਕਲੇ, ਕਿਹੜੇ ਸਮੇਂ ਤੇ, ਅਤੇ ਕੀ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ?
ਦੁਰ੍ਬਲੋऽਪ੍ਯਾਕਲਯਿਤੁਂ ਸਹਸਾਰਿਰ੍ਨ ਸ਼ਕ੍ਯਤੇ
ਕਮਜ਼ੋਰ ਵੈਰੀ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।
ਨ ਕਰ੍ਮ ਸਿਦ੍ਧ੍ਯੇਨ੍ਨृਪਤੇਰ੍ਦੁਗੇਣੈਕੇਨ ਯਦ੍ਭਵੇਤ੍ ਸ੍ਵਤਂਤ੍ਰਂ ਯਦਿ ਦੁਰ੍ਗਂ ਸ੍ਯਾਦਪਮਾਰ੍ਗਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕਮ੍
ਰਾਜੇ ਦਾ ਕੰਮ ਇੱਕ ਕਿਲ੍ਹੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਬਣਦਾ; ਜੇ ਕਿਲ੍ਹਾ ਆਪ ਵਿਚ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਲੁਕਵੇ ਰਾਹ ਦੱਸ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਦੁਰ੍ਗੇ ਬਲਂ ਸ਼ਂਸਞ੍ਛ੍ਯੇਨੋ ਰੋषਾਰੁਣੇਕ੍ਸ਼ਣਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਬਾਜ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ।
ਅਥ ਪਾਰਾਵਤੀ ਦਕ੍ਸ਼ਾ ਵਿਪਕ੍ਸ਼ਕ੍ਸ਼ਪਣੇਕ੍ਸ਼ਣਮ੍ 5.2.45.
ਫਿਰ, ਪਾਰਾਵਤੀ, ਜੋ ਸਮਝਦਾਰ ਸੀ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਦੀ ਸੀ, ਨੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਤਵ ਦृਗ੍ਵਿषਯਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਸ਼੍ਯੇਨੋऽਯਂ ਪ੍ਰਬਲੋ ਰਿਪੁਃ
ਇਹ ਬਾਜ, ਜੋ ਤੇਰਾ ਵਿਰੋਧੀ ਤੇ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਹੈ, ਤੇਰੀ ਨਜ਼ਰ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸ ਚ ਤਦ੍ਵਾਕ੍ਯਮਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਪਾਰਾਵਤ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਸਤ੍ਪਤਿਃ
ਪਾਰਾਵਤੀ ਦੇ ਉਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਪਾਰਾਵਤਾ ਦਾ ਪਤੀ ਵੀ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣਿਆ।
ਪਾਰਾਵਤ ਉਵਾਚ ਕਤਿ ਨਾਮ ਨ ਸਂਤੀਹ ਸੁਭਗੇ ਵ੍ਯੋਮਚਾਰਿਣਃ
ਪਾਰਾਵਤਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸੁਭਾਗੇ, ਇੱਥੇ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਉਡਣ ਵਾਲੇ ਕਿੰਨੇ ਹਨ?
ਕਤਿ ਚੈਵ ਨ ਪਸ਼੍ਯਂਤਿ ਨੌ ਸੁਖਸ੍ਥਾਵਿਹ ਪ੍ਰਿਯੇ
ਤੇ, ਇੱਥੇ ਕਿੰਨੇ ਹਨ ਜੋ ਸਾਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੇ, ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਇੱਥੇ ਖੁਸ਼ ਹਾਂ, ਮੇਰੀ ਪ੍ਰੀਤਮ?
ਇਤ੍ਥਂ ਪਾਰਾਵਤਵਰਾਚ੍ਛੁਤ੍ਵਾ ਪਾਰਾਵਤੀ ਵਚਃ
ਪਾਰਾਵਤਾ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਪਾਰਾਵਤੀ ਨੇ ਵੀ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
ਹਿਤਵਤ੍ਯੋਪਦਿਸ਼੍ਯਾਪਿ ਪ੍ਰਿਯਂ ਪ੍ਰਿਯਚਿਕੀਰ੍षਯਾ
ਉਸ ਨੇ ਚੰਗੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ, ਪਰ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ।
ਅਨ੍ਯੇਦ੍ਯੁਰਪ੍ਯਥਾਯਾਤਃ ਸ਼੍ਯੇਨਃ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਸ ਦਂਪਤੀ
ਅਗਲੇ ਦਿਨ, ਬਾਜ ਫਿਰ ਆਇਆ ਅਤੇ ਜੋੜੇ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਅਥ ਮਂਡਲਗਤ੍ਯਾ ਸ ਪ੍ਰਾਸਾਦਂ ਪਰਿਤੋ ਭ੍ਰਮਨ੍
ਫਿਰ, ਉਹ ਗੋਲ-ਗੋਲ ਉੱਡਦਾ ਹੋਇਆ ਮਹਲ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਣ ਲੱਗਾ।
ਤਸ੍ਯਾ ਵਾਕ੍ਯਂ ਸਮਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਪੁਨਃ ਕਲਰਵੋऽਬ੍ਰਵੀਤ੍ 5.2.45.
ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਫਿਰ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਬੋਲਿਆ।
ਦੁਰ੍ਗਂ ਚ ਸ੍ਵਰ੍ਗਤੁਲ੍ਯਂ ਮੇ ਯਤ੍ਰ ਨਾਸ੍ਤ੍ਯਰਿਤੋ ਭਯਮ੍
ਇਹ ਕਿਲ੍ਹਾ ਮੇਰੇ ਲਈ ਸਵਰਗ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਮੈਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਡਰ ਨਹੀਂ।
ਪ੍ਰਡੀਨੋਡ੍ਡੀਨਸਂਡੀਨਕਾਂਡਵ੍ਯਾਂਡਕਪਾਟਿਕਾ
ਇੱਥੇ ਘੋਸਲੇ, ਅੰਡੇ, ਚੂਜੇ ਅਤੇ ਅੰਡਿਆਂ ਦੇ ਖੋਲ ਉਲਝੇ ਹੋਏ ਪਏ ਹਨ।
ਯਥੈਤਾਸੁ ਹਿ ਕੌਸ਼ਲ੍ਯਂ ਮਯਿ ਵਰ੍ਤ੍ਤਤਿ ਚ ਪ੍ਰਿਯੇ ਸੁਖੇਨ ਤਿष੍ਠ ਕਾ ਚਿਂਚਾ ਮਯਿ ਜੀਵਤਿ ਤੇ ਪ੍ਰਿਯੇ
ਜਿਵੇਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੈ, ਮੇਰੀ ਪਿਆਰੀ; ਜਦ ਤੱਕ ਮੈਂ ਜੀਵਾਂ, ਤੂੰ ਚਿੰਤਾ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਰਹਿ, ਮੇਰੀ ਪ੍ਰੀਤਮ।
ਇਤਿ ਤਦ੍ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਆਸ੍ਥਿਤਾ ਮੂਕਵਤ੍ਸਤੀ ਕਿਯਦਂਤਰਮਾਸਾਦ੍ਯ ਉਪਵਿष੍ਟੋऽਤਿਹृष੍ਟਵਤ੍।। ਆਯਾਮਾਂਤੇ ਚ ਸ ਸ੍ਥਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਕੁਲਾਯਕੁਲਸ੍ਯ ਚ
ਉਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਚੁੱਪ ਰਹੀ, ਜਿਵੇਂ ਮੂਕ ਹੋਵੇ; ਥੋੜ੍ਹਾ ਦੂਰ ਜਾ ਕੇ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਬੈਠ ਗਿਆ। ਪਹੁੰਚ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ, ਉਹ ਉਥੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਘੋਸਲੇ ਦੇ ਕੋਲ ਵੀ।
ਪੁਨਃ ਸ਼੍ਯੇਨੋ ਵਿਨਿਰ੍ਯਾਤਃ ਸਾਪਿ ਕਾਂਤਾऽਬ੍ਰਵੀਤ੍ਪੁਨਃ
ਫਿਰ ਬਾਜ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਗਿਆ, ਤੇ ਪਿਆਰੀ ਨੇ ਮੁੜ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਅਸੌ ਕ੍ਰੂਰੋऽਤਿਨਿਕਟਮੁਪਵਿष੍ਟੋऽਤਿਹृष੍ਟਵਤ੍
ਉਹ ਕਠੋਰ ਬਾਜ ਬਹੁਤ ਨੇੜੇ ਆ ਕੇ ਬੈਠ ਗਿਆ, ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ।
ਮृਗਾਕ੍ਸ਼ੀਣਾਂ ਸ੍ਵਭਾਵੋਯਂ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ੋ ਭੀਰੁਵृਤ੍ਤਯਃ
ਹਿਰਣ-ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਇਹੀ ਫਿਤਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ: ਵਧੇਰੇ, ਉਹ ਡਰਪੋਕ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਤਯੋਰਭਿਮੁਖਂ ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਥਿਤੋ ਯਾਮਦ੍ਵਯਾਵਧਿ
ਉਹ ਦੋਨਾਂ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ, ਦੂਜੇ ਪਹਰ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਉਥੇ ਖੜਾ ਰਿਹਾ।
ਗਤੇਥ ਸ਼ਕੁਨੌ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਸਾ ਬਭਾषੇ ਵਿਹਂਗਮਮ੍ 5.2.45.
ਜਦੋਂ ਦੋ ਪੰਛੀ ਉਥੋਂ ਚਲੇ ਗਏ, ਉਹ ਨੇ ਪੰਛੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।