ਵਸੂਨਾਂ ਕਾਰਣਾਦ੍ਦੇਵਿ ਸ਼ਪ੍ਤਾ ਯਸ੍ਮਾਨ੍ਮਹਾਨਦਿ
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਵਸੂਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਦਰਿਆ, ਤੈਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਮਿਲਿਆ ਹੈ।
ਮਹਾਕਾਲਵਨੇ ਰਮ੍ਯੇ ਸਿਦ੍ਧਗਂਧਰ੍ਵਸੇਵਿਤੇ
ਮਹਾਕਾਲ ਦੇ ਸੁਹਣੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ, ਜਿੱਥੇ ਸਿਧ ਤੇ ਗੰਧਰਵ ਵਸਦੇ ਹਨ,
ਸਰ੍ਵਸਿਦ੍ਧਿਕਰਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਪਾਤਕਨਾਸ਼ਨਮ੍
ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ, ਸਭ ਸਿਧੀਆਂ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ।
ਪਿਤਾਮਹਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤੁष੍ਟਾ ਤ੍ਰਿਪਥਗਾਮਿਨੀ ਸ਼ਿਪ੍ਰਾਪਿ ਮੇ ਪ੍ਰਿਯਾ ਪੁਣ੍ਯਾ ਮਹਾਪਾਤਕਨਾਸ਼ਿਨੀ
ਪਿਤਾਮਾ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਤਿੰਨ ਰਾਹਾਂ ਵਿਚ ਵਹਿਣ ਵਾਲੀ ਗੰਗਾ ਖੁਸ਼ ਹੋਈ; ਸ਼ਿਪਰਾ ਵੀ ਮੇਰੀ ਪਿਆਰੀ ਹੈ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ।
ਇਤਿ ਸਂਚਿਂਤ੍ਯ ਮਨਸਾ ਦਿਵ੍ਯਾ ਦੇਵਨਦੀ ਤਦਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਨ ਵਿਚ ਸੋਚ ਕੇ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਹ ਦਿਵਿਆ ਦੇਵ-ਦਰਿਆ,
ਪੂਜਯਾਮਾਸ ਪਯਸਾ ਦਿਵ੍ਯੇਨ ਵਿਧਿਨਾ ਤਦਾ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਦਿਵਿਆ ਪਾਣੀ ਨਾਲ, ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਭृਤਿ ਸਂਜਾਤਾ ਸਾ ਸ਼ਿਪ੍ਰਾ ਪੂਰ੍ਵਵਾਹਿਨੀ ਗਂਗਯਾਰਾਧਿਤੋ ਯਸ੍ਮਾਤ੍ਸਮੀਹਿਤਫਲਪ੍ਰਦਃ
ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਸ਼ਿਪਰਾ ਦਰਿਆ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਵਹਿਣ ਲੱਗੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਗੰਗਾ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ ਤੇ ਉਹ ਮਨਚਾਹੇ ਫਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਸਂਸ੍ਤੁਤਾ ਦੇਵਗਂਧਰ੍ਵੈਰ੍ਗਂਗਾ ਦੇਵਨਦੀ ਤਦਾ 5.2.42.
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਗੰਗਾ ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਦਰਿਆ ਹੈ, ਨੂੰ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਨੇ ਵਡਿਆਈ ਦਿੱਤੀ।
ਸਮੁਦ੍ਰਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਮਾਨਿਤਾ ਸਾ ਮਹਾਨਦੀ
ਉਥੇ ਸਮੁੰਦਰ ਆ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਤੇ ਉਸ ਮਹਾਨ ਦਰਿਆ ਨੂੰ ਆਦਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਤਤ੍ਸਮੀਪੇ ਮਹਾਪੁਣ੍ਯੇ ਯਾਵਤ੍ਤਿष੍ਠਤਿ ਮੇਦਿਨੀ
ਉਸ ਮਹਾ ਪੁੰਨ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਧਰਤੀ ਜਿੰਨਾ ਸਮੇਂ ਤਕ ਟਿਕੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਥੇ ਵੱਸਦੀ ਹੈ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਗਤਾ ਗਂਗਾ ਕਲਯਾ ਤਤ੍ਰ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਗੰਗਾ ਚਲੀ ਗਈ ਤੇ ਉਥੇ ਸੁਖਮ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਟਿਕੀ ਰਹੀ।
ਗੋਸਹਸ੍ਰਫਲਂ ਤਸ੍ਯ ਜਾਯਤੇ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਉਥੇ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਸਰ੍ਵਯਜ੍ਞਫਲਂ ਸਮ੍ਯਕ੍ਸਰ੍ਵਦਾਨਫਲਂ ਤਥਾ
ਉਥੇ ਸਾਰੇ ਯਜਨਾਂ ਦਾ ਫਲ ਤੇ ਸਾਰੇ ਦਾਨਾਂ ਦਾ ਫਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਸੁਭਗੇ ਪृਥਿਵ੍ਯਾਂ ਯਾਨਿ ਕਾਨਿਚਿਤ੍
ਹੇ ਸੁਭਾਗੀ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਿਹੜੇ ਵੀ ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।
ਪ੍ਰਯਾਗਂ ਚ ਕੁਰੁਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਕੇਦਾਰਮਮਰੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਪ੍ਰਯਾਗ, ਕੁਰੁਕਸ਼ੇਤਰ, ਕੇਦਾਰ ਤੇ ਅਮਰੇਸ਼ਵਰ,
ਗੋਦਾਵਰੀ ਸ਼ਤਦ੍ਰੁਸ਼੍ਚ ਬਾਹੁਦਾ ਵੇਤ੍ਰਵਤ੍ਯਪਿ
ਗੋਦਾਵਰੀ, ਸ਼ਤਦ੍ਰੂ, ਬਾਹੁਦਾ ਤੇ ਵੈਤਰਵਤੀ ਵੀ,
ਗੁਪ੍ਤਾਨਿ ਪੁਣ੍ਯਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਸਿਦ੍ਧਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਾਣਿ ਚੈਵ ਹਿ
ਛੁਪੇ ਹੋਏ ਪੁੰਨ ਵਾਲੇ ਤੀਰਥ ਤੇ ਸਿਧੀਆਂ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਵੀ,
ਏਤੇषਾਂ ਫਲਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਯਃ ਪਸ਼੍ਯਤਿ ਸਮਾਹਿਤਃ ਅਤਃ ਪੁਣ੍ਯਤਮਂ ਸ੍ਥਾਨਂ ਗੀਯਤੇ ਗਣਵਂਦਿਤੇ ।।5.2.42.
ਜੋ ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਫਲ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਗਣਾਂ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਿਆ, ਇਹ ਥਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਏष ਤੇ ਕਥਿਤੋ ਦੇਵਿ ਪ੍ਰਭਾਵਃ ਪਾਪਨਾਸ਼ਨਃ
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਪਞ੍ਚਮ ਆਵਨ੍ਤ੍ਯਖਣ੍ਡੇ ਚਤੁਰਸ਼ੀਤਿਲਿਙ੍ਗਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਗਂਗੇਸ਼੍ਵਰ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ ਦ੍ਵਾਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਅਵੰਤਿਆ ਖੰਡ ਦੇ ਚੌਰਾਸੀ ਲਿੰਗਾਂ ਦੀ ਮਹਾਤਮਤਾ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਗੰਗੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਮਹਾਤਮਤਾ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬਿਆਲੀਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਯਸ੍ਯ ਦਰ੍ਸ਼ਨਮਾਤ੍ਰੇਣ ਜਾਯਤੇ ਸਰ੍ਵਸਂਪਦਃ
ਜਿਸ ਦੇ ਸਿਰਫ਼ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਹੀ ਸਭ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੰਪਤੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਆਦਿਕਲ੍ਪੇ ਪੁਰਾ ਜਾਤੋ ਵਕ੍ਰਾਂਗੋ ਲੋਹਿਤਚ੍ਛਵਿਃ ਮਯਾ ਧृਤੋ ਧਰਣ੍ਯਾਂ ਸ ਵਿਖ੍ਯਾਤੋ ਭੂਮਿਪੁਤ੍ਰਕਃ
ਆਦਿ ਯੁਗ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਵਕਰੀ ਦੇਹ ਤੇ ਲਾਲ ਰੰਗ ਵਾਲਾ ਜਨਮਿਆ; ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਟਿਕਾਇਆ, ਤੇ ਉਹ ਭੂਮਿਪੁਤ੍ਰਕਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ।
ਜਾਤਮਾਤ੍ਰੇ ਸੁਤੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਮਹਾਕਾਯੇ ਭਯਾਵਹੇ
ਜਦ ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮਿਆ, ਉਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਤੇ ਡਰਾਉਣੀ ਆਕਾਰੀ ਸੀ,
ਕ੍ਸ਼ੋਭਂ ਗਤਾਃ ਸਮੁਦ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਚੇਲੁਸ਼੍ਚ ਧਰਣੀਧਰਾਃ
ਸਮੁੰਦਰ ਹਲਚਲ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ, ਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਪਹਾੜ ਕੰਬਣ ਲੱਗ ਪਏ।
ऋषਯੋ ਵਾਲਖਿਲ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਦੇਵਾਃ ਸ਼ਕ੍ਰਪੁਰੋਗਮਾਃ
ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਵਾਲਖਿਲਿਆ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤੇ,
ਸੋਚ੍ਛ੍ਵਾਁਸਾਃ ਕਥਯਾਮਾਸੁਰ੍ਨਮਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਪਿਤਾਮਹਮ੍
ਉਹ ਸਾਹ ਲੈਣ ਤੋਂ ਵਾਂਗ, ਪਿਤਾਮਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਗੱਲ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
ਹਰਗਾਤ੍ਰੋਦ੍ਭਵੇਨੈਵ ਜਾਤਮਾਤ੍ਰੇਣ ਲੀਲਯਾ
ਹਰਾ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਜਨਮ ਲੈਣ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਖੇਡ ਨਾਲ,
ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚਨਂ ਤੇषਾਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਲੋਕਪਿਤਾਮਹਃ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾਮਾ ਬ੍ਰਹਮਾ,
ਮਯਾ ਪृष੍ਟਾਸ੍ਤੁ ਤੇ ਸਰ੍ਵੇ ਕਿਮਰ੍ਥਂ ਭਯਵਿਹ੍ਵਲਾਃ
ਜਦ ਮੈਂ ਸਭ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਤੁਸੀਂ ਡਰ ਨਾਲ ਕਿਉਂ ਘਬਰਾਏ ਹੋ?'
ਤੈਃ ਸਰ੍ਵਂ ਕਥਿਤਂ ਦੇਵਿ ਮਮਾਗ੍ਰੇ ਭਯਵਿਹ੍ਵਲੈਃ ਪੀਡਿਤਂ ਭਕ੍ਸ਼ਿਤਂ ਚੈਵ ਸਦੇਵਾਸੁਰਮਾਨਵਮ੍ ।। 5.2.43.
ਉਹ ਡਰ ਨਾਲ ਕੰਪਦੇ ਹੋਏ, ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ, ਹੇ ਦੇਵੀ: ਕਿ ਦੇਵਤੇ, ਅਸੁਰ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ—all ਪੀੜਤ ਅਤੇ ਖਾਏ ਗਏ ਹਨ।