ਇੱਕ ਦਿਨ, ਸਵੇਰੇ ਉਠ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਗੋਮਤੀ ਨਦੀ, ਜੋ ਨਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਥੇ ਜਾ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਨ੍ਹਾਉਣ, ਦਾਨ-ਪੁਣ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਧਾਰਮਿਕ ਕਰਮ ਕੀਤੇ। ਗੋਮਤੀ ਦੇ ਤੀਰ ਤੇ, ਯਜਨ-ਕੁੰਡ ਵਿੱਚ ਸਾਰਸਵਤੀ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵੀ ਹੋਈ। ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ 'ਤੇ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਰਾਹ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਗੋਮਤੀ ਨਦੀ ਦੇ ਤਲਾਵ ਨੂੰ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਥੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਨ੍ਹਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਜਾਗਰਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਭਗਤਾਂ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਜਨਮ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਨ ਨੂੰ ਇਕਾਗਰ ਕਰਕੇ ਗੋਮਤੀ ਦੇ ਤੀਰ ਗਾਂਵਾਂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਗੋਮਤੀ ਵਿੱਚ ਨ੍ਹਾਉਣ ਅਤੇ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਜੋ ਪੁੰਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਦਭੁਤ ਹੈ। ਚੈਤ੍ਰ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਵਿੱਚ, ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਆਉਣ ਤੱਕ, ਜਾਗਰਣ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਅਜਿਹੇ ਫਲ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਵਾਂ ਦਾ ਦਾਨ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਉਹ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗੋਮਤੀ ਤੀਰਥ ਦੇ ਮਹਾਤਮ ਦੀ ਕਥਾ, ਅਵੰਤੀ ਖੇਤਰ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ, ਸਕੰਦ ਮਹਾ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਪੁਸਤਕ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਹੋਈ। ਫਿਰ, ਉਥੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ 'ਤੇ ਨ੍ਹਾ ਕੇ ਅਤੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਅਤੇ ਇਕਾਗਰਤਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ ਹੈ, ਜੋ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪੁੰਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਫਲ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੀਰਥ ਨੂੰ ਮਹਾਂਦੇਵ ਸ਼ੰਭੂ ਨੇ ਤਤਕਾਲ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਨ੍ਹਾਉਣ ਦੇ ਫਲ ਨਾਲ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਜਦ ਮਨ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮਨੁੱਖ ਵੀਰਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੀਰਥ ਨੂੰ ਵਾਮਨ-ਕੁੰਡ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਜਦ ਮਨੁੱਖ ਸੌ ਇੱਛਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੀ ਨਗਰੀ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: "ਹੇ ਪਾਪ-ਰਹਿਤ, ਵਾਮਨ ਨਗਰੀ ਕਦ ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ? ਮੈਂ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਬ੍ਰਹਮ-ਵਿਦਿਆ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਗਿਆਤਾ।" ਸਿਰਫ਼ ਇਸ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣ ਕੇ ਵੀ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ, ਜੋ ਧਰਮ ਦੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਸ਼ੌਰਯ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੋਈ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਫੀ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਟਿਕੀ ਰਹੀ। ਉਸ ਦੀ ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ, ਜੋ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਕੋਲ ਆਇਆ, ਉਹ ਜਿੱਤ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਚੰਗੀ ਚਾਲ-ਚਲਨ, ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ, ਅਤੇ ਤਪ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਸਭ ਬੁਰਾਈਆਂ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਸੁਭਾਵ ਵਿੱਚ ਨਿਖਾਰ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਜਨਮ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਆਤਮ-ਸਯੰਯਮ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਸਦਾ-ਕਾਇਮ ਆਤਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਯੋਗੀ, ਸੱਚ ਅਤੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪੋਤਾ, ਜੋ ਚੰਗੀ ਚਾਲ-ਚਲਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਬਲੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਉਹ ਨਾ ਤਾਂ ਨੌਜਵਾਨ ਸੀ, ਨਾ ਮੂਰਖ, ਨਾ ਬਿਮਾਰ, ਨਾ ਈਰਖਾਲੂ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ, ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ, ਯਜਨ-ਕਰਤਾ, ਅਤੇ ਦਾਨੀ ਸੀ। ਇੱਕ ਵਾਰ, ਜਦ ਉਹ ਮਹਾਨ ਵਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਸੋਹਣੀ ਸੀਟ 'ਤੇ ਬੈਠਾ ਸੀ, ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਵਾਦਕ ਵਜਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੱਚ ਰਹੇ ਸਨ। ਭਟ, ਸਤਕਾਰਕ, ਸਿੱਧ, ਚਰਨ, ਜੋ ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸਨ, ਅਤੇ ਸੁੰਡ, ਉਪਸੁੰਡ, ਤੁਹੁੰਡਾ, ਅਤੇ ਹੋਰ, ਨਾਲ ਹੀ ਭਯਾਨਕ ਮਹੀਸ਼ਾਸੁਰ, ਕਾਲਨੇਮੀ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਦੌਰਹ੍ਰਿਦਾ, ਮੁਸ਼ਕਾ, ਯਮ, ਸ਼ੰਖ, ਜਲੰਧਰ, ਭਯਾਨਕ, ਅਤੇ ਵਟਾਪੀ, ਜੋ ਸ਼ਕਤੀ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਸਨ—ਇਹ ਸਭ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਸਨ।