ਵਿਆਸ ਜੀ, ਸ੍ਰਾਵਣ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਸੋਮਨਾਥ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ਅਤੇ ਉਥੇ ਸਥਿਤ ਲਿੰਗਾ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਲਭ ਹੈ। ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਆਪਣੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਨੂੰ ਸੰਯਮ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ, ਸੌਰਾਟ੍ਰ ਦੇ ਸੋਮਨਾਥ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਉਥੇ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਅਗਲੇ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ, ਅਨਰਕਾ ਨਾਮ ਦੇ ਤੀਰਥ 'ਤੇ ਸਨਾਨ ਕਰਕੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਵਿਆਸ ਜੀ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ — ਉਹ ਪਾਪੀ ਅਤੇ ਦੁਖੀ ਜੀਵ ਕਿਹੜੇ ਪਾਪ ਕਰਕੇ ਉਥੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ? ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੁਰਗਤੀ ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ? ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਰਕਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਦੱਸਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਨਰਕ ਉਥੇ ਸਥਾਪਿਤ ਹਨ, ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਨੀਚ ਦੁਨੀਆਂ ਵਜੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਰੌਰਵ, ਸੂਕਰ, ਰੌਦ੍ਰ, ਤਾਲਾ, ਵਿਨਾਸ਼ਕ, ਕੁੰਭੀਪਾਕ, ਕ੍ਰਕਚਨਾ, ਦੇਵ-ਅਤਿਦਾਰੁਣ, ਅਧੋਮੁਖ, ਆਸਥਿਭੰਗ, ਯੰਤਰਪੀੜਨ ਆਦਿ ਨਰਕ ਹਨ — ਇਹ ਸਾਰੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੀ, ਬੜੇ ਹੀ ਭਿਆਨਕ ਹਨ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਪਾਪੀ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮਜ਼ਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਰਾਹੀਂ ਖਤਮ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਯਮ ਦੇ ਦੂਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੱਡੇ ਦਰਖ਼ਤਾਂ ਦੀਆਂ ਟਿੱਪਾਂ 'ਤੇ ਟੰਗ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਲੋਹੇ ਦੇ ਤੀਖੇ ਸੂਏ, ਕਾਂਟਿਆਂ ਵਾਲੀਆਂ ਛੜੀਆਂ, ਤੇ ਹਰ ਪਲ ਜਲਦੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਝੂਠੀ ਗਵਾਹੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਪੱਖਪਾਤੀ ਬੋਲਦਾ ਹੈ, ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਂਦਾ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰਦਾ, ਚੋਰੀ ਕਰਦਾ, ਸੋਨੇ ਦੀ ਚੋਰੀ ਦੀ ਸੁਚਨਾ ਦਿੰਦਾ, ਜਣਨ-ਅੰਕੁਰ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ, ਅਧਿਆਪਕ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ, ਗਾਂਵਾਂ ਦੀ ਹਤਿਆ ਕਰਦਾ, ਜਾਂ ਭੋਜਨ ਜੋ ਆਰਪਿਤ ਹੋ ਚੁਕਾ ਹੈ, ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ — ਉਹ ਲੋਹੇ ਦੀ ਗਰਮ ਤਖਤ 'ਤੇ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਕੁੰਭੀਪਾਕ ਨਰਕ ਵਿੱਚ, ਸਿਰ ਨੀਵੇਂ, ਪੈਰ ਉੱਪਰ, ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਆਪਣੇ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦਿੰਦਾ, ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਅੱਗ ਵਾਲੇ ਘੜੇ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਦੂਜੇ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕ੍ਰਕਚਨਾ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਜਾਂ ਪਿਤਰਾਂ ਤੋਂ ਵੈਰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਰਤਨਾਂ ਨੂੰ ਅਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਪਿਤਾ, ਦੇਵਤਾ, ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਸੇਵਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ — ਉਹ ਵੀ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਚੁਤਕਾ ਤੋਂ ਕੁਝ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਿਰ ਪਹਿਲਾਂ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਕ੍ਰਤਘਨ, ਨਿੰਦਕ, ਕਠੋਰ, ਝੂਠੇ ਮਾਪ, ਧੋਖੇਬਾਜ਼, ਲੱਕ, ਮਾਸ, ਯਖ਼ਨੀ, ਤਿਲ, ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਦਾਰਥ ਖਾਣ ਵਾਲੇ, ਮਧੂ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਪਿੰਡਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ — ਉਹ ਵੈਤਰਣੀ ਦਰਿਆ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕਰਮ, ਵਿਚਾਰ ਜਾਂ ਬੋਲ ਰਾਹੀਂ, ਉਹ ਵੱਡੇ ਦਰਿਆ ਵੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਪਹਾੜਾਂ ਨੂੰ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਤਲਵਾਰ-ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਲੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਸੂਤਰ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਬੜਾ ਹੀ ਭਿਆਨਕ ਹੈ। ਜੋ ਚੁਤਕਾ ਔਰਤ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਬਣਾਂਦੇ ਹਨ, ਦੋਵੇਂ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਮਿੱਤਰ ਤੋਂ ਵੈਰ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਗੰਦੇ ਭੋਜਨ ਵਿੱਚ ਪਕਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਤੋਂ ਵਿਦਿਆ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੇ ਭੋਜਨ ਵਿੱਚ ਪਕਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਥੇ, ਪਾਪੀ ਜੀਵ, ਜੋ ਦੁਖ ਦੇਣ ਆਏ ਹਨ, ਪਕਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਹੁਤ ਪਾਪ ਕਰ ਲਏ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿਤ ਤੋਂ ਮੁੜ ਗਏ — ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿਤ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਸਿਮਰਨ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ। ਐਸੇ ਮਨੁੱਖ ਲਈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਦੀਵੇ ਦੀ ਆਰਤੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।