ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਚੁਪ ਚਾਪ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਕੇ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਈ। ਉਸ ਦੀ ਸਿਰਫ ਮੌਜੂਦਗੀ ਨਾਲ ਹੀ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਕੌਸ਼ਿਕੀ, ਸੁੰਦਰਤਾ ਤੇ ਨੌਜਵਾਨੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮਿਆ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਅਗਨਿਸ਼ਰਮਨ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸੁਕਾ ਪੈ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਉਹ ਗਿਆਨੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਤੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਨਾਲ, ਜੀਵਨ ਦੀ ਲੜਾਈ ਲੜਨ ਲੱਗਾ। ਅਗਨਿਸ਼ਰਮਨ ਆਭੀਰਾਂ ਤੇ ਡਾਕੂਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਗਿਆ। ਇਸ ਕਾਰਨ, ਯਾਦਸ਼ਕਤੀ ਗੁੰਮ ਹੋ ਗਈ, ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਗਿਆਨਤਾ ਮਿਟ ਗਈ, ਵੰਸ਼ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਜੋ ਆਪਣੀਆਂ ਵਚਨਾਂ ਤੇ ਢਿੱਠ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਉਸ ਰਸਤੇ ਆਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਇਹ ਕਪੜੇ, ਚੋਲਾ ਤੇ ਜੁੱਤੀਆਂ ਉਤਾਰ ਦੋ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਅਤ੍ਰਿ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਅਸੀਂ ਸਾਧੂ ਹੋ ਗਏ ਹਾਂ, ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਨਿਕਲੇ ਹਾਂ।" ਉਸ ਨੇ ਦਿਲੋਂ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਸਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਾਲਦਾ ਹਾਂ; ਇਹ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਪੱਕਾ ਹੈ।" ਜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਕੋਈ ਪਾਪ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਦੱਸੋ ਕਿ ਇਹ ਕਿਸ ਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਉਹ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਝੂਠ ਨਾ ਬੋਲਣ; ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਮਾਰੋ। "ਅੱਜ, ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨੇ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਸਮਝ ਜਗਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।" "ਮੈਂ ਜਾ ਕੇ ਸਭ ਨੂੰ ਪੁੱਛਾਂਗਾ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ ਕਿਵੇਂ ਹੈ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਜਲਦੀ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਕੋਲ ਗਿਆ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਪਾਪ ਹੋਇਆ ਹੈ—ਇਹ ਕਿਸ ਦਾ ਹੈ? ਦੱਸੋ।" ਪਿਤਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਤੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈਂ ਕਿ ਕੀ ਕੀਤਾ; ਜੋ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਮੁੜ ਤੂੰ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ।" ਪਤਨੀ ਨੇ ਵੀ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਪਾਪ ਮੇਰਾ ਨਹੀਂ; ਇਹ ਸਿਰਫ ਤੇਰਾ ਹੈ।" ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਤੇ ਕਰਮ ਨੂੰ ਸੱਚੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣ ਕੇ, ਉਹਨੇ ਕਾਲੀ ਲਾਠੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਜੀਵ ਮਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ, ਪਾਸੇ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤੀ। ਫਿਰ ਉਹ ਧਰਤੀ ਤੇ ਸਿਰ ਨਿਵਾ ਕੇ ਆਖਿਆ, "ਸਭ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਆਇਆ ਹਾਂ, ਆਸ਼੍ਰਯ ਲਈ।" ਉਹਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੋਲਦੇ ਦੇਖ ਕੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਅਤ੍ਰਿ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਇਸਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੋ; ਇਹ ਤੁਹਾਡਾ ਚੇਲਾ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਮਾਹਰ ਰਿਸ਼ੀ।" "ਇਸ ਧਿਆਨ-ਯੋਗ ਤੇ ਮਹਾ-ਮੰਤਰ ਦੇ ਜਪ ਨਾਲ, ਰੁੱਖ ਦੀ ਜੜ੍ਹ 'ਤੇ ਬੈਠ ਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਉੱਤਮ ਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੋਗੇ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਰਸਤੇ ਚਲੇ ਗਏ, ਤੇ ਉਹ ਵੀ ਉੱਥੇ ਰਹਿ ਗਿਆ। ਉੱਥੇ, ਉਹ ਅਡੋਲ ਬੈਠਾ ਰਿਹਾ, ਉਸ ਦੇ ਉੱਤੇ ਚੀਟੀ ਦਾ ਟੇਕ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਸ ਟੇਕ ਦੇ ਅੰਦਰੋਂ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਆਵਾਜ਼ ਕੱਢੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਸਭ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ। ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਜੋ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸਨ, ਉਸ ਨੂੰ ਉੱਠਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਨਮਨ ਕਰਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਤਪ ਦੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ, ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਬੜਾ ਦੁਖੀ ਹਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੀ ਉੱਤਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤੀ; ਮੈਂ ਪਾਪ ਦੇ ਗਾਡ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।" "ਪੁੱਤਰ, ਤੂੰ ਚੀਟੀ ਦੇ ਟੇਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ-ਚਿੱਤ ਹੋ ਕੇ ਰਿਹਾ," ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਆਪਣੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ; ਫਿਰ ਕੁਸ਼ਸਥਲੀ ਆ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਹਾ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਤੋਂ, ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਮਿਲੀ, ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਰਮਣੀਕ ਕਵਿਤਾ ਰਚੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਵਾਲਮੀਕੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਗਿਆ। ਇਉਂ, ਵਧੀਆ ਲਿੰਗ ਵਾਲਮੀਕੇਸ਼ਵਰ ਦਾ ਵਰਣਨ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਨਮਨ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਭੀਮੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਭਗਤੀ ਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।