ਗੋਪ੍ਰਤਾਰਾ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ, ਜੇ ਕੋਈ ਭਗਤ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਲਈ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਹੀ ਭੋਜਨ ਕਰਨ ਦਾ ਵਰਤ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਪੂਣ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਥੇ, ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਨਿਯਮਤ ਅੱਗ ਵਿਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਵਿਧੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਮਹਾਨ ਫਲ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਇੱਥੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਜੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਉਪਵਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਵੱਡਾ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਗੋਪ੍ਰਤਾਰਾ ਵਿਖੇ ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਗੋਵਿੰਦ ਜੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਗੋਵਿੰਦ ਨੂੰ ਧੂਪ ਅਰਪਣ ਕਰਨ ਨਾਲ ਅਗਨਿਹੋਤ੍ਰ ਯਜਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਗਿਆਨੀ, ਇਹ ਸਥਾਨ ਅਤਿ ਅਦਭੁਤ ਤੇ ਅਸਾਧਾਰਣ ਵੱਜੋਂ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਇੱਥੇ 'ਸਵਰਗ ਦੇ ਦਰਵਾਜੇ' ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਦਸ ਸੋਨੇ ਦੇ ਦਾਣਿਆਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਪੂਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਤਿਉਹਾਰ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਇਸ ਉਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਤੀਰਥ ਤੇ ਜਾਣ ਨਾਲ ਵੀ ਦਸ ਸੋਨੇ ਦੇ ਦਾਣਿਆਂ ਜਿਤਨਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ, ਸ਼ੁੱਧ ਹੋ ਕੇ, ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਇਹ ਸਾਰੇ ਪੁੰਨ ਦਿਵਿਆਂ, ਧਰਤੀ ਤੇ ਤੇ ਪਾਤਾਲ ਤਕ ਗੂੰਜਦੇ ਹਨ। ਪੂਰਨਮਾਸੀ ਦੇ ਦਿਨ, ਸਵੇਰੇ ਸ਼ੁੱਧ ਮਨ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਭੋਜਨ ਦਾਨ ਕਰਕੇ, ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਕੇ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਹਰਿ ਜੀ ਦੀ ਝਲਕ ਵੇਖਦਾ ਹੈ ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ 'ਸਵਰਗ ਦੇ ਦਰਵਾਜੇ' ਤੇ ਦੁਪਹਿਰ ਵਾਲਾ ਇਸ਼ਨਾਨ ਵੀ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਉੱਚੇ ਨਿਯਮਾਂ ਰਾਹੀਂ, ਗੋਪ੍ਰਤਾਰਾ ਵਿਖੇ ਜੋ ਵਿਖਿਆਤ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੱਡਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸੀਤਾਕੁੰਡ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਗੁਣਸੁੰਦਰ ਨਾਮਕ ਤੀਰਥ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਮਹਾਰਾਜ ਦਸ਼ਰਥ ਨੇ ਇੱਥੇ ਪੁਤ੍ਰੇਸ਼ਟੀ ਨਾਮਕ ਯਜਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਅਤੇ ਦਾਨ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਉਦਾਰ ਹੋ ਕੇ, ਯਜਨ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ। ਸੁਨਹਿਰੀ ਪਾਤਰ ਵਿਚ ਉਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਹਵਨ ਸਮਗਰੀ ਭਰ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਚਾਰ ਹਿੱਸੇ ਕੀਤੇ ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਚਾਰ ਪਤਨੀਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ। ਇੱਥੇ ਉਹ ਦੁਲਭ ਦੂਧ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਪਾਣੀ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਫਲ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਥਾਂ, ਜੋ ਗਿਆਨਵਾਨ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਆਦਰ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਸ਼ਵਿਨ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸੁਕਲ ਪੱਖੀ ਦੀ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਨੂੰ ਵਰਤ ਰੱਖ ਕੇ, ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਸ਼ਨੂ ਜੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਦੂਧ-ਪਾਣੀ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਤੋਂ, ਇਹ ਸਥਾਨ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਧਰਮ-ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤਿ ਜੀ, ਜੋ ਗਿਆਨਵਾਨ ਤੇ ਉੱਚੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਨੇ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਯਜਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਯਜਨ-ਵੇਦੀ ਸੁਪਰਣ ਦੀ ਛਾਂ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਤ ਸੀ ਤੇ ਪਾਪੀਆਂ ਲਈ ਅਸੰਭਵ ਸੀ। ਇੱਥੇ ਇੰਦਰ ਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਵੱਡੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਇੱਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਤੇ ਦਾਨ ਦੇ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਦਰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸੁਕਲ ਪੱਖੀ ਦੀ ਪੰਜਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਤੀਰਥ ਕਰਨਾ ਵੱਡਾ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਇੱਥੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤਿ ਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤਿ ਦੀ ਗ੍ਰਹਿ-ਦੋਸ਼ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਪੀੜਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਹੋਮ ਕਰਕੇ, ਸੋਨੇ ਦੀ ਗੁਰੂ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਬਣਵਾ ਕੇ, ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰੇ, ਵਿਦਵਾਨ ਤੇ ਸ਼ੁੱਧ ਹੋ ਕੇ। ਇਹ ਸਭ ਕਰ ਲੈਣ ਤੇ, ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਗ੍ਰਹਿ-ਦੋਸ਼ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਦੱਖਣ ਵੱਲ, ਹੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਿਸ਼ੀ, ਉਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਰੁਕਮੀਣੀ ਵੇਦੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਜੀ ਨੇ ਆਪ ਹੀ ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਸ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇੱਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ, ਦਾਨ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਹੋਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਹਰ ਸਾਲ ਯਾਤਰਾ ਵੱਡੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਨਿਸ਼ੰਤਾਨ ਔਰਤ ਇੱਥੇ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਮਾਂ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਆ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਸਭ ਸੁਖ ਭੋਗ ਕੇ, ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ।