ਪੁਰਾਣਕਾਲ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਨੌਂਵੇਂ, ਅੱਠਵੇਂ, ਅਮਾਵੱਸ ਜਾਂ ਪੂਰਨਮਾਸੀ ਦੇ ਦਿਨ—ਇਹ ਸਭ ਦਿਵਸ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਉੱਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਇੰਦ੍ਰ, ਰੁਦ੍ਰ, ਦਿਵਤਿਆਂ, ਸੂਰਜ, ਅੱਗ ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਮ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਹੀ, ਰੇਂਗਣ ਵਾਲੇ ਜੀਵ, ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਵੱਸਦੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਵੀ ਇਹ ਦਿਨ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪੱਖੀ ਦੀ ਪੰਦਰਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸ਼੍ਰਾਧ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਫਲਦਾਇਕ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਵੰਸ਼ਜ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਸ਼੍ਰਾਧ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਪਿਤਰ ਉਸ ਕਰਮ ਨਾਲ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸ਼੍ਰਾਧ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਪਿਤਰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰਾਧ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਜਦੋਂ ਇੱਥੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਅਤੇ ਧਨ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਮਾਂ ਤੇ ਰੀਤਿ ਵੀ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇੱਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਦਸ ਅਸ਼੍ਵਮੇਧ ਯਗਿਆਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਣ ਮਹਾਨ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਭੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਮਨੁ, ਯਯਾਤੀ, ਅਤ੍ਰਿ, ਭ੍ਰਿਗੁ, ਵਿਆਸ ਅਤੇ ਗਿਆਨੀ ਦੱਤਾਤ੍ਰੇਯ ਨੇ ਵੀ ਇੱਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਦਸ ਅਸ਼੍ਵਮੇਧ ਯਗਿਆਂ ਦਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਕ ਵਾਰੀ ਫਿਰ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਇੱਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਇਹ ਮਹਾਨ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਇੱਥੇ ਪਿਛਲੇ ਵਰਣਨ ਕੀਤੇ ਦੇਵਤਾ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਤੇ ਸਪਰਸ਼ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਇਹੀ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ, ਇਕ ਸੁੰਦਰ ਅਤੇ ਗੁਣਵਾਨ ਘੋੜਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਮ ਨਾਲ, ਵਿਅਕਤੀ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ, ਸਕੰਧ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਅਵੰਤੀ ਖੰਡ ਦੇ ਸਤਾਰਵੀਂ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ ਦਸ ਅਸ਼੍ਵਮੇਧ ਦੇ ਮਹਾਤਮ ਦਾ ਵਰਣਨ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅੱਗੇ, ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਾਰੇ ਸਿੱਧੀਆਂ ਅਤੇ ਮਨੋਰਥ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਅਣਿਮਾ ਆਦਿਕ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ, ਚਮਤਕਾਰੀ ਗੁਣ, ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਧੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਕਾਮਨਾਵਾਂ—ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਜਦੋਂ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਸ਼ਰਾਬ, ਮਾਸ, ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭੋਜਨ ਸਮਗਰੀਆਂ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਮਹਾਨ ਨਵਮੀ ਨੂੰ ਭੈਂਸ ਦੀ ਬਲੀ ਦੇ ਕੇ ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਸੁਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਉੱਤੇ, ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ, ਕਲਪ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾਮਹ ਹਨ, ਬੈਠੇ ਸਨ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਭਗਵਤੀ ਰਾਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਖੜੀ ਹੋਈ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜੋ ਕੁਝ ਤੈਨੂੰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਸੱਚੀ ਅਸਲਤ, ਸੁਣ।" ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਤਾਰਕ ਨਾਮਕ ਇਕ ਅਸੁਰ ਰਾਜਾ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਅਜੈਯ ਦੁਸ਼ਮਣ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਜੇ ਮਹੇਸ਼ (ਸ਼ਿਵ) ਵਲੋਂ ਵਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਇਕ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇਵੇਗਾ। ਸ਼ੰਕਰ ਦੀ ਪਤਨੀ ਪਹਿਲਾਂ ਸਤੀ ਸੀ, ਜੋ ਦੱਖਸ਼ ਦੀ ਧੀ ਸੀ। ਉਹ ਦੁਬਾਰਾ ਹਿਮਾਲਾ ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਵਜੋਂ ਜਨਮ ਲਏਗੀ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਹਿਮਾਲਾ ਦੀ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਸਿੱਧ ਲੋਕ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਕਠੋਰ ਤਪ ਕਰੇਗੀ। ਉਸ ਦੀ ਉੱਚੀ ਤਪੱਸਿਆ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭੂ ਜਨਮ ਲੈਣਗੇ। ਜਦ ਉਹ ਜਨਮ ਲਏਗੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਚਮਕਦਾਰ ਦੇਵੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਪਰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਸਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹੀ ਹੀ ਸੂਝ ਹੋਵੇਗੀ। ਦੋਵੇਂ, ਜੋ ਤਪ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਨ, ਇਕ-ਦੂਜੇ ਦੇ ਜੋੜੀਦਾਰ ਹੋਣਗੇ। ਉਥੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਹਿਤ ਲਈ, ਤੁਸੀਂ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਆਗਿਆ ਅਨੁਸਾਰ ਕੰਮ ਕਰਨਾ। ਮਾਤਾ, ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਆਨੰਦ ਪੈਦਾ ਕਰੋ। ਉਹ ਹੱਸੇਗੀ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਸਨੂੰ ਕਾਲੀ ਕਿਹਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਸਤੀ ਕ੍ਰੋਧ ਕਰੇਗੀ। ਉਹ ਸ਼ਰਵਾ (ਸ਼ਿਵ) ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇਵੇਗੀ, ਜੋ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾਰ ਹੋਵੇਗਾ। ਹੇ ਦੇਵੀ, ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਅਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰੋ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਅਜੈਯ ਹਨ। ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਅਸੁਰਾਂ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ ਜਾਵੋਗੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ ਪੁਰਾਣਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰਧਾ, ਤਪ, ਪੂਜਾ ਅਤੇ ਦੇਵ-ਅਸੁਰ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਦਾ ਬਿਆਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।