ਅਵੰਤਿ ਖੇਤਰ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਅਤੇ ਮਹਾਤਮਿਆਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਵਿੱਚ, ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਉੱਥੇ ਦਾਲਾਂ ਨੂੰ ਮਾਪ ਕੇ ਪੀਸਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਲੋਕ ਸ਼ੀਤਲਾ ਦੇਵੀਆਂ ਨੂੰ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਨਿਹਾਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਦੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਰੋਗ ਜਾਂ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੀ ਪੀੜਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਇੱਥੇ, ਅਵੰਤਿ ਖੇਤਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ, 'ਸ਼ੀਤਲਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ' ਚਾਪਟਰ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕੰਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ 81,000 ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਅਗਲੇ ਚਾਪਟਰ ਵਿੱਚ, ਉੱਥੇ ਹੀ, ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਸ੍ਰਾਦਧ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਵਿਆਸ ਜੀ, ਇਹ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਉੱਥੇ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭੈਰਵ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਪੂਰਬ ਵੱਲ, ਦੇਵੀ ਅੰਬਿਕਾ ਖੜੀ ਹੈ। ਮਹਾਨ ਨਵਮੀ ਦੇ ਦਿਨ, ਜਦ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਇਕ ਭਾਂਡਾ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਸਿਧੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉੱਥੇ, ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮਨੁੱਖ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ 'ਸਵਰਗ ਦੇ ਦਰਵਾਜੇ ਦੀ ਮਹਿਮਾ' ਚਾਪਟਰ ਦਾ ਅੰਤ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਗਲੇ ਚਾਪਟਰ ਵਿੱਚ, ਸਿਰਫ਼ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਨਾਲ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਚਾਰ ਸਮੁੰਦਰ ਹਨ: ਲੂਣ ਵਾਲਾ, ਦੁੱਧ ਵਾਲਾ, ਦਹੀਂ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਮਿੱਠਾ। ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਦੱਸੋ, ਇਹ ਕਿਹੜੇ ਸੁਦਯੁਮਨਾ ਨੇ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ? ਜੰਬੂਦਵੀਪ, ਸੋਹਣਾ, ਲੱਖ ਯੋਜਨ ਤੱਕ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸ਼ਾਕਦਵੀਪ ਤੇ ਦੁੱਧ ਵਾਲਾ ਸਮੁੰਦਰ ਦੋ ਲੱਖ ਯੋਜਨ, ਅਤੇ ਸ਼ਾਲਮਲੀ ਤੇ ਇੱਕਸਵੱਧਉ ਤੇ ਕਣਕ ਵਾਲਾ ਸਮੁੰਦਰ ਅਠ ਲੱਖ ਯੋਜਨ ਉੱਤੇ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਚਾਰ ਸਮੁੰਦਰ ਧਰਤੀ ਦੇ ਗੋਲ ਤੇ ਵਰਣਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸੁਦਰਸ਼ਨਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਰੂਪ ਉਤਮ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀ ਦਾਲਭਿਆ ਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਪੁੱਛਿਆ, "ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਸਰਵ ਲਕਸ਼ਣਾਂ ਵਾਲਾ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹਾਂ?" ਦਾਲਭਿਆ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਕਰਤਾ, ਸਵੈ-ਭੂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਨਾਲ, ਜਦ ਰਾਜਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰ ਲੈਂਗੇ, ਤੁਹਾਡਾ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮ ਲਵੇਗਾ। ਦਾਲਭਿਆ ਦੀ ਬਾਣੀ ਅਤੇ ਅਦਭੁਤ ਕਥਾ ਨਾਲ, ਰਾਜਾ ਗੰਧਮਾਦਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ੰਕਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਗਿਆ। ਸ਼ੰਕਰ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਅਵੰਤਿ ਜਾ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਤੈਨੂੰ ਸੋਹਣਾ ਪੁੱਤਰ ਮਿਲੇਗਾ।" ਮੇਰੂ ਸਮਾਨ ਧਰਤੀ ਤੇ, ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੂੰ ਅਰਦਾਸ ਕਰੇਗਾ, ਉਹ ਸਦਾ ਉੱਥੇ ਰਹਿਣਗੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਮਹਾਂਦੇਵ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਕੁਸ਼ਸਥਲੀ ਪਹੁੰਚਿਆ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸਰਵ ਲਕਸ਼ਣਾਂ ਵਾਲਾ ਪੁੱਤਰ ਚਾਹਿਆ; ਰਾਜ-ਭੂਮੀ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਦੇ ਕੋਲ, ਜਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਚਾਹੀਦਾ, ਰਹਿਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਦਾਲਭਿਆ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਤੁਹਾਡਾ ਪੁੱਤਰ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਸਭ ਸੁਭ ਲਕਸ਼ਣਾਂ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇਗਾ।" "ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਧਰਤੀ ਤੇ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਅਸੀਂ ਕੌਸ਼ਲ ਨਾਲ ਇਕੱਠੇ ਰਹਾਂਗੇ।" "ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤੀਰਥ-ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਸੁਨੋ, ਕਿਹੜਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।" "ਫਿਰ, ਵਿਆਸ ਜੀ, ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਚੜ੍ਹਾਓ।" "ਫਿਰ, ਮੰਡਕਾ ਪੂਰੀਆਂ ਇਕ ਵੈਦ-ਵਿਦਿਆ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਿਓ।" "ਸੋਨਾ ਵੀ ਵੈਦ-ਵਿਦਿਆ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਿਓ।" "ਸਹੀ ਦਾਨ ਤੇ ਫਲਾਂ ਨਾਲ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਅਰਘਿਆ ਚੜ੍ਹਾਓ।" "ਇੱਥੇ, ਦੁੱਧ ਤਾਮੇ ਦੇ ਭਾਂਡੇ ਵਿੱਚ ਭਰ ਕੇ ਦਿਓ।" "ਇੱਕਸਵੱਧਉ ਤੇ, ਚੰਗਾ ਗੁੜ ਵੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਿਓ।" "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਨੁੱਖ ਸੁਭ ਭਾਗ ਅਤੇ ਸੋਹਣੇ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।" "ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਚੌਦਾਂ ਇੰਦਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸਵਰਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।" ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਇਹ ਉੱਚਾ ਤੀਰਥ ਖੇਲਾਂ ਕਰਦੇ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਨੇ ਸਿਰਜਿਆ।