ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਸਫੈਦ ਵਸਤਰ ਪਹਿਨ ਲਏ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮਨ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਇਕਾਗ੍ਰ ਸੀ। ਉਥੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਉੱਤੇ ਨਾ ਕੋਈ ਉਦਾਸੀ ਸੀ, ਨਾ ਡਰ, ਨਾ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ। ਰਾਜ ਦੇ ਲੋਕ, ਜੋ ਰਾਜਾ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਸਨ, ਉਹ ਵੀ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ। ਭਾਲੂ, ਬਾਂਦਰ, ਰਾਖਸ਼, ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਵਾਸੀ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਉਹ ਜਾਨ ਵੀ ਜੋ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਯ ਹੋ ਗਏ ਸਨ, ਸਾਰੇ ਆ ਗਏ। ਜਿਹੜੇ ਵੀ ਚੇਤਨ ਤੇ ਅਚੇਤਨ ਜੀਵ ਕਕੁਤ੍ਸਥ (ਰਾਮ ਜੀ) ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਅਯੋਧਿਆ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਬਚਿਆ ਸੀ—ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਸੁੱਖਮ ਜੀਵ ਵੀ ਨਹੀਂ। ਫਿਰ, ਰਾਮ ਜੀ ਅੱਧ ਯੋਜਨ ਤੱਕ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਜਾ ਕੇ ਸਰਿਉ ਨਦੀ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚੇ। ਓਸ ਸਮੇਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪਿਤਾਮਹ ਹਨ, ਓਥੇ ਆ ਗਏ ਜਿੱਥੇ ਕਕੁਤ੍ਸਥ ਸਵਰਗ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਖੜੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਲੱਖਾਂ-ਕਰੋੜਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਵਿਮਾਨ ਚਲ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਆਪਣੇ ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਉੱਜਲੇ ਰੂਪਾਂ ਨਾਲ, ਜਿਹੜਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੁੰਨ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਆਏ ਹੋਏ ਸਨ। ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਸੁਭ-ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਹੋਈ, ਜੋ ਹਵਾ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉੱਡ ਰਹੀ ਸੀ। ਫਿਰ ਰਾਮ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਸਰਿਉ ਨਦੀ ਦੇ ਜਲ ਨੂੰ ਛੂਹਿਆ। "ਤੁਸੀਂ ਸਾਰਿਆਂ ਸੰਸਾਰਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਹੋ, ਹੇ ਪਰਮੇਸ਼ਰ, ਪਰ ਤੁਹਾਡੀ ਪਛਾਣ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ। ਤੁਸੀਂ ਅਕਲਪਨੀਯ ਹੋ, ਮਹਾਨ ਤੇ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਅਚੰਭਾ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦੇ ਹੋ।" ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਉਪਰੰਤ, ਪਿਤਾਮਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਨਾਲ, ਰਾਮ ਜੀ ਨੇ ਆਪ ਹੀ ਓਥੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼্ণੁ ਜੀ ਪ੍ਰਿਅ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ। ਸਾਧਯ, ਮਰੁਤ ਗਣ, ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਅਗਨਿ ਦੇ ਆਗੂ, ਸੁਪਰਣ, ਨਾਗ, ਯਕਸ਼, ਅਤੇ ਦੈਤ, ਦਾਨਵ, ਰਾਖਸ਼—all ਦੇਵਤੇ, ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ, ਆਪਣੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਫਿਰ ਮਹਾਬਲੀ ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਵਿਸ਼्णੁ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਮ ਕਰਕੇ ਇੱਥੇ ਆਏ ਹਨ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਸੰਸਾਰਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਤੇ, ਜੋ ਸਵਰਗ ਦਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਹੈ, ਸਿਰਫ ਰਾਮ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।" ਜਿਹੜੇ ਸੰਤਾਨਿਕ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਹੜੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਲੋਕ ਤੋਂ ਵਿਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਤੀਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦੈਤ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ, ਉਹ, ਅਤੇ ਸਾਧੂ, ਨਾਗ, ਯਕਸ਼—all ਆਪਣੇ-اپਣੇ ਅਸਥਾਨ ਨੂੰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਓਸ ਸਮੇਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭਰੀ ਹੋਈ ਸਰਿਉ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਵਿਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਚੜ੍ਹ ਗਏ। ਉਥੇ, ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਤਿਆਗ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਦਿਵ੍ਯ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਲਿਆ। ਸਭ ਨੇ ਉੱਚਤਮ ਰੂਪ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਦੇਵ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ; ਉਹ ਸਾਰੇ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਓਥੇ ਹੀ ਛੱਡ ਕੇ, ਆਤਮਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਵਰਗ ਚਲੇ ਗਏ। ਸਾਰੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ਕ ਮਹਾਬਲੀ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਸਵਰਗ ਪਹੁੰਚ ਗਏ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ "ਗੋਪ੍ਰਤਾਰਾ" ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਈ। ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੇਕਰ ਕਈ ਜਨਮਾਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਇਹ ਮਿਲਾਪ ਮਿਲ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਗੋਪ੍ਰਤਾਰਾ ਉੱਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਹਰੀ ਸਦਾ ਸਥਾਪਿਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਗਿਆਨਵਾਨ ਮਨੁੱਖ ਵੀ ਜੇ ਉਥੇ ਨ੍ਹਾਵੇ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿਚ, ਜਿਹੜੇ ਆਪਣੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੇ ਜਿੱਤ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਉਥੇ ਨ੍ਹਾਉਣ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ; ਲੋਕ ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਗੋਪ੍ਰਤਾਰਾ ਨ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਅਯੋਧਿਆ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਕਦੇ ਵੀ, ਨਾ ਪਹਿਲਾਂ, ਨਾ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ, ਕੋਈ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਗੋਪ੍ਰਤਾਰਾ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ। ਜਿਹੜਾ ਉਥੇ ਨ੍ਹਾਂ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਾਪ ਰਹਿਤ, ਮੈਲ ਰਹਿਤ, ਪਵਿੱਤਰ ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਸਫੈਦ ਵਸਤਰ ਵਾਲਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਧਰਮਾਤਮਾ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਿਹੜੀਆਂ ਵੀ ਦਿਵ੍ਯ ਤੀਰਥ ਥਾਵਾਂ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਗੋਪ੍ਰਤਾਰਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅੱਗੇ ਥੋੜੀਆਂ ਹਨ। ਗੋਪ੍ਰਤਾਰਾ ਦੇ ਦਿਨ, ਜਿਹੜਾ ਪਾਠ, ਹਵਨ, ਨ੍ਹਾਣਾ, ਤੇ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਮਰਥ ਅਨੁਸਾਰ ਸਭ ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਇੱਥੇ ਪਹੁੰਚੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ ਦਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।