ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਉਥੇ ਕੁਝ ਉੱਚ ਕੁਲ ਦੀਆਂ ਸੁੰਦਰ ਸਤ੍ਰੀਆਂ, ਜੋ ਸੋਹਣੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਪੁਰਖ ਦੀ ਸੰਗਤ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਜਲਿਸ ਵਿਚ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਅਗਸਤਯ ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰ ਲੋਪਾਮੁਦਰਾ ਦੇ ਨਾਲ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚੇ। ਅਗਸਤਯ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਨਵਤੀਰਥ ਨਾਮਕ ਸਰੋਵਰ ਵਿਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦੇ। ਉੱਥੇ ਉਹ ਮਹਾਰਾਜਾ ਵੀ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਦੇ ਮਹਿਸਾਸੁਰ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਹਰ ਵੇਲੇ ਉਸ ਲਿੰਗ-ਸਰੂਪ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ, ਜਿਸਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਵੀ ਬੜੀ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸਵੇਰੇ ਸੁਵੇਰੇ, ਰਾਜਾ ਉੱਠਦੇ, ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦੇ, ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਪਵਿੱਤਰ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਪੂਰਨਮਾਸੀ ਨੂੰ—ਜੋ ਪਾਰਵਤੀ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰੀਤ ਹੈ—ਉਹ ਸੁਗੰਧਿਤ ਚੰਦਨ, ਕਮਲ ਅਤੇ ਕਪੂਰ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰ ਜਾਂਦੇ। ਮਹਾਨ ਧਰਮ-ਸਥਾਨ ਵਿਚ, ਜਿੱਥੇ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਝੰਡਾ ਚੁਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਤੇ ਹੋਰ ਤਿਉਹਾਰ ਮਨਾਏ ਜਾਂਦੇ, ਉਹ ਰਾਜਾ ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਦੇ। ਉਹ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ਦੇ ਦੇਵਤੇ ਨੂੰ "ਅਰੁਣਾਚਲਨਾਥ, ਦਇਆ ਦੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ-ਸਮੁੰਦਰ" ਕਹਿ ਕੇ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦੇ। ਹਰ ਰੋਜ਼ ਉਹ ਪੰਜ ਅੰਮ੍ਰਿਤਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨਾਲ ਲਿੰਗ ਦਾ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰਦੇ। ਕਲਹਾਰਾ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਅਤੇ ਚਮਕਦੇ ਕੁਸਤੂਰੀ ਦੇ ਜਲ ਨਾਲ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਅਰਾਧਨਾ ਕਰਦੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਤੱਕ, ਉਹ ਰਾਜਾ ਪੂਰਨ ਆਤਮ-ਸਯੰਮ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। ਇੱਕ ਦਿਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੀਂਹ ਦੇ ਪਹਾੜ ਵਰਗਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕੀਤੇ, ਉੱਚੇ ਬਲਦ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਦਰਸ਼ਨ ਵੇਖਿਆ। ਉੱਥੇ ਵਸੀਸ਼ਠ ਵਰਗੇ ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਨਾਰਦ ਆਦਿ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਉਹ ਸਭ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਦਇਆ ਦੀ ਲਹਿਰਾਂ ਅਤੇ ਲੋਟਸ-ਸਰੂਪ ਅਨੁਭੂਤੀਆਂ ਵਿਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਅੱਠਾਂ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ। ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਬਿਨਤੀ ਕੀਤੀ: "ਮੈਂ ਹੀ ਇਹ ਕਰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਮੇਰੀ ਭੁੱਲ ਮਾਫ ਕਰੀ ਜਾਵੇ।" ਇਹ ਗੱਲ ਬੜੀ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਆਖੀ, ਅਤੇ ਦਇਆ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਸ਼ਵਾਸਨ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਸਭ ਕੁਝ ਵਿਧਾਨਵਾਰ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਯਾਦ ਕਰਵਾਇਆ, "ਹੇ ਪੁਰੰਦਰ, ਇਕ ਵਾਰੀ ਤੂੰ ਕੈਲਾਸ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਵੱਸਦਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਪਲ ਲਈ ਤੇਰੀ ਅਹੰਕਾਰਤਾ ਲਹਿ ਗਈ ਸੀ, ਤੇ ਤੂੰ ਨਿਵਰਤਾ ਵਿਚ ਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਫਿਰ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਉਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਮੇਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਇਹ ਧਰਤੀ ਮੇਰਾ ਆਸਥਾਨ ਬਣੀ। ਹੁਣ ਤੇਰੀ ਨਿਰੰਤਰ ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਦਿਨ-ਰਾਤ ਦੀ ਸੇਵਾ ਨਾਲ, ਆਕਾਸ਼, ਹਵਾ, ਅੱਗ, ਪਾਣੀ, ਧਰਤੀ, ਸੂਰਜ, ਚੰਦਰਮਾ, ਅਤੇ ਮਨ—ਇਹ ਸਭ ਤੇਰੀ ਪੂਜਾ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਹਨ।" "ਕਾਲ ਹੀ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ, ਵਸਤੂਆਂ ਅਤੇ ਰਾਹਾਂ ਨੂੰ ਬਦਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਮੇਰੇ ਬੇਅੰਤ ਚੇਤਨਾ ਅਤੇ ਆਨੰਦ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਕੁਝ ਲਹਿਰਾਂ ਉਠਦੀਆਂ ਹਨ। ਬੋਲੀ, ਲਕਸ਼ਮੀ, ਧੈਰਜ, ਵਿਸ਼ਵਾਸ, ਗਿਆਨ, ਸ੍ਵਾਹਾ, ਸ੍ਵਧਾ ਆਦਿ—ਇਹ ਸਭ ਮੇਰੀ ਮਹਾਨ ਸ਼ਕਤੀ, ਗੌਰੀ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਮਾਇਆ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਹੈ, ਦੇ ਰੂਪ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਹੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਪਾਲਨ, ਸੰਹਾਰ ਅਤੇ ਚਲਾਓ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ।" "ਮੋਹ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਮੇਰੀ ਮਹਾਨਤਾ ਨੂੰ ਸਮਝ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਲਿਆ। ਫਿਰ, ਪੁਰੰਦਰ ਵਾਂਗ, ਉਹ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਦਿਵ੍ਯ ਸੁਖਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦੇ ਰਹੇ। ਨੰਦਿਕੇਸ਼ਵਰ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਇਹ ਸਭ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ, ਉਹ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਏ। ਰਾਜਾ ਵਜ੍ਰਾਂਗਦ, ਜੋ ਹੁਣ ਸਭ ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਸੀ, ਉਥੇ ਹੀ ਰਹਿ ਗਿਆ। ਹੇ ਮਹਾਨ ਪੁਰਖ, ਮੈਂ ਤੇਨੂੰ ਸ਼ਿਵ-ਭਗਤੀ ਦੀ ਵਾਧੂ ਕਥਾ ਸੁਣਾਈ। ਇੱਥੇ ਵਧੇਰੇ ਬੋਲਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ—ਸੋਣਾਚਲ ਪਹਾੜ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ। ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ, ਵਿਸ਼ੁਵ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸ਼ੁਭ ਦਿਨਾਂ 'ਤੇ, ਇਹ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਬੜੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।