ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਕੁਝ ਜਾਨਵਰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਭੱਜ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਤੀਰ-ਕਮਾਨ ਨਾਲ ਲੈਸ ਤੇ ਬਲਸ਼ਾਲੀ ਯੋਧੇ ਦੌੜ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਹ ਯੋਧੇ ਦਿਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸਨ, ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦਾ ਪੱਕਾ ਇਰਾਦਾ ਰੱਖਦੇ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਨਰਕਾਸੁਰ ਜਿਹੇ ਦੁਸਟ ਬੱਚੇ ਅੱਗੇ ਵਧੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਇਹ ਕੀ ਹੈ?" ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ, "ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਵੀ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਕਿੰਨਾ ਵੀ ਤਾਕਤਵਰ ਹੋਵੇ, ਨਹੀਂ ਆ ਸਕਦਾ—ਇਹ ਥਾਂ ਤਪਸਵੀਆਂ ਦੀ ਹੈ।" ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਬਲਵਾਨ ਤੇ ਦੁਸਟ ਦਾਨਵ ਆਪਣੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਪੰਛੀਆਂ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਆਦਰ ਸਹਿਤ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਏ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਸਤ੍ਰੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਰੁਤਾਂ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਫਿਰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਸੋਭਾ ਤੇ ਆਕਰਸ਼ਣ ਉਸ ਦੀ ਤਪੱਸਿਆ ਵਿੱਚ ਪੱਕੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਸ ਤਪੱਸਿਆ ਵਾਲੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ, ਜੋ ਕਾਮਨਾ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਸੀ, ਬੁੱਢੇ ਆਦਮੀ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਬੁੱਢੇ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਤੇਰੀ ਤਪੱਸਿਆ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਕੀ ਹੈ?" ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ ਕਿ ਇੱਕ ਐਸਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਉਸ ਨੇ ਵੱਡੇ ਅਧਿਕਾਰ ਨਾਲ ਇੱਕ ਨਵਾਂ, ਮਹਾਨ ਹੁਮ ਦਿੱਤਾ। ਇੱਕ ਪਾਤਰ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਅਨਾਜ ਤੇ ਪੱਕੇ ਹੋਏ ਚਾਵਲ ਰੱਖੇ ਗਏ। ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਨਾਲ, ਇਹ ਕੰਮ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹਿਸ਼ਾਸੁਰ—ਭੈਂਸ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਦੈਤ—ਹੱਸਿਆ ਤੇ ਕਿਹਾ, "ਸੁਣੋ, ਕੁੜੀਏ, ਤਪਸਵਿਨੀ, ਮੇਰੀ ਸਾਰੀ ਦੌਲਤ ਬਾਰੇ। ਮੈਂ ਮਹਿਸ਼, ਮਹਾਨ ਵੀਰ, ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਹਾਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਸਨਮਾਨਤ। ਅਤੁੱਲ ਵੀਰਤਾ ਕੇਵਲ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਮੇਰੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ। ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ, ਇਹੀ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਤਪੱਸਿਆ ਦਾ ਫਲ ਹੈ।" ਉਸ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ, "ਤਪੱਸਿਆ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਆਦਿ ਤੋਂ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਨੂੰ ਉਤਪੰਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਨੌਂ ਨਿਧੀਆਂ ਸਦਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਹਨ।" ਉਸ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਤਪਸਵਿਨੀ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਈ। ਉਸ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, "ਮੈਂ ਲੰਮੀ ਤਪੱਸਿਆ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਬਣਾਂਗੀ।" ਜਦੋਂ ਵਿਰਾਚ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਾਰੀ-ਸਵਰੂਪ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਬੋਲਾਂ ਵਿਚ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ, ਉਸ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਮਹਿਸ਼ਾਸੁਰ ਉਸਨੂੰ ਹਥਿਆਉਣ ਲਈ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਮਾਇਆ ਨੂੰ, ਜੋ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜ੍ਹਾ ਵੇਖਿਆ। ਮਹਿਸ਼ਾਸੁਰ ਨੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਆਪਣੀਆਂ ਸਿੰਗਾਂ ਨਾਲ ਉੱਚੇ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਤੇ ਹਮਲੇ ਕੀਤੇ। ਫਿਰ ਦੇਵਤੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ, ਨਮਨ ਕਰਕੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਸਤਰ-ਸ਼ਸਤਰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਹਰੀ ਨੇ ਪੰਜ ਹਥਿਆਰ ਦਿੱਤੇ, ਸਦਾ-ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਦੱਸ। ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ, ਹੋਰ ਦੇਵਤੇ, ਪਹਾੜ ਤੇ ਸਮੁੰਦਰ—all ਨੇ ਹਥਿਆਰ ਦਿੱਤੇ। ਉਹ ਮਾਇਆ, ਜਿਸਦੇ ਅਨੇਕਾਂ ਹੱਥ ਸਨ, ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਹਥਿਆਰ ਫੜੀ ਖੜੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਜੋਤੀ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਗਈ, ਜਿਸਨੂੰ ਕੋਈ ਸਹਿ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਆਪਣੀ ਭਯਾਨਕ ਤੇਜਸਵੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵੀ ਅਸਹਿਣ ਸੀ। ਸਭ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਇਹ ਦੁਸਟ ਮਹਿਸ਼ਾਸੁਰ ਮਾਰਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਦੂਤਾਂ ਦੇ ਮਧੁਰ ਤੇ ਸੂਖਮ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ, ਉਸਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਮੋਹ ਕੇ, ਤੇ ਮੁੱਖ ਬਿੰਦੂਆਂ ਤੇ ਵਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਅਧਰਮ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਨ, ਜੇ ਉਹ ਧਰਮ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਲੈਣ, ਜਾਂ ਮਨ ਧਰਮ ਵੱਲ ਮੁੜ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਠੰਢ ਪੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਜਦੋਂ ਕ੍ਰੋਧ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਸਦਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ, ਗੌਰੀ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਆਚਾਰਯ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਲਿਆ, ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਕੇ ਆਖਿਆ, "ਜਾ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਮੁਨਿ, ਵਾਨਰ-ਮੁਖੀ ਤੇ ਮਾਇਆ ਵਾਲੇ! ਹੇ ਮੂੜ੍ਹ, ਤੂੰ ਅਰੁਣਾ ਪਹਾੜ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਤੰਗ ਨਾ ਕਰ।