ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତଥାଵିଧଂ ଶକ୍ରମାଶୀର୍ଭିରଭିନଂଦ୍ଯ ଚ
ଏଭଳି ଅବସ୍ଥାରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖି, ବୃହସ୍ପତି ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ ସ୍ବାଗତ କଲେ।
ଅନୁକୂଲୋ ନ କାଲୋଯଂ ସୁରେଶସ୍ଯ ତଵାଧୁନା ଦୃଷ୍ଟା ହି ପ୍ରଵରାଃ ସର୍ଵେ ମଯା ତତ୍ର ମହାସୁରାଃ
“ଏହି ସମୟ ତୁମ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ନୁହେଁ, ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ମୁଁ ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦାନବମାନେ ଦେଖିଛି।”
ଏକୈକୋପି ଵିଜେତୁଂ ତ୍ଵାଂ ଶକ୍ତଃ ସ୍ଯାଦିତି ମେ ମତିଃ ଦୃଷ୍ଟୋ ଵାପି ଶ୍ରୁତୋ ଵାପି ଯାଦୃଶୋ ହ୍ଯଵଲୋକିତଃ
“ସେମାନେ ପ୍ରତ୍ୟେକେ ଏକା ହେବା ସତ୍ତ୍ୱେ ମଧ୍ୟ ତୁମକୁ ଜିତିପାରିବେ, ମୋ ମନେ ଏହି ଭାବ। ଯେଉଁମାନେକୁ ଦେଖିଛି କିମ୍ବା ଶୁଣିଛି, ସେମାନଙ୍କର ଶକ୍ତି ଏମିତି।”
ବୃହସ୍ପତିଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଶକ୍ରଃ ସଂଭ୍ରମମାଗମତ
ବୃହସ୍ପତିଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ଇନ୍ଦ୍ର ଚିନ୍ତିତ ହେଲେ।
କିମତ୍ର ପ୍ରତିକର୍ତ୍ତଵ୍ଯଂ ଵଦ ତାଵଦ୍ବୃହସ୍ପତେ ମତ୍ସକାଶଂ ସମେଷ୍ଯଂତି ସ ଚ ଵୃତ୍ରୋ ମହା ବଲଃ ।। 5.2.35.
“ଏଠାରେ କଣ କରିବା ଉଚିତ, କୃପା କରି କହନ୍ତୁ ବୃହସ୍ପତି। ସେମାନେ ମୋ ପାଖକୁ ଆସିବେ, ଏବଂ ବୃତ୍ରାସୁର ବହୁତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ।”
ଇତି ଶକ୍ରଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ବୃହସ୍ପତିରୁଵାଚ ତମ୍
ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ବୃହସ୍ପତି ତାଙ୍କୁ କହିଲେ:
ମହାକାଲଵନେ ରମ୍ଯେ ଖଂଡେଶ୍ଵରସ୍ଯ ଦକ୍ଷିଣେ
“ବଡ଼ କାଳବନରେ, ଖଣ୍ଡେଶ୍ୱରଙ୍କ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ—”
ତଦାରାଧଯ ଯତ୍ନେନ ତତ୍ତେ କାମଂ ପ୍ରଦାସ୍ଯତି
“ସେଠାରେ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ପୂଜା କର; ସେ ତୁମ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିଦେବେ।”
ମହାକାଲଵନେ ଦେଵି ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଲିଂଗମନୁତ୍ତମମ୍
“ବଡ଼ କାଳବନରେ, ହେ ଦେବୀ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଲିଙ୍ଗ ଦେଖି—”
ନମୋ ଦେଵାଧିଦେଵାଯ ଶଂକରାଯ ଵୃଷାଯ ଚ ଵରେଣ୍ଯାଯ ନମୋ ନିତ୍ଯଂ ନମସ୍ତେ ସର୍ଵକାମଦ
“ଦେବତାମାନଙ୍କର ଦେବତା, ଶଙ୍କର, ବୃଷ ଧ୍ୱଜୀ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସବୁ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରୁଥିବା ଆପଣଙ୍କୁ ମୁଁ ସଦା ନମସ୍କାର କରେ।
ଆଦ୍ଯଃ ପ୍ରଜା ସୃଷ୍ଟିକରସ୍ତ୍ଵମେଵ କାଲଃ ପ୍ରଜାଃ ସଂହରସି ତ୍ଵମେଵ
ତୁମେ ସମସ୍ତ ପ୍ରଜାଙ୍କର ଆଦି ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା; ତୁମେ ହିଁ ସମୟ ହୋଇ ସମସ୍ତ ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ସଂହାର କରୁଛ।
ଚଂଦ୍ରଶ୍ଚ ସୂର୍ଯଃ ପଵନ ସ୍ତ୍ଵମେଵ ଧାତା ଵିଧାତା ପରମଃ ପୁରାଣଃ ଡିଂଡିର୍ମହାକାଲ ଵୃଷସ୍ତ୍ଵମେଵ ଵିନାଯକୋ ଗୁହ୍ଯଵରସ୍ତ୍ଵମେଵ
ତୁମେ ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ପବନ; ତୁମେ ପାଳକ, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପୁରାତନ; ତୁମେ ମହାକାଳ, ବୃଷଭ, ବିଘ୍ନବିନାଶକ ଓ ଗୁପ୍ତ ଦାନ ଦେଇଥିବା।
ଇତୀରିତାଂ ସ୍ତୁତିଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଲିଂଗେନୋକ୍ତଃ ଶତକ୍ରତୁଃ ହନିଷ୍ଯସି ନ ସଂଦେହୋ ଵୃତ୍ରଂ ରିପୁଵିଦାରଣ
ଏହି ପ୍ରଶଂସା ଶୁଣି, ଲିଙ୍ଗ ଦ୍ୱାରା ଶତକ୍ରୁତୁଙ୍କୁ କୁହାଗଲା: 'ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ଭାବେ ଶତ୍ରୁ ଭଞ୍ଜକ ବୃତ୍ରକୁ ବଧ କରିବ।'
ତସ୍ଯ ଲିଂଗସ୍ଯ ମାହାତ୍ମ୍ଯାଦପାଂ ଫେନେନ ପାର୍ଵତି
ହେ ପାର୍ବତୀ, ସେଇ ଲିଙ୍ଗର ମହିମାରୁ, ଜଳର ଫେନ ମାଧ୍ୟମରେ—
ନିହତ୍ଯ ଦାନଵାନ୍ପଶ୍ଚାଲ୍ଲୀଲଯା ରଣକର୍କଶଃ 5.2.35.
ଦାନବମାନେକୁ ସହଜରେ ବଧ କରି, ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୟଙ୍କର ଥିଲେ—
ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯାଧ୍ଯକ୍ଷତାଂ ପ୍ରାପ୍ତା ଭଵଂତୋ ମତ୍ପରାକ୍ରମାତ୍
ମୋର ଶକ୍ତିରେ, ତୁମେମାନେ ସମସ୍ତେ ତିନି ଲୋକର ଅଧିପତି ହେବାକୁ ସମର୍ଥ ହେଲେ।
ଅସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ ମାହାତ୍ମ୍ଯାଦ୍ଧତୋ ଵୃତ୍ରୋ ମହାସୁରଃ
ଏହି ଦେବତାଙ୍କର ମହିମାରୁ, ମହାସୁର ବୃତ୍ର ବଧ ହେଲା।
ଇନ୍ଦ୍ରେଣାରାଧିତୋ ଯସ୍ମାଦ୍ଦେଵଦେଵୋ ମହେଶ୍ଵରଃ
ଇନ୍ଦ୍ର ଯେହেতୁ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଉପାସନା କରିଥିଲେ—
ଦର୍ଶନାଦସ୍ଯ ଲିଂଗସ୍ଯ ପୁରୀମିଂଦ୍ରସ୍ଯ ଶୋଭନାମ୍
ଏହି ଲିଙ୍ଗକୁ ଦେଖିଲେ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଶୋଭାମୟ ପୁରୀ—
ଯଃ ପଶ୍ଯତି ନରୋ ନିତ୍ଯଂ ଶ୍ରୀଇନ୍ଦ୍ରେଶ୍ଵରସଂଜ୍ଞକମ୍
ଯିଏ ନିତ୍ୟ ଶ୍ରୀଇନ୍ଦ୍ରେଶ୍ୱର ନାମକ ଲିଙ୍ଗକୁ ଦେଖେ—
ଇଂଦ୍ରେଣାରାଧିତଂ ଲିଂଗଂ ଭକ୍ତ୍ଯା ଯଃ ପୂଜଯିଷ୍ଯତି
ଯିଏ ଭକ୍ତି ସହିତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଉପାସିତ ଏହି ଲିଙ୍ଗକୁ ପୂଜା କରିଥାଏ—
ଯେନ ଚେଂଦ୍ରେଶ୍ଵରୋ ଦେଵୋ ଭକ୍ତ୍ଯା ସମ୍ଯକ୍ପ୍ରପୂଜିତଃ ମୁନଯୋ ଲୋକପାଲାଶ୍ଚ ପୂଜିତାଃ ସ୍ଯୁର୍ନ ସଂଶଯଃ
ଯାହା ଭକ୍ତି ସହିତ ଠିକ୍ ଭାବେ ଇନ୍ଦ୍ରେଶ୍ୱର ଦେବଙ୍କୁ ପୂଜା କରେ, ସେ ମୁନିମାନେ ଓ ଲୋକପାଳମାନେ ମଧ୍ୟ ପୂଜିତ ହୁଅନ୍ତି—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତଃ ସ ସୁରୈଃ ଶକ୍ରୋ ଵୈକୁଣ୍ଠାଦ୍ଯୈଃ ସମଂତତଃ
ଏଭଳି କୁହାଯିବା ପରେ, ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ସହିତ ଭଗବାନ୍ ଶକ୍ର ଓ ବୈକୁଣ୍ଠ ଆଦି ଦେବତାମାନେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ।
ଇଂଦ୍ରେଶ୍ଵରସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ ପ୍ରଭାଵଃ କଥିତସ୍ତ୍ଵଯମ୍
ଏହିଭଳି ଇନ୍ଦ୍ରେଶ୍ୱର ଦେବଙ୍କର ପ୍ରଭାବ କଥାହେଉଛି।
ଯସ୍ଯ ଦର୍ଶନମାତ୍ରେଣ ପୁତ୍ରଵାଞ୍ଜାଯତେ ନରଃ
ଯାହାଙ୍କୁ କେବଳ ଦେଖିଲେ, ଏକ ପୁଅ ମିଳେ।
ବ୍ରହ୍ମଵଂଶସମୁତ୍ପନ୍ନୋ ମୃକଣ୍ଡୋନାମ ତାପସଃ
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ବଂଶରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ ମୃକଣ୍ଡୁ ନାମକ ଏକ ତାପସ।
ପୁତ୍ରାର୍ଥଂ ଚିନ୍ତଯାମାମ କଥଂ ପୁତ୍ରୋ ଭଵେଦିତି
ପୁଅ ପାଇବା ଆଶାରେ, ସେ ଚିନ୍ତା କଲେ—'କିପରି ମୋତେ ପୁଅ ମିଳିବ?'
ତସ୍ମାତ୍ତପଃ କରିଷ୍ଯାମି ଯେନ ମେ ତନଯୋ ଭଵେତ୍
ସେଠାରୁ, 'ମୁଁ ଏମିତି ତପସ୍ୟା କରିବି, ଯାହାଦ୍ୱାରା ମୋତେ ପୁଅ ମିଳିବ' ବୋଲି ଠାଣ୍ଡା କଲେ।
ଚକାର ଵସତିଂ ଚାପି ତପସେ ଭାଵିତାତ୍ମଵାନ୍
ସେ ନିଜ ମନକୁ ଶୁଦ୍ଧ କରି, ତପସ୍ୟା ପାଇଁ ସେଠାରେ ନିଜର ଆଶ୍ରୟ ଗଢ଼ିଲେ।
ଶାକମୂଲଫଲାହାରଃ ପର୍ଣାଶ୍ଯେକଦ୍ଵିପର୍ଣଭୁକ୍
ସେ ଶାକ, ମୂଳ ଓ ଫଳ ଖାଇଥିଲେ, କେବେ କେବେ ଏକଟି କିମ୍ବା ଦୁଇଟି ପତ୍ର ମାତ୍ର ଭୋଜନ କରୁଥିଲେ।