ନ ମେ ଵେତ୍ତି ପରଂ ରୂପଂ ସ୍ଵଯଂ ସାକ୍ଷାତ୍ପ୍ରଜାପତିଃ 5.2.25.
ପ୍ରଜାପତି ନିଜେ ମଧ୍ୟ ମୋର ପରମ ରୂପକୁ ସଠିକ୍ ଭାବେ ଜାଣିନାହାନ୍ତି।
ଯଦେତଦ୍ଦୃଶ୍ଯତେ ତେଜୋ ଲିଂଗରୂପଂ ଯଶସ୍ଵିନି
ହେ ଯଶସ୍ବିନୀ, ଏହି ଯେ ତେଜ ଦେଖାଯାଉଛି ଲିଙ୍ଗ ରୂପରେ—
ଅନେକଜନ୍ମସଂଶୁଦ୍ଧା ଯୋଗିନୋଽନୁଗ୍ରହାନ୍ମମ
ଅନେକ ଜନ୍ମରେ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇଥିବା ଯୋଗୀମାନେ, ମୋର କୃପାରେ,
ଈଶ୍ଵର ଉଵାଚ ଯସ୍ଯ ଦର୍ଶନମାତ୍ରେଣ ନିଷ୍କଲଂକୋ ନରୋ ଭଵେତ୍
ଇଶ୍ୱର କହିଲେ: ଯାହାଙ୍କୁ ଦେଖିବାମାତ୍ରେ ଏକ ମଣିଷ ନିର୍ମଳ ହୋଇଯାଏ—
ଅତ୍ରିର୍ନାମ ମହାଭାଗୋ ବ୍ରହ୍ମଣୋ ମାନସଃ ସୁତଃ
ଏକ ଅତି ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଅତ୍ରି ନାମକ ବ୍ୟକ୍ତି ଥିଲେ, ସେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ମନସ ପୁତ୍ର।
ତସ୍ଯ ପୁତ୍ରୋଽଭଵତ୍ସୋମୋ ଦକ୍ଷୋଥ ମାତୃଭାଗତଃ
ତାଙ୍କର ପୁଅ ହେଲେ ସୋମ; ପରେ, ମାତାଙ୍କର ଅଂଶରୁ ଦକ୍ଷ ହେଲେ।
ସୋମପତ୍ନ୍ଯୋ ହି ମଂତଵ୍ଯାସ୍ତାସାଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠା ତୁ ରୋହିଣୀ
ସୋମଙ୍କର ଯେଉଁମାନେ ଜଣେ ଜଣେ ପତ୍ନୀ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରୋହିଣୀ ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ଇତରାଃ ପ୍ରୋଚୁରାଗତ୍ଯ ଦକ୍ଷସ୍ଯାଗ୍ରେ ଯଥାତଥମ୍
ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପତ୍ନୀମାନେ ଆସି, ଦକ୍ଷଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଯଥାଯଥ ଭାବରେ କଥା କହିଲେ।
ଯଦା ନ ଵାରିତସ୍ତସ୍ଥୌ ଦକ୍ଷଃ କୁଦ୍ଧସ୍ତଦା ପ୍ରିଯେ
ପ୍ରିୟେ, ଡକ୍ଷ କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଏବଂ କେହି ତାଙ୍କୁ ରୋକିପାରିଲେ ନାହିଁ, ସେ ଦୃଢ଼ ରହିଗଲେ।
ଏଵଂ ଶପ୍ତସ୍ତୁ ସୋମୋ ଵୈ ତଦା ହ୍ଯଂତର୍ହିତୋଽଭଵତ୍
ଏଭଳି ଶାପ ଦେଇଯିବା ପରେ, ସୋମ ସେହି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଇଗଲେ।
ଅନେକତ୍ଵଂ ଵିହାଯୈତଜ୍ଜଲଦେହଂ ସନାତନମ୍
ସେ ନିଜର ଅନେକ ଆକାରକୁ ଛାଡ଼ି, ସେହି ଚିରଯୁଗୀ ଜଳ ଶରୀରକୁ ପରିତ୍ୟାଗ କଲେ।
ଏଵମଂତର୍ହିତଃ ସୋମୋ ଗତୋ ଵୈ ଦକ୍ଷଶାପତଃ ଵୈରାଜଂ ବ୍ରହ୍ମସଦନଂ ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ସମୁପସ୍ଥିତାଃ
ଡକ୍ଷଙ୍କ ଶାପରେ ଲୁଚି ଯିବା ପରେ, ସୋମ ଦୀପ୍ତିମାନ ଦେବମାନେ ସହିତ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ନିବାସକୁ ଗଲେ।
ତସ୍ଯାଗ୍ରେ କଥଯାମାସୁର୍ନମସ୍କୃତ୍ଯ ପୁନଃପୁନଃ 5.2.26.
ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ, ଦେବମାନେ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର କରି ଆପଣାଙ୍କ କଥା କହିଲେ।
ସ୍ରଷ୍ଟା ଚ ହଵ୍ଯକଵ୍ଯାନାଂ ପାହି ନଃ ଶରଣାଗତାନ୍
ହେ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ହବ୍ୟ କବ୍ୟର ନାୟକ, ଆମେ ଆପଣଙ୍କ ଶରଣକୁ ଆସିଛୁ, ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।
ଆଶ୍ଵାସଯାମାସ ସୁରାନ୍ସୁଶ୍ଲିଷ୍ଟୈର୍ଵଚନାଂବୁଭିଃ
ସେ ଦେବମାନେଙ୍କୁ ମୃଦୁ ଓ ସ୍ନେହଭରା କଥାରେ ଆଶ୍ୱାସନ ଦେଲେ।
ଶାପାଂତଂ ଭଗଵାନ୍ଦେଵୋ ଵିଷ୍ଣୁରେଵ କରିଷ୍ଯତି ଶରଣ୍ଯଂ ଶରଣଂ ଵିଷ୍ଣୁମୁପତସ୍ଥୁର୍ଗତଵ୍ଯଥାଃ
ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ଏକାମେ ଏହି ଶାପର ଶେଷ କରିବେ; ଦୁଃଖ ଛାଡ଼ି, ସେମାନେ ଶରଣ୍ୟ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଯାଇଲେ।
ବ୍ରହ୍ମଣା ସହିତା ଦେଵି ସ୍ତୁତିଂ ଚକ୍ରୁଃ ସମାହିତାଃ ନମସ୍ତେଽସ୍ତୁ ହୃଷୀକେଶ ମହାପୁରୁଷପୂର୍ଵଜ
ବ୍ରହ୍ମା ସହିତ, ହେ ଦେବୀ, ସେମାନେ ଏକାଗ୍ର ମନରେ ସ୍ତୁତି କଲେ: 'ହୃଷୀକେଶ, ମହାପୁରୁଷଙ୍କ ପୂର୍ବଜ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।'
ନାରାଯଣ ଜଗନ୍ନାଥ ଦେଵାସ୍ତ୍ଵାଂ ଶରଣଂ ଗତାଃ
ନାରାୟଣ, ଜଗତ୍ନାଥ, ଦେବମାନେ ଆପଣଙ୍କ ଶରଣକୁ ଆସିଛନ୍ତି।
ତ୍ଵଂ ହି ନଃ ପରମୋ ଦେଵୋ ବ୍ରହ୍ମାଦୀନାଂ ସୁରୋତ୍ତମ
ଆପଣ ଆମ ପ୍ରମୁଖ ଦେବତା, ବ୍ରହ୍ମା ଆଦି ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ।
ଵିନା ସୋମେନ ଚୌଷଧ୍ଯୋ ନଷ୍ଟା ଦେଵ ମହୀତଲେ
ହେ ଦେବ, ସୋମ ବିନା ପୃଥିବୀରେ ଔଷଧିମାନେ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଇଛନ୍ତି।
ଭଯଂ ତ୍ଯଜଧ୍ଵମମରା ଅଭଯଂ ଵୋ ଦଦାମ୍ଯହମ୍
ଅମରମାନେ, ଭୟ ଛାଡ଼ିଦିଅ; ମୁଁ ତୁମକୁ ଭୟରୁ ମୁକ୍ତି ଦେଉଛି।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ତୁ ଭଗଵାନ୍ଵିସୃଜ୍ଯ ତ୍ରିଦଶେଶ୍ଵରାନ୍
ଏଭଳି କହି, ଭଗବାନ ଦେବମାନେଙ୍କ ନାୟକମାନେକୁ ଯିବାକୁ ଦେଲେ।
ଯଦା ସ୍ମୃତୋ ନ ଚାଭ୍ଯେତି ତଦା କ୍ରୁଦ୍ଧୋ ଜନାର୍ଦନଃ 5.2.26.
ସେ ଯେତେବେଳେ ସ୍ମରଣ କରାଯାଇଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ସମ୍ମୁଖରେ ଆସିଲେ ନାହିଁ, ତେବେ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ କ୍ରୋଧିତ ହୁଅନ୍ତି।
ଦେଵୈରସୁରସଂଘୈଶ୍ଚ ମଥ୍ଯତାଂ କଲଶୋଦଧିଃ
ଦେବମାନେ ଓ ଅସୁରମାନେ ସମୁଦ୍ରକୁ କଳଶ ଦ୍ୱାରା ମଥନ କରନ୍ତୁ।
ଅମୃତଂ ତତ୍ର ଲପ୍ସ୍ଯଧ୍ଵଂ ରତ୍ନାନି ଵିଵିଧାନି ଚ
ସେଠାରେ ତୁମେ ଅମୃତ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ରତ୍ନ ପାଇବେ।
ମଂଥାନଂ ମଂଦରଂ କୃତ୍ଵା ନେତ୍ରଂ କୃତ୍ଵା ଚ ଵାସୁକିମ୍
ମନ୍ଦର ପାହାଡ଼କୁ ମଥାନ ଦଣ୍ଡ ଭାବେ ଏବଂ ବାସୁକିକୁ ଦୂରୀ ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରି ମଥନ କର।
ସୋମାର୍ଥେ ଚ ପୁରା ଦେଵି ତଥୈଵାସୁରଦାନଵାଃ
ହେ ଦେବୀ, ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ସୋମଙ୍କ ପାଇଁ ଏହିପରି ଅସୁର ଓ ଦାନବମାନେ—
ଵିବୁଧାଃ ସହିତାଃ ସର୍ଵେ ଯତଃ ପୁଚ୍ଛଂ ତତଃ ସ୍ଥିତାଃ
ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଏକସাথে ପୁଛରେ ଦଢି ହୋଇ ଦାଉଥିଲେ।
ଶିରସ୍ଯୁଦ୍ଯମ୍ଯ ନାଗ ସ୍ଯ ପୁନଃ ପୁନରଵାକ୍ଷିପତ୍
ସେମାନେ ସାପର ମୁଣ୍ଡକୁ ଉଠାଇ ଆଉ ଆଉ ତଳକୁ ଫିଙ୍ଗୁଥିଲେ।
ତତ୍ର ନାନାଜଲଚରା ଵିନିଷ୍ପିଷ୍ଟା ମହାଦ୍ରିଣା
ସେଠାରେ ବିଭିନ୍ନ ପାଣିଜୀବମାନେ ବଡ଼ ପାହାଡ଼ରେ ଚିପି ଯାଉଥିଲେ।