ଉପାଯଂ ଦୃଷ୍ଟଵାଂସ୍ତତ୍ର ଦେଵାନାଂ ଗୁରୁରଗ୍ରଣୀଃ
ସେଠାରେ, ଦେବତାମାନଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ ଗୁରୁ ଏକ ଉପାୟ ଦେଖିଲେ।
ଗଚ୍ଛଂତୁ ତ୍ରିଦଶାଃ ସର୍ଵେ ଶିଵସ୍ଯ ତୁ ସମୀପତଃ
ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଶିବଙ୍କ ସମୀପକୁ ଯାଉନ୍ତୁ।
ଇତି ନିଶ୍ଚିତ୍ଯ ତେ ଦେଵି ଜଗ୍ମୁଃ ଶୀଘ୍ରଂ ସୁରାସ୍ତଦା 5.2.20.
ଏଭଳି ନିଷ୍ପତ୍ତି କରି, ହେ ଦେବୀ, ସେଇ ସମୟରେ ଦେବତାମାନେ ତୁରନ୍ତ ଚଲିଗଲେ।
ଗଣାନାମଧିପୋ ନଂଦୀ ଦ୍ଵାରି ତିଷ୍ଠତି ଯତ୍ନତଃ
ଗଣମାନଙ୍କର ଅଧିପତି ନନ୍ଦୀ ସତର୍କ ଭାବେ ଦ୍ୱାରରେ ଦଢ଼ିଆ ହୋଇ ରହିଛନ୍ତି।
ଅଥ ପ୍ରଵେଶୋ ଦେଵାନାଂ ଦୁଷ୍କରୋ ମମ ପାର୍ଶ୍ଵତଃ
ତେଣୁ, ମୋ ପାଖକୁ ଦେବତାମାନେ ପ୍ରବେଶ କରିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ କଠିନ।
ଅଗ୍ନିନା ତଦ୍ଧିତଂ ଵାକ୍ଯମୁକ୍ତଂ ତେଷାଂ ପୁରଃ ଶୁଭମ୍
ତାପରେ ଅଗ୍ନି ତାଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ସମ୍ମୁଖରେ ଶୁଭ ଉକ୍ତି କହିଲେ।
ଵଂଚଯିତ୍ଵା ପ୍ରତୀହାରଂ କୃତଂ ତେନ ତଥୈଵ ଚ
ସେ ପ୍ରବେଶଦ୍ୱାରରକ୍ଷକଙ୍କୁ ଠକାଇ, ସେହିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ।
ଇନ୍ଦ୍ରାଦ୍ଯା ଅମରା ଦେଵା ଦ୍ଵାରି ତିଷ୍ଠଂତି ସଂଯତାଃ
ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଆଦି ଅମର ଦେବତାମାନେ ଦ୍ୱାରରେ ନିୟମିତ ଭାବେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହୋଇ ଦଢ଼ି ରହିଥିଲେ।
ତତଶ୍ଚ ତୈ- କୁତୋ ମହ୍ଯଂ ପ୍ରଣାମଶ୍ଚ ଯଥାକ୍ରମମ୍
ତାଙ୍କଠାରୁ ପରେ ପରେ ମୋତେ ଯଥାନୁକ୍ରମେ ଶୁଭେଚ୍ଛା ମିଳିଲା।
ତୈରୁକ୍ତଂ ତ୍ଯଜ୍ଯତାଂ ଚୈଵ ସଂଭୋଗସ୍ତୁ ସୁଦାରୁଣଃ
ସେମାନେ କହିଲେ, 'ଏହି ଭୟଙ୍କର ଭୋଗକୁ ଛାଡ଼ିଦିଅ।'
ତତଃ ଶପ୍ତୋ ମଯା ନଂଦୀ ଭୂଲୋକଂ ଗଚ୍ଛ ସତ୍ଵରମ୍
ତାପରେ ମୁଁ ନନ୍ଦିଙ୍କୁ ଶାପ ଦେଲି, 'ତୁମେ ତୁରନ୍ତ ଭୂଲୋକକୁ ଯାଅ।'
ସୋଚ୍ଛ୍ଵାସହୃଦଯୋ ଦୀନୋ ଦୁଃଖଵ୍ଯାକୁଲଲୋଚନଃ
ତାଙ୍କ ହୃଦୟ ଦୀର୍ଘ ନିଶ୍ୱାସରେ ଭରିଥିଲା, ମନ ଭାଙ୍ଗିଯାଇଥିଲା, ଚକ୍ଷୁ ଦୁଃଖରେ ଭରିଯାଇଥିଲା।
ଵଂଚିତଶ୍ଚାଗ୍ନିନା ବାଢଂ ଵାସଵେନ ଵିଶେଷତଃ 5.2.20.
ସେ ଅଗ୍ନି ଓ ବିଶେଷକରି ବାସବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭଲଭାବେ ଠକାଯାଇଥିଲେ।
ସ ଦୃଷ୍ଟୋ ଲୋକପାଲୈସ୍ତୁ ତାମଵସ୍ଥାଂ ଗତୋ ଗଣଃ
ସେ ଗଣ, ଏପରି ଦୁଃଖଦ ଅବସ୍ଥାକୁ ପହଞ୍ଚି, ଲୋକପାଳମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ସର୍ଵଂ ନିଵେଦିତଂ ତେନ ତେଷାମଗ୍ରେ ଚ ନଂଦିନା
ନନ୍ଦି ସେମାନଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ସମସ୍ତ କଥା ଖୋଲି କହିଲେ।
ତତଶ୍ଚ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ନଂଦୀ ରୋମାଂଚକଂଚୁକଃ ପୂଜଯାମାସ ଵିଧିଵଦ୍ଧୃତ୍ଵା କପାଲିକୀଂ ତନୁମ୍
ସେଇ କଥା ଶୁଣି, ନନ୍ଦିଙ୍କ ଲୋମ ଦେହରେ ଦାଁଡିଯାଇଲା, ସେ କପାଳିକ ରୂପ ଧରି ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ପୂଜା କଲେ।
ଅଶରୀରସମୁତ୍ପନ୍ନା ଵାଣୀ ଲିଂଗାତ୍ତଦା ପ୍ରିଯେ ପୂଜିତୋଽସୌ ମହାଭକ୍ତ୍ଯା ପ୍ରତୀହାରେଣ ନଂଦିନା
ତାପରେ, ପ୍ରିୟେ, ଲିଙ୍ଗରୁ ଦେହବିହୀନ ଧ୍ୱନି ଉଦ୍ଭବିତ ହେଲା; ଦ୍ୱାରରକ୍ଷକ ନନ୍ଦି ତାଙ୍କୁ ଗଭୀର ଭକ୍ତିରେ ପୂଜା କଲେ।
ତଦାପ୍ରଭୃତି ଲୋକେସ୍ମିନ୍ପ୍ରତୀହାରେଶ୍ଵରେଶ୍ଵରଃ ପ୍ରଭାଵଃ ସର୍ଵଲୋକାନାମତ୍ଯଭୀଷ୍ଟଫଲପ୍ରଦଃ
ସେଇ ସମୟରୁ ଏହି ଲୋକରେ, ଦ୍ୱାରରକ୍ଷକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କୁ ଅତି ଆକାଂକ୍ଷିତ ଫଳ ଦେଇଥିବା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଲେ।
ପୂଜଯିଷ୍ଯଂତି ଯେ ଭକ୍ତ୍ଯା ପ୍ରତୀହାରେଶ୍ଵରଂ ଶିଵମ୍
ଯେମାନେ ଭକ୍ତିରେ ଦ୍ୱାରରକ୍ଷକଙ୍କ ମହେଶ୍ୱର ଶିବଙ୍କୁ ପୂଜିବେ,
ସପ୍ତଜନ୍ମକୃତଂ ପାପଂ ସ୍ଵଲ୍ପଂ ଵା ଯଦି ଵା ବହୁ
ସେମାନଙ୍କ ସପ୍ତଜନ୍ମର ତଳିଥିବା ପାପ, ଅଳ୍ପ ହେଉ କି ବେଶି, ସବୁ ଦୂର ହେବ।
ମନସା ଯେ ସ୍ମରିଷ୍ଯତି ପ୍ରତୀହାରେଶ୍ଵରଂ ଶିଵମ୍
ଯେଉଁମାନେ ମନରେ ଦ୍ୱାରରକ୍ଷକଙ୍କ ମହେଶ୍ୱର ଶିବଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିବେ,
ଈଶ୍ଵର ଉଵାଚ ଯସ୍ଯ ଦର୍ଶନମାତ୍ରେଣ ତିର୍ଯଗ୍ଯୋନିର୍ନ ଲଭ୍ଯତେ
ଈଶ୍ୱର କହିଲେ: ତାଙ୍କୁ କେବଳ ଦେଖିଲେ ମାନେ, ପଶୁ ଯୋନିରେ ଜନ୍ମ ମିଳେ ନାହିଁ।
କୌଶିକୋନାମ ରାଜାଭୂତ୍କୁକ୍କୁଟୋ ଜାଯତେ ସଦା
କୌଶିକ ନାମକ ଏକ ରାଜା ଥିଲେ; ସେ ସଦା କୁକୁଡ଼ିରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି।
ଵ୍ଯାପ୍ତା ଚ ପୃଥିଵୀ ତେନ ସଶୈଲଵନକାନନା
ସେ ଏପରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ ଯେ, ପୃଥିବୀ ସମେତ ପାହାଡ଼, ଜଙ୍ଗଲ ଓ ଉଦ୍ୟାନ ସବୁ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭରିଯାଇଥିଲା।
ଵିଶାଲାନାମ ଵିଖ୍ଯାତା ଭାର୍ଯା ତସ୍ଯ ମହୀପତେଃ
ସେ ରାଜାଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ବିଶାଳା, ସେ ନାମରେ ସେ ଖୁବ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥିଲେ।
ତଯା ଚକାର ସହିତଃ ସ ରାଜ୍ଯଂ ରାଜସତ୍ତମଃ
ସେ ରାଜା, ତାଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟାଙ୍କ ସହିତ ଏକଠି ରାଜ୍ୟ ଶାସନ କରୁଥିଲେ।
ତଯା ସାର୍ଦ୍ଧଂ କଦାଚିଚ୍ଚ ସୁରତଂ ନାସ୍ତି ପାର୍ଵତି
ହେ ପାର୍ବତୀ, ତଥାପି ସେ ଭାର୍ଯ୍ୟାଙ୍କ ସହିତ କେବେ ମଧୁର ସମ୍ପର୍କ ହେବାକୁ ଦେଖାଯାଇନଥିଲା।
ଏଵଂ ଗଚ୍ଛତି କାଲେ ତୁ ସହ ରାଜ୍ଞା ସ୍ମରାତୁରା ଦଦର୍ଶ କୀଟମିଥୁନମନଂଗକଲହାତୁରମ୍
ଏଭଳି ଭାବେ ସମୟ କଟିଯିବା ସମୟରେ, ରାଜାଙ୍କ ସହ ରାଣୀ ମନରେ ଆକାଂକ୍ଷାରେ ପୀଡିତ ହେଉଥିଲେ, ଏବଂ ସେମାନେ ଦୁଇଜଣ ଏକଠି ଥିବା ସମୟରେ, ପ୍ରେମ ଝଗଡାରେ ଅଶାନ୍ତ ଥିବା କିଟପତଙ୍ଗ ଦମ୍ପତିକୁ ଦେଖିଲେ।
ପ୍ରସାଦଯଂସ୍ତଥା କୀଟଃ ସ୍ଵାଂ ପ୍ରିଯାଂ ଚ ମୁହୁର୍ମୁହୁଃ
ସେ କିଟପତଙ୍ଗ, ପୁନିପୁନି ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟାକୁ ଖୁସି କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲେ।
ଭଜସ୍ଵ ମାଂ ଯଥାକାମମନଂଗଶରପୀଡିତମ୍
ମୁଁ ପ୍ରେମର ଶରରେ ବିଧ୍ୱଂସ୍ତ, ତୁମେ ଯେପରି ଇଚ୍ଛା କର, ମୋତେ ଆଲିଙ୍ଗନ କର।