କୋ ଭଵାନ୍କିଂ ନିମିତ୍ତଂ ତୁ ଇହ ଵା କିମୁପାଗତଃ
ତୁମେ କିଏ? କେଉଁ କାରଣରୁ ଏଠାକୁ ଆସିଛ?
ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପ୍ରୋକ୍ତଂ ତେନୈଵ ସାଦରମ୍ ପ୍ରଜାପତେ ମହାଭାଗ କିଂ କରୋମି ଦିଶସ୍ଵ ମାମ୍
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ସେ ଆଦର ସହିତ କହିଲେ: 'ହେ ପ୍ରଜାପତି, ମୋତେ କ'ଣ କରିବାକୁ ଦେଖାଅ, ମୁଁ କଣ କରିବି?'
ବ୍ରହ୍ମୋଵାଚ ମଯା ତୁ ସୃଷ୍ଟିକାମେନ ଯେ ପ୍ରଜାପତଯଃ କୃତାଃ
ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ: 'ମୋ ଜନ୍ମ ଇଚ୍ଛାରୁ, ମୁଁ ପ୍ରଜାପତିମାନେ ତିଆରି କରିଛି।'
ତ୍ଵମଗ୍ରଣୀଃ ପ୍ରଜାସର୍ଗେ ତ୍ଵଦଧୀନମିଦଂ ଜଗତ୍
ପ୍ରଜା ସୃଷ୍ଟିରେ ତୁମେ ସବୁଠାରୁ ପ୍ରଥମ, ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତ ତୁମ ଅଧୀନ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତୋ ବ୍ରହ୍ମଣା ଦେଵି ଜଗାମାଦର୍ଶନଂ ସ୍ମରଃ
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ହେ ଦେବୀ, ସ୍ମର ଦୃଶ୍ୟରୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଗଲେ।
ମଦ୍ଵଚୋ ନ କୃତଂ ଯସ୍ମାଦ୍ଭଵନେତ୍ରୋଦ୍ଭଵାଗ୍ନିନା ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ପ୍ରଣତୋ ଭୂତ୍ଵା ପ୍ରହ୍ଵଃ ପ୍ରାଂଜଲିରବ୍ରଵୀତ୍
ମୋ କଥା ମାନାଯାଇନଥିଲାବେଳେ, ତୁମର ନୟନରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଅଗ୍ନିରୁ, ସେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇ ହାତ ଜୋଡି କହିଲେ—
ପ୍ରସୀଦ ଦେଵଦେଵେଶ ଅନନ୍ଯଗତିକେ ମଯି 5.2.13.
'ହେ ଦେବତାଙ୍କର ଦେବ, ମୋ ଉପରେ କୃପା କର, ମୋ ପାଖରେ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଆଶ୍ରୟ ନାହିଁ।'
ଯସ୍ମାତ୍ତେ ଭକ୍ତିରତୁଲା ମମୋପରି ମହାମତେ
'ତୁମର ମୋ ପ୍ରତି ଅପୂର୍ବ ଭକ୍ତି ଦେଖି, ହେ ମହାବୁଦ୍ଧିମାନ—'
କାମିନୀନାଂ କଟାକ୍ଷେଷୁ କେଶପାଶେଷୁ ଚୈଵ ହି
ନାରୀମାନଙ୍କର ଦୃଷ୍ଟିରେ, ତାଙ୍କର କେଶରେ,
ଵସଂତେ କୋକିଲାଲାପେ ଜ୍ଯୋତ୍ସ୍ନାଯାଂ ଜଲଦାଗମେ
ବସନ୍ତ ଋତୁରେ, କୋଇଳୀର ଗୀତରେ, ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତିରେ, ମେଘ ଆସିବାବେଳେ,
ସ୍ତ୍ରିଯୋଽମୃତମଯା ଧନ୍ଯା ସଂସାରେ ସାରକାରଣମ୍
ନାରୀମାନେ ଏହି ସଂସାରରେ ନିଜେ ଅମୃତମୟ, ଧନ୍ୟ ଓ ମୂଳ କାରଣ।
ଏତାଭିର୍ଵରନାରୀଭିର୍ଜଗଦେଵଂ ଵଶୀକୃତମ୍
ଏହି ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ନାରୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଜଗତ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ହେଇଛି।
କୃତଶ୍ଚାପି ସ୍ଵଵଶତା ସ୍ତ୍ରୀଗୌରଵଗତସ୍ଯ ଚ
ନାରୀଙ୍କୁ ମର୍ଯ୍ୟାଦା ଦେବା ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିଆଯାଇଛି।
ସ୍ତ୍ରିଯ ଏଵ ହି ଦେଵାନାମିଂଦ୍ରାଦୀନାଂ ଭଯାଶ୍ରଯାଃ
ନାରୀମାନେ ଦେବତାମାନେ, ମଧ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ଭୟର କାରଣ।
ପରାଭଵଃ ପ୍ରଭଵତି ଵିଵଶତ୍ଵଂ ଚ ଭୀଷଣମ୍
ହାର ହେବାର ସହିତ ଭୟଙ୍କର ଅସହାୟତା ଆସିଯାଏ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତୋ ମନ୍ମଥୋ ଭଦ୍ରେ ବ୍ରହ୍ମଣା ଚ ଵିସର୍ଜିତଃ
ଏପରି ଭାବରେ କହି, ଓ ସୁମଧୁରା, ବ୍ରହ୍ମା ମନମଥକୁ ଦୂର କରିଦେଲେ।
ରତିପ୍ରୀତିସମାଯୁକ୍ତୋ ଝଷକେତୁର୍ମନୋଭଵଃ 5.2.13.
ରତି ଓ ଆନନ୍ଦରେ ଏକତ୍ର ହୋଇ, ମନୋଭବ ମାଛର ପତାକା ଭାବେ ଆଗକୁ ବଢିଗଲେ।
ପଂଡିତାଂସ୍ତାପସାନ୍ଵୀରାନ୍ସୁଧିଯଶ୍ଚ ଜିତେଂଦ୍ରିଯାନ୍
ସେ ପଣ୍ଡିତ, ତପସ୍ବୀ, ବୀର, ଜଣେ ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଜିତ କରିଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଅଧିନ କରିଦେଲେ।
ଭୂତପ୍ରେତପିଶାଚାଂଶ୍ଚ ଯକ୍ଷଗଂଧର୍ଵକିଂନରାନ୍
ସେ ଭୂତ, ପ୍ରେତ, ପିଶାଚ, ଯକ୍ଷ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ କିନ୍ନରମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଅଧିନ କରିଦେଲେ।
ମମାର୍ଥେ ଚ କୃତୋ ଯତ୍ନଶ୍ଚିଂତଯିତ୍ଵା ପୁନଃପୁନଃ ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କଃ ଶକ୍ତଃ କ୍ଷୋଭଣାର୍ଥଂ ମଯା ଵିନା
ମୋ ପାଇଁ ସେ ପୁନିପୁନି ଚିନ୍ତା କରି ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସ କଲେ—ମୋ ଛଡ଼ା କିଏ ସେ ଦେବତାକୁ ଅସ୍ଥିର କରିପାରିବ?
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ତୁ ସମାଯାତୋ ଯତ୍ରାହଂ ତପସି ସ୍ଥିତଃ
ଏପରି କହି, ସେ ଯେଉଁଠାରେ ମୁଁ ତପସ୍ୟାରେ ଲଗିଥିଲି, ସେଠାକୁ ଆସିପହଞ୍ଚିଲେ।
ଦୃଷ୍ଟଵାନ୍ମାଂ ତଦା କାମଃ ପିଂଜକୂଟଜଟାସଟମ୍
ତାପରେ କାମ ମୋତେ ଦେଖିଲେ, ମୋ ଜଟା ପାହାଡ଼ ଶିଖର ଭଳି ଉଠିଥିଲା।
ପ୍ରେକ୍ଷମାଣମୃଜୁସ୍ଥାନଂ ନାସାଵଂଶାଗ୍ର ଲୋଚନମ୍
ସେ ମୋତେ ସିଧା ଅବସ୍ଥାରେ ବସିଥିବା ଦେଖିଲେ, ମୋ ଦୃଷ୍ଟି ନାକର ଟିପରେ ଲଗିଥିଲା।
ପ୍ରଵିଷ୍ଟଃ କରରଂଧ୍ରେଣ ମଦନୋ ହୃଦଯେ ମମ
ମୋ ହାତର ଫାଟରେ ଦିଆଯାଇ, ମଦନ ମୋ ହୃଦୟକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ସମାଧେର୍ଭାଵନା ଦିଵ୍ଯା ଲକ୍ଷ୍ଯପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷରୂପିଣୀ
ସମାଧିର ଦିବ୍ୟ ଭାବନା, ଲକ୍ଷ୍ୟ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ରୂପରେ ପ୍ରକାଶିତ ହେଲା।
ଉନ୍ମତ୍ତତାଂ ଗତୋଽହଂ ଵୈ ଵିକୃତିଂ ମଦନାତ୍ମିକାମ୍
ମୁଁ ସତ୍ୟରେ ପାଗଳ ହେଇଗଲି, ମଦନର ଅସ୍ଥିରତା ମୋତେ ଆକ୍ରମଣ କଲା।
ଦୃଷ୍ଟୋ ମଯାତ୍ମହୃଦଯେ ମନ୍ମଥୋଽପଥ୍ଯକାରକଃ 5.2.13.
ମୁଁ ମୋ ହୃଦୟ ଭିତରେ ମନମଥ, ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ ଦୁଃଖ ଦେବାର ଉଦ୍ଭବକୁ ଦେଖିଲି।
ଅମାନୁଷୀଂ ଵ୍ରଜେଦ୍ଯୋନିଂ ଯୋଗିନଂ ପ୍ରଵିଶେଦ୍ଯଦି
ଯଦି ସେ ଏକ ଯୋଗୀର ଭିତରେ ପ୍ରବେଶ କରେ, ସେ ଅମାନବ ଜନ୍ମକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନଂତରେ ସୋଽପି ସଂତପ୍ତୋ ମଦନୋ ଭୃଶମ୍
ଏହି ମଧ୍ୟରେ, ମଦନ ମଧ୍ୟ ବହୁତ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଅନୁଭବ କଲେ।
ସହକାରତରୋର୍ମୂଲେ ଭୂତ୍ଵା ମଧୁସଖସ୍ତଦା
ତାପରେ, ଆମ୍ବ ଗଛର ମୂଳରେ, ସେ ବସନ୍ତର ସହଯୋଗୀ ହେଲେ।