ପ୍ରାତରୁତ୍ଥାଯ ତେ ସର୍ଵେ ଗୋମତୀଂ ସରିତାଂ ଵରାମ୍
ପ୍ରଭାତରେ ଉଠି, ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୋମତୀ ନଦୀକୁ ଗଲେ।
ସ୍ନାନଦାନାଦିକଂ ସର୍ଵମତ୍ରୈଵ ସମୁପାସଯ
ସେଠାରେ, ସ୍ନାନ, ଦାନ ଓ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କର।
ଗୋମତ୍ଯତ୍ର ସମାଲୀନା ଯଜ୍ଞକୁଣ୍ଡେ ସରସ୍ଵତୀ
ସେଠି, ଗୋମତୀ ନଦୀରେ, ଯଜ୍ଞକୁଣ୍ଡରେ ସରସ୍ୱତୀ ବିଦ୍ୟମାନ ଥିଲେ।
ସର୍ଵେଷାମପି ଲୋକାନାଂ ମାର୍ଗୋଽ ତ୍ରୈଵ ଚ ଵିଦ୍ଯତେ 5.1.62.
ଏଠାରେ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ପଥ ମିଳିଥାଏ।
ଗୋମତୀକୁଣ୍ଡମାଖ୍ଯାତଂ ସର୍ଵପାପପ୍ରଣାନଶନମ୍
ଗୋମତୀକୁଣ୍ଡ ନାମକ ଏହି ପୋଖରୀ ସମସ୍ତ ପାପକୁ ନଶ୍ୱନ କରେ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ନରୋ ନିତ୍ଯଂ ରାତ୍ରୌ ଜାଗରଣଂ ଚରେତ୍
ସେଠାରେ ଏକ ମଣିଷ ପ୍ରତିଦିନ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ ଏବଂ ରାତିରେ ଜାଗି ରହିବା ଦରକାର।
ଵୈଷ୍ଣଵାଂଶ୍ଚ ନରାଂଶ୍ଚୈଵ କୃଷ୍ଣଜନ୍ମୋତ୍ସୁକାନ୍ଵରାନ୍
ସେଠି ସେ ବୈଷ୍ଣବମାନେ ଓ କୃଷ୍ଣଜନ୍ମ ପାଇଁ ଉତ୍ସୁକ ଲୋକମାନେଙ୍କୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ଉଚିତ।
ଗୋବ୍ରାହ୍ମଣାନାଂ ପୂଜାଶ୍ଚ କ୍ରିଯତେ ଯୈଃ ସମାହିତୈଃ
ଯେମାନେ ଏଠାରେ ଏକାଗ୍ର ମନେ ଗୋମାତା ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପୂଜା କରନ୍ତି—
ଗୋମତୀସ୍ନାନଜାତ୍ପୁଣ୍ଯାଦ୍ଵାସୁଦେଵସମାଗମାତ୍
ଗୋମତୀରେ ସ୍ନାନ କରି ଓ ବାସୁଦେବଙ୍କ ସାକ୍ଷାତ୍କାର ଦ୍ୱାରା ଯେ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ,
ତଥା ଚୈତ୍ରସିତେ ପକ୍ଷେ ଯାଵଚ୍ଚୈକାଦଶୀ ଭଵେତ୍
ଏପରି ଭାବେ ଚୈତ୍ର ମାସର ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷରେ ଏକାଦଶୀ ଆସିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ,
ରାତ୍ରୌ ଜାଗରଣଂ କୃତ୍ଵା ଵିଷ୍ଣୁପୂଜାଂ ତଥୈଵ ଚ
ରାତିରେ ଜାଗି ରହି ଏବଂ ସେହିପରି ଭାବରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପୂଜା କଲେ,
ଗୋସହସ୍ରଫଲଂ ତେଷାଂ ପ୍ରାପ୍ଯତେ ନାଽତ୍ର ସଂଶଯଃ
ସେମାନେ ହଜାରଟି ଗାଈ ଦାନ କରିବାର ଫଳ ପାଆନ୍ତି—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ସର୍ଵପାପଵିନିର୍ମୁକ୍ତା ଵିଷ୍ଣୁଲୋକଂ ପ୍ରଯାଂତି ତେ
ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ସେମାନେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଲୋକକୁ ଯାଆନ୍ତି।
ଇତି ଶ୍ରୀସ୍କାଂଦେ ମହାପୁରାଣ ଏକାଶୀତିସାହସ୍ର୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାଂ ପଞ୍ଚମ ଆଵଂତ୍ଯଖଣ୍ଡେଽଵନ୍ତୀକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ଯେ ଗୋମତୀତୀର୍ଥକୁଣ୍ଡମାହାତ୍ମ୍ଯଵର୍ଣନଂନାମ ଦ୍ଵିଷଷ୍ଟିତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏଭଳି ଏକାଶୀହଜାର ଶ୍ଲୋକର ଶ୍ରୀସ୍କାନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ପଞ୍ଚମ ଅବନ୍ତୀଖଣ୍ଡରେ ଅବନ୍ତୀ କ୍ଷେତ୍ରର ମହିମା ବର୍ଣ୍ଣନା ଓ ଗୋମତୀତୀର୍ଥ କୁଣ୍ଡର ମହିମା ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ବାଉଠିଏ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।
ତତ୍ର ତୀର୍ଥେ ନରଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଦେଵଂ ମହେଶ୍ଵରମ୍
ସେଠି ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରି ଏବଂ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦେଖି,
ମୁଚ୍ଯତେ ସର୍ଵପାପେଭ୍ଯଃ ଶୁଚିଃ ପ୍ରଯତମାନସଃ
ଏକ ଶୁଦ୍ଧ ଓ ଏକାଗ୍ର ମନେ ଥିବା ମଣିଷ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।
ଭୁଵି ପୁଣ୍ଯତମଂ ତୀର୍ଥଂ ସର୍ଵପାପହରଂ ପରମ୍
ପୃଥିବୀରେ ଏହା ସବୁଠାରୁ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ, ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର କରିବାରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ମହାପାପହରଂ ପୁଣ୍ଯଂ ମହାପୁଣ୍ଯଫଲପ୍ରଦମ୍
ଏହା ମହାପାପକୁ ନଶ୍ୱନ କରେ, ପୁଣ୍ୟ ଦେଇଥାଏ ଏବଂ ବଡ଼ ପୁଣ୍ୟର ଫଳ ଦେଉଛି।
ଵିଧୃତା ଶିରସି ସଦ୍ଯୋ ମହାଦେଵେନ ଶଂଭୁନା
ଏହି ତୀର୍ଥକୁ ମହାଦେବ ଶିର ଉପରେ ସତ୍ୱରେ ଧରିଥିଲେ।
ଗଂଗାସ୍ନାନଫଲଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ଵିଷ୍ଣୁ ଲୋକେ ମହୀଯତେ
ଗଙ୍ଗାସ୍ନାନର ଫଳ ପାଇ ଏହି ତୀର୍ଥରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ମିଳେ।
ସର୍ଵପାପଵିଶୁଦ୍ଧାତ୍ମା ଵୀରଲୋକମଵାପ୍ନୁଯାତ୍
ସମସ୍ତ ପାପରୁ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ, ମଣିଷ ବୀରମାନଙ୍କ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ।
ଵାମନକୁଣ୍ଡେତି ଵିଖ୍ଯାତଂ ତ୍ରିଷୁ ଲୋକେଷୁ ଵିଶ୍ରୁତମ୍
ଏହି କୁଣ୍ଡକୁ 'ବାମନ କୁଣ୍ଡ' ବୋଲି ତିନୋଟି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ମନୋରଥଶତଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ପଶ୍ଚାଦ୍ଵିଷ୍ଣୁ ପୁରଂ ଵ୍ରଜେତ୍ ଵ୍ଯାସ ଉଵାଚ କଦା କାଲେ ସମୁତ୍ପନ୍ନଂ ଵାମନାଖ୍ଯଂ ପୁରାଽନଘ
ଶତମାନେ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରି, ପରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ପୁରକୁ ଯାଏ। ବ୍ୟାସ କହିଲେ: ହେ ନିର୍ମଳ ମନ, ବାମନ ନାମକ ଏହି ପୁର କେବେ ଏବଂ କେଉଁ ସମୟରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା?
ତତ୍ସର୍ଵଂ ଶ୍ରୋତୁମିଚ୍ଛାମି ତ୍ଵତ୍ତୋ ବ୍ରହ୍ମଵିଦାଂ ଵର 5.1.63.
ମୁଁ ଏହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ତୁମ ପାଖରୁ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହେଁ, ହେ ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ।
ଯସ୍ଯ ଶ୍ରଵଣମାତ୍ରେଣ ସର୍ଵପାପାତ୍ପ୍ରମୁଚ୍ଯତେ
ଏହାକୁ କେବଳ ଶୁଣିଲେ ମାତ୍ର, ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ।
ପ୍ରହ୍ରାଦ ଇତି ଵିଖ୍ଯାତଃ ସର୍ଵଧର୍ମଭୃତାଂ ଵରଃ
ପ୍ରହ୍ଲାଦ ସମସ୍ତ ଧର୍ମପାଳକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଖ୍ୟାତିଲାଭ କରିଥିଲେ।
ଧୈର୍ଯେଣ ଚ ଧୃତା ଲୋକାଃ କ୍ଷମଯା ଵିଧୃତା ମହୀ
ତାଙ୍କର ଧୈର୍ୟ୍ୟରେ ସମସ୍ତ ଲୋକ ଟିକିଥିଲେ, ତାଙ୍କର କ୍ଷମାରେ ପୃଥିବୀ ଅଟୁଟ ରହିଲା।
ପ୍ରଶ୍ରଯେଣାଭ୍ଯାଗତାଶ୍ଚ ଜିତାସ୍ତେନ ମହାତ୍ମନା
ତାଙ୍କର ନମ୍ରତାରେ, ଯେଉଁମାନେ ତାଙ୍କୁ ଆସିଥିଲେ ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ତାଙ୍କର ଅନୁଗତ ହେଉଥିଲେ।
ଶୌଚାଽଽଚାରଵିଶୁଦ୍ଧାତ୍ମା ତପସା ଚ ହତାଽଶୁଭଃ
ଶୌଚ ଓ ଉତ୍ତମ ଆଚରଣରେ ତାଙ୍କର ମନ ପବିତ୍ର ଥିଲା, ତାପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଅପବିତ୍ରତାକୁ ଦୂର କରିଥିଲେ।
ସଂସ୍କାରେଣ ଜିତଂ ଜନ୍ମ ଦମେନାଽଽତ୍ମା ସନାତନଃ
ସଂସ୍କାର ଦ୍ୱାରା ଜନ୍ମକୁ ଜିତିଥିଲେ, ନିଜ ସଂଯମରେ ନିଜର ଶାଶ୍ୱତ ଆତ୍ମାକୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ କରିଥିଲେ।