ଶିପ୍ରାଯାଂ ସ୍ନାନଜଂ ପୁଣ୍ଯଂ ଵକ୍ତୁଂ ଶକ୍ତୋ ନ କୀଦୃଶମ୍
ଶିପ୍ରା ନଦୀରେ ସ୍ନାନ କଲେ ଯେତେକି ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ, ତାହା କହିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।
ଯସ୍ମାତ୍ସ୍ନାନଂ କୃତଂ ସର୍ଵୈଃ ଶିପ୍ରାଯାଂ ପନ୍ନଗୋତ୍ତମୈଃ 5.1.51.
ଯେହেতୁ ଶିପ୍ରା ନଦୀରେ ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନାଗମାନେ ସ୍ନାନ କରିଥିଲେ।
ନୀତ୍ଵା ଶିପ୍ରୋଦକଂ ପୁଣ୍ଯଂ କୁଣ୍ଡେଷୁ ପରିଷିଞ୍ଚତ
ଶିପ୍ରା ନଦୀର ପବିତ୍ର ଜଳ ନେଇ, ଏହାକୁ କୁଣ୍ଡମାନେ ଭିତରେ ଢାଳ।
ସଂପୂର୍ଣାନି ଭଵିଷ୍ଯଂତି ସ୍ଥିରାଣି ପନ୍ନଗୋତ୍ତମାଃ
ଏହି କୁଣ୍ଡମାନେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ଦୀର୍ଘସ୍ଥାୟୀ ହେବ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନାଗମାନେ।
ଗତାସ୍ତେ ଵୈ ସ୍ଵକଂ ଲୋକଂ ନମସ୍କୃତ୍ଵା ମହେଶ୍ଵରମ୍
ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ସେମାନେ ତାଙ୍କର ନିଜ ଲୋକକୁ ଫେରିଗଲେ।
ସର୍ଵଲୋକେଷୁ ଵିଖ୍ଯାତା ଵ୍ଯାସ ଶିପ୍ରାଽମୃତୋଦ୍ଭଵା
ହେ ବ୍ୟାସ, ଅମୃତରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଶିପ୍ରା ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ନ ତେଷାଂ ଦୁଷ୍କୃତଂ କିଂଚିନ୍ନାପଦୋ ନ ଚ ଦୁର୍ଗତିଃ
ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ କୌଣସି ଦୁଷ୍କର୍ମ, ଅପଦ୍ରବ, କିମ୍ବା ଦୁର୍ଗତି ନାହିଁ।
ନ ଚ ମିତ୍ରାଣି ଦୁଷ୍ଯଂତି ନ ରୋଗୋ ନ ଦରିଦ୍ରତା ପଠନାଚ୍ଛ୍ରଵଣାଦ୍ଵାପି ଗୋସହସ୍ରଫଲଂ ଲଭେତ୍
ସେମାନଙ୍କର ବନ୍ଧୁମାନେ ମଧ୍ୟ କେବେ ଦୁଃଖ, ରୋଗ କିମ୍ବା ଦରିଦ୍ରତାରେ ପଡ଼ନ୍ତି ନାହିଁ; ଏହି କଥା ପଢ଼ିଲେ କିମ୍ବା ଶୁଣିଲେ, ହଜାର ଗାଈ ଦାନର ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ।
ଯସ୍ଯ ଶ୍ରଵଣମାତ୍ରେଣ ହଯମେଧଫଲଂ ଭଵେତ୍
ଏହି କଥା କେବଳ ଶୁଣିଲେ ମଧ୍ୟ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ।
ଶିପ୍ରା ଚ ସର୍ଵତଃ ପୁଣ୍ଯା ପଵିତ୍ରା ପାପହାରିଣୀ
ଶିପ୍ରା ସମସ୍ତଠାରେ ପବିତ୍ର, ପୁଣ୍ୟମୟ ଏବଂ ପାପ ନାଶ କରେ।
ତଥାପି ତତ୍ସମୁତ୍ପତ୍ତିଂ ଵିସ୍ତରାଦ୍ଗଦତୋ ମମ ଶୃଣୁ ଵ୍ଯାସ ମହାପୁଣ୍ଯାଂ କଥାଂ ପୌରାଣିକୀଂ ଶୁଭାମ୍
ତଥାପି, ଭଲ ଭାବରେ ଶୁଣ, ବ୍ୟାସ, ଏହି ଘଟଣାର ଉତ୍ପତ୍ତି କିପରି ହେଲା, ସେଥିରେ ମୁଁ ସବୁ କଥା ଖୋଲାସା କରି କହୁଛି । ଏହା ଏକ ପୁରୁଣା ଓ ପବିତ୍ର କଥା, ଯାହା ଅନେକ ପୁଣ୍ୟ ଦେଉଛି ।
ପୁରା ମହାସୁରୋ ଜାତୋ ହିରଣ୍ଯାକ୍ଷୋ ମହାବଲଃ
ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦାନବ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ତାଙ୍କର ନାମ ହିରଣ୍ୟାକ୍ଷ ।
ସ ଚେମାଂ ସକଲାଂ ପୃଥ୍ଵୀଂ ଵଶୀକୃତ୍ଵା ଚକାର ହ
ସେ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀକୁ ନିଜ ଅଧୀନରେ ନେଇ, ତାହାର ଶାସନ କରିଥିଲେ ।
ଜିତ୍ଵା ଚ ସକଲାଁଲ୍ଲୋକାନ୍ସୁରାନିଂଦ୍ରପୁରୋଗମାନ୍
ସେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଥିବା ସମସ୍ତ ଦେବତା ଓ ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଠାରେ ଜିତିଥିଲେ ।
ସ ସର୍ଵାନ୍ସର୍ଵଲୋକେଭ୍ଯଃ ସ୍ଵଯମେଵାଧିତିଷ୍ଠତି
ସେ ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ଥିବା ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ନିଜେ ଶାସନ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ ।
ଵିଚରଂତି ଯଥା ମର୍ତ୍ଯା ଭ୍ରଷ୍ଟରାଜ୍ଯାଃ ପରାଜିତାଃ
ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କର ରାଜ୍ୟ ହରାଇ ଓ ପରାଜିତ ହୋଇ, ସାଧାରଣ ମଣିଷମାନେ ଭଳି ଏଠୁ ସେଠୁ ଭ୍ରମଣ କରୁଥିଲେ ।
ତତ୍ର ଗତ୍ଵା ନମସ୍କୃତ୍ଯ ଦୈତ୍ଯକୃତ୍ଯଂ ନ୍ଯଵେଦଯନ୍
ତାପରେ ସେମାନେ ଯାଇ, ଶିର ନମାଇ, ଦାନବର କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଅନୁରୋଧ କଲେ ।
ଯେନ ଦେଵଗଣାଃ ସର୍ଵେ ନଷ୍ଟପ୍ରାଯାଶ୍ଚ ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ 5.1.52.
ସେ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ସେଇ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ପ୍ରାୟ ନଷ୍ଟ ହେଇଯାଇଥିଲେ ।
ଯଜ୍ଞଭାଗାଂଶ୍ଚ ଵୈ ସର୍ଵାନୁପାଶ୍ନାତି ପୃଥକ୍ପୃଥକ୍
ସେ ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞର ଅଂଶଗୁଡ଼ିକୁ ଏକ ଏକ କରି ନିଜେ ଭୋଗ କରୁଥିଲେ ।
ଇତି ଵିକ୍ଲଵିତଂ ତେଷାଂ ଦେଵାନାଂ ସ ପିତାମହଃ
ଦେବତାମାନେ ଏଭଳି ଅସହାୟ ଦେଖି, ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରପିତାମହ ବହୁତ ଚିନ୍ତିତ ହେଲେ ।
ବ୍ରହ୍ମୋଵାଚ ଶୃଣୁଧ୍ଵଂ ଭୋଃ ସୁରଶ୍ରେଷ୍ଠା ଯୂଯଂ ସର୍ଵେ ସମାହିତାଃ
ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ: 'ହେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଦେବତାମାନେ, ସମସ୍ତେ ମନ ଦେଇ ମୋ କଥା ଶୁଣନ୍ତୁ ।'
ଦ୍ଵାଵେଵ ସଚିଵୌ ଦାଂତୌ ଵିଷ୍ଣୁଵେଷଧରାଵୁଭୌ
ମାତ୍ର ଦୁଇଜଣ ସଚିବ ଅଛନ୍ତି, ଦୁହେଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ନିୟମିତ ଓ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଆକୃତି ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି ।
ଏକଦା ଵୈ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରହ୍ମଣୋ ମାନସାତ୍ମଜାଃ
ଏକଥର, ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ମନରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ପୁଅମାନେ—
ସନକାଦଯୋ ମହାଭାଗା ଭଗଵଦ୍ଦର୍ଶନଲାଲସାଃ
ବଡ଼ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ସନକ ଓ ତାଙ୍କର ଭାଇମାନେ, ଭଗବାନଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆଗ୍ରହୀ ଥିଲେ—
ମୁମୁହୁଶ୍ଚ ତଦା ଵ୍ଯାସ କୁମାରା ଭୃଶଦୁଃଖିତାଃ
ସେ ସମୟରେ, ବ୍ୟାସ, ସେ କୁମାରମାନେ ବହୁତ ଦୁଃଖିତ ଓ ଭ୍ରମିତ ହୋଇପଡ଼ିଲେ ।
ଦଦର୍ଶ ସହସା ଵିଷ୍ଣୁଃ କୁମାରାନ୍ଭୁଵି ଦୁଃଖିତାନ୍
ହଠାତ୍, ବିଷ୍ଣୁ ଭୂମିରେ ଦୁଃଖିତ କୁମାରମାନେଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ ।
ମୂର୍ଧ୍ନି ଚାଘ୍ରାଯ ବାହୁଭ୍ଯାଂ ପରିଷ୍ଵଜ୍ଯ ହ୍ଯୁଵାଚ ହ 5.1.52.
ସେ ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ ଘ୍ରାଣ କରି, ବାହୁଦ୍ୱାରା ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, କଥା କହିଲେ ।
ସର୍ଵଂ ତତ୍କାରଣଂ ବାଲା ବ୍ରୂତ ନୋ ଧର୍ମଵିତ୍ତମାଃ
ହେ ବାଳମାନେ, ତୁମେ ସମସ୍ତେ ଧର୍ମରେ ପାରଙ୍ଗତ, ଏହି ସବୁ ଘଟଣାର କାରଣ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଆମକୁ କହ ।
ଯେନ ପ୍ରାପ୍ତା ଵଯଂ ବ୍ରହ୍ମନ୍ଦଶାମେତାଂ ଶୃଣୁଷ୍ଵ ହ
ଆମେ କିପରି ଏହି ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ଏହି ଅବସ୍ଥାକୁ ପହଞ୍ଚିଲୁ, ଏହାକୁ ଏବେ ଶୁଣ।
ଆଯାତା ଭ୍ରାତରୋ ହ୍ଯେତେ ଚତ୍ଵାରୋ ଲୋକପର୍ଯଟାଃ
ଏହି ଚାରିଜଣ ଭାଇ, ଯେଉଁମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଲୋକରେ ଘୁରୁଥିଲେ, ସେମାନେ ଏଠାକୁ ଆସିଥିଲେ।