ରଥମାକର୍ଷତେ ଯସ୍ତୁ ରଜ୍ଜ୍ଵାକର୍ଷେଣ ଵୈ ମୁନେ 5.1.36.
ଏବଂ ଯିଏ ରଜ୍ଜୁ ଦ୍ୱାରା ରଥକୁ ଟାଣେ, ମୁନି,
ଦକ୍ଷିଣାଭିମୁଖଂ ଯାଂତଂ ନରଦୀପଂ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମ
ଯେତେବେଳେ ନାରଦୀପ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଯାଉଛି, ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ,
ସୂତ୍ରେଣ ଵେଷ୍ଟଯେତ୍କ୍ଷେତ୍ରଂ ରଥଂ ଦେଵମଥାପି ଵା
ଧାନ କ୍ଷେତ୍ର, ରଥ କିମ୍ବା ଦେବତାଙ୍କୁ ଏକ ଡୋରି ଦ୍ୱାରା ବାନ୍ଧିବା ଉଚିତ।
ପ୍ରଦକ୍ଷିଣାଂ ତୁ ସୂର୍ଯସ୍ଯ ଭକ୍ତ୍ଯା କୁର୍ଵଂତି ଯେ ନରାଃ
ଯେମାନେ ଭକ୍ତି ସହିତ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପରିକ୍ରମା କରନ୍ତି,
ପ୍ରାତରୁତ୍ଥାଯ ଯୋ ଭକ୍ତ୍ଯା ମୌନୀ ଯାତି ଦିଵାକରମ୍
ଯିଏ ପ୍ରଭାତରେ ଉଠି, ନିରବ ଭାବେ ଓ ଭକ୍ତି ସହିତ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଯାଏ,
ପ୍ରଵିଶ୍ଯ ଦକ୍ଷିଣେନୈଵ ରଥଚକ୍ରଂ ପ୍ରପୂଜଯେତ୍
ସେ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରୁ ପ୍ରବେଶ କରି, ରଥର ଚକ୍ରକୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ପଶ୍ଚିମଂ ଦ୍ଵାରମାଶ୍ରିତ୍ଯ ରଥସ୍ଥଂ ସୂର୍ଯମର୍ଚଯେତ୍
ପଶ୍ଚିମ ଦ୍ୱାରରେ ଦଢ଼ି ହୋଇ, ରଥରେ ବସିଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପୂଜିବା ଉଚିତ।
ପୂର୍ଵଦ୍ଵାରେ ତୁ ଗୌର୍ଦେ ଯା ତଥାଶ୍ଵଶ୍ଚୈଵ ଦକ୍ଷିଣେ
ପୂର୍ବ ଦ୍ୱାରରେ ଗାଈ ଅଛି, ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ ଦ୍ୱାରରେ ଘୋଡ଼ା ଅଛି।
କୁର୍ଯାଦେଵ ତୁ ଯୋ ଯାତ୍ରାଂ ନରଦୀପସ୍ଯ ମାନଵଃ
ଯେଉଁ ମଣିଷ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ରଥଯାତ୍ରା କରେ,
ଗୋସୂର୍ଯଶିଵଶକ୍ରାଣାଂ ସ୍ଵର୍ଲୋକଂ ଲଭତେ ଶୁଭମ୍
ସେ ଗାଈ, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଶିବ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ଶୁଭ ସ୍ୱର୍ଗଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।
ଦଦ୍ଯାଦ୍ଗଵାଂ ସହସ୍ରଂ ଯୋ ଵ୍ଯତୀପାତଶତେ ନରଃ 5.1.36.
ଯିଏ ଶତ ବ୍ୟତୀପାତ ଦିନରେ ହଜାର ଟିଏ ଗାଈ ଦାନ କରେ—
ନରଦୀପେ ରଥାରୂଢେ ଵପନଂ କାରଯେତ୍ତୁ ଯଃ
ଯିଏ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ରଥରେ ବସିଥିବାବେଳେ କେହିଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ମୁଣ୍ଡାଇବାକୁ କରାଏ,
ସୂର୍ଯସ୍ଯ ପୁରତୋ ଵାପ୍ଯାଂ ମାସଂ ନିତ୍ଯଂ ସରସ୍ଵତୀ
କିମ୍ବା ଏକ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରତିଦିନ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ପୋଖରୀ ପାଖରେ, ହେ ସରସ୍ୱତୀ,
ଭକ୍ତ୍ଯା ଯୋଽନୁଦିନଂ ଵ୍ଯାସ ନରଦୀପଂ ପ୍ରପଶ୍ଯତି
ଯିଏ ଭକ୍ତି ସହିତ ପ୍ରତିଦିନ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ରଥକୁ ଦେଖେ, ହେ ବ୍ୟାସ,
ପ୍ରକ୍ରୀଡ୍ଯ ବଂଧୁଭିଃ ସାର୍ଧଂ ମୃତଃ ସୂର୍ଯପୁରଂ ଵ୍ରଜେତ୍
ସେ ବନ୍ଧୁମାନେ ସହିତ ଖେଳି, ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ସୂର୍ଯ୍ୟପୁରକୁ ଯାଏ।
ହତେଂଽଧକେ ମହେଶେନ ଶୂଲେନ ତ୍ରିଶିଖେନ ଵୈ
ଯେତେବେଳେ ମହେଶ୍ୱର ତିନିମୁଣ୍ଡିଆ ତ୍ରିଶୂଳ ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ଧକକୁ ହତ୍ୟା କଲେ,
ଶଂଖଂ ଦଧ୍ମୌ ତଦା ଵିଷ୍ଣୁଃ ସୁରାଣାଂ ହିତକାମ୍ଯଯା
ସେତେବେଳେ ବିଷ୍ଣୁ ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ନିମିତ୍ତେ ଶଂଖ ଧ୍ୱନି କଲେ।
ତତ୍ର ସଂନିହିତୋ ଵିଷ୍ଣୁର୍ଲିଂଗଂ ଚୈଵ ଚତୁର୍ମୁଖମ୍
ସେଠାରେ ବିଷ୍ଣୁ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ, ଏବଂ ଚାରିମୁହଁ ଥିବା ଲିଙ୍ଗ ମଧ୍ୟ ଥିଲା।
ଦେଵସ୍ଯ ଦକ୍ଷିଣେ ଭାଗେ ଶୂଲେନାଧିଷ୍ଠିତଃ ସ୍ଥିତଃ
ଦେବତାଙ୍କ ଦକ୍ଷିଣ ପାଖରେ, ତ୍ରିଶୂଳ ସହିତ ଥିବା ସେଠି ଦଢ଼ି ହୋଇ ଦଢ଼ି ଥିଲେ।
ତେ କ୍ଷୀଣାଶେଷପାପୌଘାଃ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯଂତି ପରମାଂ ଗତିମ୍
ଯାହାଙ୍କର ସମସ୍ତ ପାପ ଶେଷ ହୋଇଯାଇଛି, ସେମାନେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଗତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବେ।
ଭୂତପ୍ରେତପିଶାଚାଦ୍ଯୈର୍ନାସୌ କେନାପି ବାଧ୍ଯତେ 5.1.36.
ଭୂତ, ପ୍ରେତ, ପିଶାଚ ଓ ଏହାପରି ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଦୁଷ୍ଟ ଶକ୍ତି ତାଙ୍କୁ କେବେ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଇପାରିବେ ନାହିଁ।
ଯଃ ପଶ୍ଯେଚ୍ଛଂଖିନଂ ଦେଵଂ ସୋଽଚ୍ଯୁତଂ ସ୍ଥାନମାପ୍ନୁଯାତ୍
ଯେ କେହି ଶଂଖଧାରୀ ଦେବତାଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି, ସେ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କର ନିବାସକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି।
ଯଃ ସ୍ଥୂଲସୂକ୍ଷ୍ମପ୍ରକଟପ୍ରକାଶୋ ଯଃ ସର୍ଵଭୂତୋ ନ ଚ ସର୍ଵଭୂତଃ
ସେ ମୋଟ, ସୂକ୍ଷ୍ମ ଓ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ପ୍ରକାଶିତ; ସେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ, କିନ୍ତୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ନୁହଁନ୍ତି।
ସନତ୍କୁମାର ଉଵାଚ ଭିନ୍ନେଂଽଧକେ ତ୍ରିଶୂଲେନ ଧ୍ଵନୀ ରୁଦ୍ରସ୍ଯ ନିର୍ଗତଃ
ସନତ୍କୁମାର କହିଲେ: ତ୍ରିଶୂଳ ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ଧକଙ୍କୁ ଭେଦିବାବେଳେ ରୁଦ୍ରଙ୍କର ଧ୍ୱନି ବାହାରିଲା।
ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ଶୁଚିର୍ଭୂତ୍ଵା ସମାଧିନିଯମେନ ଚ
ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରି ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ, ଏବଂ ଧ୍ୟାନ ଓ ନିୟମରେ ଲିନ ହେଲେ,
ହତ୍ଵାଂଧକେ ତ୍ରିଶୂଲଶ୍ଚ ଭୋଗଵତ୍ଯା ଜଲେ ଯଯୌ ପପ୍ରଚ୍ଛ କେନ କାର୍ଯେଣ ଭଵାନିହ ସମାଗତଃ
ଅନ୍ଧକଙ୍କୁ ମାରି, ତ୍ରିଶୂଳ ଭୋଗବତୀ ନଦୀର ଜଳକୁ ପ୍ରବେଶ କଲା; ଏହା ପଚାରିଲା, 'କେଉଁ କାରଣରେ ତୁମେ ଏଠାରେ ଆସିଛ?'
କଥଯାମାସ ଶୂଲୋସୌ ଶଂକରେଣାହମୀରିତଃ
ସେଇ ତ୍ରିଶୂଳ କହିଲା, 'ମୁଁ ଶଂକରଙ୍କ ଆଦେଶରେ ଆସିଛି।'
ଭିତ୍ତ୍ଵା ତମହମାଯାତୋ ଭୋଗଵତ୍ଯା ଜଲେ ଶୁଭେ
ତାଙ୍କୁ ଭେଦି, ମୁଁ ଭୋଗବତୀ ନଦୀର ଶୁଭ ଜଳକୁ ପହଞ୍ଚିଛି।
ଶୂଲୋକ୍ତଂ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପରମେଶଦିଦୃକ୍ଷଯା ବହୁଵକ୍ତ୍ରସମାକୀର୍ଣଂ ସୁପ୍ରଭଂ ସୁମନୋରମମ୍
ତ୍ରିଶୂଳର କଥା ଶୁଣି, ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦେଖିବା ଆଶାରେ, ଅନେକ ମୁହଁରେ ଘିରିଥିବା, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ଅତି ଆନନ୍ଦମୟ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଚାହିଲେ।
ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତ୍ରିଦଶାଃ ସର୍ଵେ ଶୂଲେଶଂ ହାଟକେଶ୍ଵରମ୍
ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ଶୂଳେଶ ହାଟକେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କଲେ।