ତସ୍ଯାଂ ସ୍ନାତ୍ଵା ଶୁଚିର୍ଭୂତ୍ଵା ପଶ୍ଯେତ୍ପଶୁପତିଂ ତୁ ଯଃ
ଯେଉଁଠି ସ୍ନାନ କରି ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ, କେହି ପଶୁପତିଙ୍କୁ ଦେଖିଥାଏ—
ସୁଵର୍ଣମଣିମୁକ୍ତାଦ୍ଯୈର୍ଵିମାନୈଃ ସର୍ଵକାମଗୈଃ 5.1.28.
ସୁବର୍ଣ୍ଣ, ମଣି, ମୁକ୍ତା ଓ ଅନେକ ଆକାଂକ୍ଷିତ ଭୋଗସମ୍ପଦ ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ହୋଇଥିବା ରାଜମହଳରେ—
ରୂପକୁଂଡେ ନରଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ସୁରୂପୋ ଜାଯତେନରଃ
ରୂପ କୁଣ୍ଡରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ, ଏକ ଲୋକ ସୁନ୍ଦର ରୂପ ନେଇଥାଏ ।
କୁଂଡେ ସ୍ନାତ୍ଵାପ୍ଯନଂଗେ ଯଃ ଶୁଚିର୍ଭୂତ୍ଵା ସମାହିତଃ କାମଂ ସ ଲଭତେଽଭୀଷ୍ଟଂ ମୃତୋ ଯାତି ଶିଵାଲଯମ୍
ଅନଙ୍ଗ କୁଣ୍ଡରେ ସ୍ନାନ କରି, ଶୁଦ୍ଧ ଓ ଏକାଗ୍ର ହୋଇ, ଯେଉଁଠି କେହି ଆପଣଙ୍କ ଇଚ୍ଛିତ କାମ ପାଇଥାଏ, ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ସେ ଶିବଙ୍କ ନିବାସକୁ ଯାଏ ।
ଆଷାଢେ ତୁ ସିତାଷ୍ଟମ୍ଯାଂ ଜାଗରଂ ଯସ୍ତୁ କାରଯେତ୍
ଆଷାଢ଼ ମାସର ଶୁକ୍ଳ ଅଷ୍ଟମୀ ଦିନରେ, ଯେଉଁଠି କେହି ଜାଗରଣ କରିଥାଏ—
କରୀକୁଂଡେ ନରଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ଵିଶ୍ଵରୂପଂ ତୁ ଯୋଽର୍ଚଯେତ୍
କରୀ କୁଣ୍ଡରେ ସ୍ନାନ କରି, ଯେଉଁଠି କେହି ବିଶ୍ୱରୂପକୁ ପୂଜା କରିଥାଏ—
ଅଜାଗଂଧେ ନରଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ଵରଂ ଶିଵମ୍
ଅଜାଗନ୍ଧ କୁଣ୍ଡରେ ସ୍ନାନ କରି, ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ୱର ଶିବଙ୍କୁ ଦେଖିଥିବା ଲୋକ—
ଚକ୍ରତୀର୍ଥେ ନରଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ଚକ୍ର ସ୍ଵାମିନମର୍ଚଯେତ୍ ୪୬. କାମିକେନ ଵିମାନେନ ରୁଦ୍ରଲୋକଂ ସ ଗଚ୍ଛତି
ଚକ୍ର ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରି, ଚକ୍ର ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ପୂଜା କରିଥିବା ଲୋକ, ଆପଣଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ଅନୁଯାୟୀ ରୁଦ୍ର ଲୋକରେ ରାଜମହଳ ପାଇଥାଏ ।
ସୋମଵନ୍ନିର୍ମଲୋ ଭୂତ୍ଵା ସୋମଲୋକେ ସ ମୋଦତେ
ସୋମ ଭଳି ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ, ସେ ସୋମ ଲୋକରେ ଆନନ୍ଦ କରେ ।
ଅଭୂଦେତତ୍କଥଂ ନାମ ଶ୍ରୋତୁମିଚ୍ଛାମି ତତ୍ତ୍ଵତଃ
ଏହା କିପରି ଘଟିଲା? ମୁଁ ଏହାର ସତ୍ୟ କଥା ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ ।
ସୋମେଶ୍ଵରଂ ଯଥା ଲିଂଗମେତତ୍ସତ୍ଯଂ ଵଦାମି ତେ ।।5.1.28.
ମୁଁ ତୁମକୁ ସତ୍ୟ କହୁଛି, କିପରି ସୋମେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା ।
ଯୋ ଦେଵୋ ଭଗଵାନ୍ସୋମୋ ଲୋକସ୍ଯାପ୍ଯାଯନଂ ପରମ୍
ଯେ ଦେବତା, ଭଗବାନ ସୋମ, ସେ ଏହି ଜଗତର ସର୍ବୋତ୍ତମ ପୋଷକ ।
ଅଵନ୍ତ୍ଯାଂ ଚ ମହାଭାଗୋ ଯୋଽତ୍ରିର୍ନାମା ତପୋନିଧିଃ
ଅବନ୍ତୀରେ, ଏକ ମହାଭାଗ୍ୟବାନ ଏବଂ ତପସ୍ଵୀ ଋଷି ଅତ୍ରି ନାମରେ ପରିଚିତ ।
[http://puranastudy.page.tl/Atri-%26%232309%3B%26%232340%3B%26%232381%3B%26%232352%3B%26%232367%3B.htm ଅତ୍ରି ଶବ୍ଦୋପରି ଟିପ୍ପଣୀ] ଊର୍ଧ୍ଵବାହୁଃ ସ ଵୈ ତେପେ ବ୍ରହ୍ମଧ୍ଯାନପରାଯଣଃ
ସେ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱବାହୁ ହୋଇ, ବ୍ରହ୍ମ ଧ୍ୟାନରେ ନିମଗ୍ନ ହୋଇ ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲେ ।
ନେତ୍ରାଭ୍ଯାଂ ତେନ ସୁସ୍ରାଵ ଭାସଯଚ୍ଚ ଦିଶୋ ଦଶ
ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁଠୁ ଜଳ ବହିଲା, ଏହା ଦଶ ଦିଗକୁ ଆଲୋକମୟ କରିଦେଲା।
ଦିଶଶ୍ଚ ତଦ୍ଯଦା ଵ୍ଯାସ ସର୍ଵା ଧର୍ତୁଂ ନ ଚାଶକନ୍
ଯେତେବେଳେ ସେ ଆଲୋକ ଦିଗଗୁଡିକୁ ଅଧିକ ଭରିଦେଲା, ସେମାନେ ଏହାକୁ ଧରିପାରିଲେ ନାହିଁ।
ଲୋକାଂଶ୍ଚ ଭାସଯତ୍ସର୍ଵାନ୍ଧରଣ୍ଯାଂ ଵୈ ପପାତ ହ
ଏହି ଆଲୋକ ସମସ୍ତ ଲୋକକୁ ଆଲୋକିତ କରି, ପୃଥିବୀ ଉପରେ ପଡିଗଲା।
ଵାରି ସୋମାତ୍ସମୁତ୍ପନ୍ନଂ ଵ୍ଯାସ ତେନୈଵ ତେଜସା
ସୋମରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଜଳ, ବ୍ୟାସ, ସେ ତେଜସ୍ୱୀ ଆଲୋକରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିଲା।
ତତଃ ସୋମଵତୀ ଶିପ୍ରା ଵିଖ୍ଯାତା ସର୍ଵସି ଦ୍ଧିଦା
ଏଭଳି ଶିପ୍ରା ନଦୀ, ସୋମ ପରି, ସମସ୍ତ ସିଦ୍ଧି ଦେବାରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲା।
ଖ୍ଯାତା ଚ ତ୍ରିଷୁ ଲୋକେଷୁ ପାପିନାଂ ପୁଣ୍ଯଦାଯିନୀ
ତିନି ଲୋକରେ ଶିପ୍ରା ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଦୁଷ୍ଟଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପୁଣ୍ୟ ଦେଇଥାଏ।
ଚତ୍ଵାରୋଽପ୍ଯତ୍ର ପାପେନ ମୁଚ୍ଯଂତେ ଦର୍ଶନାଦ୍ଧ୍ରୁଵମ୍ 5.1.28.
ଏଠାରେ ଚାରିଜଣ ମାନେ ମାତ୍ର ଦର୍ଶନ କରିଲେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାନ୍ତି।
ସ୍ନାନଂ ଦାନଂ ଚ ଯୋ ଧୀମାଞ୍ଜପଂ ହୋମଂ ସମାଚରେତ୍
ଯେଉଁଜଣ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଏଠାରେ ସ୍ନାନ, ଦାନ, ଜପ କିମ୍ବା ହୋମ କରେ,
ତିଲୋଦକପ୍ରଦାନେନ ପିଂଡଦାନେନ କାରିତା
ତିଳ ଜଳ ଦେବା ଓ ପିଣ୍ଡ ଦାନ କରିଲେ,
ସର୍ଵତ୍ର ଦୁର୍ଲଭା ସିପ୍ରା ସୋମଂ ସୋମଗ୍ରହସ୍ତଥା
ଏହି ଶିପ୍ରା ନଦୀ ସମସ୍ତଠାରେ ଦୁର୍ଲଭ, ସୋମ ଓ ସୋମ ଦେବା ପାତ୍ର ପରି।
ଶିପ୍ରାସୋମଜଲଂ ଵ୍ଯାସ କୋଟିତୀର୍ଥଫଲପ୍ରଦମ୍
ଶିପ୍ରା ଓ ସୋମର ଜଳ, ବ୍ୟାସ, କୋଟି ତୀର୍ଥର ଫଳ ଦେଇଥାଏ।
ଅମାଯାଂ ସୋମଵାରଶ୍ଚେଦ୍ଵ୍ଯତୀପାତୋ ଯଦା ଭଵେତ୍
ଯଦି ଅମାବାସ୍ୟା ଦିନରେ, ସୋମବାର ସହିତ ବ୍ୟତୀପାତ ହୋଇଥାଏ,
ଏଵଂ ସୋମଵତୀତୀର୍ଥଂ ଜାତମତ୍ର ମହାମୁନେ
ଏଭଳି ଏଠାରେ ସୋମବତୀ ତୀର୍ଥ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା, ମହାମୁନି।
ରଥେ ତଂ ସ୍ଥାପଯାମାସ ଲୋକାନାଂ ହିତକାମ୍ଯଯା
ଲୋକମାନଙ୍କର ମଙ୍ଗଳ ଆଶାରେ ସେଉଁଠି ରଥରେ ବସାଯାଇଥିଲା।
ଯୁକ୍ତୋ ଵାଜିସହସ୍ରେଣ ବ୍ରହ୍ମଣା ପ୍ରେରିତସ୍ତଦା
ହଜାର ଘୋଡା ଯୋଗ କରାଯାଇ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଆଦେଶରେ ସେ ଚଳିଥିଲେ।
ତୁଷ୍ଟୁଵୁଃ ସର୍ଵଭାଵେନ ହୃଷ୍ଟାଃ ସର୍ଵେ ସମାହିତାଃ
ସମସ୍ତେ ଆନନ୍ଦିତ ଓ ଏକାଗ୍ର ହୋଇ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୃଦୟରେ ସେଉଁଠି ସ୍ତୁତି କରିଥିଲେ।