ତତୋ ଵାଦିତ୍ରନିର୍ଘୋଷୈସ୍ତୁମୁଲାନକଗୋମୁଖୈଃ
ତାପରେ ଢୋଳ, ତୁରୀ ଓ ଗାଈର ଶଙ୍ଖର ଉଚ୍ଚ ଧ୍ୱନିରେ ସମସ୍ତ ଦିଗ ଗଞ୍ଜିଉଠିଲା।
ଦେଵା ଵିଦ୍ଯାଧରାଃ ସିଦ୍ଧା ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଯାଂତଂ ମହାବଲମ୍
ଦେବତା, ବିଦ୍ୟାଧର ଓ ସିଦ୍ଧମାନେ, ସେ ଶକ୍ତିଶାଳୀଙ୍କୁ ଆଗକୁ ଯିଅଉଥିବା ଦେଖିଲେ।
ତତସ୍ତେ କିଂକରାଃ ସର୍ଵେ ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତେନ ନୋଦିତାଃ
ତାପରେ ସମସ୍ତ ସେବକମାନେ, ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତଙ୍କ ଉତ୍ସାହ ନ ମିଳି, ଅଗ୍ରସର ହେଲେ ନାହିଁ।
ବଲଂ ଚ କେଶଵଂ ସଂଖ୍ଯେ ଜଘ୍ନତୁସ୍ତାଵୁଭାଵପି
ଯୁଦ୍ଧରେ ସେମାନେ ଦୁଇଜଣେ ବଳ ଓ କେଶବଙ୍କୁ ପ୍ରହାର କଲେ।
ଵିଦାର୍ଯ ଚ ସହସ୍ରାଣି କିଂକରାଣାଂ ସମଂତତଃ ଚଚାର ରଣଦୁର୍ଧର୍ଷଃ କାମପାଲେନ ପାଲିତଃ
ସେ ଚାରିପଟେ ହଜାର ହଜାର ସେବକଙ୍କୁ ଭାଙ୍ଗି ପାରି, ଯୁଦ୍ଧରେ ଅପରାଜିତ ହୋଇ ଘୁରିବାକୁ ଲାଗିଲେ, କାମଦେବଙ୍କର ସୁରକ୍ଷାରେ ଥିଲେ।
ତତଶ୍ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତୋ ରଣେ କିଂକରାଦ୍ଯଂ ଵିଦୀର୍ଣଂ ନିରୀକ୍ଷ୍ଯାର୍ତନାଦଂ ଚକାର
ତାପରେ ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତ, ଯୁଦ୍ଧରେ ସେବକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରଧାନ ଜଣେ ଭାଙ୍ଗିଯିବାକୁ ଦେଖି, ଦୁଃଖର ଚିତ୍କାର କଲେ।
ଶରୈଃ ପଂଚଭିଃ କୃଷ୍ଣମାଯାଂତମାଜୌ ଜଘାନାଷ୍ଟଭିର୍ଵକ୍ତ୍ରଦେଶେ ସ ଭିନ୍ନଃ
ସେ ପାଞ୍ଚଟି କାଣ୍ଡା ଦ୍ୱାରା କୃଷ୍ଣମାୟାନ୍ତଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ମାରିଦେଲେ, ଏବଂ ଆଠଟି ଅନ୍ୟ କାଣ୍ଡାରେ ତାଙ୍କ ମୁହଁକୁ ଆଘାତ କଲେ।
ରଥଂ ସ୍ଵଂ ସମାଦାଯ ଯାତଃ କୃତାଂତସ୍ତତଶ୍ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତେ ଶରାର୍ତେ ପ୍ରସୁପ୍ତେ
ତାପରେ କୃତାନ୍ତ ନିଜ ରଥ ନେଇ ଚାଲିଗଲେ, ଏଉଁଠି ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତ କାଣ୍ଡାର ଆଘାତରେ ଅଚେତନ ହୋଇପଡିଲେ।
ପ୍ରଧାନାଶ୍ଚ ଭଗ୍ନା ଵିଚିତ୍ରାଶ୍ଚ ଭଗ୍ରାସ୍ତତଶ୍ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତଂ ନିଶମ୍ଯାଥ ଭଗ୍ନମ୍
ପ୍ରଧାନମାନେ ଭାଙ୍ଗିଗଲେ, ବିଭିନ୍ନ ସେନା ଭାଙ୍ଗିଯିବାରୁ, ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତ ହାରିଗଲେ ବୋଲି ଶୁଣିଲେ—
ଵିନାଶାଯ ଯୁଧ୍ଯଦ୍ଯୁଗାଂତେ ପ୍ରଜାନାଂ ଯଥା ଵାଡଵୋ ଜ୍ଵାଲଵୃଦ୍ଧଃ ପ୍ରଵୃତ୍ତଃ 5.1.27.
ଯେପରି ଯୁଗର ଶେଷରେ ଅଗ୍ନି ଉପରେ ଉଠି ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ନଶ୍ଟ କରିଦିଏ, ସେପରି ସେ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତଙ୍କ ନାଶ ପାଇଁ ଯୁଦ୍ଧ କରିଲେ।
ସ କାଲଃ କରାଲଂ ସମାଦାଯ ଦଂଡଂ ମୁମୋଚାଚ୍ଯୁତେ ପଶ୍ଯତାଂ ଦେଵତାନାମ୍
ସେ କାଳ, ଭୟଙ୍କର ଦଣ୍ଡ ଧରି, ଦେବତାମାନେ ଓ ଅଚ୍ୟୁତ ଦେଖୁଥିବାବେଳେ, ଏହାକୁ ଛାଡିଦେଲେ।
ତତୋ ଦେଵଗଂଧର୍ଵଯକ୍ଷା ମୁନୀଂଦ୍ରାଃ ପରଂ ଵିସ୍ମଯଂ ପ୍ରାପୁରାଵୀକ୍ଷ୍ଯ ରାମମ୍
ତାପରେ ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଯକ୍ଷ ଓ ମହାମୁନିମାନେ ରାମଙ୍କୁ ଦେଖି ବିଶେଷ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ପଡିଗଲେ।
ଗୃହୀତେ ବଲେନାହଵେ କାଲଦଂଡେ ମୋକ୍ତୁକାମେ ପୁନଃ କାଲନାଶାଯ ଵୈ। ତୂର୍ଣମଭ୍ଯେତ୍ଯ ତତ୍ରାଂତରେ ରଣେ ଵାରଯାମାସ କୃଷ୍ଣଂ ତଦା
ଯେତେବେଳେ କାଳ ଯୁଦ୍ଧରେ ଶକ୍ତିରେ ଦଣ୍ଡ ଧରି, ନାଶ ପାଇଁ ଛାଡିବାକୁ ଯାଉଥିଲେ, ସେତେବେଳେ କୃଷ୍ଣ ତୁରନ୍ତ ମଧ୍ୟରେ ପହଞ୍ଚି, ତାଙ୍କୁ ରୋକିଦେଲେ।
ମା ମୁଂଚେତ୍ଯବ୍ରଵୀଦ୍ଵେଧାଃ କାଲଂ କାଲାଯୁଧଂ ବଲ
ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା କାଳଙ୍କୁ ଶକ୍ତିରେ କହିଲେ, 'ଏହା ଛାଡିନାହଁ'।
ଧାର୍ଯତେ ଶିରସା ଦେଵ ସଂସାରେ ନାସ୍ତି ତେ ସମଃ କୋଽନ୍ଯୋସ୍ତି ତ୍ଵତ୍ସମୋ ରାମ ଯୋ ଜଗଦ୍ଦହନେ କ୍ଷମଃ
ହେ ଦେବ, ସମସ୍ତେ ତୁମକୁ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଧରନ୍ତି; ସଂସାରରେ ତୁମ ସମାନ କେହି ନାହିଁ। ରାମ, ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟିକୁ ଜଳାଇଦେବାକୁ ତୁମ ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ କିଏ ସମର୍ଥ?
ପାଲ୍ଯତେ ଯତ୍ତ୍ଵଯା ସୋପି ଵିଷ୍ଣୁର୍ଵିଶ୍ଵୈକନାଯକଃ
ଯେଉଁ ଜଗତର ଏକମାତ୍ର ନାୟକ ବିଷ୍ଣୁ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ରକ୍ଷା କରୁଛ।
ତତୋ ଵଯଂ ତ୍ଵଦଂକସ୍ଥଵିଷ୍ଣୁନାଭିଭଵା ଯତଃ
ଏହିପରି, ଆମେ ସମସ୍ତେ ତୁମ ଆଲିଙ୍ଗନରେ ବିଷ୍ଣୁ ଦ୍ୱାରା ବଶୀଭୂତ ହେଉଛୁ।
ଉଵାଚ ଚତୁରାସ୍ଯସ୍ତୁ ସ୍ତୁତିଶ୍ଚ ଵୃତଃ ସୁରୈଃ
ତାପରେ ଚତୁର୍ମୁଖ ବ୍ରହ୍ମା, ଦେବମାନେ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସିତ ହୋଇ, କହିଲେ।
ଯତୋ ଭଵଂତମାଯାଂତଂ ଵିଷ୍ଣୁଂ ଵିଶ୍ଵୈକନାଯକମ୍ 5.1.27.
କାରଣ, ତୁମେ ହେଉଛ ଯିଏ ବିଷ୍ଣୁ ଭାବରେ ଆସିଥାଅ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ଏକମାତ୍ର ନାୟକ।
ତ୍ଵଯା ଵୈ ଭଗଵନ୍ପୂର୍ଵଂ ଯମଃ ସଂସ୍ଥାପିତଃ ପଦେ
ହେ ପ୍ରଭୁ, ପୂର୍ବେ ଯମଙ୍କୁ ତୁମେ ତାଙ୍କର ଅସ୍ଥାନରେ ବସାଇଥିଲ।
ତସ୍ମାଦସ୍ଯ ଜଗନ୍ନାଥ କ୍ଷମ୍ଯତାଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ
ସେହିଠାରୁ, ହେ ଜଗନ୍ନାଥ, ହେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ, ଏହି ଅପରାଧକୁ ଦୟାକରି ମାଫ କର।
ଏତଚ୍ଛୁତ୍ଵାଽବ୍ରଵୀତ୍କୃଷ୍ଣୋ ଧାତଃ ଶୃଣୁ ଗୁରୋର୍ମମ
ଏହି କଥା ଶୁଣି, କୃଷ୍ଣ କହିଲେ: 'ହେ ଧାତା, ମୋ ଗୁରୁଙ୍କ କଥା ଶୁଣ'।
ସମର୍ପ୍ଯତାଂ ଗୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶ୍ରେଷ୍ଠାଯ ଗୁରୁଦକ୍ଷିଣା
ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୁରୁଙ୍କୁ ଗୁରୁଦକ୍ଷିଣା ଦେବା ଉଚିତ, ଏହି ଦାନ ସବୁଠୁ ଉତ୍ତମ।
ଏତତ୍ପିତାମହଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଯମଂ ସମରନିର୍ଜିତମ୍
ଏହା ଶୁଣି ପିତାମହ ଜାଣିଲେ ଯେ ଯମ ଯୁଦ୍ଧରେ ପରାଜିତ ହେଇଛନ୍ତି।
ତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ଧର୍ମରାଜସ୍ତୁ ଵିରଂଚିମିଦମବ୍ରଵୀତ୍
ଏହି କଥା ଶୁଣି ଧର୍ମରାଜ ବିରଞ୍ଚିଙ୍କୁ ଏହିପରି କଥା କହିଲେ।
ଯମଲୋକମନୁପ୍ରାପ୍ଯ କାଯହୀନଃ ଶରୀରଵାନ୍
ଯମଲୋକକୁ ପହଞ୍ଚି ଯେଉଁଠି ଦେହହୀନ ଥିଲେ, ସେଠି ତାଙ୍କୁ ଦେହ ମିଳିଗଲା।
ତଚ୍ଛୁତ୍ଵା ହି ପୁନର୍ବ୍ରହ୍ମା ଵିଶ୍ଵସ୍ଯାସ୍ଯ ଵିଭୁଃ ସ୍ଵଯମ୍
ଏହା ଶୁଣି ବ୍ରହ୍ମା, ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱର ନାୟକ, ପୁନି ସ୍ୱୟଂ କଥା କହିଲେ।
ତସ୍ମାଦର୍ପଯ ପୁତ୍ରଂ ତ୍ଵଂ ମୁନେଃ ସାଂଦୀପନେଶ୍ଚ ଯଃ
ସେହିପାଇଁ, ପୁତ୍ର, ତୁମେ ମୁନି ସାଂଦୀପନିଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ପୁତ୍ର ଦାନ କର।
ତଚ୍ଛୁତ୍ଵା ଧର୍ମରାଜସ୍ତୁ ପୁତ୍ରଂ ସାଂଦୀପନେସ୍ତଥା 5.1.27.
ଏହି କଥା ଶୁଣି ଧର୍ମରାଜ ମଧ୍ୟ ସାଂଦୀପନିଙ୍କୁ ପୁତ୍ର ଦେଇଦେଲେ।
ଅର୍ପଯାମାସ କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ବାଲଂ ରୂପସମନ୍ଵିତମ୍
ସେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଗୁଣ ଥିବା ଶିଶୁକୁ ଉପସ୍ଥାପନ କଲେ।