ଏଵଂ ସଂସ୍ତୂଯମାନୋଽସୌ ଦେଵର୍ଷିପିତୃମାନଵୈଃ
ଏଭଳି ଦେବତା, ଋଷି, ପିତୃ ଓ ମଣିଷମାନେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରୁଥିଲେ।
ତ୍ଵଯା କାରୁଣ୍ଯତୋଽସ୍ମାକଂ ଵରଶ୍ଚାପି ପ୍ରଦୀଯତାମ୍
ଦୟାକରି ଆମ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଏକ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦିଅ।
ଯଦସ୍ମାକଂ ମହଦ୍ଵୀର୍ଯଂ ତେଜଶ୍ଚୈଵ ପରାକ୍ରମମ୍
ଆମେ ଯେତେ ଶକ୍ତି, ତେଜ ଓ ପ୍ରଭାବ ରଖୁଛୁ—
ଵିନେଶୁଃ ସର୍ଵତେଜାଂସି ତ୍ଵତ୍ପ୍ରସାଦାତ୍ପୁନଃ ପ୍ରଭୋ
ପ୍ରଭୁ, ତୁମ ଦୟାରେ ସମସ୍ତ ଶକ୍ତି ଆମେ ପୁନି ପାଇଲୁ, ନାହିଁଲେ ସେଗୁଡିକ ହରାଇଯାଇଥିଲା।
ଜଗାମ ତତ୍ର ଯତ୍ରାସୌ ରଜୋଽହଂକାରମୂର୍ତ୍ତିମାନ୍
ସେ ଯେଉଁଠାରେ ରଜୋ ଓ ଅହଂକାରର ଆକାର ଥିଲା, ସେଠାକୁ ଗଲେ।
ବ୍ରହ୍ମା ତମାଗତଂ ଦେଵଂ ନାଜାନାତ୍ତମସା ଵୃତଃ
ବ୍ରହ୍ମା ଅନ୍ଧକାରରେ ଢାକାଯିବାରୁ, ଆସିଥିବା ସେ ଦେବତାଙ୍କୁ ଚିହ୍ନିପାରିଲେ ନାହିଁ।
ତଦାଽଦୃଶ୍ଯତ ଵିଶ୍ଵାତ୍ମା ଵିଶ୍ଵସୃଗ୍ଵିଶ୍ଵଭାଵ ନଃ
ତାପରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ଆତ୍ମା, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଓ ସମସ୍ତର ସ୍ୱରୂପ ଆମ ସମ୍ମୁଖରେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ।
ତେଜସାଭିଭଵନ୍ରୁଦ୍ରସ୍ତେନ ମତ୍ତୋଽଗ୍ରତଃ ସ୍ଥିତଃ 5.1.2.
ରୁଦ୍ର ତାଙ୍କର ତେଜରେ ଅତି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇ, ସେଠାରେ ସାମ୍ନାସାମ୍ନି ଦଢ଼ି ରହିଲେ।
ରାତ୍ରୌ ପ୍ରକାଶକିରଣଶ୍ଚଂଦ୍ରଃ ସୂର୍ଯୋଦଯେ ଯଥା
ରାତିରେ ଚନ୍ଦ୍ରମା କିମ୍ବା ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦୟ ସମୟରେ ଯେପରି ଆଲୋକ ହୁଏ, ସେଠିପରି ତାଙ୍କର ତେଜ ଥିଲା।
ଅଵନ୍ଦତ କରେଣୈଵ ପ୍ରାହ ଵୈ ସସ୍ମିତଂ ଵଚଃ
ସେ ହାତ ଯୋଡ଼ି ନମସ୍କାର କରି, ହସିକି କଥା କହିଲେ।
ଯତୋ ନ ଵେଦ ପରମଂ ଦେଵଂ ତତ୍ତେଜସାଵୃତଃ
ସେ ତେଜରେ ଢାକାଯିବାରୁ, ସେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦେବତାଙ୍କୁ ଚିହ୍ନିପାରିଲେ ନାହିଁ।
ପଶ୍ଯତାଂ ସର୍ଵଦେଵାନାଂ ଶୃଣ୍ଵତାଂ ଵାଚମୁକ୍ତଵାନ୍
ସମସ୍ତ ଦେବତା ଦେଖୁଥିବା ଓ ଶୁଣୁଥିବା ବେଳେ, ସେ ଏହି କଥା କହିଲେ।
ତେଜୋରାଶିଶଶାଂକାଭଃ ଶଶାଂକାର୍କାଗ୍ନିଲୋଚନଃ
ସେ ଏକ ତେଜର ଗୁଛା ପରି, ଚନ୍ଦ୍ରମା ସଦୃଶ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ, ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅଗ୍ନି ପରି ଥିଲା।
ଚକର୍ତ କଦଲୀଗର୍ଭଂ ନରଃ କରରୁହୈରିଵ
ମଣିଷ ଯେପରି ନଖରେ କଦଳୀ ଗଛର ଗାଭାକୁ ଫାଟିଦିଏ, ସେଉଁପରି ସେ ତାହାକୁ ଭାଗ କରିଦେଲେ।
ରୁଦ୍ରସ୍ଯ ତେଜସା ତସ୍ମାନ୍ମୋ ହିତୋ ନ ନତିଂ ଗତଃ
ରୁଦ୍ରଙ୍କ ତେଜରେ ଭ୍ରମିତ ହୋଇ, ସେ ନମସ୍କାର କଲେ ନାହିଁ।
ଅପଶ୍ଯଦ୍ଦୈଵତୈଃ ସାର୍ଧଂ ରୌଦ୍ରମତିଭଯାଜ୍ଜ୍ଵଲତ୍
ଦେବତାମାନଙ୍କ ସହିତ ସେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ, ଜ୍ୱଳନ୍ତ ରୌଦ୍ର ରୂପକୁ ଦେଖିଲେ।
ଗ୍ରହମଣ୍ଡଲମଧ୍ଯସ୍ଥୋ ଦ୍ଵିତୀଯ ଇଵ ଚନ୍ଦ୍ରମାଃ
ଗ୍ରହମଣ୍ଡଳର ମଧ୍ୟରେ ସେ ଦ୍ୱିତୀୟ ଚନ୍ଦ୍ରମାସଦୃଶ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
ଶିଖରସ୍ଥେନ ସୂର୍ଯେଣ କୈଲାସ ଇଵ ପର୍ଵତଃ ତୁଷ୍ଟୁଵୁର୍ଵିଵିଧୈଃ ସ୍ତୋତ୍ରୈର୍ଦେଵଦେଵଂ କପାଲିନମ୍ ।। 5.1.2.
ଶିଖରରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଥିବାବେଳେ, ପର୍ବତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କୈଳାସ ପର୍ବତ ପରି, ସେମାନେ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ତୁତି ଦ୍ୱାରା ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦେବତା, କପାଳଧାରୀଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କଲେ।
ଐଶ୍ଵର୍ଯଜ୍ଞାନଯୁକ୍ତାଯ ସର୍ଵଭୋଗପ୍ରଦାଯିନେ
ଏହେ ଆପଣ, ଶକ୍ତି ଓ ଜ୍ଞାନରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ସମସ୍ତ ଭୋଗ ଦେବାରେ ସମର୍ଥ।
କାଲସଂହାରକର୍ତା ତ୍ଵଂ ମହାକାଲସ୍ତତୋ ହ୍ଯସି
ଆପଣ କାଳର ସଂହାର କରନ୍ତି, ଏହିକାରଣରୁ ଆପଣ ମହାକାଳ।
ଶଂକରୋପ୍ଯାଶୁ ଭକ୍ତାନାଂ ତେନ ତ୍ଵଂ ଶଂକରଃ ସ୍ମୃତଃ
ଆପଣ ଭକ୍ତମାନଙ୍କୁ ଶୀଘ୍ର ସୁଖ ଦେଇଥାନ୍ତି, ଏହିକାରଣରୁ ଆପଣଙ୍କୁ ଶଙ୍କର ବୋଲି ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ।
ତେନ ଦେଵ କପାଲୀ ତ୍ଵଂ ସ୍ତୁତୋ ହ୍ଯସି ପ୍ରସୀଦ ନଃ
ଏହିକାରଣରୁ, ହେ କପାଳୀ ଦେବ, ଆପଣଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରାଯାଉଛି; ଆମ ପ୍ରତି କୃପା କରନ୍ତୁ।
କୃପାନିଧିଃ ସ ଭଗଵାଂସ୍ତତ୍ରୈଵାଂତରଧୀଯତ ସିତଵିଧୃତକପାଲୋ ମାଲଯା ରୁଦ୍ରପାର୍ଶ୍ଵେ ସ ଜଯତି ଜିତଵେଧା ଊର୍ଜିତଃ ପ୍ରାଜ୍ଯତେଜାଃ
ସେ ପୁଣ୍ୟଶ୍ଳୋକ, କୃପାର ଭଣ୍ଡାର, ସେଠାରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ; ଧଳା କପାଳ ଧାରିଥିବା, ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବା, ରୁଦ୍ରଙ୍କ ପାଖରେ ଥିବା ସେ, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କୁ ଜିତି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇ, ବିଜୟୀ ହେଲେ।
ଲଲାଟେ ସ୍ଵଦମୁତ୍ପନ୍ନଂ ଗୃହୀତ୍ଵାଽତାଡଯଦ୍ଭୁଵି
ଲଳାଟରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଘମକୁ ଧରି, ସେ ଭୂମିରେ ପିଟିଲେ।
ତତ୍ସ୍ଵେଦାତ୍କୁଂଡଲୀ ଜଜ୍ଞେ ସଧନୁଃ ସମହେଷୁଧିଃ
ସେଇ ଘମରୁ କୁଣ୍ଡଳୀ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ଧନୁଷ ଓ ଭାରୀ ବାଣ ଧାରଣ କରି।
ତମୁଵାଚ ଵିରଂଚିସ୍ତୁ ଦର୍ଶଯନ୍ରୁଦ୍ରମୋଜସା
ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଶକ୍ତି ପ୍ରଦର୍ଶନ କରି।
ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଧନୁରୁଦ୍ଯମ୍ଯ ପୃଷ୍ଠତଃ
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ସେ ଧନୁଷ ଉଠାଇ, ପଛରେ ଦଢ଼ି ରହିଲେ।
ସ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପୁରୁଷଂ ଚୋଗ୍ରମଗମଦ୍ଵିସ୍ମିତୋ ଭଵଃ
ସେ ଭୟଙ୍କର ପୁରୁଷଙ୍କୁ ଦେଖି, ଭବ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଚକିତ ହେଲେ।
ମଯା ନ ଵଧ୍ଯୋଽତିବଲଃ ସଖା ଵିଷ୍ଣୋର୍ଭଵିଷ୍ଯତି
ସେ ମୋର ଦ୍ୱାରା ମାରାଯିବେ ନାହିଁ; ସେ ବଳବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସଖା ହେବେ।
ଚିଂତଯନ୍ନିତ୍ଥମୀଶୋଽପି ଵିଷ୍ଣୋରାଶ୍ରମମଭ୍ଯଗାତ୍
ଏଭଳି ଭାବି, ଈଶ୍ୱର ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ଗଲେ।