ତପସ୍ତୁଷ୍ଟୋ ମହାଦେଵୋ ଗତେ ଵର୍ଷଶତତ୍ରଯେ
ତିନିଶେ ଅଠରେ ବର୍ଷ କଟିଗଲାପରେ, ମହାଦେବ ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ।
ତତଃ ପାଶୁପତଂ ନାମ ତସ୍ଯାସ୍ତ୍ରଂ ପରମଂ ଦଦୌ
ତାପରେ, ସେଉଁଠି, ମହାଦେବ ତାଙ୍କୁ ପାଶୁପତ ନାମକ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ଅସ୍ତ୍ର ଦେଇଦେଲେ।
ଅବ୍ରଵୀଦ୍ଵଚନଂ ଚାପି ପ୍ରହସ୍ଯ ଵୃଷଭଧ୍ଵଜଃ
ବୃଷଭ ଧ୍ୱଜୀ ମହାଦେବ ହସିହସି କହିଲେ—
ଅସ୍ତ୍ରେଣାନେନ ଯୁକ୍ତସ୍ତ୍ଵମଜେଯଃ ସର୍ଵଦେହିନାମ୍
ଏହି ଅସ୍ତ୍ର ନେଇ ତୁମେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ମଧ୍ୟରେ ଅଜୟ ହେଇଯିବ।
ଏତଜ୍ଜଲାଶଯଂ ପୁଣ୍ଯଂ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯେ ସଚରାଚରେ
ଏହି ପବିତ୍ର ଜଳାଶୟ ତିନି ଲୋକରେ, ଚଳାଚଳ ଓ ଅଚଳ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ମଧ୍ୟରେ, ବହୁତ ପୁଣ୍ୟମୟ।
ଯେଽତ୍ର ଶ୍ରାଦ୍ଧଂ କରିଷ୍ଯଂତି ପୌର୍ଣମାସ୍ଯାଂ ସମାହିତାଃ
ଏଠାରେ ଯେମାନେ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଦିନେ ଏକାଗ୍ର ମନେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବେ,
ପିତୃମେଧଫଲଂ ତେଷାମଶେଷଂ ଚ ଭଵିଷ୍ଯତି 7.3.49.
ସେମାନେ ପିତୃମେଧ ଯଜ୍ଞର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଫଳ ପାଇବେ।
ରାମୋଽପ୍ଯସୂଦଯତ୍କ୍ଷତ୍ରଂ ପିତୃଦୁଃଖେନ ଦୁଃଖିତଃ
ରାମ ମଧ୍ୟ, ପିତୃବିୟୋଗ ଦୁଃଖରେ, କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ନାଶ କରିଦେଲେ।
ତ୍ରିଃସପ୍ତ ତର୍ପଯାମାସ ପିତୄଂସ୍ତତ୍ର ପ୍ରହର୍ଷିତଃ
ସେଠାରେ, ସେ ଖୁସିଖୁସି ପିତୃମାନେକୁ ଏକୋଇଶିଥର ପ୍ରସନ୍ନ କରିଥିଲେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମାତୁଃ କ୍ଷତାନ୍ଯଂଗେ ତ୍ରିଃସପ୍ତ ମନୁଜାଧିପ
ମାଆଙ୍କ ଦେହରେ ଘାଉ ଦେଖି, ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ଏହି କାମ ଏକୋଇଶିଥର କରିଥିଲେ।
ପିତା ମେ ନିହତୋ ଯସ୍ମାତ୍କ୍ଷତ୍ରିଯୈସ୍ତାପସୋ ଦ୍ଵିଜଃ
ମୋ ପିତା, ତାପସ ଓ ଦ୍ୱିଜ ଥିଲେ, କିନ୍ତୁ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ତାଙ୍କୁ ମାରିଦେଇଥିଲେ।
କ୍ଷତ୍ତ୍ରହୀନାମହଂ ପୃଥ୍ଵୀଂ ପ୍ରଦାସ୍ଯେ ସଲିଲଂ ପିତୁଃ
ମୁଁ ପୃଥିବୀକୁ କ୍ଷତ୍ରିୟଶୂନ୍ୟ କରି, ପିତାଙ୍କୁ ଜଳ ଦାନ କରିବି।
ତସ୍ମାତ୍ସର୍ଵଂ ପ୍ରଯତ୍ନେନ ଶ୍ରାଦ୍ଧଂ ତତ୍ର ସମାଚରେତ୍
ସେହିଠାରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ।
ଇତି ଶ୍ରୀସ୍କାଂଦେ ମହାପୁରାଣ ଏକାଶୀତିସାହସ୍ର୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାଂ ସପ୍ତମେ ପ୍ରଭାସଖଂଡେ ତୃତୀଯେଽର୍ବୁଦଖଂଡେ ରାମତୀର୍ଥମାହାତ୍ମ୍ଯଵର୍ଣନଂନାମୈକୋନପଂଚାଶତ୍ତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏଭଳି, ଏକାଶୀହଜାର ଶ୍ଲୋକ ଥିବା ଶ୍ରୀସ୍କାନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ସପ୍ତମ ପ୍ରଭାସଖଣ୍ଡ, ତୃତୀୟ ଅର୍ବୁଦଖଣ୍ଡରେ 'ରାମତୀର୍ଥର ମହିମା' ବର୍ଣ୍ଣନା ନାମକ ଉନସଠିଏଁ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ।
ତୀର୍ଥାନାଂ ଯତ୍ର ସଂଜାତା କୋଟିଃ ପାର୍ଥିଵ ହେଲଯା
ଏଠାରେ ଏକ ରାଜାଙ୍କର ଅବହେଳାରେ, କୋଟି କୋଟି ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିଲା।
ଯଦା ସ୍ଯାତ୍କଲିକାଲସ୍ତୁ ରୌଦ୍ରୋ ରାଜନ୍ମହୀତଲେ
ଯେତେବେଳେ କଳିଯୁଗର ଭୟଙ୍କର ସମୟ ପୃଥିବୀରେ ଆସିବ, ରାଜନ୍,
ତିସ୍ରଃ କୋଟ୍ଯୋଽର୍ଧକୋଟିଶ୍ଚ ତୀର୍ଥାନାଂ ଭୂମିଵାସିନାମ୍
ପୃଥିବୀରେ ଥିବା ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକୁ ତିନି କୋଟି ଓ ଅଧ କୋଟି ଜଣେ ଜଣେ ଜଣ୍ତୁମାନେ ବାସ କରନ୍ତି।
ପୁଷ୍କରେ ଚ ତଥା କୋଟିଃ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରେ ଚ ପାର୍ଥିଵ ରାଜନ୍ନେତାନି ରକ୍ଷଂତି ସର୍ଵେ ଦେଵାଃ ସଵାସଵାଃ
ପୁଷ୍କର ଓ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ଏକ କୋଟି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଅଛି, ରାଜା; ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ ଏହାକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି।
ଯଦା ଯଦା ଭଯାର୍ତ୍ତାନି ମ୍ଲେଚ୍ଛସ୍ପର୍ଶାତ୍ସମଂତତଃ
ଯେତେବେଳେ ଚାରିପାଖରୁ ମ୍ଲେଚ୍ଛମାନଙ୍କ ସଂସ୍ପର୍ଶରୁ ଭୟ ଓ ଆତଙ୍କ ଆସେ,
କୋଟିତୀର୍ଥାନି ତ୍ରୀଣ୍ଯେଵ ତତ୍ର ଜାତାନି ଭୂତଲେ
ସେଠାରେ ପୃଥିବୀ ଉପରେ ତିନି କୋଟି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।
ତସ୍ମାତ୍ସର୍ଵପ୍ରଯତ୍ନେନ ସ୍ନାନଂ ତତ୍ର ସମାଚରେତ୍
ସେଥିପାଇଁ ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସରେ ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ।
ତତ୍ର ସ୍ନାନାଦିକଂ ସର୍ଵଂ ଜପହୋମାଦିକଂ ଚ ଯତ୍
ସେଠାରେ ସ୍ନାନ, ଜପ, ହୋମ ଓ ଅନ୍ୟ ଯେକୌଣସି ପବିତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଲେ,
ଇତି ଶ୍ରୀସ୍କାଂଦେ ମହାପୁରାଣ ଏକାଶୀତିସାହସ୍ର୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାଂ ସପ୍ତମେ ପ୍ରଭାସଖଣ୍ଡେ ତୃତୀଯେଽର୍ବୁଦଖଣ୍ଡେ କୋଟିତୀର୍ଥପ୍ରଭାଵଵର୍ଣନଂନାମ ପଂଚାଶତ୍ତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି ଏକାଶୀହଜାର ଶ୍ଲୋକର ଶ୍ରୀ ସ୍କନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ସପ୍ତମ ପ୍ରଭାସଖଣ୍ଡର ତୃତୀୟ ଅର୍ବୁଦଖଣ୍ଡରେ 'କୋଟିତୀର୍ଥର ମହିମା' ବର୍ଣ୍ଣନା ନାମକ ପଞ୍ଚାଶତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ।
ତୀର୍ଥଂ ପାପହରଂ ନୃଣାଂ ନିଶାନାଥେନ ନିର୍ମିତମ୍
ନିଶାର ନାଥ ଦ୍ୱାରା ମଣିଷମାନଙ୍କର ପାପ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ ଏକ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିଲା।
ପ୍ରତିଜ୍ଞାତଂ ଯଦା ରାଜନ୍ଗ୍ରହଣେ ଚଂଦ୍ରସୂର୍ଯଯୋଃ
ରାଜା, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଗ୍ରହଣ ସମୟରେ ଏହି ପ୍ରତିଜ୍ଞା ଦିଆଯାଇଥିଲା।
ତଦା ଭଯାନ୍ଵିତଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରୋ ମତ୍ଵା ଦୈତ୍ଯଂ ଦୁରାସଦମ୍
ସେତେବେଳେ, ଚନ୍ଦ୍ର ଭୟରେ ଭରିଯାଇ, ଦାୟତ୍ୟକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୟଙ୍କର ଭାବିଲେ,
ତତ୍ର ଭିତ୍ତ୍ଵା ଗିରେଃ ଶୃଂଗେ କୃତ୍ଵା ଵିଵରମୁତ୍ତମମ୍
ସେଠାରେ ପାହାଡ଼ର ଶିଖରକୁ ଭେଦି, ଏକ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଗୁହା ତିଆରି କଲେ।
ତତଃ କାଲେନ ମହତା ତୁଷ୍ଟସ୍ତସ୍ଯ ମହେଶ୍ଵରଃ
ପରେ, ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ, ମହେଶ୍ୱର ତାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ।
ବଲଵାନେଷ ଦୁର୍ଧର୍ଷଃ ପ୍ରକୃତ୍ଯା ସିଂହିକାସୁତଃ
ସିଂହିକାଙ୍କ ପୁଅ ଏହି ଦାୟତ୍ୟ ସ୍ୱଭାବତଃ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଦୁର୍ଜୟ।
ସାଂପ୍ରତଂ ଭକ୍ଷିତଂ ତେନ ପୀଯୂଷଂ ସୁରସତ୍ତମ
ଏବେ, ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କୁ, ସେ ଅମୃତ ପାନ କରିଛି।