ପଦ୍ମପତ୍ରଵିଶାଲାକ୍ଷା ମଧ୍ଯକ୍ଷାମାଃ ଶୁଚିସ୍ମିତାଃ
ସେଠାରେ ପଦ୍ମପତ୍ର ପରି ବଡ଼ ଆଖି, ସ୍ଲିମ୍ ଶରୀର ଏବଂ ପବିତ୍ର ହସ ଥିବା ମହିଳାମାନେ ରହନ୍ତି।
କିଂ ଚାତ୍ର ବହୁନୋକ୍ତେନ ଯତ୍କିଂଚିତ୍ତତ୍ର ପର୍ଵତେ ସର୍ଵଲୋକୋତ୍ତରାସ୍ତତ୍ର ଦୃଶ୍ଯଂତେ ପର୍ଵତୋତ୍ତମେ ॥ 7.3.36.
ଏଠି ଅଧିକ କଥା କହିବାର କି ଆବଶ୍ୟକ? ସେ ପର୍ବତରେ ଯାହା କିଛି ଅଛି, ସେ ସବୁ ଜଗତକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଛି; ସେ ସବୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ପର୍ବତରେ ଦେଖାଯାଏ।
ଦଶଯୋଜନଵିସ୍ତାରୋ ଦ୍ଵାଭ୍ଯାଂ ସଂହିତପର୍ଵତଃ
ସେ ପର୍ବତର ପ୍ରସ୍ଥ ଦଶ ଯୋଜନ ଏବଂ ଦୁଇଟି ପର୍ବତ ଦ୍ୱାରା ସଂଯୁକ୍ତ।
ତତ୍ରାଽହଂ କୌତୁକାଵିଷ୍ଟ ଇତଶ୍ଚେତଶ୍ଚ ଵୀକ୍ଷଯନ୍
ସେଠାରେ ମୁଁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ଭରିଯାଇ, ଏଠୁ ସେଠୁ ଦେଖୁଥିଲି।
ନ ଦେଵୀ ନାପି ଗଂଧର୍ଵୀ ନାସୁରୀ ନ ଚ ମାନୁଷୀ
ସେ ନ ଦେବୀ, ନ ଗନ୍ଧର୍ବ ଜନନୀ, ନ ଦାନବୀ, ନ ମାନବୀ।
ରତିଃ ପ୍ରୀତିରୁମା ଲକ୍ଷ୍ମୀଃ ସାଵିତ୍ରୀ ଚ ସରସ୍ଵତୀ
ସେ ରତି, ପ୍ରୀତି, ଉମା, ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ସାବିତ୍ରୀ କିମ୍ବା ସରସ୍ୱତୀ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ।
ଅହଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତଥା ରୂପାଂ ନାରୀଂ କାମେନ ପୀଡିତଃ
ଏପରି ରୂପସ୍ୱରୂପା ନାରୀକୁ ଦେଖି, ମୋର ମନରେ ଆସକ୍ତି ଜନ୍ମିଲା।
ତତୋ ଧୈର୍ଯମଵଷ୍ଟଭ୍ଯ ମଯା ମନସି ଚିଂତିତମ୍
ତାପରେ ମୁଁ ଧୈର୍ୟ ଧରି, ମନରେ ଭାବିଲି।
ଯସ୍ଯା ଦର୍ଶନମାତ୍ରେଣ କାମୋ ମେ ହୃଦି ଵର୍ଦ୍ଧିତଃ
ତାଙ୍କୁ କେବଳ ଦେଖିଲେ, ମୋର ହୃଦୟରେ ଆସକ୍ତି ବଢିଗଲା।
ଚିରକାଲଂ ତପସ୍ତପ୍ତଂ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯେଣ ଵୈ ମଯା ତସ୍ମାଦ୍ଗଚ୍ଛାମି ଚାନ୍ଯତ୍ର ଯାଵନ୍ନ ଵିକୃତିର୍ଭଵେତ୍
ମୁଁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ତପସ୍ୟା କରିଛି, ତେଣୁ କୌଣସି ବିଘ୍ନ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ମୁଁ ଅନ୍ୟଠାରେ ଯିବି।
ନାରୀନାମ ତପୋଵିଘ୍ନଂ ପୂର୍ଵଂ ସୃଷ୍ଟଂ ସ୍ଵଯଂଭୁଵା
ସ୍ୱୟଂଭୂ ପୂର୍ବରୁ ନାରୀମାନେ ତପସ୍ୟାର ବିଘ୍ନ ଭାବରେ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ।
ତାଵଦ୍ଧୈର୍ଯଂ ତପଃ ସତ୍ଯଂ ତାଵତ୍ସ୍ଥୈର୍ଯଂ କୁଲତ୍ରପା 7.3.36.
ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଧୈର୍ଯ୍ୟ, ତପସ୍ୟା, ସତ୍ୟ ଓ କୁଳମର୍ଯ୍ୟାଦା ଅଛି—
ଏତତ୍ସଂଚିଂତ୍ଯ ବହୁଧା ନିମୀଲ୍ଯ ନଯନେ ତତଃ
ଏପରି ଅନେକ ଭାବ ଭାବି, ପରେ ମୁଁ ଆଖି ବନ୍ଦ କରିଲି।
ଶ୍ରଵଣାଦପି ରାଜେଂଦ୍ର ପୁନଃ ପପ୍ରଚ୍ଛ ତଂ ମୁନିମ୍
ଏହା ଶୁଣିଲେ ମଧ୍ୟ, ରାଜା, ସେ ପୁଣି ସେଇ ମୁନିକୁ ପଚାରିଲେ।
ଯସ୍ଯାଃ ସଂଦର୍ଶନାଦେଵ ଭଵାନେଵ ସ୍ମରାନ୍ଵିତଃ
କେଉଁ ଜଣେ ନାରୀଙ୍କୁ କେବଳ ଦେଖି, ଭଗବାନ୍, ଆପଣ ମଧ୍ୟ ଆସକ୍ତ ହେଇପଡିଲେ?
ଦେଵୀ ଵା ମାନୁଷୀ ଵାପି ଯକ୍ଷିଣୀ ପନ୍ନଗୀ ମୁନେ
ସେ ଦେବୀ, ମାନବୀ, ଯକ୍ଷିଣୀ କିମ୍ବା ସର୍ପକନ୍ୟା କି, ମୁନି?
ଏତନ୍ମେ ଵର୍ତ୍ତତେ ଵିତ୍ତେ ସା କୁମାରୀ ଯଶସ୍ଵିନୀ
ମୋର ଅବସ୍ଥା ଏହିପରି, ଧନୀ; ସେ ଜଣେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ କୁମାରୀ।
ସୋଽହଂ ଯାସ୍ଯାମି ଦୈତ୍ଯେଶ ବ୍ରହ୍ମଲୋକଂ ସନାତନମ୍
ତେଣୁ, ଦାନବନାୟକ, ମୁଁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଶାଶ୍ୱତ ଲୋକକୁ ଯିବି।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ତତୋ ରାଜନ୍ବ୍ରହ୍ମଲୋକଂ ଗତୋ ମୁନିଃ
ଏପରି କହି, ରାଜା, ସେ ମୁନି ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଲୋକକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ଗତ୍ଵା ଭଵାନ୍ଦ୍ରୁତଂ ତତ୍ର ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତାଂ ଚ ଵରାଂଗନାମ୍
ସେଠାକୁ ଶୀଘ୍ର ଯାଇ, ଆପଣ ସେ ଅତି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ନାରୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ଅଥାଽସୌ ମହିଷାଦେଶାଦ୍ଦୂତୋ ଗତ୍ଵାର୍ବୁଦାଚଲମ୍ 7.3.36.
ତାପରେ, ମହିଷ ରାଜାଙ୍କ ଆଦେଶରେ ଜଣେ ଦୂତ ଅର୍ବୁଦ ପର୍ବତକୁ ଗଲେ।
ତସ୍ମୈ ନିଵେଦଯାମାସ ମହିଷାଯ ସଵିସ୍ମଯଃ
ସେ ଦୂତ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଭାବେ ଏହି କଥା ମହିଷ ରାଜାଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଦେଵତେଜୋଭଵା କନ୍ଯା ସାଽଦ୍ଯାପି ଵରଵର୍ଣିନୀ
ଦେବତାଙ୍କର ତେଜରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ସେ କନ୍ୟା ଏଯାଁ ଅଦ୍ୟାପି ଅପୂର୍ବ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟର ମାଲିକା।
ଏଵଂ ତତ୍ର ଭଵଂତୀ ସ୍ମ ପୃଷ୍ଟାଃ ସର୍ଵେ ତପସ୍ଵିନଃ
ଏଭଳି ସମୟରେ ସେଠାରେ ଥିବା ସମସ୍ତ ତପସ୍ୱୀଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କରାଯାଇଥିଲା।
ତସ୍ଯା ରୂପଂ ଵଯଃ କାଂତିର୍ଵର୍ଣିତୁଂ ନୈଵ ଶକ୍ଯତେ
ତାଙ୍କର ରୂପ, ଯୁବାବସ୍ଥା ଓ ଚମକ ବର୍ଣ୍ନନ କରିବା କେହିପାଇଁ ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।
ଦୂତଂ ସଂପ୍ରେଷଯାମାସ ଦାନଵଂ ଚ ଵିଚକ୍ଷଣମ୍
ସେ ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଦାନବକୁ ଦୂତ ଭାବେ ପଠାଇଲେ।
ଵିଚକ୍ଷଣ ଦ୍ରୁତଂ ଗତ୍ଵା ମଦର୍ଥେ ତାଂ ତପସ୍ଵିନୀମ୍
ବୁଦ୍ଧିମାନ, ତୁମେ ଶୀଘ୍ର ଯାଇ, ମୋ ପାଇଁ ସେ ତପସ୍ୱିନୀଙ୍କୁ ସମ୍ମୁଖୀନ କର।
ଅଥାଽସୌ ପ୍ରଯଯୌ ଶୀଘ୍ରଂ ପ୍ରଣିପତ୍ଯ ଵିଚକ୍ଷଣଃ ପ୍ରଣମ୍ଯ ଵିନଯୋପେତୋ ଵାକ୍ଯମେତଦୁଵାଚ ତାମ୍
ତାପରେ ସେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଦୂତ ଶୀଘ୍ର ଗଲେ, ପ୍ରଣାମ କରି, ବିନୟରେ ତାଙ୍କୁ ଏହି ଭାବରେ କହିଲେ।
ମହିଷୋ ନାମ ଵିଖ୍ଯାତସ୍ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯାଧିପତିର୍ବଲୀ
ମହିଷ ନାମକ ଜଣେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ତିନି ଲୋକର ଅଧିପତି ଅଛନ୍ତି।
ସ ତ୍ଵାଂ ଵାଂଛତି କଲ୍ଯାଣି ଧର୍ମପତ୍ନୀଂ ସ୍ଵଧର୍ମତଃ
ସେ ତୁମକୁ, ଶୁଭା, ନୀତିମତ୍ୟ ଭାବରେ ତାଙ୍କର ପତ୍ନୀ ଭାବେ ଚାହାନ୍ତି।