ତଥା ନିଶାଚରାଃ ସର୍ଵେ ତ୍ଵଯା ଵାର୍ଯା ଵିଭୀଷଣ
ଏଭଳି, ବିଭୀଷଣ, ସମସ୍ତ ରାତିରେ ଚଳା ଜନମାନେ ତୁମେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କର।
ପରଂ ତ୍ଵଯା ପରିତ୍ଯକ୍ତେ ମର୍ତ୍ଯେ ମେ ଜୀଵିତଂ ଵ୍ରଜେତ୍
କିନ୍ତୁ ତୁମେ ମୋତେ ତ୍ୟାଗ କରିଦେଲେ, ମୋ ଜୀବନ ମାନବମାନ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଶେଷ ହେଇଯିବ।
ତସ୍ମାନ୍ମାମପି ତତ୍ରୈଵ ତ୍ଵଂ ଵିଭୋ ନେତୁମର୍ହସି
ତେଣୁ, ପ୍ରଭୁ, ତୁମେ ମୋତେ ମଧ୍ୟ ସେଠିକୁ ନେଇଯିବା ଉଚିତ।
ତସ୍ମାନ୍ନାର୍ହସି ମାଂ କର୍ତୁଂ ମିଥ୍ଯାଚାରଂ କଥଂଚନ
ତେଣୁ, କେବେ ବି ମୋ ପ୍ରତି ମିଥ୍ୟା ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଅହମସ୍ମିନ୍ସ୍ଵକେ ସେତୌ ଶଂକରତ୍ରିତଯଂ ଶୁଭମ୍ ଭକ୍ତିମାନ୍ପ୍ରତିସଂଧାଯ ଯାଵଚ୍ଚଂଦ୍ରାର୍କତାରକମ୍
ମୋର ଏହି ସେତୁ ଉପରେ, ମୁଁ ଭକ୍ତି ସହିତ ଶୁଭ ତିନି ରୂପ ଶିବଙ୍କୁ ବସାଇଲି, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ତାରା ରହିବେ, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ରଘୁଶ୍ରେଷ୍ଠୋ ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରଂ ଵିଭୀଷଣମ୍
ଏପରି କହି, ରଘୁବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭିବୀଷଣଙ୍କୁ, ଯିଏ ରାକ୍ଷସମାନେର ରାଜା, ସମ୍ବୋଧନ କଲେ।
କୁର୍ଵନ୍ଯୁଦ୍ଧକଥାଶ୍ଚିତ୍ରା ଯାଃ କୃତାଃ ପୂର୍ଵମେଵ ହି
ସେ, ପୂର୍ବରୁ ଘଟିଥିବା ଅଦ୍ଭୁତ ଯୁଦ୍ଧ କଥାଗୁଡ଼ିକୁ କହିଲେ।
ଶଂସମାନଃ ପ୍ରଵୀରାଂସ୍ତାନ୍ରାକ୍ଷସାନ୍ବଲଵତ୍ତରାନ୍ ୬.୧୦୧.
ସେ, ଅଧିକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ବୀର ରାକ୍ଷସମାନେଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କଲେ।
ତତଶ୍ଚୈକାଦଶେ ପ୍ରାପ୍ତେ ଦିଵସେ ରଘୁନଂଦନଃ
ତାପରେ, ଏକାଦଶ ଦିନ ଆସିବା ସମୟରେ, ରଘୁନନ୍ଦନ ଯାତ୍ରା କଲେ।
ଵାନରୈସ୍ତୈଃ ସମୋପେତୋ ଵିଭୀଷଣପୁରଃସରଃ ୩୨ ମଧ୍ଯେ ଚୈଵ ତଥାଦୌ ଚ ଶ୍ରଦ୍ଧାପୂତେନ ଚେତସା
ସେ, ସେହି ବାନରମାନେ ସହିତ, ଭିବୀଷଣଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି, ଆରମ୍ଭ ଓ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ପବିତ୍ର ମନ ନେଇ ଆଗେ ବଢ଼ିଲେ।
ସେତୁବଂଧଂ ତଥାସାଦ୍ଯ ପ୍ରସ୍ଥିତଃ ସ୍ଵଗୃହଂ ପ୍ରତି
ସେତୁକୁ ପହଞ୍ଚି, ସେ ନିଜ ଘରକୁ ଯିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ।
ମାନଵା ଆଗମିଷ୍ଯଂତି କୌତୁକାଚ୍ଛ୍ରଦ୍ଧଯାଵିତାଃ
ଲୋକମାନେ କୌତୁହଳ ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଭରିଆ ଆସିବେ।
ରାକ୍ଷସାନାଂ ମହାରାଜ ଜାତିଃ କ୍ରୂରତମା ମତା
ହେ ମହାରାଜ, ରାକ୍ଷସମାନେର ବଂଶ ସବୁଠାରୁ କ୍ରୁର ଭାବାଯାଏ।
ଯଦା କଶ୍ଚିଜ୍ଜନଂ କଶ୍ଚିଦ୍ରାକ୍ଷସୋ ଭକ୍ଷଯିଷ୍ଯତି । ଆଜ୍ଞାଭଂଗୋ ଧ୍ରୁଵଂ ଭାଵୀ ମମ ଭକ୍ତିରତସ୍ଯ ଚ
ଯେତେବେଳେ କୌଣସି ରାକ୍ଷସ କୌଣସି ମନୁଷ୍ୟକୁ ଖାଇଦେବ, ସେତେବେଳେ ନିଶ୍ଚୟ ମୋର ଆଜ୍ଞା ଭଙ୍ଗ ହେବ ଓ ମୋର ଭକ୍ତି ତାଙ୍କୁ ରହିବ ନାହିଁ।
ଭଵିଷ୍ଯଂତି କଲୌ କାଲେ ଦରିଦ୍ରା ନୃପମାନଵାଃ
କଳିଯୁଗରେ ରାଜା ଓ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଦରିଦ୍ର ହେବେ।
ନିତ୍ଯଂ ଚୈଵାଗମିଷ୍ଯନ୍ତି ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ରକ୍ଷଃକୃତଂ ଭଯମ୍ । ତେଷାଂ ଯଦି ଵଧଂ କଶ୍ଚିଦ୍ରାକ୍ଷସାତ୍ପ୍ରାପଯିଷ୍ଯତି
ତଥାପି, ରାକ୍ଷସଙ୍କ ଭୟ ଛାଡ଼ି ସେମାନେ ସବୁବେଳେ ଆସିବେ; ଯଦି ସେମାନଙ୍କୁ ରାକ୍ଷସ ମାରିଦେଇଥାଏ,
ଭଵିଷ୍ଯତି ଚ ମେ ଦୋଷଃ ପ୍ରଭୁଦ୍ରୋହୋଦ୍ଭଵଃ ପ୍ରଭୋ ॥ ତସ୍ମାତ୍କଂଚିଦୁପାଯଂ ତ୍ଵଂ ଚିନ୍ତଯସ୍ଵ ଯଥା ମମ । ଆଜ୍ଞାଭଂଗକୃତଂ ପାପଂ ଜାଯତେ ନ ଗୁରୋ କ୍ଵଚିତ୍ ॥ ୬.୧୦୧.
ତେବେ, ହେ ପ୍ରଭୁ, ଏହି ଆଜ୍ଞା ଭଙ୍ଗର ଦୋଷ ମୋର ଉପରେ ପଡ଼ିବ। ତେଣୁ, ମୋର ଆଜ୍ଞା ଭଙ୍ଗରେ କେଉଁଠି ମଧ୍ୟ ପାପ ହେବ ନାହିଁ, ଏପରି କିଛି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଭାବିଦିଅ।
ତସ୍ଯ ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତତଃ ସ ରଘୁସତ୍ତମଃ
ତାଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି, ରଘୁବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ—
ତତସ୍ତଂ କୀର୍ତିରୂପଂ ଚ ମଧ୍ଯଦେଶେ ରଘୂତ୍ତମଃ
ତାପରେ, ମଧ୍ୟଦେଶରେ, ରଘୁବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସେଇ କୀର୍ତ୍ତିର ରୂପକୁ ବସାଇଲେ।
ତେନ ସଂସ୍ଥାପିତୋ ଯତ୍ର ଶିଖରେ ଶଂକରଃ ସ୍ଵଯମ୍॥। ଶିଖରଂ ତତ୍ସଲିଂଗଂ ଚ ପତିତଂ ଵାରିଧେର୍ଜଲେ
ଯେଉଁଠି ଶିଖର ଉପରେ ଶିବଙ୍କୁ ସ୍ୱୟଂ ବସାଇଦେଲେ, ସେଇ ଶିଖର ଓ ଲିଙ୍ଗ ସମୁଦ୍ର ଜଳରେ ପଡ଼ିଗଲା।
ଏଵଂ ମାର୍ଗମଗମ୍ଯଂ ତଂ କୃତ୍ଵା ସେତୁସମୁଦ୍ଭଵମ୍
ଏଭଳି ଭାବେ, ସେତୁଠାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବା ପଥକୁ ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଉପଲବ୍ଧ କରାଗଲା।
ଇତି ଶ୍ରୀସ୍କାଂଦେ ମହାପୁରାଣଏକାଶୀତିସାହସ୍ର୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାଂ ଷଷ୍ଠେ ନାଗରଖଣ୍ଡେ ହାଟକେଶ୍ଵରକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ଯେ ସେତୁମଧ୍ଯେ ଶ୍ରୀରାମକୃତରାମେଶ୍ଵରପ୍ରତିଷ୍ଠାଵର୍ଣନଂନାମୈକୋ ତ୍ତରଶତତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏଭଳି, ଶ୍ରୀସ୍କାନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀ ହଜାର ଶ୍ଲୋକ ଥିବା ସଂହିତାର ଛଠଠି ନାଗରଖଣ୍ଡର ହାଟକେଶ୍ୱର କ୍ଷେତ୍ରର ମହିମା ବିବର୍ଣ୍ନନରେ, ସେତୁ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରୀରାମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରାମେଶ୍ୱର ପ୍ରତିଷ୍ଠା ବର୍ଣ୍ଣନ ନାମକ ଏକ ଶତ ଏକ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ।
ଯଦାଶ୍ଚର୍ଯମଭୂନ୍ମାର୍ଗେ ଶ୍ରୂଯତାଂ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ
ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, ଆପଣମାନେ ମାନେ ରାସ୍ତାରେ ଘଟିଥିବା ଅଦ୍ଭୁତ ଘଟଣାଟିକୁ ଶୁଣନ୍ତୁ।
ନଭୋମାର୍ଗେଣ ଗଚ୍ଛତ୍ତଦ୍ଵିମାନଂ ପୁଷ୍ପକଂ ଦ୍ଵିଜାଃ
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ସେ ଦିବ୍ୟ ରଥ ପୁଷ୍ପକ ଆକାଶ ମାର୍ଗରେ ଯାଉଥିଲା।
ଅଥ ତନ୍ନିଶ୍ଚଲଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପୁଷ୍ପକଂ ଗଗନାଂଗଣେ ୩ ତ୍ଵଂ ଗତ୍ଵା ମାରୁତେ ଶୀଘ୍ରଂ ଭୂମିଂ ଜାନୀହି କାରଣମ୍
ତାପରେ ଆକାଶ ମଧ୍ୟରେ ପୁଷ୍ପକ ରଥଟିକୁ ଅଚଳ ଦେଖି, ହେ ମାରୁତ, ତୁମେ ଶୀଘ୍ର ଭୂମିକୁ ଯାଇ ଏହାର କାରଣ ଜାଣିଆ।
କଦାଚିଦ୍ଧାର୍ଯତେ ନାସ୍ଯ ଗତିଃ କୁତ୍ରାପି କେନଚିତ୍
ଏହି ରଥର ଗତି କେବେ କୌଣସିଠାରେ କୌଣସି ଲୋକ ଦ୍ୱାରା ବାଧା ପାଏ ନାହିଁ।
ବାଢମିତ୍ଯେଵ ସ ପ୍ରୋଚ୍ଯ ହନୂମାନ୍ଧରଣୀତଲମ୍
‘ଏହିପରି ହେଉ’ ବୋଲି ହନୁମାନ ଭୂମି ଉପରେ ଅବତରିଲେ।
ଅତ୍ରାସ୍ଯାଧଃ ଶୁଭଂ କ୍ଷେତ୍ରଂ ହାଟକେଶ୍ଵର ସଂଜ୍ଞିତମ୍
ଏଠାରେ ତଳେ ଏକ ଶୁଭ୍ର କ୍ଷେତ୍ର ଅଛି, ଯାହାକୁ ହାଟକେଶ୍ୱର ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଆଦିତ୍ଯା ଵସଵୋ ରୁଦ୍ରା ଦେଵଵୈଦ୍ଯୌ ତଥାଶ୍ଵିନୌ
ଏଠି ଆଦିତ୍ୟ, ବସୁ, ରୁଦ୍ର, ଦେବ ଚିକିତ୍ସକ ଏବଂ ଆଶ୍ୱିନୀ ଦ୍ୱୟ ଅଛନ୍ତି—
ଏତସ୍ମାତ୍କାରଣାନ୍ନୈତଦତିକ୍ରାମତି ପୁଷ୍ପକମ୍
ଏହି କାରଣରୁ ପୁଷ୍ପକ ଏଠାକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରେ ନାହିଁ।