ତଥାନ୍ଯା କନ୍ଯକା ଚୈକା ବଭୂଵ ଵରଵର୍ଣିନୀ
ଏଭଳି ଆଉ ଗୋଟିଏ ଅତି ସୁନ୍ଦର ଜୁବତୀ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।
ଆନୃଣ୍ଯଂ ଭୂପତିଃ ପ୍ରାପ୍ଯ ଏଵଂ ଦଶରଥସ୍ତଦା
ଏଭଳି ଦଶରଥ ରାଜା ସମସ୍ତ ଋଣରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇଲେ।
ଅଥ ରାଜାଽଭଵଦ୍ରାମଃ ସାର୍ଵଭୌମସ୍ତତଃ ପରମ୍
ତାପରେ ରାମ ରାଜା ହେଲେ, ସମସ୍ତ ଦେଶର ଶାସକ ହେଲେ।
ଯେନ ରାମେଶ୍ଵରଶ୍ଚାତ୍ର ନିର୍ମିତୋ ଲକ୍ଷ୍ମଣେଶ୍ଵରଃ
ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଏଠାରେ ରାମେଶ୍ୱର ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣେଶ୍ୱର ନିର୍ମିତ ହୋଇଥିଲା।
ଇତି ଶ୍ରୀସ୍କାଂଦେ ମହାପୁରାଣ ଏକାଶୀତିସାହସ୍ର୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାଂ ଷଷ୍ଠେ ନାଗରଖଂଡେ ହାଟକେଶ୍ଵରକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ଯେ ରାଜସ୍ଵାମିରାଜଵାପୀମାହାତ୍ମ୍ଯଵର୍ଣନଂନାମାଷ୍ଟନଵତିତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏଭଳି ଏଠାରେ ଶ୍ରୀସ୍କାନ୍ଦ ପୁରାଣର ଏକାଶୀହଜାର ଶ୍ଲୋକ ଥିବା ସଂହିତାର ଛଅଟିଏ ଖଣ୍ଡର ନାଗର ଖଣ୍ଡରେ ହାଟକେଶ୍ୱର କ୍ଷେତ୍ରର ମହିମା ବର୍ଣ୍ଣନା ଓ ରାଜସ୍ୱାମୀ ରାଜବାପୀ ମହିମା ବିଷୟରେ ଅଠାନବେଁ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।
ରାମେଶ୍ଵରସ୍ତଥା ସୀତା ତେନ ତତ୍ର ଵିନିର୍ମିତା
ଏଭଳି ରାମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୀତାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେଠାରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରାଯାଇଥିଲା।
ତଥା ଚ ଲକ୍ଷ୍ମଣାର୍ଥାଯ ନିର୍ମିତସ୍ତେନ ସଂଶ୍ରଯଃ
ତେଣୁ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସେଠାରେ ଏକ ଆଶ୍ରୟସ୍ଥଳ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା।
ତ୍ଵଯା ସୂତ ପୁରା ପ୍ରୋକ୍ତଂ ରାମୋ ଲକ୍ଷ୍ମଣସଂଯୁତଃ
ହେ ସୂତ, ପୂର୍ବରୁ ତୁମେ ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ସହିତ ଘଟିଥିବା କଥା କହିଥିଲ।
ଶ୍ରାଦ୍ଧଂ କୃତ୍ଵା ଗଯାଶୀର୍ଷେ ଲକ୍ଷ୍ମଣେନ ଵିରୁଦ୍ଧ୍ଯ ଚ ॥ ପୁନଃ ସଂପ୍ରସ୍ଥିତୋଽରଣ୍ଯଂ କ୍ରୋଧାଵିଷ୍ଟଶ୍ଚ ତଂ ପ୍ରତି
ଗୟାଶୀର୍ଷରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରି, ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ସହିତ ବିବାଦ କରି, ସେ ପୁଣି ରାଗରେ ଅରଣ୍ୟକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ଯତ୍ତ୍ଵଯୋକ୍ତଂ ତଦା ତେନ ନିର୍ମିତୋଽତ୍ର ମହେଶ୍ଵରଃ
ତୁମେ ଯାହା କହିଥିଲ, ସେ ସମୟରେ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏଠାରେ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରାଯାଇଥିଲା।
ତତୋ ଵକ୍ଷ୍ଯାମ୍ଯଶେଷେଣ ଶ୍ରୂଯତାଂ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ
ଏବେ ମୁଁ ସମସ୍ତ କଥା ଏକେକ୍ଷଣ କହିବି—ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ଶୁଣ।
ଅନ୍ଯସ୍ମିନ୍ଦିଵସେ ପ୍ରାପ୍ତେ ସ ତଦା ରଘୁନଂଦନଃ
ଅନ୍ୟ ଦିନ ଆସିଲାବେଳେ, ସେ ସମୟରେ ରଘୁନନ୍ଦନ ଏହିପରି କଲେ।
ଏତତ୍ପୁନର୍ଦିନଂ ଚାନ୍ଯଦ୍ଯତ୍ର ତେନ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତଃ
ପୁଣି ଅନ୍ୟ ଦିନ ଆସିଲାବେଳେ, ସେଠାରେ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହେଲେ।
ସଂପ୍ରାପ୍ତସ୍ତସ୍ଯ କିଂ ଦୁଃଖଂ ସଂଜାତଂ ତତ୍ପ୍ରକୀର୍ତଯ
ସେ ଯେତେବେଳେ ପହଞ୍ଚିଲେ, କେଉଁ ଦୁଃଖ ତାଙ୍କୁ ହେଲା? ସେ କଥା କହ।
ଲୋକାପଵାଦସଂତ୍ରସ୍ତସ୍ତତୋ ରାଜ୍ଯଂ ଚକାର ସଃ ॥ ୬.୯୯.
ଲୋକମାନେ ନିନ୍ଦା କରିବେ ବୋଲି ଭୟରେ, ସେ ରାଜ୍ୟ ଶାସନ କଲେ।
ଦଶଵର୍ଷସହସ୍ରାଣି ଦଶଵର୍ଷଶତାନି ଚ
ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ଓ ଦଶ ଶତ ବର୍ଷ ସେ ରାଜ୍ୟ କଲେ।
ତେନୋକ୍ତଂ ଦେଵରାଜେନ ପ୍ରେଷିତୋଽହଂ ତଵାଂତିକମ୍
ଦେବତାମାନଙ୍କ ରାଜା ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, 'ମୁଁ ତୁମ ପାଖକୁ ପଠାଯାଇଛି।'
ତସ୍ଯୈଵମୁପଵିଷ୍ଟସ୍ଯ ମଂତ୍ରସ୍ଥାନେ ମହାତ୍ମନଃ
ସେ ମହାତ୍ମା ମନ୍ତ୍ରସଭାରେ ଏଭଳି ବସିଥିବାବେଳେ...
ତତଃ କୋପପରୀତାତ୍ମା ଦୂତଃ ପ୍ରୋଵାଚ ସାଦରମ୍
ତାପରେ, କ୍ରୋଧରେ ଭରିଯାଇଥିବା ଦୂତ ଆଦର ସହିତ କହିଲେ।
ଯଥା ଦଂଷ୍ଟ୍ରାଚ୍ଯୁତଃ ସର୍ପୋ ନାଗୋ ଵା ମଦଵର୍ଜିତଃ
ଯେପରି ଦାଁତ ଛାଡ଼ିଦେଇଥିବା ସାପ କିମ୍ବା ବିଷ ନଥିବା ନାଗ ଅଶକ୍ତ ହୁଏ,
ସେଯଂ ତଵ ରଘୁଶ୍ରେଷ୍ଠ ନାଜ୍ଞାସ୍ତି ପ୍ରତିଵେଦ୍ମ୍ଯହମ୍
ସେପରି, ରଘୁବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମ ପାଖରେ ମୋର କୌଣସି ଆଜ୍ଞା ନାହିଁ, ମୁଁ କେବଳ ଖବର ଦେଉଛି।
ତସ୍ଯ ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା କୋପସଂରକ୍ତଲୋଚନଃ ୬.୯୯.
ସେଇ କଥା ଶୁଣି, ତାଙ୍କର ଆଖି କ୍ରୋଧରେ ରକ୍ତିମ ହେଲା।
ମମାତ୍ର ସଂନିଵିଷ୍ଟସ୍ଯ ସହାନେନ ପ୍ରଜଲ୍ପତଃ ସ୍ଵହସ୍ତେନ ନ ସଂଦେହଃ ସୂଦଯିଷ୍ଯାମି ତଂ ଦ୍ରୁତମ୍
ମୁଁ ଏଠାରେ ଥିଲି, ସେଠାରେ ଏହି ଲୋକ ସହ କଥା ହେଉଥିବାବେଳେ, ନିଶ୍ଚୟ ମୁଁ ନିଜ ହାତରେ ତାକୁ ଦ୍ରୁତ ମାରିଦେବି।
ନ ହନ୍ମି ଯଦି ତଂ ପ୍ରାପ୍ତମତ୍ର ମେ ଦୃଷ୍ଟିଗୋଚରମ୍
ଯଦି ସେ ଏଠାରେ ମୋ ଦୃଷ୍ଟିରେ ପଡ଼ିଲେ ମୁଁ ତାକୁ ମାରିନଥାଏ।
ଏଵଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ପ୍ରଯତ୍ନେନ ତ୍ଵଯା ଭାଵ୍ଯମସଂଶଯମ୍
ଏହି କଥା ଜାଣି, ତୁମେ ନିଶ୍ଚିତ ଚେଷ୍ଟା କରିବାକୁ ହେବ।
ତମୋମିତ୍ଯେଵ ସଂପ୍ରୋଚ୍ଯ ଲକ୍ଷ୍ମଣଃ ଶୁଭଲକ୍ଷଣଃ
ଏପରି କହି, ଶୁଭ ଲକ୍ଷଣ ଥିବା ଲକ୍ଷ୍ମଣ କହିଲେ, 'ଏହିପରି ହେଉ।'
ଦେଵଦୂତୋଽପି ରାମେଣ ସମଂ ଚକ୍ରେ ତତଃ ପରମ୍
ତାପରେ ଦେବଦୂତ ରାମଙ୍କ ସହ ଏକତ୍ର ହେଲେ।
ସ ଚ ଵ୍ଯାପାଦିତୋ ଦୁଷ୍ଟଃ ପାପସ୍ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯକଂଟକଃ
ଏବଂ ସେ ଦୁଷ୍ଟ, ତିନି ଲୋକର କଣ୍ଟକ, ବିନଶ୍ଟ ହେଲା।
କୃତଂ ସର୍ଵଂ ମହାଭାଗ ଦେଵ କୃତ୍ଯଂ ତ୍ଵଯାଽଧୁନା
ଏବେ, ମହାଭାଗ, ଦେବ, ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ତୁମେ ସଫଳ କରିଛ।
ଯଦି ତେ ରୋଚତେ ଚିତ୍ତେ ନୋପରୋଧେନ ସାଂପ୍ରତମ୍ ସ୍ଵର୍ଗଲୋକଂ ପରିତ୍ଯଜ୍ଯ ମର୍ତ୍ଯଲୋକଂ ସୁନିଂଦିତମ୍
ଯଦି ତୁମ ମନକୁ ଭଲ ଲାଗେ, ଏବେ କୌଣସି ବାଧା ନାହିଁ; ସ୍ୱର୍ଗ ଛାଡ଼ି, ପ୍ରଶଂସିତ ମାନବ ଲୋକକୁ ଯାଇପାର।