ଯସ୍ମିନ୍ଦିନେ ସମାନୀତା ସା ଗଂଗା ତତ୍ର ଵିଷ୍ଣୁନା
ଯେ ଦିନ ଶ୍ରୀବିଷ୍ଣୁ ଗଙ୍ଗାକୁ ଏଠାକୁ ଆଣିଥିଲେ—
ତଥାନ୍ଯେଽପି ଦିନେ ତସ୍ମିନ୍ଯଦି ତୋଯମଵାପ୍ଯ ଚ ୬.୯୩.
ଏହିପରି, ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଦିନ ମଧ୍ୟ, ଯଦି ସେଇ ପାଣି ମିଳିଯାଏ—
ଇତି ଶ୍ରୀସ୍କାଂଦେ ମହାପୁରାଣ ଏକାଶୀତିସାହସ୍ର୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାଂ ଷଷ୍ଠେ ନାଗରଖଣ୍ଡେ ହାଟକେଶ୍ଵରକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ଯେ ଗୋମୁଖତୀର୍ଥମାହାତ୍ମ୍ଯଵର୍ଣନଂନାମ ତ୍ରିନଵତିତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏଭଳି ଶ୍ରୀସ୍କନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀହଜାର ଶ୍ଳୋକ ଥିବା ସଂହିତାର ଷଷ୍ଠ ନାଗରଖଣ୍ଡରେ ହାଟକେଶ୍ୱର କ୍ଷେତ୍ରର ମହିମା ଓ ଗୋମୁଖ ତୀର୍ଥର ମହିମା ବର୍ଣ୍ଣନା ଥିବା ତିରାନବେଁ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ।
ତଥାନ୍ଯା ଲୋହଯଷ୍ଟିସ୍ତୁ ତସ୍ମିନ୍କ୍ଷେତ୍ରେଽତିଶୋଭନା
ଏହିପରି, ସେ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅନ୍ୟ ଏକ ଲୋହାର ଦଣ୍ଡ ଅତି ଶୋଭାମୟ ଅଛି।
ତାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମାନଵଃ ସମ୍ଯଗୁପଵାସପରାଯଣଃ
ଏହାକୁ ଦେଖି, ଯିଏ ଉପବାସରେ ନିଷ୍ଠାବାନ୍—
ନିର୍ମିତା ଲୋହଯଷ୍ଟିଃ ସା ତତ୍ରୋତ୍ସୃଷ୍ଟା ଚ ସା କୁତଃ
ସେ ଲୋହାର ଦଣ୍ଡ ଏଠାରେ ତିଆରି ହୋଇ ରଖାଯାଇଛି; କିନ୍ତୁ ଏହା କେଉଁଠୁ ଆସିଥିଲା?
ଗତାମର୍ଷୋ ଦ୍ଵିଜେନ୍ଦ୍ରାଣାଂ ଦତ୍ତ୍ଵା ଯଜ୍ଞେ ଵସୁନ୍ଧରାମ୍
ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ ଯଜ୍ଞରେ ଭୂମି ଦାନ କରି, କ୍ରୋଧ ଛାଡିଦେଲେ—
ତତଃ ସଂପ୍ରସ୍ଥିତୋ ହୃଷ୍ଟୋ ଧୃତ୍ଵା ମନସି ସାଗରମ୍
ତାପରେ, ସେ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ, ମନରେ ସାଗରକୁ ଧାରଣ କରି ଯାତ୍ରା କଲେ।
ତଦା ସ ମୁନିଭିଃ ପ୍ରୋକ୍ତଃ ସର୍ଵୈସ୍ତତ୍କ୍ଷେତ୍ରଵାସିଭିଃ
ସେବେଳେ, ସମସ୍ତ ଋଷି ଓ କ୍ଷେତ୍ରବାସୀମାନେ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ।
ରାମରାମ ମହାଭାଗ ଯଦ୍ଧାରଯସି ପାଣିନା
ହେ ରାମ, ରାମ, ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ତୁମେ ହାତରେ ଯାହା ଧରିଛ, ସେ—
ଅନେନ କରସଂସ୍ଥେନ ତଵ କୋପଃ କଥଂଚନ
ଏହି ହାତରେ ଧରିଥିବା ଦ୍ୱାରା, କିପରି ତୁମର କ୍ରୋଧ ରହିପାରିବ?
ଯଦି ଚୈନଂ ମଯା ମୁକ୍ତଂ କୁଠାରଂ ଚ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ
ଯଦି ମୁଁ ଏହାକୁ ଛାଡ଼ିଦେଇଛି, ଓ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, କୁଠାରକୁ ମଧ୍ୟ—
ନାପରାଧମିମଂ ଶକ୍ତଃ ସୋଢ଼ୁଂ ଚାହଂ କଥଂଚନ
ମୁଁ କେଉଁସି ଭଳିରେ ଏହି ଅପରାଧକୁ ସହିପାରିବି ନାହିଁ।
ତଥାପି ନାସ୍ତି ତେ ଶାଂତିର୍ମୁକ୍ତେଽପ୍ଯସ୍ମିନ୍ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ
ତଥାପି, ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, ଏହା ଛାଡ଼ିଦେଲେ ମଧ୍ୟ ତୁମ ପାଇଁ ଶାନ୍ତି ନାହିଁ।
ଅସ୍ମାକଂ ତତ୍ର ଭଂକ୍ତ୍ଵାଶୁ ପିଂଡଂ କୃତ୍ଵା ସମର୍ପଯ
ତୁମେ ଏଠାରେ ଆମ ପାଇଁ ଶୀଘ୍ର ଭାବେ ଏହାକୁ ଭାଙ୍ଗି, ପିଂଡ ତିଆରି କରି, ଆମକୁ ଅର୍ପଣ କର।
ଯେନ ରକ୍ଷାମହେ ସର୍ଵେ ପରମଂ ଯଵମାଶ୍ରିତାଃ
ଏହା ଦ୍ୱାରା, ଆମେ ସମସ୍ତେ ଯେଉଁମାନେ ବାର୍ଲି ଉପରେ ଅତ୍ୟଧିକ ନିର୍ଭର କରୁଛୁ, ସେମାନେ ସୁରକ୍ଷିତ ରହୁଛନ୍ତି।
ତେଷାଂ ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ରାମଃ ଶସ୍ତ୍ରଭୃତାଂ ଵରଃ
ସେମାନଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାମ ଏହିପରି କଲେ।
ତତଃ ସ ବ୍ରାହ୍ମଣେଂଦ୍ରାଣାମର୍ପଯାମାସ ସାଦରମ୍
ତାପରେ ସେ ସମ୍ମାନ ସହିତ ଏହାକୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କଲେ।
ଵଯଂ ସଂରକ୍ଷଯିଷ୍ଯାମଃ ପୂଜଯିଷ୍ଯାମ ଏଵ ହି
ନିଶ୍ଚୟ, ଆମେ ଏହାକୁ ସୁରକ୍ଷା କରିବା ଏବଂ ପୂଜା କରିବା।
ଯଥା ଶକ୍ତିମଯୀ କୀର୍ତିଃ ସ୍କନ୍ଦସ୍ଯାତ୍ର ପ୍ରତିଷ୍ଠିତା ୬.୯୪.
ଯେପରି ସ୍କନ୍ଦଙ୍କର କୀର୍ତ୍ତି ଏଠାରେ ଆମ ସମ୍ଭବ ସାର୍ଥକ ଭାବେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ, ସେପରି।
ଭ୍ରଷ୍ଟରାଜ୍ଯସ୍ତୁ ଯୋ ରାଜା ଏନାମାରାଧଯିଷ୍ଯତି
ଯେ କୌଣସି ରାଜା ତାଙ୍କର ରାଜ୍ୟ ହରାଇଛନ୍ତି ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି,
ଵିଦ୍ଯାକୃତେ ଦ୍ଵିଜୋ ଵା ଯଃ ସଦୈନାଂ ପୂଜଯିଷ୍ଯତି
କିମ୍ବା କୌଣସି ବ୍ରାହ୍ମଣ ଯିଏ ଜ୍ଞାନ ପାଇଁ ସଦା ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି,
ଅପୁତ୍ରୋ ଵା ନରୋ ଯୋଽଥ ନାରୀ ଵା ପୂଜଯିଷ୍ଯତି
କିମ୍ବା କୌଣସି ପୁଅ ନଥିବା ପୁରୁଷ, କିମ୍ବା ଜଣେ ନାରୀ ଯିଏ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି,
ଉପଵାସପରୋ ଭୂତ୍ଵା ଯଶ୍ଚୈନାଂ ପୂଜଯିଷ୍ଯତି
କିମ୍ବା ଯିଏ ଉପବାସ ରହି ସମର୍ପିତ ଭାବେ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି,
ଏଵଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତତୋ ରାମସ୍ତେଷାମେଵ ଦ୍ଵିଜନ୍ମନାମ୍
ଏପରି ଶୁଣି, ରାମା ତାପରେ ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ପାଇଁ,
ତେଽପି ଵିପ୍ରାସ୍ତତସ୍ତସ୍ଯାଶ୍ଚକ୍ରୁଃ ପ୍ରାସାଦମୁତ୍ତମମ୍
ସେଠାରେ ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ଉତ୍ତମ ମନ୍ଦିର ତିଆରି କଲେ।
ପ୍ରାପ୍ନୁଵଂତି ଚ ତତ୍ପାର୍ଶ୍ଵାତ୍କାମାନେଵ ହୃଦି ସ୍ଥିତାନ୍ ୬.୯୪.
ଏବଂ ତାଙ୍କ ପାଖରୁ, ସେମାନେ ନିଜ ହୃଦୟରେ ଥିବା ଇଚ୍ଛାଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି।
ଇତି ଶ୍ରୀସ୍କାଂଦେ ମହାପୁରାଣ ଏକାଶୀତିସାହସ୍ର୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାଂ ଷଷ୍ଠେ ନାଗରଖଣ୍ଡେ ହାଟକେଶ୍ଵରକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ଯେ ଲୋହଯଷ୍ଟିମାହାତ୍ମ୍ଯଵର୍ଣନଂ ନାମ ଚତୁର୍ଣଵତିତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି ହାଟକେଶ୍ୱର କ୍ଷେତ୍ରର ମହିମା ଓ ଲୋହ ଦଣ୍ଡର ମହିମା ବର୍ଣ୍ଣନା ନାମକ ଚଉନବେଁ ଅଧ୍ୟାୟ, ଏକାଶୀହଜାର ଶ୍ଲୋକ ଥିବା ମହାପୁରାଣ 'ସ୍କାନ୍ଦ'ର ଷଷ୍ଠ ନାଗରଖଣ୍ଡର ଶେଷ ହେଲା।
ଅଜାପାଲେନ ଭୂପେନ ସ୍ଥାପିତା ପାପନାଶନୀ
ଅଜାପାଳ ନାମକ ରାଜାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ, ଏହି ଦେବୀ ପାପ ନଶ୍ଟ କରନ୍ତି।
ତାଂ ଚ ଶୁକ୍ଲଚତୁର୍ଦଶ୍ଯାମଜାପାଲେଶ୍ଵରୀଂ ନରଃ ସ ପ୍ରାପ୍ନୋତୀପ୍ସିତାନ୍କାମାନ୍ଦୁର୍ଲଭା ସର୍ଵମାନଵୈଃ
ଯେଉଁ ମଣିଷ ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷର ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ତିଥିରେ ଅଜାପାଳେଶ୍ୱରୀଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ମଣିଷଙ୍କ ପାଇଁ ଦୁର୍ଲଭ ଇଚ୍ଛାଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି।