ଯାଵନ୍ନାଗ୍ନିଦ୍ଵିଜାତୀନାଂ ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷଂ ଗୁରୁସଂନିଧୌ
ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଗ୍ନି ଓ ଦ୍ୱିଜମାନେ ଗୁରୁଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଉପସ୍ଥିତ ନ ହେବେ,
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ସ ଵିପ୍ରେଂଦ୍ରସ୍ତତଃ ପ୍ରୋଵାଚ କେଶଵମ୍ ତସ୍ମାତ୍ତତ୍ର ପ୍ରଯାସ୍ଯାମି ଯତ୍ର ସ୍ଯାତ୍ତାଦୃଶୀ ସୁତା
ଏପରି କହି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କେଶବଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ତେଣୁ ମୁଁ ସେଠାକୁ ଯିବି, ଯେଉଁଠାରେ ଏମିତି ଝିଅ ମିଳିପାରିବ।'
ତସ୍ମାନ୍ନାଶ୍ଵମୁଖୀ ହ୍ଯେଷା ଜନ୍ମନ୍ଯସ୍ମିନ୍ଭଵିଷ୍ଯତି ୬.୮୧.
ତେଣୁ ଏହି ଜନ୍ମରେ ସେ ଘୋଡ଼ାମୁହଁ ହେବେ ନାହିଁ।
ସେଯଂ ତଵ ସୁତା ଵିପ୍ର ବଂଧୁସ୍ଥାନଂ ସମାଶ୍ରିତା
ଏହିଅଟି ତୁମର ଝିଅ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ପରିବାରର ସ୍ଥାନରେ ଅବସ୍ଥିତ।
ଅଵତୀର୍ଣସ୍ଯ ଭୂପୃଷ୍ଠେ ଦେଵକାର୍ଯେଣ କେନଚିତ୍
କିଛି ଦେବୀୟ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ପୃଥିବୀରେ ଅବତରିଛନ୍ତି।
ତତୋଽହଂ ସୁମହତ୍କୃତ୍ଵା ତପଶ୍ଚୈଵାନଯା ସହ
ତାପରେ ମୁଁ ତାଙ୍କ ସହିତ ଏକାଠି ବଡ଼ ତପସ୍ୟା କଲି।
ଏଵଂ ସ ଭଗଵାନ୍ଵିପ୍ରଂ ତଂ ସନ୍ତୋଷ୍ଯ ତଦା ଗିରା
ଏଭଳିଭାବେ, ଭଗବାନ୍ ସେ ସାଧୁଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ମିଠା କଥାରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିଥିଲେ।
ଅଥ ତସ୍ମିନ୍କଥାଂତେ ସ ଗରୁଡଃ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ତାହା ପରେ, ସେ କଥା ଶେଷ ହେବା ସମୟରେ, ଗରୁଡ଼ ମହାପୁରୁଷଙ୍କୁ ଉପସ୍ଥାପନ କଲେ।
ଅପୂର୍ଵେଯଂ ସୁରଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍ତ୍ରୀ ଵୃଦ୍ଧା ତଵ ପାର୍ଶ୍ଵଗା
ହେ ଦେବମାନ୍ୟ, ଆପଣଙ୍କ ପାଖରେ ଯିଏ ଅଛନ୍ତି, ସେ ଏକ ଅପୂର୍ବ ଓ ବୃଦ୍ଧା ଜଣେ ମହିଳା।
ଶାଂଡିଲୀନାମ ସର୍ଵଜ୍ଞା ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯପରାଯଣା
ତାଙ୍କ ନାମ ଶାଣ୍ଡିଳୀ, ସେ ସବୁକିଛି ଜାଣନ୍ତି, ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟରେ ନିଷ୍ଠାବାନ୍।
ତପୋଵୀର୍ଯସମୋପେତା ସର୍ଵଦେଵାଭିଵଂଦିତା
ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାର ଶକ୍ତି ଅଧିକ, ସମସ୍ତ ଦେବତା ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି।
ପ୍ରୋଵାଚ ଵାସୁଦେଵଂ ଚ ତାଂ ଵିଲୋକ୍ଯ ଚିରଂ ଦ୍ଵିଜାଃ ॥ ୬.୮୧.
ଦ୍ୱିଜମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଦେଖିବା ପରେ, ବାସୁଦେବଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଯଥା ଚ ଦୀଯତେ ଦାନଂ ଯଚ୍ଚ ତତ୍ରାସ୍ତି ଚାଦ୍ଭୁତମ୍
ଯେପରି ଦାନ ଦିଆଯାଏ, ଏବଂ ସେଠାରେ ଯେଉଁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଅଛି—
ନାଶ୍ଚର୍ଯଂ ଚିତ୍ରମେତଚ୍ଚ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯଂ ତଦଦ୍ଭୁତମ୍
ଏହି ସବୁ କିଛି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ନୁହେଁ; କିନ୍ତୁ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ—ସେଠି ତ ଅସଲି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ।
ଵିଶେଷେଣ ଚ ନାରୀଭିରତ୍ର ନ ଶ୍ରଦ୍ଦଧାମ୍ଯହମ୍
ବିଶେଷକରି ମହିଳାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ଏଠି ମୁଁ ଏହାକୁ ବିଶ୍ୱାସ କରେନି।
ଵିକାରଃ ଖଲୁ କର୍ତଵ୍ଯୋ ନାଧି କାରାଯ ଯୌଵନମ୍
ନିଶ୍ଚୟ, ପରିବର୍ତ୍ତନ ହେବା ଦରକାର; ଯୌବନ ଉପରେ ଭରସା କରିହେବ ନାହିଁ।
ଅନ୍ଯୋନ୍ଯଂ ମୈଥୁନଂ ଚକ୍ରୁଃ କାମବାଣପ୍ରପୀଡିତାଃ ଅପ୍ଯେତାଃ ପୁରୁଷାଭାଵେ ମନ୍ଯଂତେ ପଂଚସାଯକମ୍
କାମବାଣରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ, ସେମାନେ ପରସ୍ପରେ ମିଳି ମିଳନ କରିଛନ୍ତି; ପୁରୁଷ ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ସେମାନେ ପଞ୍ଚଶର ଦେବତାକୁ ଚିନ୍ତା କରନ୍ତି।
ନାଗ୍ନିସ୍ତୃପ୍ଯତି କାଷ୍ଠାନାଂ ନାପଗାନାଂ ମହୋଦଧିଃ
ଯେପରି ଅଗ୍ନି କାଠିରେ କେବେ ତୃପ୍ତି ହୁଏନାହିଁ, ବଡ଼ ସମୁଦ୍ର ନଦୀରେ କେବେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏନାହିଁ—
ନ ପରତ୍ର ଭଯାଦେତା ମର୍ଯାଦାଂ ଵିଦଧୁଃ ସ୍ତ୍ରିଯଃ
ଏହି ମହିଳାମାନେ ପରଲୋକର ଭୟରେ ସଂଯମ ରଖନ୍ତି ନାହିଁ।
ମୌନଵ୍ରତଧରାଽପ୍ଯେଵଂ ହୃଦି କୋପଂ ଦଧାର ସା
ସେ ମୌନବ୍ରତ ଧାରଣ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ହୃଦୟରେ କ୍ରୋଧ ଧରିଥିଲେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନଂତରେ ତସ୍ଯ ପକ୍ଷିନାଥସ୍ଯ ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍
ଏହି ମଧ୍ୟରେ, ସେଇ ପକ୍ଷୀର ମହାପତିଙ୍କ ପାଇଁ, ସେହି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ—
ମାଂସପିଂଡମଯୋ ରୌଦ୍ରଃ ସର୍ଵରୋଗଵିଵର୍ଜିତଃ ॥ ୬.୮୧.
ମାଂସର ଗଠିତ, ଭୟଙ୍କର ଏକ ପ୍ରାଣୀ ଦେଖାଦେଲା, ଯାହା ସମସ୍ତ ରୋଗରୁ ମୁକ୍ତ।
ଇତି ଶ୍ରୀସ୍କାନ୍ଦେ ମହାପୁରାଣ ଏକାଶୀତିସାହସ୍ର୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାଂ ଷଷ୍ଠେ ନାଗରଖଣ୍ଡେ ହାଟକେଶ୍ଵରକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ଯେ ସୁପର୍ଣପକ୍ଷପାତଵର୍ଣନଂନାମୈକାଶୀତିତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି, ଶ୍ରୀସ୍କାନ୍ଦେ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀ ହଜାର ଶ୍ଲୋକ ଥିବା ସଂହିତାରେ, ଷଷ୍ଠ ନାଗରଖଣ୍ଡରେ, ହାଟକେଶ୍ୱର କ୍ଷେତ୍ରର ମହିମାରେ, 'ସୁପର୍ଣ୍ଣଙ୍କର ପକ୍ଷପାତ ବର୍ଣ୍ଣନ' ନାମକ ଏହା ଏକାଶୀତିତମ ଅଧ୍ୟାୟ।
ଵିସ୍ମିତଶ୍ଚିଂତଯାମାସ କିମିଦଂ ସାଂପ୍ରତଂ ସ୍ଥିତମ୍
ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇ ସେ ଭାବିଲେ—'ଏହି ସମୟରେ ଏହା କଣ ଘଟିଲା?'
ଅପି ଵଜ୍ରପ୍ରହାରେଣ ଯସ୍ଯ ରୋମାପି ନ ଚ୍ଯୁତମ୍
ଏକାଉଁ ବଜ୍ର ଦେଇ ଘାତ କରିଲେ ମଧ୍ୟ, ତାଙ୍କର ଏକଟି କେଶ ମଧ୍ୟ ଖସିଲା ନାହିଁ।
ନୂନମେତେନ ଯା ସ୍ତ୍ରୀଣାଂ କୃତା ନିଂଦା ମହାତ୍ମନା
ନିଶ୍ଚିତ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା, ସେ ମହାତ୍ମା ଜଣେ ଜନନୀମାନଙ୍କୁ ଅପମାନ କରିଛନ୍ତି।
ଅନଯା ପାତିତୌ ପକ୍ଷୌ ତପଃଶକ୍ତିପ୍ରଭାଵତଃ
ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାର ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା, ଦୁଇଟି ପକ୍ଷ ଭୂମିକୁ ପତିତ ହୋଇଗଲା।
ତତଃ ପ୍ରସାଦଯାମାସ ଶାଂଡିଲୀଂ ଗରୁଡଧ୍ଵଜଃ
ତାପରେ ଗରୁଡ଼ ଚିହ୍ନଧାରୀ ଭଗବାନ ଶାଣ୍ଡିଳୀଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ।
ତତ୍କିମର୍ଥଂ ମହାଭାଗେ ତ୍ଵଯା ଚୈଵେଦୃଶଃ କୃତଃ
ହେ ମହାଭାଗେ, ତୁମେ ଏପରି କାର୍ଯ୍ୟ କାହିଁକି କରିଲା?
ସ୍ତ୍ରୀନିଂଦା ଵିହିତାନେନ ସ୍ଵମତ୍ଯାପି ଜଗଦ୍ଗୁରୋ
ଏହି କାରଣରୁ, ଜଗତର ଗୁରୁ ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଜନନୀମାନଙ୍କୁ ଅପମାନ କରିଛ।