ଅଥ ତାଂ ଵିରତାଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ସୋଽନ୍ଯଚିତ୍ତାଂ ପ୍ରିଯାଂ ନୃପଃ
ତାପରେ ରାଜା ଜାଣିଲେ ଯେ ସେ ଅଲଗା ହୋଇଛନ୍ତି ଏବଂ ମନ ଅନ୍ୟଠାରେ ରହିଛି।
ଅନ୍ଯସ୍ମିନ୍ଦିଵସେ ଶସ୍ତ୍ରଂ ସୂକ୍ଷ୍ମଂ ଵେଣ୍ଯାଂ ନିଧାଯ ସା ୬.୭୮.
ଅନ୍ୟ ଦିନ ତିନି ନିଜ ଚୁଟିରେ ଏକ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଅସ୍ତ୍ର ଲୁଚାଇ ରଖିଲେ।
ତତସ୍ତେନ ସମଂ ହାସ୍ଯଂ କୃତ୍ଵା କ୍ଷତ୍ରିଯଭାଵଜମ୍
ତାପରେ ସେ ଲୋକଙ୍କ ସହିତ, ତାଙ୍କର କ୍ଷତ୍ରିୟ ସ୍ୱଭାବ ଦେଖି ହସିଥିଲେ।
ତତୋ ନିଦ୍ରାଵଶଂ ପ୍ରାପ୍ତଂ ତଂ ନୃପଂ ସା ନୃପପ୍ରିଯା
ତାପରେ, ରାଜାଙ୍କ ପ୍ରିୟା ଜଣେ ଦେଖିଲେ ଯେ, ରାଜା ଘୁମରେ ଡୁବିଯାଇଛନ୍ତି।
ଏଵଂ ତସ୍ଯ ଫଲଂ ଜାତଂ ସଦ୍ଯସ୍ତୀର୍ଥସ୍ଯ ଭଂଗଜମ୍
ଏଭଳି, ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଭଙ୍ଗ କରିବାର ଫଳ ତାଙ୍କୁ ସତେଜ ମିଳିଗଲା।
ଅଦ୍ଯାପି ତତ୍ର ଦେଵେଶୋ ରୁଦ୍ରଶୀର୍ଷଃ ସ ତିଷ୍ଠତି
ଆଜିଯାଏଁ, ସେଠାରେ ଦେବମାନ୍ୟ ରୁଦ୍ରଶୀର୍ଷ ରହିଛନ୍ତି।
ଯସ୍ତସ୍ଯ ପୁରତଃ ସ୍ଥିତ୍ଵା ଜପେଦ୍ରୁଦ୍ରଶିରଃ ଶୁଚିଃ
ଯେଉଁଠି ଶୁଦ୍ଧ ହୃଦୟରେ ରୁଦ୍ରଶୀର୍ଷ ପାଠ କରିବେ, ସେଠି ଦଢ଼ିଆ ଥାଇ, ସେ ଲୋକ—
ଵାଂଛିତଂ ଲଭତେ ଚାଶୁ ତସ୍ଯେଶସ୍ଯ ପ୍ରଭାଵତଃ
ସେ ଭଗବାନଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ, ତାଙ୍କ ଚାହିଦା ଜଳ୍ଦି ପାଇଯାନ୍ତି।
ରୁଦ୍ରଶୀର୍ଷଂ ନ ସଂଦେହଃ ସ ଯାତି ପରମାଂ ଗତିମ୍
ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ, ଯେଉଁଠି ରୁଦ୍ରଶୀର୍ଷ ପାଠ କରନ୍ତି, ସେ ଉଚ୍ଚତମ ଗତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି।
ନିତ୍ଯଂ ଦିନକୃତାତ୍ପାପାନ୍ମୁଚ୍ଯତେ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ
ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେ ଲୋକ ପ୍ରତିଦିନ ଦିନରେ କରାଯାଇଥିବା ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି।
ମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ସର୍ଵପାପାନାଂ ସଦ୍ଯୋ ନାଶନକାରକମ୍ ରୁଦ୍ରଶୀର୍ଷସ୍ଯ ମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ତସ୍ମାଚ୍ଛ୍ରୋତଵ୍ଯମାଦରାତ୍
ରୁଦ୍ରଶୀର୍ଷର ମହିମା ସମସ୍ତ ପାପକୁ ସତେଜ ନଶ୍ଟ କରେ; ତେଣୁ ଏହି ମହିମାକୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଶୁଣିବା ଉଚିତ।
ଇତି ଶ୍ରୀସ୍କାନ୍ଦେ ମହାପୁରାଣ ଏକାଶୀତିସାହସ୍ର୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାଂ ଷଷ୍ଠେ ନାଗରଖଣ୍ଡେ ଶ୍ରୀହାଟକେଶ୍ଵରକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ଯେ ରୁଦ୍ରଶୀର୍ଷ (ଜାଗେଶ୍ଵର )ମାହାତ୍ମ୍ଯଵର୍ଣନଂନାମାଷ୍ଟସପ୍ତତିତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି, ଶ୍ରୀହାଟକେଶ୍ୱର କ୍ଷେତ୍ରର ମହିମା ବିବର୍ଣ୍ଣନା ଓ ରୁଦ୍ରଶୀର୍ଷ (ଜାଗେଶ୍ୱର) ମହିମା ବିବର୍ଣ୍ଣନା ନାମକ ଅଠସତତି ଅଧ୍ୟାୟ ଶ୍ରୀସ୍କାନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀ ହଜାର ଦୁଇ ଶଖା ମଧ୍ୟରୁ ଷଷ୍ଠ ନାଗରଖଣ୍ଡରେ ସମାପ୍ତ ହେଲା।
ଲିଂଗମସ୍ତି ସୁଵିଖ୍ଯାତଂ ସର୍ଵପାତକନାଶନମ୍
ଏଠାରେ ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଲିଙ୍ଗ ଅଛି, ଯାହା ସମସ୍ତ ପାପକୁ ନଶ୍ଟ କରେ।
ଯମାରାଧ୍ଯ ଚ ତୈଃ ପୂର୍ଵଂ ଶକ୍ରାମର୍ଷସମନ୍ଵିତୈଃ
ପୂର୍ବେ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଦେବତାମାନେ କ୍ରୋଧରେ ଭରିଯାଇ, ଏହାକୁ ପୂଜିଥିଲେ।
ପ୍ରକୋପୋ ଵାଲଖିଲ୍ଯାନାଂ ସଂଜଜ୍ଞେ ଗରୁଡଃ କଥମ୍
ବାଲଖିଲ୍ୟମାନଙ୍କର କ୍ରୋଧ କିପରି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା? ଗରୁଡ଼ କିପରି ଜନ୍ମିଲେ?
ଚକାର ଵିଧିଵଦ୍ଯଜ୍ଞଂ ସଂପୂର୍ଣଵରଦକ୍ଷିଣମ୍
ସେ ବିଧିମତେ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦାନଦେଇ, ବଡ଼ ଯଜ୍ଞ କଲେ।
ତତଃ ଶକ୍ରାଦଯୋ ଦେଵାଃ ସହାଯାର୍ଥଂ ନିମଂତ୍ରିତାଃ
ତାପରେ ଇନ୍ଦ୍ର ଆଦି ଦେବମାନେ ସହଯୋଗ ପାଇଁ ଆମନ୍ତ୍ରିତ ହେଲେ।
ତଥା ଵେଦଵିଦୋ ଵିପ୍ରା ଯଜ୍ଞକର୍ମଵିଚକ୍ଷଣାଃ
ତେଣୁ ବେଦ ଜ୍ଞାନୀ, ଯଜ୍ଞ କାର୍ଯ୍ୟରେ ପାରଙ୍ଗତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ମଧ୍ୟ ଡାକାଯାଇଥିଲେ।
ଅଥ ତେ ଵାଲଖିଲ୍ଯାଖ୍ଯା ମୁନଯଃ ସଂଶିତଵ୍ରତାଃ ପ୍ରସ୍ଥିତା ଯଜ୍ଞଵାଟଂ ତଂ ଭାରାର୍ତାଃ କ୍ଲେଶସଂଯୁତାଃ
ତାପରେ ବାଲଖିଲ୍ୟ ନାମକ ମୁନିମାନେ, ଦୃଢ଼ ବ୍ରତ ଧାରଣ କରି, ଯଜ୍ଞସ୍ଥଳକୁ ଯିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ; ସେମାନେ ଭାର ଓ କଷ୍ଟରେ ଅତିଶୟ ପୀଡିତ ଥିଲେ।
ଅଥ ତେଷାଂ ସମସ୍ତାନାଂ ମାର୍ଗେ ଗୋଷ୍ପଦମାଗତମ୍
ସେମାନଙ୍କ ସମସ୍ତଙ୍କ ଯାତ୍ରାପଥରେ, ଏକ ଗାଈର ଖୁରର ଚିହ୍ନ ଦେଖାଗଲା।
ତତସ୍ତରୀତୁ କାମାସ୍ତେ କ୍ଲିଶ୍ଯମାନା ଇତସ୍ତତଃ
ତାପରେ ସେଇ ଆଶା-ଇଚ୍ଛାମାନେ ଏଠି ସେଠି ଦୁଃଖରେ ପଡ଼ିଗଲେ।
ଗଚ୍ଛତା ତେନ ମାର୍ଗେଣ ମଖେ ଦକ୍ଷପ୍ରଜାପତେଃ ଜଗାମାଥ ସମୁଲ୍ଲଂଘ୍ଯ ଐଶ୍ଵର୍ଯମଦଗର୍ଵିତଃ॥୬.୭୯.
ସେ ଡକ୍ଷ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ଯଜ୍ଞକୁ ଯିବା ପଥରେ ଗଲେ, ଏବଂ ଶକ୍ତିର ଅହଂକାରରେ ମତ୍ତ ହୋଇ ସବୁ କିଛି ଅଟକାଇ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଗଲେ।
ନିଵୃତ୍ଯ ସ୍ଵାଶ୍ରମଂ ଗତ୍ଵା ଚକ୍ରୁର୍ମଂତ୍ରଂ ସନିଶ୍ଚଯମ୍
ପଛକୁ ଫେରି ସେମାନେ ନିଜ ଆଶ୍ରମକୁ ଗଲେ ଏବଂ ମନେ ମନେ ଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପ କଲେ।
ଶାକ୍ରଂ ପଦଂ ସମାସାଦ୍ଯ ଯସ୍ମାଦେତେନ ପାପ୍ମନା
ସେମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସିଂହାସନକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, ଯାହାଠାରୁ ଏହି ପାପୀ ଦ୍ୱାରା—
ଅନ୍ଯଃ ଶକ୍ରଃ ପ୍ରକର୍ତଵ୍ଯୋ ମଂତ୍ରଵୀର୍ଯସମୁଦ୍ଭଵଃ
ଏଠାରେ ମନ୍ତ୍ରର ଶକ୍ତିରୁ ଆଉ ଏକ ଇନ୍ଦ୍ର ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।
ଯେନ ଵ୍ଯାପାଦ୍ଯତେ ତେନ ଶକ୍ରୋଽଯଂ ମଦଗର୍ଵିତଃ
ଯିଏ ଏହି ଅହଂକାରରେ ମତ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ନଶ୍ଟ କରିପାରିବ।
ତତସ୍ତେ ଶୁଚଯୋ ଭୂତ୍ଵା ସ୍କଂଦସୂକ୍ତେନ ପାଵକମ୍
ତାପରେ ସେମାନେ ପବିତ୍ର ହୋଇ, ସ୍କନ୍ଦ ସୂକ୍ତ ପଢ଼ି ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କଲେ।
ଗର୍ଭୋପନିଷଦେନୈଵ ନୀଲରୁଦ୍ରୈର୍ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ
ଗର୍ଭୋପନିଷଦ ଓ ନୀଳ ରୁଦ୍ରମାନେ ସହିତ, ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ, ସେମାନେ—
ନିଧାଯ କଲଶଂ ମଧ୍ଯେ ମଂଡଲସ୍ଯୋଦକାଵୃତମ୍
ମଣ୍ଡଳର ମଧ୍ୟରେ ଜଳଭରା କଳଶ ରଖିଲେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନଂତରେ ଶକ୍ରଃ ପ୍ରପଶ୍ଯତି ସୁଦାରୁଣାନ୍
ଏହି ସମୟରେ ଇନ୍ଦ୍ର ଅତି ଭୟଙ୍କର ଅପଶକୁନ ଦେଖିଲେ।