ଯାଵନ୍ମାତ୍ରୈଃ ପରିସ୍ପୃଷ୍ଟମେତତ୍ସୈକତରେଣୁଭିଃ
ଏଠି ଯେତେ ଦଳି ଦଳି ବାଲି ଛୁଇଁଛି,
ଵାଲଖିଲ୍ଯା ଇତି ଖ୍ଯାତାଃ ସର୍ଵେଂଽଗୁଷ୍ଠପ୍ରମାଣକାଃ
ଯେଉଁମାନେ ବାଲଖିଲ୍ୟା ଭାବେ ପରିଚିତ, ସେମାନେ ସବୁ ଅଙ୍ଗୁଠି ପରି ଛୋଟ ଆକାରରେ ଅଛନ୍ତି।
ଏତସ୍ମିନ୍ନଂତରେ ତସ୍ମାଦ୍ଵେଦିମଧ୍ଯାଚ୍ଚ ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ଅଂଗୁଷ୍ଠକପ୍ରମାଣାନି ନିଷ୍କ୍ରାନ୍ତାନି ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ
ଏହି ମଧ୍ୟରେ, ସେଇ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ, ବେଦିର ମଧ୍ୟଭାଗରୁ ଅଙ୍ଗୁଠି ପରି ଛୋଟ ଆକାରର କିଛି ପୂଣ୍ୟାତ୍ମା ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ, ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ।
ତତସ୍ତେ ପ୍ରଣିପତ୍ଯୋଚ୍ଚୈଃ ପ୍ରୋଚୁର୍ଦେଵଂ ପିତାମହମ୍
ତାପରେ ସେମାନେ ଗଭୀର ଶିରୋନମନ କରି, ଦେବତା ପିତାମହଙ୍କୁ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ସମ୍ବୋଧନ କଲେ।
ଗମିଷ୍ଯଥ ପରାଂ ସିଦ୍ଧିଂ ଯେନ ଲୋକେ ସୁଦୁର୍ଲଭାମ୍ ॥ ୬.୭୭.
ତୁମେ ଏହି ଜଗତରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସିଦ୍ଧିକୁ ଅବଶ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବ।
ତେ ତଥେତି ପ୍ରତିଜ୍ଞାଯ କୃତ୍ଵା ତତ୍ରାଶ୍ରମଂ ଶୁଭମ୍
ସେମାନେ 'ଏହିପରି ହେଉ' ବୋଲି ସ୍ୱୀକାର କରି, ସେଠାରେ ଏକ ପବିତ୍ର ଆଶ୍ରମ ତିଆରି କଲେ।
ଅଥ ବ୍ରହ୍ମାପି ତତ୍କର୍ମ ସର୍ଵଂ ଵୈଵାହିକଂ କ୍ରମାତ୍
ତାପରେ ବ୍ରହ୍ମା ସମସ୍ତ ବିବାହ ସଂସ୍କାର କ୍ରମାନୁସାରେ କରିଦେଲେ।
ପତତ୍ସୁ ପୁଷ୍ପଵର୍ଷେଷୁ ସମନ୍ତାଦ୍ଗଗନାଂଗଣାତ୍
ଆକାଶର ଚାରିପାଖରୁ ଫୁଲର ବର୍ଷା ପଡ଼ିଲା,
ପଠତ୍ସୁ ଵିପ୍ରମୁଖ୍ଯେଷୁ ନୃତ୍ଯମାନାସୁ ରାଗତଃ
ପ୍ରମୁଖ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ୁଥିଲେ, ନୃତ୍ୟାଙ୍ଗନାମାନେ ଭାବରେ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିଲେ,
ଏଵଂ ମହୋତ୍ସଵୋ ଜଜ୍ଞେ ତତ ସ୍ତୁଂବୁରୁପୂର୍ଵକୈଃ
ଏଭଳି ଗୀତ-ସଙ୍ଗୀତ ସହିତ ଏକ ବଡ଼ ଉତ୍ସବ ଆରମ୍ଭ ହେଲା।
ଅଥ କର୍ମାଵସାନେ ସ ଭଗଵାଂସ୍ତ୍ରିପୁରାଂତକଃ
ତାପରେ କାର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତିରେ, ପବିତ୍ର ତ୍ରିପୁରାନ୍ତକ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।
ଵୈଵାହିକୀ ସୁରଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯଦ୍ଯପି ସ୍ଯାତ୍ସୁଦୁର୍ଲଭା
ହେ ସୁରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବିବାହ କ୍ରିୟା ଯଦିଓ ବହୁତ ଦୁର୍ଲଭ,
ତ୍ଵଯା ସ୍ଥେଯଂ ସଦୈଵାତ୍ର ନୃଣାଂ ପାପଵିଶୁଦ୍ଧଯେ
ତୁମେ ଏଠି ସଦା ରୁହିବାକୁ ହେବ, ଲୋକମାନଙ୍କର ପାପ ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ।
ଯେନ ତେ ସନ୍ନିଧୌ କୃତ୍ଵା ସ୍ଵାଶ୍ରମଂ ଶଶିଶେଖର
ହେ ଚନ୍ଦ୍ରଶିଖର, ତୁମ ସାନିଧ୍ୟରେ ସେମାନେ ନିଜ ଆଶ୍ରମ ସ୍ଥାପନ କଲେ,
ଚୈତ୍ରଶୁକ୍ଲତ୍ରଯୋଦଶ୍ଯାଂ ନକ୍ଷତ୍ରେ ଭଗଦୈଵତେ ତଦୈଵ ତସ୍ଯ ପାପାନି ପ୍ରଯାସ୍ଯନ୍ତି ଚ ସଂକ୍ଷଯମ୍ ॥ ୬.୭୭.
ଚୈତ୍ର ଶୁକ୍ଳ ତ୍ରୟୋଦଶୀ ତିଥିରେ, ଭଗଦୈବତ ନକ୍ଷତ୍ରରେ, ସେଇ ସମୟରେ, ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର ହୋଇ ନଶ୍ଟ ହେବ।
ଯା ନାରୀ ଦୁର୍ଭଗା ଵନ୍ଧ୍ଯା କାଣା ରୂପଵିଵର୍ଜିତା ପ୍ରଜାଵତୀ ସୁଭୋଗାଢ୍ଯା ସୁଭଗା ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ
ଯେଉଁ ନାରୀ ଅଭାଗିନୀ, ବନ୍ଧ୍ୟା, ଅନ୍ଧା କିମ୍ବା ରୂପହୀନ, ସେ ନିଶ୍ଚୟ ଭାଗ୍ୟବତୀ, ସମ୍ପନ୍ନ ଓ ସନ୍ତାନବତୀ ହେବେ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ସ୍ଥାସ୍ଯାମି ସହିତଃ ପତ୍ନ୍ଯା ସତ୍ଯାତ୍ଵ ଦ୍ଵଚନାଦ୍ଵିଧେ
ମୁଁ ମୋ ଜନ୍ମାନୀ ସହିତ, ସତ୍ୟ ଶବ୍ଦ ଓ ଆଜ୍ଞାରେ, ଏଠି ରହିବି।
ଵିଦ୍ଯତେ ଵେଦିମଧ୍ଯସ୍ଥୋ ଲୋକାନାଂ ପାପନାଶନଃ
ସେ ବେଦିର ମଧ୍ୟରେ ଦଢ଼ିଆ ଭାବେ ଦଉଁଛନ୍ତି, ସମସ୍ତ ଜଗତର ପାପ ନାଶ କରନ୍ତି।
ଏତଦ୍ଵଃ ସର୍ଵମାଖ୍ଯାତଂ ଯଥା ତସ୍ଯ ପୁରାଽଭଵତ୍
ଏହି ସମସ୍ତ କଥା ଆଗରୁ ଯେପରି ଘଟିଥିଲା, ସେପରି ତୁମେମାନେ ସୁନିଲେ।
ଵିଵାହସମଯେ ପ୍ରାପ୍ତେ ପ୍ରାରମ୍ଭେ ଵା ଶୃଣୋତି ଯଃ ତସ୍ଯାଽଵିଘ୍ନଂ ଭଵେତ୍ସର୍ଵଂ କର୍ମ ଵୈଵାହିକଂ ଚ ଯତ୍
ଯେଉଁଠାରେ ବିବାହ ସମୟରେ କିମ୍ବା ଆରମ୍ଭରେ ଏହି କଥା ସୁଣାଯାଏ, ସେଠାରେ ବିବାହ ସମ୍ପର୍କିତ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟରେ କେହି ବି ଅଡ଼ଚଣ ଆସେନାହିଁ।
କନ୍ଯା ଚ ସୁଖସୌଭାଗ୍ଯ ଶୀଲାଚାରଗୁଣାନ୍ଵିତା
ସେ କନ୍ୟା ସୁଖ, ସୌଭାଗ୍ୟ, ଚରିତ୍ର, ଆଚରଣ ଓ ଗୁଣରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲେ।
ଇତି ଶ୍ରୀସ୍କାଂଦେ ମହାପୁରାଣ ଏକାଶୀତିସାହସ୍ର୍ଯାଂ ସହିତାଯାଂ ଷଷ୍ଠେ ନାଗରଖଂଡେ ଶ୍ରୀହାଟକେଶ୍ଵରକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ଯେ ହରାଶ୍ରଯଵେଦିକାମାହାତ୍ମ୍ଯଵର୍ଣନଂନାମ ସପ୍ତସପ୍ତତିତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏଭଳି ଏକାଶୀହଜାର ଶ୍ରୀସ୍କନ୍ଦ ପୁରାଣର ଷଷ୍ଠ ନାଗରଖଣ୍ଡରେ ଶ୍ରୀହାଟକେଶ୍ୱର କ୍ଷେତ୍ରର ମହିମା ଓ ହରାଶ୍ରୟ ବେଦିକାର ବର୍ଣ୍ଣନା ନାମକ ସତ୍ତରି ସପ୍ତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା।
ଵାଲଖିଲ୍ଯୈଶ୍ଚ ତୈଃ ସର୍ଵୈର୍ମୁନିଭିଃ ଶଂସିତଵ୍ରତୈଃ
ସେହି ସମସ୍ତ ବାଳଖିଲ୍ୟ ଋଷିମାନେ ନିଷ୍ଠାରେ ଅଟୁଟ ଥିଲେ।
ସମ୍ଯକ୍ଛ୍ରଦ୍ଧାପ୍ରଯତ୍ନେନ ବ୍ରହ୍ମଣା ଵିହିତଂ ତପଃ
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ, ସଠିକ୍ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ପ୍ରୟାସରେ ତପସ୍ୟା କରାଯାଇଥିଲା।
ପଶ୍ଚିମେ ଵାଲଖିଲ୍ଯୈଶ୍ଚ ଜପସ୍ନାନପରାଯଣୈଃ ଆଶ୍ରମେ ଚତୁରାସ୍ଯସ୍ଯ ତଦ୍ଵୋ ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ସାଂପ୍ରତମ୍
ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ, ବାଳଖିଲ୍ୟମାନେ ଜପ ଓ ସ୍ନାନରେ ଲିନ୍ ଥିଲେ, ଚତୁର୍ମୁଖ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଆଶ୍ରମରେ ଯାହା ଘଟିଥିଲା, ଏବେ ମୁଁ ସେଥିରେ କଥା କହିବି।
ତତ୍ର ଦୁଶ୍ଚାରିଣୀ କାଚିଦ୍ରାତ୍ରୌ ବ୍ରାହ୍ମଣଵଂଶଜା
ସେଠାରେ ରାତିରେ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ପରିବାରର ଏକ ମହିଳା ଅଶୁଭ ଆଚରଣ କରୁଥିଲେ।
ଅଜ୍ଞାତା ପତିନା ମାତ୍ରା ତଥାନ୍ଯୈରପି ବାଂଧଵୈଃ
ସେ ମହିଳାଙ୍କ କଥା ସ୍ୱାମୀ, ମାଆ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଆତ୍ମୀୟମାନେ ଜାଣିନଥିଲେ।
କସ୍ଯଚିତ୍ତ୍ଵଥ କାଲସ୍ଯ ଦୃଷ୍ଟା ସା କେନଚି ଦ୍ଦ୍ଵିଜାଃ
କିଛି ସମୟ ପରେ, ଏକ ଦିନ ତାଙ୍କୁ କେହି ଦେଖିଲେ, ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ।
ଅଥାସୌ କୋପସଂଯୁକ୍ତସ୍ତସ୍ଯା ଭର୍ତା ସୁନିଷ୍ଠୁରୈଃ
ତାପରେ ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ଖୁବ୍ ରାଗି ତାଙ୍କୁ କଠୋର ଭାବରେ ମୁହଁମୁହଁ କଲେ।
ଅଥ ସା ଧାର୍ଷ୍ଟ୍ଯମାସାଦ୍ଯ ସ୍ତ୍ରୀସ୍ଵଭାଵଂ ସମାଶ୍ରିତା
ସେ ମହିଳା ଧୃଢ ହୋଇ, ନିଜ ନାରୀ ସ୍ୱଭାବରେ ଭରସା କରିଲେ।