ପ୍ରେତତ୍ଵାତ୍ସର୍ପଦୋଷେଣ ସଂଜାତା ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ ତାଵତ୍ପିତା ଵିନିର୍ମୁକ୍ତଃ ପ୍ରେତତ୍ଵାଦ୍ଦାରୁଣାଦ୍ଦ୍ଵିଜାଃ
ସର୍ପଦୋଷରୁ ପ୍ରେତ ହୋଇଥିଲେ, ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, ଏହି ଭୟଙ୍କର ପ୍ରେତ ଅବସ୍ଥାରୁ ପରେ ଆମ ପିତା ମୁକ୍ତି ପାଇଲେ ।
ଯଦତ୍ର କ୍ରିଯତେ କିଂଚିତ୍କର୍ମ ଧର୍ମ୍ଯଂ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ
ଏଠାରେ ଯେଉଁ କୌଣସି ଧର୍ମମୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଏ, ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ,
ପ୍ରାର୍ଥଯାମୋ ଵିଶେଷେଣ ତେନ ଦୈନ୍ଯଂ ସମାଗତାଃ
ଆମେ ବିଶେଷ ଭାବେ ଏହି ଅନୁରୋଧ କରୁଛୁ, ନମ୍ରତା ସହିତ ଏଠାରେ ଆସିଛୁ ।
ମନ୍ତ୍ରଂ ଚକ୍ରୁସ୍ତଦର୍ଥଂ ହି କିଂ କୃତଂ ସୁକୃତଂ ଭଵେତ୍
ସେମାନେ ସେହି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏକ ମନ୍ତ୍ର ରଚନା କଲେ — କ'ଣ କରିଲେ ଭଲ କାମ ହେବ ?
ଏକେ ପ୍ରୋଚୁର୍ନ ଦାସ୍ଯାମଃ ପ୍ରାସାଦାର୍ଥଂ ଵସୁନ୍ଧରାମ୍
କିଛି ଲୋକ କହିଲେ, 'ଆମେ କୃପା ପାଇଁ ଜମି ଦେବୁନାହିଁ' ।
ପଂଚକ୍ରୋଶପ୍ରମାଣେନ କ୍ଷେତ୍ରମେତଦ୍ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତମ୍
ଏହି କ୍ଷେତ୍ରଟି ପଞ୍ଚ କ୍ରୋଶ ଆକାରରେ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ।
ଅନ୍ଯେ ପ୍ରୋଚୁର୍ଧନୋମତ୍ତା ଯୂଯଂ ଚ ସୁଖମାଶ୍ରିତାଃ
ଅନ୍ୟମାନେ, ଧନର ମଦରେ, କହିଲେ, 'ତୁମେ ସୁବିଧାରେ ରହିଛ ।'
ତସ୍ମାଦ୍ଵଯଂ ପ୍ରଦାସ୍ଯାମ ଏତେଷାଂ ହି ଵସୁ ନ୍ଧରାମ୍
ତେଣୁ, ଆମେ ଏହି ଜମି ସେମାନଙ୍କୁ ଦେବା ।
ତଥାନ୍ଯେ ମଧ୍ଯମାଃ ପ୍ରୋଚୁର୍ଯତ୍ର ସାକ୍ଷାଜ୍ଜନାର୍ଦନଃ ୬.୭୩.
ଏଭଳି ମଧ୍ୟମ ମର୍ଯ୍ୟାଦାର କେତେକ ଲୋକ ମଧ୍ୟ କହିଥିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ସ୍ୱୟଂ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।
ତସ୍ମାଦ୍ଯତ୍ର ସମାଯାତାଃ କୁରୁପାଂଡଵଯାଦଵାଃ
ଏହିପରି, ଯେଉଁଠାରେ କୁରୁ, ପାଣ୍ଡବ ଏବଂ ଯାଦବମାନେ ଏକାଠି ହୋଇଥିଲେ,
ଯାଚତେ ଯତ୍ର ଗାଂଗେଯଃ ସ୍ଵଯମେଵ ତଥା ପରଃ ଲିଂଗସଂସ୍ଥାପନାର୍ଥାଯ ନିଷେଧସ୍ତତ୍ର ନାର୍ହତି
ଯେଉଁଠାରେ ଗଙ୍ଗାପୁତ୍ର ଭୀଷ୍ମ ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନେ ନିଜେ ଲିଙ୍ଗ ସ୍ଥାପନ ପାଇଁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ, ସେଠାରେ କୌଣସି ନିଷେଧ ଉଚିତ ନୁହେଁ।
ତେଷାଂ ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପ୍ରତିପନ୍ନଂ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମୈଃ
ସେମାନଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଏହାକୁ ମନୋପୂର୍ବକ ଗ୍ରହଣ କଲେ।
ତତଃ ସମେତ୍ଯ ତେ ସର୍ଵେ ବ୍ରାହ୍ମଣାଃ କୁରୁସତ୍ତମାନ୍
ତାପରେ ସେସବୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏବଂ କୁରୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ ସମସ୍ତେ ଏକଠା ହେଲେ।
ପ୍ରାସାଦୈଃ ସର୍ଵତୋ ଵ୍ଯାପ୍ତଂ ତତ୍କିଂ ବ୍ରୂମୋଽଧୁନା ଵଯମ୍
ଏବେ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ମନ୍ଦିର ଦ୍ୱାରା ଏହି ସ୍ଥାନ ପୂରା ଭରିଯାଇଛି, ଏବେ ଆମେ କଣ କହିବୁ?
ତଦ୍ଭଵଂତଃ ପ୍ରକୁର୍ଵଂତୁ ପ୍ରାଧାନ୍ଯେନ ଯଦୃଚ୍ଛଯା ଯଥାଜ୍ଯେଷ୍ଠଂ ଯଥାଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ପୃଥକ୍ତ୍ଵେନ ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତାଃ
ଏହିପରି, ଆପଣମାନେ ନିଜ ଇଚ୍ଛା ଅନୁଯାୟୀ, ବୟସ୍କତା, ମହତ୍ତ୍ୱ ଏବଂ ବିଶେଷତା ଅନୁଯାୟୀ ପୃଥକ୍ ପୃଥକ୍ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତୁ।
ଅଥ ହର୍ଷସମାଯୁକ୍ତା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରମୁଖାଃ କ୍ରମାତ୍
ତାପରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ କ୍ରମକ୍ରମେ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ।
ଇତି ଶ୍ରୀସ୍କାଂଦେ ମହାପୁରାଣ ଏକାଶୀତିସାହସ୍ର୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାଂ ଷଷ୍ଠେ ନାଗରଖଣ୍ଡେ ହାଟକେଶ୍ଵରକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ଯେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରାଦିକୃତପ୍ରାସାଦସ୍ଥାପନୋଦ୍ଯମଵର୍ଣନଂନାମ ତ୍ରିସପ୍ତତିତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି, ଶ୍ରୀସ୍କନ୍ଦ ପୁରାଣର ଏକାଶୀହଜାର ଶ୍ଲୋକ ଥିବା ସଂହିତାର ଷଷ୍ଠ ନାଗରଖଣ୍ଡରେ, ହାଟକେଶ୍ୱର କ୍ଷେତ୍ରର ମହିମା ବର୍ଣ୍ଣନାରେ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ମନ୍ଦିର ସ୍ଥାପନ ପାଇଁ ଯେଉଁ ପ୍ରୟାସ କରିଥିଲେ, ତାହାର ବର୍ଣ୍ଣନା ଥିବା ଏହି ତେପ୍ତିସ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।
ଲିଂଗାନାଂ ସ୍ଥାପିତଂ ତତ୍ର ଶତମେକୋତ୍ତରଂ ଦ୍ଵିଜାଃ
ସେଠାରେ, ଏକଶେ ଏକ ଟି ଲିଙ୍ଗ ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଥିଲା, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ।
ତଥା ଚ ପାଂଡଵୈଃ ସର୍ଵୈଃ ସ୍ଥାପିତଂ ଲିଂଗପଂଚକମ୍
ଏହିପରି, ସମସ୍ତ ପାଣ୍ଡବମାନେ ପଞ୍ଚଟି ଲିଙ୍ଗ ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ।
ଭାନୁମତ୍ଯା ଚ ଗୌରୀଣାଂ ସ୍ଥାପିତଂ ଚ ଚତୁଷ୍ଟଯମ୍
ଭାନୁମତୀ ମଧ୍ୟ ଚାରିଟି ଗୌରୀ ଲିଙ୍ଗ ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ।
ବାହ୍ଲୀକେନ ସପୁତ୍ରେଣ କର୍ଣେନାଥ ସସୂନୁନା
ବାହ୍ଲିକ ଏବଂ ତାଙ୍କର ପୁଅ, କର୍ଣ୍ଣ ଓ ତାଙ୍କର ପୁଅ ମଧ୍ୟ,
ଅଶ୍ଵତ୍ଥାମ୍ନା ପୃଥକ୍ତ୍ଵେନ ଲିଙ୍ଗମେକୈକମୁତ୍ତମମ୍
ଅଶ୍ୱଥାମା ନିଜେ ଅଲଗା ଭାବେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜଣେ ଉତ୍ତମ ଲିଙ୍ଗ ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ।
ତଥା ସଂସ୍ଥାପିତଂ ତତ୍ର ଵିଷ୍ଣୁନା ପ୍ରଭଵିଷ୍ଣୁନା
ଏହିପରି, ସେଠାରେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ବିଷ୍ଣୁ ମଧ୍ୟ ଏକ ଲିଙ୍ଗ ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ।
ସାତ୍ଵତେନାପି ସାଂବେନ ବଲଭଦ୍ରେଣ ଧୀମତା
ସାତ୍ୱତ, ସାମ୍ବ ଏବଂ ବୁଦ୍ଧିମାନ ବଳଭଦ୍ର ମଧ୍ୟ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ।
ଚାରୁଦେଷ୍ଣାଦିଭିଃ ପୁତ୍ରୈ ରୁକ୍ମିଣ୍ଯା ଦଶଭିଃ ସୁତୈଃ
ଚାରୁଦେଷ୍ଣ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ, ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କ ଦଶଜଣ ପୁଅ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି କରିଥିଲେ।
ଏଵଂ ସଂସ୍ଥାପ୍ଯ ଲିଙ୍ଗାନି ତେ ସର୍ଵେ କୁରୁପାଂଡଵାଃ ॥ ଯାଦଵାଶ୍ଚ ସୁସଂହୃଷ୍ଟା କୃତକୃତ୍ଯାସ୍ତଦା। ଽଭଵନ୍
ଏଭଳି ଲିଙ୍ଗଗୁଡ଼ିକୁ ସ୍ଥାପନ କରି, ସମସ୍ତ କୁରୁ, ପାଣ୍ଡବ ଏବଂ ଯାଦବମାନେ ବହୁତ ଖୁସି ହେଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କର କାମ ସଫଳ ହେବାକୁ ଅନୁଭବ କଲେ।
ତତ୍ର ସ୍ଥିତ୍ଵା ଚିରଂ କାଲଂ ଦତ୍ତ୍ଵା ଦାନାନ୍ଯନେକଶଃ ୬.୭୪.
ସେଠାରେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ରହି, ସେ ଅନେକ ପ୍ରକାର ଦାନ ପୁନିପୁନି ଦେଲେ।
ଦତ୍ତ୍ଵା ତେଭ୍ଯୋ ଵରାନ୍ନାଗାନ୍ହ ଯାଞ୍ଜାତ୍ଯାନନେକଶଃ
ସେ ତାଙ୍କୁ ଉତ୍ତମ ହାତୀ ଏବଂ ତାଙ୍କର ଜାତିଅନୁଯାୟୀ ଅନେକ ପ୍ରକାର ଦାନ ଦେଲେ।
ମହୋକ୍ଷାଂଶ୍ଚ ସୁଵସ୍ତ୍ରାଣି ଭୂସ୍ଥାନାନ୍ଯାଶ୍ରଯାଂସ୍ତଥା
ସେ ବଡ଼ ବଳଦ, ସୁନ୍ଦର ବସ୍ତ୍ର, ଜମି ଏବଂ ରହିବା ପାଇଁ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସ୍ଥାନ ମଧ୍ୟ ଦେଲେ।
ତତ ଆମନ୍ତ୍ର୍ଯ ତାନ୍ସର୍ଵାନ୍ପ୍ରଣିପତ୍ଯ ମୁହୁର୍ମୁହୁଃ
ତାପରେ ସେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଡାକି, ପୁନିପୁନି ପାଦ ଶିରେ ଲଗାଇ ନମସ୍କାର କଲେ।